Mateus 12
Wik Inangan Kan-Kanam God.antama (WIM) vs NVT
1 Anpalaniy-a, yaam keꞌanaman-a, Jesus.an-a, puth ngurp nungantam anangana than woyan wakin, aak may wheatan kaampina. Aak ananiy wuna Saturdaya, aak ngench thayan thant Jews.antama. Aak thanttam yimanangan wuna, than aak Saturday.ana, work keꞌam iiy-iiyin, yaꞌa. Ngurp nungantam Jesus.antam anangan-a, meech iiy-iiyin, than may wheat thuthin mungkaynweya.
1 Por aquele tempo, Jesus estava caminhando pelos campos de cereal, num sábado. Seus discípulos, sentindo fome, começaram a colher espigas e comê-las.
2 Than pam Pharisees al-alangan thathin thanang aꞌ thanan thawin nungant Jesus.antan, “Ayyang, than pam nal-nalangan may wheatan ngeenak thuth-thuthantan e? Aak in Saturdaya! Aak ngampara wunana ana ngench thayan a! Than wik ngench thayanan pip-pipantan ey?”
2 Alguns fariseus os viram e protestaram: “Veja, seus discípulos desobedecem à lei colhendo cereal no sábado!”.
3 Nil Jesus.ana thaw thant, “Niiy ngul wik inan keꞌam ngeeyan ey? Nil David aꞌ pam nungantam anangan meechan wun-wunin ey?
3 Jesus respondeu: “Vocês não leram nas Escrituras o que fez Davi quando ele e seus companheiros tiveram fome?
4 Nil David.ana aawuch ngench thayanak iiy, aawuch God.antamak, aꞌ angan ngoonch aꞌ may bread ngench thayanan maay, thanana mungkin ngul. In wik thayan ngamparamana yimanangan wunan thanam thonakama priests al-alangan may bread ngench thayanan mungkayna. Puth nungkway than wik ngench thayanan pipin-a, an than David weeꞌanang al-alangan ep-paththam mungkinweya.
4 Ele entrou na casa de Deus e, com seus companheiros, comeram os pães sagrados que só os sacerdotes tinham permissão de comer.
5 Ngul niiy lat ngenchangan keꞌam thathan ey? Moses.angan ump ey? Saturday thon-thonanganiy-a, than priests al-alangan wik thayanan pip-pipin, than puth aawuch ngench thayanangan work iiy-iiyin. Puth nil piip God keꞌ thaw than wayan iiy-iiyina, yaꞌa.
5 E vocês não leram na lei de Moisés que os sacerdotes de serviço no templo podem trabalhar no sábado?
6 Than workan iiy-iiyin aak ngench thayan angan-a, an work piꞌan paththam iiy-iiyin, puth ngayaniya wuut piꞌan paththama, aawuch ngench thayaniya chil-chila.
6 Eu lhes digo: há alguém aqui maior que o templo!
7 Than wik God.antam inangan umpin lat ngench thayanangan, ‘Ngay keꞌ kaangk minhan mulathantan thumang ngulan kiingkantan ngathar, an yaꞌa, ngay inan ep-paththam kaangk: niiy ngangk minangam iiy-iiyān niiyantakaman.’ Niiy kan-kanam wik inangan ngaantam-ngeeyin-a, niiyiya pam wanch maꞌmalam anangan keꞌ waaꞌān thanang than way keꞌaman yumpin.
7 Vocês não teriam condenado meus discípulos inocentes se soubessem o significado das Escrituras: ‘Quero que demonstrem misericórdia, e não que ofereçam sacrifícios’.
8 Puth ngayana, pam inmana nil God.angan kuch ngayang niiyantana, ngayam thonakam ep thawanga than pam wanch want-wanttakan iiyayn aak Saturday.ana, puth ngay inana moom piꞌan niiyantama, Saturday.akan thampa.”
8 Pois o Filho do Homem é senhor até mesmo do sábado”.
9 Anpalaniy-a, nil Jesus.angan aak anan want ngul, aꞌ aak church Jews.antamakan iiy.
9 Então Jesus foi à sinagoga local,
10 Aak angana nil pam inan maꞌ makaran yaꞌ yalam nungant, nilan angman nyiin-nyiin. Than pam wanch wiy anangan angman thamp, thanan kaangk wik aak-yaꞌangan waaꞌ-waaꞌayn nunang wiyantan, than puth engkin nungant, “Ayyang, kan in ngeeyāna, nil wik thayan ngamparaman wanttak thawan e? An ngul min ey? Ngamp pam wanch miyalathāmp thanang aak Saturday.angan ey?”
10 onde viu um homem que tinha uma das mãos deformada. Os fariseus perguntaram a Jesus: “A lei permite curar no sábado?”. Esperavam que ele dissesse “sim”, para que pudessem acusá-lo.
11 Nil Jesus.an thaw thant, “Pam thonamangweya sheepwey piꞌiy-a, minh sheepana keekiy ngul pek awarangana, aak ngenchangana, Saturday.angana. Ngul niiy wanttak yumpin e? An niiy iiyina, aꞌ wichin nunangweya awar anpalana.
11 Jesus respondeu: “Se um de vocês tivesse uma ovelha e ela caísse num poço no sábado, não trabalharia para tirá-la de lá?
12 Pam wanchwey kaangkiy iiyanamp meeꞌ God.antangana, minh sheepana yaꞌa! An kana mina pam wanch maꞌ-aathāmp thanang aak Saturday.angana, puth wik lat ngench thayanangana waaꞌan ngampar.”
12 Quanto mais vale uma pessoa que uma ovelha! Sim, a lei permite que se faça o bem no sábado”.
13 Anpalana, nil Jesus.an pam alantan thaw maꞌ makaran yalam nunganta, “Ayyang, nint maꞌan ongkarathāna!” Nil puth pam alangana maꞌan ongkarath, aꞌ maꞌan min ngul wun nungantweya keꞌ maꞌ thonangan anana.
13 Em seguida, disse ao homem: “Estenda a mão”. Ele a estendeu, e ela foi restaurada e ficou igual à outra.
14 Anpalana than Pharisees al-alangan churchan wantin aꞌ thanan wik yumpin thanttakaman Jesus.an yipam mulathayn nunang.
14 Então os fariseus convocaram uma reunião para tramar um modo de matá-lo.
15 Nil Jesus.angan wik ngeey thanttam thanan wik yumpin thanttakamana than mulathayn nunang, aꞌ anpalana nil aak anan want ngul. Pam wanch thaaꞌ-wantanam al-alangan monkan-wak-wakin nunang. Nil miyalath thanang pam wanch anangan weech-weechan thananga,
15 Jesus, sabendo o que planejavam, retirou-se daquela região. Muitos o seguiram, e ele curou todos os enfermos que havia entre eles.
16 aꞌ thaaꞌ-thayanam thaw thant keꞌ waaꞌayn nunang wiy al-alantana.
16 Contudo, advertiu-lhes que não revelassem quem ele era.
17 Nil yimanangan thaw thant nil yipam meenathow ngampar wik Isaiah.antamana an kan-kanam waaꞌ-waaꞌ ngampara, wik inangana aak keenkan ump lat ngench thayanangan,
17 Cumpriu-se, assim, a profecia de Isaías a seu respeito:
18 “Pam inman thonam workan iiy-iiyan ngathar, ngayan miꞌangana.
18 “Vejam meu Servo, aquele que escolhi. Ele é meu Amado; nele tenho grande alegria. Porei sobre ele meu Espírito, e ele proclamará justiça às nações.
19 Nil kul keꞌ thawow pam wanchantana, puth-a, wik keꞌ pechow thanta.
19 Não lutará nem gritará, nem levantará a voz em público.
20 Nil minam iiyow thant pam wanch michan iiy-iiyantan, than keꞌaman aak thaamp-thaampantan, nil keꞌ wayathow thanang, yaꞌa.
20 Não esmagará a cana quebrada, nem apagará a chama que já está fraca. Por fim, ele fará que a justiça seja vitoriosa.
21 Aꞌ pam wanch yot al-alangan aak umyompanamana ngaantam-ngeey-ngeeyayn nunang.”
21 E seu nome será a esperança de todo o mundo”.
22 Anpalana, pam wanch wiyangan pam meeꞌ koꞌanch wampathin nunang Jesus.antana. Nil pam koꞌanch inana, wik keꞌam thaw-thawa, nil puth oony way ngangkangan piꞌ-piꞌ, oony alangan wik keꞌanang yump nunang. Aꞌ nil Jesus.angan-a, miyalath nunang aꞌ nil paman-a, wik paththam ngul thawa aꞌ meeꞌan ik-a, aak ngul thathweya.
22 Então levaram até Jesus um homem cego e mudo que estava possuído por um demônio. Jesus o curou, e ele passou a falar e ver.
23 Than pam wanch yot thaaꞌ-wantanaman-a, meeꞌam ikin nil puth Jesus.angan pamana minam yump nunang. Than puth thawin thanttakaman, “Nil inan nath kampan David.antaman ey? nil God.angan kaaꞌngak ey? kuchowan ey?”
23 Admirada, a multidão perguntou: “Será que este homem é o Filho de Davi?”.
24 Than pam Pharisees al-alangan wik anangan ngeeyin thanttaman-a, thanan thawin thantana, “Nil oony way anangan kenthan thanang pam wanch al-alantamana nil puth oony way moom piꞌan alangan, Beelzebul alangan-a, maꞌ-kunch yump-yumpan nunang nil yipam oony wayan kenthow thanang pam wanch al-alantamana.”
24 No entanto, quando os fariseus souberam do milagre, disseram: “Ele só expulsa demônios porque seu poder vem de Belzebu, o príncipe dos demônios”.
25 Nil puth Jesus.angan kanam thiich thanang than want-wanttakan ngaantam-ngeeyin nunangana aꞌ nilan thaw thant, “Than kampanam nathwey pek-pekwiythan-a, aꞌ thaamp-thaampwiythan thanttakamwey-a, yaa, thanan aak wayathiythan, minam keꞌ piꞌwiythan thanttakamanwey, yaꞌa, aak thanttamana thayanam keꞌ piꞌiythan, yaꞌa. Than pam wanch aak town thonamangan nath thaamp-thaampwiythan thanttakamanwey-a, an than thampang aak town thanttaman minam keꞌ piꞌiythan, an yaꞌa.
25 Jesus conhecia os pensamentos deles e respondeu: “Todo reino dividido internamente está condenado à ruína. Uma cidade ou família dividida contra si mesma se desintegrará.
26 Nil oony way alangan nathwey oony way wiy anangan piik-piikiy thanang-a, pek-pekwiythan thanttakaman-a, thanan thampang aak thanttaman wayathiythan, thanan puth-a, thaampwuntan ngula, than aak thayanaman keꞌ piꞌiythan, yaꞌa, karangk keꞌ-ngul iiyayn, yaꞌa.
26 Se Satanás expulsa Satanás, está dividido e luta contra si mesmo. Seu reino não sobreviverá.
27 Niiyan ngayangan waaꞌaniy keꞌ nil Beelzebul alangan maꞌ-kunch yumpan ngayang yipam oony way anangan kenth-kenthāng thanang pam wanchantamana, an yaꞌa. Puth nil weeꞌanga ngurp niiyantam anangan maꞌ-kunch yumpan thanang oony way anangan yipam kenthayn pam wanchantaman e? Nil oony way piꞌan alangan ey? An yaꞌa, puth than ngurp niiyantam thawayn ngul nil oony way alangan yaꞌa keꞌ maꞌ-kunch yumpan thanang, yaꞌa.
27 Se eu expulso demônios pelo poder de Belzebu, o que dizer de seus discípulos? Eles também expulsam demônios, de modo que condenarão vocês pelo que acabaram de dizer.
28 Puth ngay inan thawang niiyant: nil Ngeen-Wiy Min God.antam alangan ngayang ep-paththam maꞌ-kunch yumpan ngayang ngay yipam oony way anangan kenth-kenthāng thanang pam wanchantamana. Yaa, puth amanamana, niiy meeꞌmiy ngul aakan kan wamp nungant God.antan meenathow nungamang nil moom piꞌan paththaman.
28 Mas, se expulso demônios pelo Espírito de Deus, então o reino de Deus já chegou até vocês.
29 “Aꞌ puth niiy in thampan ngeeyāna: nath weeꞌangweya aawuchang pek wupam ngoonchiy aawuch pam karangk alantamangan-a, aꞌ maꞌ-kuchathiy way min min-miniy nungantaman-a, yaa, puth nil kaꞌathaman-a, pam karangkana kuuyang kathow nunang, aꞌ nilana kan-ngul ngoonchow aawuch nungantamangana. Nil keꞌwey kuuyangan kathiy nunangan-a, yaa, nil puth pam karangkan kul thawiy nungant aawuchangan keꞌ ngoonchow.”
29 Afinal, quem tem poder para entrar na casa de um homem forte e saquear seus bens? Somente alguém ainda mais forte, alguém capaz de amarrá-lo e saquear sua casa.
30 Anpalana, nil Jesus.an thaw thant, “Than pam wanch weeꞌ-weeꞌanangan keꞌan iiyiythan ngatharangan-a, an than thaampantan ngayang, kaangk keꞌ ngatharam. Aꞌ than weeꞌ-weeꞌanangan keꞌan maꞌ-aathiythan ngayang pam wanch wiy anangan yipam wampayn nungant piip God.antan-a, an than keꞌ puy-puyam yaark-yaarkathantan thanang piip God.antamana.
30 “Quem não está comigo opõe-se a mim, e quem não trabalha comigo na verdade trabalha contra mim.
31 Yaa, ngay puth keꞌ-paal waaꞌang niiyant: way ngeen nathan pam wanchangan yumpiythan-a, thawiythan thakan-a, nil God.an ngul nathwey kon-ngathow nunang, keꞌ-ngulan ngaantam-ngeeyow. Than puth weeꞌ-weeꞌananganweya wik way thakan waaꞌ-waaꞌiythan nunang Ngeen-Wiy Min God.antaman-a, nil piip God.ana keꞌ kon-ngathow nunang than wayan waaꞌ-waaꞌin nunanganiya, an keꞌ kon-ngathiy nunang, yaꞌa.
31 “Por isso eu lhes digo: todo pecado e toda blasfêmia serão perdoados, mas a blasfêmia contra o Espírito não será perdoada.
32 Than wiy al-alangana nath wik way thakan waaꞌiythan ngayangan-a, ngay pam inman nil God.angan kuch ngayang-a, an ep nil nath piip God.angana keꞌ-ngul ngaantam-ngeeyow wik thanan waaꞌ-waaꞌin ngayangana. Than puth weeꞌ-weeꞌanangweya wik way thakan waaꞌ-waaꞌiythan nunanga Ngeen-Wiy Min God.antaman-a, nil puth God.aniya keꞌ kon-ngathiy nunang thanan way waaꞌ-waaꞌin, yaꞌa, anman konangam piꞌ-piꞌow aak umpuyam.
32 Quem falar contra o Filho do Homem será perdoado, mas quem falar contra o Espírito Santo não será perdoado, nem neste mundo nem no mundo por vir.
33 “Niiy may menchan yukangwey thathin-a, yaa, niiyaniya puth meeꞌmiy yukan nath mina, nath yaꞌa. May min-miniyan thathanamp-a, aniya yuk minang kalan. May way anangan thathanamp thanang-a, an yuk wayang kalan.
33 “Uma árvore é identificada por seus frutos. Se a árvore é boa, os frutos serão bons. Se a árvore é ruim, os frutos serão ruins.
34 Puth niiyaniya way-wayam paththam iiy-iiyaniy keꞌ thuuk yimanangana! Niiy puth wik min ananganiy wanttak thawina, yaꞌa! Ngamp wik ngeen nathan piꞌ-piꞌanamp ngangkanganiy-a, wik ananganiya thaaꞌaman ngul pentow ngampar.
34 Raça de víboras! Como poderiam homens maus como vocês dizer o que é bom e correto? Pois a boca fala do que o coração está cheio.
35 Pam minan iiy-iiyan-a, nilaniy wik min ngangkangan piꞌ-piꞌan, puth nilaniya wik minan thaw-thawan putha min yump-yumpan. Pam wayan iiy-iiyan-a, nilaniya wik way ngangkangan piꞌ-piꞌan, puth nilaniya wik way thak thaw-thawan, putha way yump-yumpan thampa.
35 A pessoa boa tira coisas boas do tesouro de um coração bom, e a pessoa má tira coisas más do tesouro de um coração mau.
36 “Ngay inan wik kan-kanam waaꞌ-waaꞌang niiyanta: aak an-aniyangan nil God.angan umangan than-thanathow ngampangan-a, nil mep-mepow ngampang yotaman — anpalmana ngamp wik ulpanangan thaw-thawampa putha wik way thakan thaw-thawamp.
36 Eu lhes digo: no dia do juízo, vocês prestarão contas de toda palavra inútil que falarem.
37 Puth wik ngamparam anangan thaw-thawanamp-a, an meenathana ngangk yam pekan ngampar want-wanttakan wunan — min natha, nath yaꞌa, way-wayama. Aꞌ puth amanamaniya nil piip God.angana yaarkathow ngampang ngul, puungk wiy ananganiya nil kalow aak nungantamakana, angan wun-wunayn nungantang aak umpuyama, puth puungk wiy ananganiy-a, kuchow thanang.”
37 Por suas palavras vocês serão absolvidos, e por elas serão condenados”.
38 Anpalana, than pam piꞌan anangan wik thayanan thaaꞌ-aath-aathinan-a, aꞌ putha pam piꞌan Pharisees wiy anangan thawin nungant Jesus alantan, “Ayyang, moom-ang, nint work piꞌan meenathān nganta!”
38 Alguns dos mestres da lei e fariseus vieram a Jesus e disseram: “Mestre, queremos que nos mostre um sinal de sua autoridade”.
39 Nil Jesus.an thaw thant, “Niiy inangan wunaniy-a, way-wayam paththam iiy-iiyaniya, niiy God.an keꞌ ngaantam-ngeey-ngeeyaniy nunangana! Niiy kaangk ngay work piꞌan anman meen-meenathāng niiyantan ey? Niiy work piꞌan thonam thonakam ngul thathāna. Niiy ngul thathāna ngay keꞌ pam Jonah anman.
39 Jesus, porém, respondeu: “Vocês pedem um sinal porque são uma geração perversa e adúltera, mas o único sinal que lhes darei será o do profeta Jonas.
40 Niiy kan ngaantam-ngeeyaniy Jonah.an minh ngaꞌ wuut piꞌanangan lokang thuꞌ nunang, thipang ngulan piꞌ-piꞌ nunanganiya, kinch maꞌ-koꞌalama aꞌ puth-a, aak ngutanganiya maꞌ-koꞌalam thamp piꞌ-piꞌan, minh ngaꞌ alangan. Ngayangiy-a, pam inman nil God.angan kuch ngayang. Ngayan keꞌ yimanangan kinch maꞌ-koꞌalam wunāng aak pek-pekangkana aꞌ aak ngutanganiy-a, yimanang maꞌ-koꞌalam wunānga.
40 Pois, assim como Jonas passou três dias e três noites no ventre do grande peixe, o Filho do Homem ficará três dias e três noites no coração da terra.
41 Aꞌ than pam wanch anangan aak Ninevah.angan wun-wunina, than way waaꞌ-waaꞌayn niiyang, aak an-aniyangan nil God.angan um nungantangan than-thanathow ngampang, puth aak keenkanamana than wik min God.antaman ngeeyin nil pam Jonah alangan waaꞌ-waaꞌ thant aꞌ thanana woyan wayan keꞌ-ngul wakin, yaꞌa. Nil Jonah.angan wik min waaꞌ-waaꞌ thant, puth niiy inangana ep-paththam wik ngatharaman ngeey-ngeeyāna, wik min paththama anangan, puth niiy yaam anman wayan yump-yumpaniy aꞌ keꞌam yippak wayan wantana, yaꞌa.
41 “No dia do juízo, os habitantes de Nínive se levantarão contra esta geração e a condenarão, pois eles se arrependeram de seus pecados quando ouviram a mensagem anunciada por Jonas; e vocês têm à sua frente alguém maior que Jonas!
42 Aꞌ niiy wik kath Queen aak Sheba punchan alantaman kan ngeeyan ey? Yaa, nil Queen inana aak kechak moꞌ aak King Solomon.antamaka, nil yipam wik ngeeyow nunang, puth nil pam piꞌan Solomon.ana kuchek waap min-minam paththam iiy-iiya. Wik nungantaman mina, puth wik inangan ngayan thaw-thawang niiyantana an ep-paththam min-minam paththama. Ngul-ngulaniya, nil piip God.angan umang than-thanathow niiyangan-a, nil Queen aak Sheba punchanana ekow aꞌ way waaꞌow niiyang, puth niiyan wik min-minam ngangkangan keꞌam piꞌ-piꞌaniy, yaꞌa.”
42 A rainha de Sabá também se levantará contra esta geração no dia do juízo e a condenará, pois veio de uma terra distante para ouvir a sabedoria de Salomão; e vocês têm à sua frente alguém maior que Salomão!
43 Aꞌ nil Jesus.angan putham ngul wik kath waaꞌ thant, “Nil oony way alangan paman wantan ngulan-a, an nilaniya aak pal-puy aak way wakan iiy-iiyan, aak min yaꞌa, nilaniy puth aakak wenk-wenkan nil wanttingan wunow. Nil oony way alangan aak keꞌan uwiy nungantakaman-a,
43 “Quando um espírito impuro deixa uma pessoa, anda por lugares secos à procura de descanso, mas não o encontra.
44 nil puth nungantakaman thawiya, ‘Ngay kan koyam iiyāng aak ngatharamaka pam alantangan ngangkang koyam ngoonchāng.’ Nil oony way koyam ngulan wamp nungant-a, nil aak yaꞌ-yaꞌam thathana, nil puth pam alangan Ngeen-Wiy Min God.antaman thaampan nunang yippak, ngangkangan keꞌam yippak ngoonchant.
44 Então, diz: ‘Voltarei à casa da qual saí’. Ele volta para sua antiga casa e a encontra vazia, varrida e arrumada.
45 Anpalana, nil oony wayan koyam ngul iiyan aꞌ oony seven way-wayam paththaman umpan thanang, aꞌ wampathan thanang yipam wunayn nungantangan thampa. Than oony way yotam ngangkang ngulan ngoonchantan nungantangan-a, nil paman way-wayam paththam ngul iiy-iiyana, keꞌ nil keenkan iiy-iiy, an yaꞌa. Yaa, ngay inan thawang niiyant: pam wanch anangan way-wayaman iiy-iiyantan-a, than thampang way-wayam paththam ngul weemayn keꞌ pam anman ngay nyiingkan waaꞌ-waaꞌang niiyanta.”
45 Então o espírito busca outros sete espíritos, piores que ele, e todos entram na pessoa e passam a morar nela, e a pessoa fica pior que antes. Assim acontecerá com esta geração perversa”.
46 Nil Jesus.ana wikan yippakan thaw-thaw thant pam wanchantan-a, kaath nungantama putha kuunch nungantam anangan wampin aꞌ yoon angman than-thanin aꞌ thawin thanan kaangk wik thawayn nungant Jesus.antan.
46 Enquanto Jesus falava à multidão, sua mãe e seus irmãos estavam do lado de fora, pedindo para falar com ele.
47 Yaa, nil puth pam thonam anan thaw Jesus.antan, “Ayyang, kaath nungkarama putha kuunch nungkaram nan yoon than-thantan nungkara, than kaangk wik thawayn nungkara.”
47 Alguém disse a Jesus: “Sua mãe e seus irmãos estão lá fora e querem falar com o senhor”.
48 Aꞌ nil puth Jesus.an thaw thant, “Kaath ngatharaman puy weeꞌ e? Puth kuunch ngatharam thamp puy weeꞌ e?”
48 Jesus respondeu: “Quem é minha mãe? Quem são meus irmãos?”.
49 Aꞌ nil malang waaꞌ thanang ngurp nungantam anangaman aꞌ thaw ngul, “Ayyang, in ngeeyiy a! aꞌ thathān thampa! Than inangana keꞌ kaath ngatharama putha than keꞌ kuunch ngatharam thampa!
49 Então apontou para seus discípulos e disse: “Vejam, estes são minha mãe e meus irmãos.
50 Nil weeꞌ-weeꞌananganwey natha piip ngatharam in kenyana wik ngeey-ngeeyiythan nunangan-a, an than keꞌ kampan ngatharam yimanangana, kaath-a, kuunch ngatharam yimanangan iiy-iiyantana.”
50 Quem faz a vontade de meu Pai no céu é meu irmão, minha irmã e minha mãe”.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.