Atos 17
wĩn nɩ̀vɩ̀nɩ̀ tirlɛ (WIB) vs NAA
1 Képah náh, Polepi syɔ̃ Anfipolisi kwil ànɛ̂ Apɔlɔnɩ kwil, à kyɩ de Tesaloniki kwil sɔkɔ. Nsyifunɔ Liyel ní-ńsah wɔ̀kɔ̀ yɔ́ sõ̀ mɛ nɛ́npɔ́.
1 Tendo passado por Anfípolis e Apolônia, Paulo e Silas chegaram a Tessalônica, onde havia uma sinagoga dos judeus.
2 Képah sɔkɔ, Pole-á sõ̀ ńkɛ̃́nɛ kélɛ n pɩ sɔ̃́, à tɔ̃ kyɩ yã́hkɩ̀ yãh Nsyifunɔlɛ Liyel wɛy sɛ́bɛ́y sɔkɔ tyi yõ pé Liyel ní-ńsah wɔ̀kɔ̀ sɔkɔ. À képah tɛ̃̀ pɩ syɩ sɛ̃́ wɛ̃ tyɩ́ kɛ tɔ̃́nɔ́, pé mɩ mɩ yòh sõnɔ́lɛ.
2 Paulo, segundo o seu costume, foi procurá-los e, por três sábados, discutiu com eles a respeito das Escrituras,
3 À sõ̀ mɛ ké yahlɛ n yo pé tyɩ́, à pélɛ n wɛ̃kɩ nɛ ńkɛ̃́: «Pwáhnmɔ-ò sõ̀ yɩ̃nɛ à pɔ yèvyãhrɩ pɩ ku sɛ̃́, Liyel mó à yilki mɔ. Yesu nɛ̂ tyɩ́-á mé n yo yé tyɩ́ yɔ̀, ǹmɔ ye kénɛ pwáhnmɔ-òlɛ.»
3 expondo e demonstrando ter sido necessário que o Cristo padecesse e ressuscitasse dos mortos. Paulo dizia: — Este Jesus, que eu anuncio a vocês, é o Cristo.
4 Képah sɔkɔ, Nsyifunɔ túkù sah ǹ tyɩ́ yõ, ànɛ̂ Krɛkɩ névye nɛ́kwĩ́nkílɛ, nónó-á sõ̀ mɛ Nsyifunɔ Liyel wɛ̃̀kɩ̀lɛ n kɔ, à tahlɩ syɔ́ nɛ́-ǹgbnɔ náhnáh tyɩ́. Pé pól mɛ mɔ Pole ànɛ̂ Silasɩlɛ.
4 Alguns deles foram persuadidos e se juntaram a Paulo e Silas. O mesmo aconteceu com numerosa multidão de gregos piedosos e muitas mulheres importantes.
5 Ǹtɛ Nsyifunɔ yísyɔ́ sõ̀ mɛ Polepi dyɔlɛ n yɔ, tɛ́ sɔkɔ à kyɩ nɛ́túkúnì ǹkɔ̌nkɔ̌nɩ̀ yísyɔ́ tɛ̃ wã̀l yey sɔkɔ, à pɔ tɔ́wûlɛ n kurki n mɔ, tɛ́ fɛ̃̀kɩ̀nɔ́lɛ n pɩ kwil sɔkɔ. Képah sɔkɔ, pè kyɩ kwɔ de Nsyasõ gbô, à Pole ànɛ̂ Silasɩlɛ n yah n kɔ̃ nɛ, pé pè tɛ̃ pɔ tɔ́wû tyɩ́.
5 Os judeus, porém, movidos de inveja, trazendo consigo alguns homens maus dentre a malandragem, reuniram uma multidão e provocaram um tumulto na cidade. E, atacando de surpresa a casa de Jasom, procuravam trazer Paulo e Silas para o meio do povo.
6 Pǎh kyɩ pè yah kwlɔ sɛ̃́, pè Nsyasõ ànɛ̂ Yesu yõ sɛ̃́pú yísyɔ́ tɛ̃ à yuku pélɛ pé kwil yõ̀tãm tyɩ́. Tɛ́ kyɩ tyah n yo wòhòh nɛ, nónó-á fɛ̃kɩ kèkõyṍ póllɛ, pépi-á pɔ de ásõ̂ tɔ sɔkɔ yɔ̀.
6 Porém, não os encontrando, arrastaram Jasom e alguns irmãos diante das autoridades, gritando: — Estes que promovem tumulto em todo o mundo chegaram também aqui,
7 Tɛ́ Nsyasõ mɛ fɛ̃ syi pè kɔ̃ pè twah ǹ tyɩ́. Ǹtɛ Wrome kwíltãm yõ̀tɛ̃̀ Sesar-á nɛ tyi nónó káh nɛ n pɩ, sépi-á no nɔ́pi pól mɛ n pɩ. Pǎh mɛ n yo ńtɛ̃nɛ nɛ, yõ̀tɛ̃̀ ǹgbɛ̃ yɔ́-á tɔ̃ mɛ, nɛ̂-á pè n ye Yesulɛ.
7 e Jasom os hospedou na casa dele. Todos estes agem contra os decretos de César, dizendo que existe outro rei, chamado Jesus.
8 Képah sɔkɔ, wɛlɔ nɔ́pi nóhnɔ́ tɔ́wû ànɛ̂ kwil yõ̀tãm fɔkɔ fil.
8 Tanto a multidão como as autoridades ficaram agitadas ao ouvir estas palavras.
9 Kǎh pɩ sɛ̃́, kwil yõ̀tãm mɛ Nsyasõpi kɔ̃ pè pɔ́ ǹgbɛ̃ yɔ́ kɔ̃, tɛ́ pyě pè fĩn mɔ.
9 Porém, depois de terem recebido deles a fiança estipulada, as autoridades soltaram Jasom e os outros.
10 Képah sɔkɔ, lékã̂h-á fyɔ̀ mɔ, Yesu yõ sɛ̃́pú mɛ Pole ànɛ̂ Silasɩ kɔ̃ pè sɔkɔ Bere kwil. Pǎh yĩni tɛ̃ nɛ́npɔ́, pè kyɩ Nsyifunɔ Liyel ní-ńsah wɔ̀kɔ̀ sɔkɔ.
10 E logo, durante a noite, os irmãos enviaram Paulo e Silas para Bereia. Ali chegados, dirigiram-se à sinagoga dos judeus.
11 Nɛ́npɔ́ tãn sõ̀ nɛ́gblɔ́lɛ kal Tesaloniki kwil tãnnɛ. Nɩ̀vɩ̀nɩ̀ tir nɛ̂-á sõ̀ Pole n yo Yesu tyɩ́ sɔkɔ, pè mɛ kè fɛ̃ syi pallɛ dékè sɔkɔ. Tɛ́ mɛ Liyel wɛynɛ n kar, à ké sɔkɔ tyilɛ n sohlɩ n yah sõmɛsṍ nɛ, pé pɩ̃ gblɔ-à kɩ nɛ̂ Polepi wɛlɔlɛ.
11 Ora, estes de Bereia eram mais nobres do que os de Tessalônica, pois receberam a palavra com toda a avidez, examinando as Escrituras todos os dias para ver se as coisas eram, de fato, assim.
12 Kǎh pɩ sɛ̃́, Nsyifunɔ náhnáh, ànɛ̂ Krɛkɩ syɔ́ nɛ́-ǹgbnɔ yísyɔ́, ànɛ̂ díbí nɛ́kwĩ́nkí pɩ Yesu yõ sɛ̃́púlɛ.
12 Com isso, muitos deles creram, mulheres gregas de alta posição social e muitos homens.
13 Ǹtɛ Tesaloniki kwil Nsyifunɔ-á fyɔ̀ noh nɛ, Pole-á mɛ Liyel wɛynɛ n yo Bere kwil tɔ sɔkɔ, pè tɔ̃ pɔ nɛ́npɔ́ tɔ sɔkɔ, à pɔ tɔ́wû kurki mɔ, pè kɔ̃ pè fɛ̃̀kɩ̀nɔ́ pɩ.
13 Mas, logo que os judeus de Tessalônica souberam que a palavra de Deus era anunciada por Paulo também em Bereia, foram lá agitar e perturbar o povo.
14 Képah sɔkɔ, Yesu yõ sɛ̃́pú núkú Pole tɛkɩ mɔ pnɛ yɔ tĩ̀nnɛ. Tɛ́ Silasɩ ànɛ̂ Timote wɔ mɛ wũ nɛ́npɔ́.
14 Então os irmãos fizeram com que Paulo fosse imediatamente para os lados do mar. Porém Silas e Timóteo continuaram em Bereia.
15 Nónó-á kyɩ tɛkɩ mɔ Polelɛ, pè kyɩ de ǹnɛ, fɔ́ɔ́ Atɛnɩ kwil. Tɛ́ pǎh pé syɩ n pi, Pole mɛ pè tõ nɛ, pàh kɩ kyɩ, pè kyɩ yo Silasɩ ànɛ̂ Timote tyɩ́, pè pɔ péwɔ tnɔ̂ súú.
15 Os responsáveis por Paulo levaram-no até Atenas e regressaram trazendo ordem a Silas e Timóteo para que fossem encontrá-lo o mais depressa possível.
16 Tɛ́ Pole-á sõ̀ mɛ Silasɩ ànɛ̂ Timote syɩ́kɩ́ntɛ̃̀nɔ́ sɔkɔ sɛ̃́ Atɛnɩ kwil, à fal fal tã̀n kyɔmɩ wɛ dò kénɛ kwil sɔkɔ. Kǎh pɩ sɛ̃́, ǹ yah kah kwɔ.
16 Enquanto Paulo os esperava em Atenas, o seu espírito se revoltava em face da idolatria dominante na cidade.
17 Képah sɔkɔ, à kyɩ yã́hkɩ̀ yãh Nsyifunɔlɛ, pé Liyel ní-ńsah wɔ̀kɔ̀ sɔkɔ, à tahlɩ nónó tɔ-á sõ̀ mɛ Nsyifunɔ Liyel wɛ̃̀kɩ̀lɛ n kɔ. Tɛ́ sõmɛsṍ, wàh kyɩ tɔ́wû tùkè-ǹsah, tɛ́ névye nónó wɛ nɛ́npɔ́, ǎ yã́hkɩ̀ yãh pé tɔlɛ.
17 Por isso, falava na sinagoga com os judeus e os gentios piedosos; também na praça, todos os dias, com os que se encontravam ali.
18 Tɛ́ lékã́m ǹgbnɔ névye yísyɔ́ tɔ sõ̀ mɛ. Pè túkù sõ̀ mɛ Yepikur wɛ̃̀kɩ̀ kwɔ́púlɛ, tɛ́ túkù mó mɛ Setoyiki wɛ̃̀kɩ̀ kwɔ́púlɛ. Pépi mɛ yékã̂b mɔ Polelɛ. Pé túkù sõ̀ mɛ yo tũ nɛ, wɛ̀nkwĩnki nɛy mɛ̀ tɔ se nɛ sɔ̃́-á nɩ? Túkù mó nɛ, kǎh pɩ tɛ̃ nɛ fal fal tã̀n káhkɩ́ yísyɔ́ tyɩ́ sɔ̃́ à n yo, nónó-á pépi náh sélɛ n pnɛ. Tɛ́ Nɩ̀vɩ̀nɩ̀ tir ye sõ̀ Pole n yo pé tyɩ́ Yesu tyɩ́ yõ, ànɛ̂ lékyɩ̂ yílkínmɔnɔ tyɩ́lɛ.
18 E alguns dos filósofos epicureus e estoicos discutiam com ele, havendo quem perguntasse: — Que quer dizer esse tagarela? Outros diziam: — Parece pregador de deuses estranhos. Diziam isso porque Paulo pregava Jesus e a ressurreição.
19 Képah tɛ̃̀nɛ, pè à tɛ̃ sɔkɔ pé kwil fɩ̃́ yɔ́ sɔkɔ pè n ye Arewopasɩlɛ. Pǎh kyɩ de, pè mɛ à piki yah nɛ, wǎh pɔ kwɔ́nɔ́ késã́n nɛ̂nɛ névyelɛ n kwɔ, à se kɩ fɛ̃ ké yah yo pé syah nɩ?
19 Então, tomando-o consigo, levaram-no ao Areópago, dizendo: — Podemos saber que nova doutrina é essa que você ensina?
20 Ńkɛ̃́, gbɛ̃̀ndùnì tyi ó-á à n yo pé n nohnɩ yɔ̀. Képah-á, à sé yah yo n wah pé syah.
20 Pois você nos traz aos ouvidos coisas estranhas e queremos saber o que vem a ser isso.
21 Ǹtɛ gbɩ yõ, Atɛnɩ kwil tãn pól ànɛ̂ nɛ́pân nónó-á sõ̀ mɛ twáhntɛ̃̀nɔ́lɛ ké sɔkɔ, pé pól ńkɛ̃́nɛ pé wrɔ́ kan tɔkɔ n pɩ tyísnɔ́ yã́hnɔ́lɛ, képah náh pɩ, sé nóhnɔ́lɛ.
21 Acontece que todos os de Atenas e os estrangeiros residentes não se ocupavam com outra coisa senão dizer ou ouvir as últimas novidades.
22 Képah sɔkɔ, Pole mɛ yuku yĩn pé nɩyṍ, tɛ́ yo pé tyɩ́ nɛ: «Atɛnɩ tãn, mé pɩ̃ nɛ ńkɛ̃́, Liyel yáhnkɔ̃pu yèsyɩ̀kɩ̀nɩ̀-á yélɛ.
22 Então Paulo, levantando-se no meio do Areópago, disse: — Senhores atenienses! Percebo que em tudo vocês são bastante religiosos,
23 Máh yé kwil kɔ kɔ̃, mé kè kyɔmɩ wɛ, líyelnɔ́ náhnáh mɛ ké sɔkɔ. Tɛ́ mé tyah yɔ́ ńtɛ̃ wɛ, kè mɛ wã́rkɩ́nmɔnɔlɛ ké yõ nɛ: ‹Dùkù pɩ̃́-ńkɛ̃̂ líyel tyɩ́ ye.› Tɛ́ ǹmɔ nɛ̂-á yé n gbilki ǹ dùkù pɩ̃́-ńkɛ̃̂nɛ, ǹmɔ tyɩ́ ye mé pɔ yónwàh-ǹsah yé tyɩ́.
23 porque, andando pela cidade e observando os objetos de culto que vocês têm, encontrei também um altar no qual aparece a seguinte inscrição: “ Ao Deus Desconhecido ”. Pois esse que vocês adoram sem conhecer é precisamente aquele que eu lhes anuncio.
24 Ǹmɔ Liyel ye mɔ kèkõyṍlɛ, ànɛ̂ ké sɔkɔ yíyìn póllɛ. Ǹmɔ ye tɔ̃ yĩ̂nyõ ànɛ̂ sétáh nɛ́tɛ̃̂nɛ. À náh n tɛ̃ névi gbõ̀ wɔ̀kɔ̀nmɔnɩ sɔkɔ.
24 — O Deus que fez o mundo e tudo o que nele existe, sendo ele Senhor do céu e da terra, não habita em santuários feitos por mãos humanas;
25 Ǹmɔ ye mɔ minnɛ névi sɔkɔ, ànɛ̂ mɩ̀nɩ̀nɛ à kɔ̃ à n mɩ, à tahlɩ yíyìn pól tyɩ́. Képah ye, à náh mɛ névi gbɛ̃̀npɩnɩ yɔ́ ńtɛ̃nɛ n yah n kɔ̃, ǹ gblɔ̌y yohnɩ n mɔ yĩnnɛ.
25 nem é servido por mãos humanas, como se precisasse de alguma coisa, pois ele mesmo é quem a todos dá vida, respiração e tudo mais.
26 Yah, nɛ́núkù ó sɔkɔ ye kèkõyṍ yìkìnì pól wil Liyel-á nónó mɔ, tɛ́ pè kɔ̃ pè tɛ̃ tɛ̃ kɔ̃ kèkõyṍ tã̀ntã̀n pól sɔkɔ. Tɛ́ ki ànɛ̂ kɔ̀kɩ̀ gbĩ́nɛ pè kɔ̃, tɛ́ tɔ̃ gbàhnɩ̀ gboke pé tɛ̃̀-ǹtã̀n tyɩ́.
26 De um só homem fez todas as nações para habitarem sobre a face da terra, havendo fixado os tempos previamente estabelecidos e os limites da sua habitação;
27 Liyel sépi pól pɩ nɛ, nɛ́núkù núkú pól fɛ̃ pé yah n kɔ̃. Gbɔ̀kénpɩ, pǎh kɩ wnɛ yah kɔ̃ pɔ pé wɛ. Ǹtɛ gbɩ yõ, à náh mó tɔ̃ mɛ fɩ́ɩ́ á sɔkɔ yɔ́ ńtɛ̃nɛ.
27 para buscarem Deus se, porventura, tateando, o possam achar, ainda que não esteja longe de cada um de nós;
28 Ǹmɔ gbõ̀ yõ sɔkɔ ye ápilɛ min sɔkɔ, tɛ́ mɛ n werke. Képah ye tɔ̃ yé yɩ̀ gbɩ́pú yísyɔ́ yo nɛ ńkɛ̃́,
28 pois nele vivemos, nos movemos e existimos, como alguns dos poetas de vocês disseram: “Porque dele também somos geração.”
29 Ǹtɛ Liyel wɛ̃́npì-á ápilɛ sɛ̃́, á se tɔ̃ yɩ̃nɛ à nɛ n sõ nɛ, Liyel-á mɛ á kɩ nɛ tã̀n nɔ́pi sɔ̃́; sépi nónó-á névye sè mɔ sã́nnɛ, képah náh pɩ wárn vyɔrɩlɛ, képah náh pɩ dyêhlɛ, à yɩ̃nɛ pé yɛ̃́ngbɛ̃́ lékã́mnɛ?
29 Portanto, visto que somos geração de Deus, não devemos pensar que a divindade é semelhante ao ouro, à prata ou à pedra, trabalhados pela arte e imaginação do homem.
30 Tɛ́ yé yah, névye-á tyi nónó pɩ sɔkɔ ǹpɩ̃̀-ǹkɛ̃̂ sɔkɔ ǹgbòlɛ, Liyel náh tɔ̃ mɛ sépilɛ n mɔ n kõ. Ǹtɛ núkúnúkú, à mɛ kélɛ n yo no pól tyɩ́ tã̀ntã̀n pól sɔkɔ nɛ, pè pé nnɔ vi mɔ.
30 Deus não levou em conta os tempos da ignorância, mas agora ele ordena a todas as pessoas, em todos os lugares, que se arrependam.
31 Wáh wɛ à képahlɛ n yo, à mɛ gbĩ̀yĩ̀kì yɔ́ yah wilki sah, sõ nɛ̂-á tukey kɩ n tuke n pi kèkõyṍ névye pól yõ, à yɩ̃nɛ gbɩ wɛ̃̀kɩ̀lɛ. À mɛ dĩ́ yɔ́ yah wilki sah, nɛ̂-á kɩ pɔ tukey mɛ̀ tuke n pi, tɛ́ pǎh pɔ tɛ̃̀ ko mɔ, à ǹ lékó yilki mɔ, à kélɛ á wɛ̃kɩ nɛ, wǎh kɩ fɛ̃ tɛ̃.»
31 Porque Deus estabeleceu um dia em que julgará o mundo com justiça, por meio de um homem que escolheu. E deu certeza disso a todos, ressuscitando-o dentre os mortos.
32 Képah tɛ̃̀nɛ, pǎh fyɔ̀ lékó yílkínmɔnɔ tyɩ́ noh, pé túkù tyah kṍlɛ Polelɛ n ko. Túkù mó mɛ n yo ǹ tyɩ́ nɛ ńkɛ̃́, sõ yɔ́lɛ, à tɔ̃ pɔ ǹ syɩ ǹ wɛy mɛ̀ yõ pé tyɩ́.
32 Quando ouviram falar de ressurreição de mortos, uns zombaram, e outros disseram: — A respeito disso ouviremos você em outra ocasião.
33 Kǎh pɩ sɛ̃́, Pole mɛ yal pé tnɔ̂.
33 A essa altura, Paulo se retirou do meio deles.
34 Ǹtɛ ǹ wɛy nóhpú túkù kyɩ kwrɔ mɔ ǹnɛ, à pɩ Yesu yõ sɛ̃́púlɛ. Nɛ́-ǹgbnɔ nónó-á ńkɛ̃́nɛ wɛ̃nɛ n tuke n mɔ, ǹ tyi yahlɛ n wah, pépi nɛy yɔ́ tɔ sõ̀ mɛ pélɛ pè n ye Denisilɛ, ànɛ̂ sê yɔ́ tɔlɛ pè n ye Damarisilɛ, à tahlɩ nósyɔ́ tyɩ́.
34 Houve, porém, alguns homens que se juntaram a ele e creram; entre eles estava Dionísio, o areopagita, uma mulher chamada Dâmaris e, com eles, mais algumas pessoas.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 17, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.