Mateus 5
YAUBADA BONANA VEYAO IVAGUNA Bona Iduna (VIV) vs AAI
1 Tu Yesu yoꞋo giꞋitadi-yo oya fafaline gilaka, au givetogana ada ana tomuliyamomo Bana againe hivagaꞋauta.
1 Jesu sabuw rou’ay gagamin maiyow hinan itih, basit heher yen in koun yan mare ana bai’ufununayah hina sisibinamaim himarir.
2 HivagaꞋauta-yo au givebutu givehawaledi gigayo,
2 Naatu busuruf i’obaibiyih eo, Jesu Oyaw tafan ma ebi’obiyih|alt="sermon on mount" src="CN01700B.TIF" size="col" loc="Mat 5.2" copy="©1978 David C. Cook Publishing Co." ref="5.2"
3 Gaveyao taudiyao nuwadiya hihawavekoyokoyoyedi, medema yadi vemwamwala gavatubuga!
3 “Sabuw iyab ayubih ana’amorob tebaib boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro ninowah hinab.
4 Gaveyao yadi watagiya himimiyami, medema aimo yadi vemwamwala gavatubuga!
4 Sabuw iyab hiyababan tererey God boro ni’afutih baigegewasin nitih.
5 Gaveyao umaumadiyao, medema yadi vemwamwala gavatubuga!
5 Sabuw iyab taiyuwih teyayara’iyih boro baigegewasin hinab, anayabin me tafaram boro ninowah hinab.
6 Gaveyao nuwanuwadi lakahina yadi nuwanuwa ginayegayega kaliva mafulauga o kaꞋi agotaina faꞋina nuwanuwadi lakahina aꞋa o gufa amine, medema yadi vemwamwala gavatubuga!
6 Sabuw iyab gewasin sinaf isan hi’amorob sikah emamamah boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nitih hinab nasusuwih.
7 Gaveyao tobohiyadiyao hihinekalikaliyedi, medema yadi vemwamwala gavatubuga!
7 Sabuw iyab tekakabeber boro baigegewasin hinab, anayabin God boro nakabibirih.
8 Gaveyao aseꞋasedi yegayegana, medema yadi vemwamwala gavatubuga!
8 Sabuw iyab dogoroh uhew boro baigegewasin hinab, anayabin God boro hina’itin.
9 Gaveyao kaliva yadi vekwageya againe hikukuyedi, medema yadi vemwamwala gavatubuga!
9 Sabuw iyab tufuw ma gewas isan tebowabow boro baigegewasin hinab, anayabin God boro natunatumih nabuwih.
10 Gaveyao Yaubada yana nuwanuwa hidibudibumuhigena ada hidema faꞋina mali kaliva hikivekoyodi, medema yadi vemwamwala gavatubuga!
10 Sabuw iyab gewasin tisisinaf isan hirouw tibi’a’akirih boro baigegewasin hinab, anayabin mar ana aiwob boro hinab.
11 KaꞋi kaliva hinahawavelaigemi kadu hinakivekoyomi omi wamulimuliyeku faꞋina, au yami vemwamwala gavatubuga!
11 “Kwabi’ufununu isan sabuw boro tur kakafin hina’uwi, hinarabi hini’a’a’akiri naatu baifuwenamaim tur kakafih maiyow hina’u’uwi isan, baigegewasin boro kwanab.
12 Au nuwami ginayamumu kadu wanavemwamwala faꞋina aimo lobameya ami laufata lakahina wananuhagana. Boi tuwai-moꞋena kaliva Yaubada bonana ana toꞋawatalatalaina hikivekoyodi-yo adi laufata yamumuna lobameya hinuhagana amine, meda anafaiweya omiꞋiyao kaliva yadi kivekoyo faꞋina ami laufata lobameya wananuhagana.
12 Kwaniyasisir naatu kwanakawasa, anayabin a siwar gagamin na’in auyom maramaim inu’in boro kwanab. Ef ta’imon nati na’atube marasika dinab oro’orot hirouw hi’a’a’akirih.
13 Omi vaita lehaga amine tomiyababi hinafadiya. Lehaga kevakeva yana madukoyo gihawatana amine, meda omiꞋiyao dewa koyona ana tubuga wanahawatana. Tu kaꞋi lehaga yana digadigaga gidahavaina digo, keke adafaiweya kadakivedigagi-havagileni, au keke-moꞋa. Ada kaꞋi lehaga yana digadigaga keke, kadu yana faisewa keke. Au kadahegena be kaliva hidavagavebabina.
13 “Kwa i riy na’atube sabuw etei isah. Baise riy naniyan nabi’en na’at boro men karam hiniwa’an naniyan namatar maiye’emih, naatu sawar isan ana gewasin boro men ta nama, imih boro hinisaroun haw nare, sabuw tafan hinawas kamakamar hinaremor.
14 Kadu omi vaita mahala amine tomiyababi hinafadiya. KaꞋi melala oya kabune hinaveꞋalahina amine, keke adifaiweya yadi manuwa hinasevauyeni, au kabuꞋavane gidauda.
14 “Kwa i tafaram ana marakaw. Bar merar gagamin oyaw wan hiwowab ebatabat boro men karam hinibun wa’irimih.
15 KaꞋi kaliva lamufa ginakabuna amine, keke avaeka againe ginavetalabodani, keke. Au ana abasewadi againe ginaselakahina be moyaꞋaidi manuweya ginatuvemahalidi.
15 Na’atube orot babin men ta ramef ito’ab noukwat wanawanan tarafut inumih. Baise ana sisikofamaim boro nasikof bar wanawanan etei namarakaw kawin hinama.
16 Meda anafaiweya yami mahala, higa yami dewa yamumuna, kabuꞋavane wanasena be kaliva moyaꞋaidi hinaꞋitana. Yami dewa yamumuna hinaꞋita-yo au Tamami lobameya gimimiyami-ma ana egana hinakilakahina.
16 Ef ta’imon nati na’atube a marakaw sabuw etei matahimaim kwanabotawiy, saise abisa gewasin kwabowabow hina’itin naatu Tamat maramaim wabin hinabora’ara’ah.
17 KaduꞋe keke wananuwanuwa vaita Iya gahobuꞋela be Mosese yana vehimeya kadu Yaubada bonana ana toꞋawatalatalaina yadi vehawala ganahawatani, keke. Au Iya gahobuꞋela be vehimeyai-nadi ana nuwanuwa ganaseyemaune-Ꞌowona ada au ganaꞋalakakikakilina.
17 “Ayu anan men kwananot Moses ana ofafar naatu dinab oro’orot hai bai’obaiyen baihamiyen isan ao’omih. Ayu men i kouseiren isan anamih, baise sinaf yabih matar isan.
18 Gagahe velemoꞋena lobama be babi ginaduva-vagata amine, meda hida vehimeyai-nadi ana nuwanuwa ginaduva-vagata. E, keke tamo vehimeya kabiꞋona o kaꞋi vehimeya kaliꞋuhona hinahawatani, au ana nuwanuwa matatabuna ginalakayemu-Ꞌowoga.
18 Anababatun a tur a’owen, mar tafaram ema’am wanawananamaim kirum kikimin maiyow hikikirum, naatu pen wanamaim abisa hikukuyowan boro men ta anakusairimih, baise etei boro anasinaf yabih hinamatar.
19 Ada au gava kaliva hida vehimeya ana nuwanuwa kabiꞋo-moꞋena keke ginadibumuhigeni, o kaꞋi kaliva ginavehawaledi be kadu badi keke hinadibumuhigeni, au medema ana egana kabiꞋona Yaubada yana yoꞋogaga agaidiya. Tu gava kaliva hida vehimeya ginadibumuhigena kadu mali kaliva ginavehawaledi be hinadibumuhigena, medema ana egana lakahina Yaubada yana yoꞋogaga agaidiya.
19 Orot yait ofafar kikimin maiyow itin yabin en rouw eastu’ub naatu sabuw afa i’obaiyih nati na’atube tisisinaf, mar ana aiwobomaim ibo boro hina’itfuruw, anayabin en hinarouw hinao, baise orot yait iti ofafar ia’ait naatu sabuw afa ebi’obaiyih mar ana aiwobomaim i boro orot gagamin.
20 Kadu gagahemi badi tonagona tafatafalolodiyao adi egana Falisi kadu Mosese yana vehimeya ana tovehawala kebuladiya hihuluhuluva tunutunugina. KaꞋi yami huluva tunutunugina badi kalivai-dina yadi huluva keke ginatubuhegeni digo, keke amifaiweya Yaubada yana yoꞋogaga agaidiya wanaluku.
20 A tur ao’owen o yait abosunusunub nara’at Pharisee naatu Ofafar Bai’obaiyenayah inananatabirih na’at, o i nuhinafot mar ana aiwobomaim i kurur.
21 Tu boi tuwai-moꞋena kaliva lakahidiyao agaidiya vehimeya saꞋeyana giꞋela ada vehimeyai-nadi omi wahalamanena, higa gigayo, Keke kaliva unaluveꞋalikani, ada kaꞋi tamo hakwadi kaliva ginaluveꞋalikana, medema tovedewayauga matane ginamidi.
21 “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, men sabuw kwana’asbunuw, naatu orot yait sabuw ea’asbunuwih boro ofafar nafatum hinibatiy.
22 Hidemi vehimeya gigahe tu Iya gagahemi gava kaliva tobohiyana againe ginanuwakoyo amine, medema tovedewayauga matane ginamidi, faꞋina nuwakoyo kadu luveꞋalika au saꞋeyana Yaubada matane. Kadu gava kaliva tobohiyana againe ginagayo, O kwavakwava kwavakwava-moꞋe, medema abavedewayauga lakahina againe ginakotu. Kadu gava kaliva tobohiyana ginahawaveꞋiyohoyohoyena, medema ai giꞋalata-vagata againe hinahegena.
22 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait taintuwan isan yan nasoso’ar boro ofafar nafatum hinibatiy, naatu orot yait taintuwan isan fudirin en narouw nao’o, i boro kaniser hinibatiy. Baise orot yait taintuwan na’oraraf anayabin en nao, nati orot i enan kakafin ana wairaf wan nayenamih.
23 — ausente —
23 “Isan imih gem kakafiyin tafamaim o a siwar ya’inamih ibai kuyey, naatu nati’imaim o nuhi nataseb, tai ta o isa i yan esoso’ar.
24 — ausente —
24 Basit a siwar nati gem tafanamaim inihamiy na’in, o inamatabir maiye inan tai airi kwanao gewas uma kwanabow kwanitonuw, imaibo inamatabir inan a siwar God initin.
25 KaꞋi tamo hakwadi nuwanuwana o ginavekotu amine, unagaluvaluva abavedewayauga ana eda againe wananauna tu wanaveyao. KaꞋi keke wanamaduveyao, tovedewayauga againe ginahegenauwe ada tovedewayauga filisimani nimadiya ginaseni be deliya hinanauwe.
25 “Ofafar ta ina’astu’ub taituwa baibatiyihimih nabuwi kwanan, airi kwanao gewas kwanitonuw, veya kikimin nama’am na’at, imaibo inan baibatiyenamaim inarun, anayabin nati’imaim tura boro nabuwi baibatiyenayan orot gagamin umanamaim naya’i, naatu baibatiyenayan orot boro nabuwi furisiman nitih hinabuwi kwanan dibur bar hinayaruyi.
26 Gagahe velemoꞋena keke hinamaduyau. Tu nagona a laufata unase-Ꞌowona, muliya hinayau.
26 Anababatun a tur ao’owen, nati’imaim o boro inama kabay hio na’atube inatubuni, imaibo boro hinabotait inatit.
27 Kadu hida vehimeya saꞋeyana tuwai-moꞋena hisena-ma wahalamanena. Higahe higayo, Keke unakelele.
27 “Tur hio uwatanah hibi’obaibiy i hio kwanowar, turanah a’aawah ufuh men kwanan.
28 Tu Iya gagahemi gava kaliva kwamayoku ginaꞋitaluvadigena be higa vaita buye hinadauda, medema aseꞋasene ahe gikelele.
28 Naatu boun a tur ao’owen orot yait matanawat nuw babin itin ana notamaim hairi baiwa’anamih enotanot ana notamaim hairi hiwa’anaka.
29 KaꞋi mata iꞋataginiya koyona againe ginavebeꞋu, mata unamwamwalina be unahegena. KaꞋi talaini saꞋeyana unanuhegena tu lobameya unaluku, medema vita kabiꞋona tu kaꞋi wowo tauna abaga koyona againe ginaluku, medema vita lakahi-moꞋena.
29 Imih o mata asukwafune nuw kwaneyan, o in bowabow kakafin kusisinaf, kukubai kwisaroun, men basit mata ta’imon ana kakafinamaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.
30 Kadu kaꞋi nima iꞋataginiya koyona againe ginavebeꞋu, nima unabobona be unahegena. KaꞋi talaini saꞋeyana unanuhegena, medema vita kabiꞋona tu kaꞋi wowo tauna abaga koyona againe ginaluku, medema vita lakahi-moꞋena.
30 Na’atube uma asukwafune eof kwaneyan, ku’afuw kwisaroun men basit uma ta’imon ana of kwanekwanemaim o biya etei tan wairaf wan tayen ta’arah.
31 Kadu vehimeya saꞋeyana tuwai-moꞋena hisena-ma higahe higayo, KaꞋi kaliva vavinena ginakilowedi amine, bana anafaiweya yadi fefe ginaveledi, higa bana tauna yadi nagi gidabana-ma ana iyaꞋiyaya.
31 “Moses ana ofafaramaim eo, ‘Orot yait aawan nakwakwahir gewasin kwahikwahiren ana fef nakirum babin nitin nab auman nan.’
32 Tu Iya gagahemi gava kaliva vavinena keke hidakelele tu ginakilowe-kawowodi, medema yana kilowa faꞋina badi vaita nagi ana vehimeya keke hidaꞋabini, higa kaꞋi kwamayoku hinanagi-havagi, au badi adi egana toꞋudo. Kadu kaliva velugana ginanagidi-ma bana ana egana toꞋudo.
32 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait nibobowen aawan nakwahir nan orot ta ni’awan, hairi hinabiwa’an i men babin ana ubar, baise orot ana ubar anayabin i kok imih babin esisinaf, naatu orot yait nati babin bai bi’awan auman bowabow kakafin esisinaf.
33 KaduꞋe, tuwai-moꞋena kaliva lakahidiyao agaidiya vehimeya saꞋeyana giꞋela ada vehimeyai-nadi omi wahalamanena, higa gigayo, Yami wonadabadaba wanaꞋitaveꞋavina, au gavaimi Kaiwabu againe wawonadabadaba, medema wanahuluvina.
33 “Tur marasika hio uwatanah hinonowar i hio kwanowar, ‘A omatanen men kwana’astu’ub, baise sinafumih God kwao’omatan i kwanasinaf.’
34 Tu Iya gagahemi yami gahe againe keke Tomiyagetane ana egana wanayakahini. E, yami gahe vaita velemoꞋena ma wanayemaunena faꞋina, keke lobama ana egana wanayakahini, faꞋina lobama medema Yaubada yana didigaꞋuꞋu.
34 Baise boun i a tur ao’owen, God wabinamaim men asir kwanao kwanifaro’omih, na’atube auyom mar isan, anayabin nati i God ana ma’ama efan.
35 Kadu keke babi ana egana wanayakahini, faꞋina medema Yaubada agena ana abasewadi. Kadu keke Yelusalema ana egana wanayakahini, faꞋina medema Yaubada yana melala kikaiwabuna.
35 Me yan auman men isan kwanifaro, anayabin nati i God an ana baibiyarir efan, Jerusalem auman, anayabin nati i ata aiwob gagamin God ana tafaram.
36 Meda anafaiweya yami gahe vaita velemoꞋena ma wanayemaunena faꞋina, keke uꞋumi ana egana wanayakahini, faꞋina omiꞋiyao keke amifaiweya uꞋumi kukwauhina saꞋeyana wanakivesiuni o kaꞋi siusiuna saꞋeyana wanakivekwauhini, au hidedemi Yaubada anakaibe ana tagalowalowa.
36 Naatu o taiyuw auman men arib isan inao baifaro’omih, anayabin o men karam boro arib ta inab inau nikwes o nafurum.
37 Auwe, kaꞋi nuwanuwami yami gahe velemoꞋena ma tovanenega hinahalamanena, au wanagaheye-moꞋena. KaꞋi ehe digo, “Ehe.” KaꞋi keke digo, kadu “Keke.” KaꞋi Tamada ana egana buye wanayakahina, medema dewai-nadi inubana Setani againe.
37 Imih inakwahir o inarufut, anayabin abisa awamaim iya’abar i’o etitit i Demon Kakafin biyanane enan.
38 Kadu hida vehimeya saꞋeyana tuwai-moꞋena hisena-ma ahe wanogalina. Higahe higayo, KaꞋi tamo hakwadi o mata ginakifuwana, au kadu bana matana unakifuwana. Ada kaꞋi tamo hakwadi o nigo ginakimwanuna, au kadu bana nigona unakimwanuna, higa nimana unafatana.
38 “Marasika ana tur hio kwanowar, ‘Orot yait mata nakubai, ibo matan kukubai, naatu orot yait wa nimarir, ibo wan kwimarir.’
39 Tu Iya gagahemi kaꞋi tamo hakwadi ginakivekoyomi, keke nimana wanafatani. KaꞋi tamo hakwadi navanavami iꞋatagimiya ginatafina, au navanavami iꞋimawamiya wanahawahegena be ginatafina.
39 Baise boun i a tur ao’owen, orot yait isa nasisinaf kakaf men wan inay, rebareb rounane nifafar inatatabir rounane’ebo nifafar.
40 Kadu kaꞋi tamo hakwadi nuwanuwana ginavekotumi be ami seti ginavaina faꞋina, au ami seti kadu ami aikeva vewabana buye wanavelena.
40 Naatu orot yait niyaso’ar baibatiyimih nabuwi kwananan, a biya baibiyon baban nikiya’ub nabaib, a biya baibiyon tafan auman inikiya’ub initin.
41 Kadu kaꞋi tolugaviya saꞋeyana ginakiveꞋavimi be yana lokoloko omi ginaveꞋavalami, higa vaita bai saꞋeyana wanawahina, au bai luhei wanawahina.
41 Baiyowayan orot ta nan nakwarari ana hafoy abarin veya ta’imon airi namih nao, ina’abar veya rou’ab airi kwanan.
42 KaꞋi kaliva saꞋeyana tamo gavadi faꞋina ginaveꞋoꞋolemi, au wanavelena. KaꞋi kaliva saꞋeyana nuwanuwana tamo gavadi yami lokoloko faꞋina ginaveꞋoꞋola be aimo ginaveleyewena au wanahawahegena.
42 Orot babin ta isa sawaramih nafefeyani kwitin, naatu orot babin ta a sawar bai na mar kafai imaim bowamih nao, kwitin ebai en.
43 Kadu hida vehimeya saꞋeyana tuwai-moꞋena hisena-ma wanogalina. Higahe higayo, Badi buye wavetobohiyana-ma wananuwakabubuyedi tu badi hitalahagiyemi-ma wanakilowedi.
43 “Marasika ana tur hio a’a’agir hinonowar i hio kwanowar, ‘Taituwa kwaniyabuwih naatu a kamabiy sabuw kwanimat gigigirih.’
44 Tu Iya gagahemi badi hitalahagiyemi-ma wananuwakabubuyedi ada badi hikivekoyomi-ma faꞋidiya wanaveꞋoꞋola.
44 Baise boun a tur ao’owen, a kamabiy sabuw kwaniyabuwih naatu sabuw iyab terurukoukuwi isah kwanayoyoban.
45 Hidede amine wanahuluva be kaliva hinahalamanena omi Tamami lobameya nunune wananauna. Au Bana givehimeya be yana kauwana tokoyona kadu toyamumu meda saꞋeyana gituvemahalidi, ada wehi giꞋiveninisena be toyegayegana kadu tokoyona meda saꞋeyana agaidiya gihobuhobu.
45 Saise kwa boro Tamat auyom maramaim natunatumih nabuwi, anayabin God sinaf sabuw gewasih kakafih etei tafahimaim veya erararan, sabuw iyab gewasin tisisinaf naatu kakafin tisisinaf etei God taun ebitih.
46 KaꞋi tonuwakabubugaga adi loi wananuwakabubuyedi tu keke tonuwalolona wananuwakabubuyedi, keke hida huluva faꞋina laufata yamumuna Yaubada nimane wananuhagani. Au takesi ana toyaudi kikiꞋafudiyao tu hidedemi taudiyao tobohiyadiyao hinuwakabubuyedi. Tu omiꞋiyao ma yami nuwakabubu badi takesi ana toyaudi yadi nuwakabubu gidatubuhegena.
46 Sabuw kabay o’onayah tisisinaf na’atube kwanasinaf sabuw iyabowat isa tibiyabowawat isah kwanabiyabow, God boro men ana siwar gewasin ta nitimih.
47 Kadu kaꞋi tobohiyamiyaogaga wanalusiuleyedi tu kaliva-kawowo keke wanalusiuleyedi, keke wananuwanuwa vaita yami huluva yamumu-moꞋena. Au yoꞋo tulidiyao kalivai-dina nuwadi keke mahamahalina amanadi tu hidedemi tobohiyadiyaogaga hilusiuleyedi.
47 Naatu Eteni Sabuw taih tuwah akisih hai merar tiyiy na’atube kwanasinaf taituwa akisih hai merar kwanayiyi, ana gewasin boro men kwanabaimih.
48 Au Tamami lobameya yana nuwanuwa mahamahali-Ꞌowogina ada meda gilubodami be yami nuwanuwa ginamahali-Ꞌowona.
48 A yawas uhew bitan kwanama, Tamat auyom maramaim ana yawas uhew bitan ema’am na’atube.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.