Lucas 22
Tzotzil de Chenalhó NT (TZO_TZE) vs NVT
1 Jutuc xa'ox sc'an sta sc'ac'alil sq'uinal ta sve'ilanic batel pan ti mu'yuc yich'oj svolesubil xch'ute. Ja' q'uin coltael sbi.
1 A Festa dos Pães sem Fermento, também chamada de Páscoa, se aproximava.
2 Li banquilal paleetique xchi'uc li jchanubtasvanejetic ta smantal Dios yalojique la snopic c'u x'elan xu' ta smilic li Jesuse yu'un ta xi'ic yu'un li xchi'iltaquique.
2 Os principais sacerdotes e mestres da lei tramavam uma forma de matar Jesus, mas tinham medo da reação do povo.
3 Li Satanase, ja' li banquilal pucuje, i'och ta yo'nton li Judase, ja' li Iscariote i'ac'bat yan sbie. Ja' jun li lajchab yajchanc'op Jesuse.
3 Então Satanás entrou em Judas Iscariotes, um dos Doze,
4 Li Judase bat sc'opan li banquilal paleetique xchi'uc li banquilaletic ti xchabiojic templo yu'unic tey ta Jerusalene. Ja' bat yalbe ya'yic ti tsc'an ta spas trato yu'un ta xac' ta c'abal li Jesuse.
4 e ele foi aos principais sacerdotes e aos capitães da guarda do templo para combinar a melhor maneira de lhes entregar Jesus.
5 C'alal laj ya'yique, xcuxet xa yo'ntonic. La xchapanic c'u yepal taq'uin ta xac'beic li Judase.
5 Eles ficaram muito satisfeitos e lhe prometeram dinheiro.
6 C'alal laj ya'i Judas c'u x'elan ichapaj yu'unique, toj lec laj ya'i. Tey lic snop c'usi ora xu' ta xac' ta c'abal li Jesuse yu'un jech mu xlic c'op yu'un li xchi'iltac ta israelale.
6 Judas concordou e começou a procurar uma oportunidade de trair Jesus, para que o prendessem quando as multidões não estivessem por perto.
7 La sta sc'ac'alil ta sve'ic pan ti mu'yuc yich'oj svolesubil xch'ute, xchi'uc ta sti'ic ch'ium chij ta sventa q'uin coltael jech chac c'u cha'al yaloj ono'ox Diose.
7 Chegou o dia da Festa dos Pães sem Fermento, quando o cordeiro pascal era sacrificado.
8 Li Jesuse la stac batel Pedro xchi'uc Juan. Jech laj yalbe batel: ―Batanic, bat meltsanic li ch'ium chij ta jti'tic ta sventa q'uin coltaele ―xut.
8 Jesus mandou Pedro e João na frente e disse: “Vão e preparem a refeição da Páscoa, para que a comamos juntos”.
9 Jech la sjaq'uic: ―¿Bu chac'an ta xbat jmeltsancutic? ―xutic.
9 “Onde o senhor quer que a preparemos?”, perguntaram.
10 Itac'ov li Jesuse: ―Chacalboxuc, c'alal cha'ochic ta Jerusalene, tey chanupic ta be jun vinic xcuchoj jbej q'uib ya'al. Ja' tey xanaban abaic batel, tey xa'ochic ec ta na ti bu ta x'oche.
10 Ele respondeu: “Logo que vocês entrarem em Jerusalém, um homem carregando uma vasilha de água virá ao seu encontro. Sigam-no. Na casa onde ele entrar,
11 Jech xc'ot avalbeic li yajval nae: “Jech laj yal tal li Jchanubtasvaneje: ¿Bu jc'olucal scuartoal ana yo' bu ta jti'cutic chij ta sventa q'uin coltael jchi'uc cajchanc'optaque? xi laj yal tal”, utic c'otel.
11 digam ao dono: ‘O Mestre pergunta: Onde fica o aposento no qual comerei a refeição da Páscoa com meus discípulos?’.
12 Tey chayac'boxuc avilic jun muc'ta cuarto ta xcha'cojal sjol sna. Tey xa xchapanoj li c'usitic ta xtun cu'untique. Ja' tey xameltsanic li chije ―xut.
12 Ele os levará a uma sala grande no andar superior, que já estará arrumada. Preparem ali a refeição”.
13 Jech ibatic li chibique. Ja' jech la staic jech chac c'u cha'al i'albatic batel yu'un Jesuse. Tey la smeltsanic li chij sventa q'uin coltaele.
13 Eles foram e encontraram tudo como Jesus tinha dito, e ali prepararam a refeição da Páscoa.
14 C'alal ta xa xve'ique, ital li Jesuse. Tey ichotiic ta ti' mesa xchi'uc yajchanc'optac.
14 Quando chegou a hora, Jesus e seus apóstolos tomaram lugar à mesa.
15 Li Jesuse jech lic yalbe li yajchanc'optaque: ―Scotol co'nton li' ta jchi'inoxuc ta sti'el chij ta sventa q'uin coltael ti c'alal mu'yuc to chichame.
15 Jesus disse: “Estava ansioso para comer a refeição da Páscoa com vocês antes do meu sofrimento.
16 Ta xcalboxuc ti mu'yuc xa ta jti' yan velta li chije. Ja' to ta jti' yan velta ti c'alal tey xa jtsoboj jba jcotoltic yo' bu chiyac'bun jpas mantal li Diose ―xi li Jesuse.
16 Pois eu lhes digo agora que não voltarei a comê-la até que ela se cumpra no reino de Deus”.
17 Li Jesuse la stsac jun vaso ya'lel ts'usub, la stojbe ta vocol Dios. Jech laj yalbe li yajchanc'optaque: ―Ilo, uch'an acotolic.
17 Então tomou um cálice de vinho e agradeceu a Deus. Depois, disse: “Tomem isto e partilhem entre vocês.
18 Ta xcalboxuc ti mu'yuc xa ta xcuch' yan velta li ya'lel ts'usube. Ja' to ta xcuch' yan velta ti c'alal tey xa jtsoboj jba jcotoltic yo' bu chiyac'bun jpas mantal Diose ―xi.
18 Pois não beberei vinho outra vez até que venha o reino de Deus”.
19 La stam noxtoc jun pan, la stojbe ta vocol Dios, la svoc' li pane, laj yac'be li yajchanc'optaque. Jech laj yalbe: ―Li'i ja' jbec'tal yu'un ta xcac' jba ta milel ta acojic. Jech me xapasilanic yu'un jech chana'ilanic ti vo'oxuc ta acojic lichame ―xut.
19 Tomou o pão e agradeceu a Deus. Depois, partiu-o e o deu aos discípulos, dizendo: “Este é o meu corpo, entregue por vocês. Façam isto em memória de mim”.
20 C'alal ilaj yo'ntonic ta ve'ele, la stsac yan velta li vasoe, jech laj yalbe li yajchanc'optaque: ―Li ya'lel ts'usub li' chavuch'ique ja' senyail ti mu xlaj sc'oplal li c'usi ach' la xchapan Jtot sventa chacolic oe. Yu'un jtuc chcac' jba ta milel, ta xloc' jch'ich'al, jech ta xtoj o amulic.
20 Depois da ceia, Jesus tomou o cálice de vinho e disse: “Este é o cálice da nova aliança, confirmada com o meu sangue, que é derramado como sacrifício por vocês.
21 ’Chacalboxuc, li boch'o chiyac'un ta c'abale ja' li' co'ol oyutic ta mesa jchi'uctic.
21 “Mas aqui, partilhando da mesa conosco, está o homem que vai me trair.
22 Yu'un jech ono'ox yaloj Dios ti chismilicun, vu'un ti co'ol cristianoutique. Pero toj abul sba li boch'o chiyac'un ta c'abale ―xi li Jesuse.
22 Pois foi determinado que o Filho do Homem deve morrer. Mas que aflição espera aquele que o trair!”
23 Li yajchanc'optaque lic sjac'be sbaic boch'o junucal yu'unic ti ta xac' ta c'abal li Jesuse.
23 Os discípulos perguntavam uns aos outros qual deles faria uma coisa dessas.
24 Li yajchanc'optac Jesuse laj yutilan sbaic ta sventa boch'o más banquilal ta xc'ot yu'unic.
24 Depois, começaram a discutir entre si qual deles era o mais importante.
25 Li Jesuse jech lic yalbe: ―Li ajvaliletic yu'un yan lum cristianoetique ja' no'ox ta spasic mantal. Tstoy sbaic ta stojol li svinictaquique. Ac'o me jech tspasic pero tsc'anic ti “lec chc'uxubinvan”, xi sc'oplalique.
25 Jesus lhes disse: “Neste mundo, os reis e os grandes homens exercem poder sobre o povo e, no entanto, são chamados de seus benfeitores.
26 Pero li vo'oxuque mu me xapasic jech. Li boch'o tsc'an ta xc'ot ta banquilal avu'unique, ti tsc'an ich'bil ta muq'ue, biq'uit ac'o yac' sba ta atojolic, ac'o scoltaoxuc.
26 Entre vocês, porém, será diferente. Que o maior entre vocês ocupe a posição inferior, e o líder seja o servo.
27 Nopo ava'yic c'u x'elan li boch'o banquilaletic li' ta banamile. Ja' no'ox ta xalic mantal, mu'yuc ta x'abtejic. Yan li vu'une mu jechuc ta jpas. Yu'un vu'un avajtunelicun c'otemun yu'un chajcoltaoxuc.
27 Quem é mais importante, o que está à mesa ou o que serve? Não é aquele que está à mesa? Mas não aqui! Pois eu estou entre vocês como quem serve.
28 ’Li vo'oxuque jun avo'nton laj achi'inicun ti c'alal laj quich'ilan contrainele.
28 “Vocês permaneceram comigo durante meu tempo de provação.
29 Jech ta xcac'boxuc avabtelic. Yu'un laj xa yac'bun cabtel li Jtotique jech ta to jpas mantal. Jech ta to xapasic mantal ec li vo'oxuque.
29 E, assim como meu Pai me concedeu um reino, eu agora lhes concedo o direito de
30 Jech co'olutic xa ti c'alal tsta sc'ac'alil ta jpas mantale yu'un co'ol ta jpastic ta mantal scotol ―xi li Jesuse.
30 comer e beber à minha mesa, em meu reino. Vocês se sentarão em tronos e julgarão as doze tribos de Israel”.
31 Li Cajvaltique jech laj yalbe li Simone: ―Simón, a'yo ava'i, li Satanase ay xa sc'an ta stojol Dios ti ta sq'uelboxuc c'u x'elan avo'ntonic li' ta orae. Yu'un tsc'an ti ac'o chibajuc avo'ntonique.
31 Então o Senhor disse: “Simão, Simão, Satanás pediu para peneirar cada um de vocês como trigo.
32 Pero li vo'ote laj xa jc'opanbot Dios ta atojol yu'un jech mu xchibaj o avo'nton. C'alal ta xlic asutes avo'nton yan veltae, vo'ot chatsatsubtasbe yo'nton li avermanotaque ―xut.
32 Contudo, supliquei em oração por você, Simão, para que sua fé não vacile. Portanto, quando tiver se arrependido e voltado para mim, fortaleça seus irmãos”.
33 Li Pedroe jech laj yal: ―Cajval, ac'o me chistiq'uicun ta chuquel, ac'o me chismilicun, mu'yuc chajcomtsanot ―xut.
33 Pedro disse: “Senhor, estou pronto a ir para a prisão, e até a morrer ao seu lado”.
34 Itac'ov li Jesuse: ―Pedro, chacalbot ava'i, tana c'alal mu'yuc to'ox ta x'oc' cotse, oxib xa'ox velta avaloj ti mu xavotquinune ―xut.
34 Jesus, porém, respondeu: “Pedro, vou lhe dizer uma coisa: hoje, antes que o galo cante, você negará três vezes que me conhece”.
35 Li Jesuse jech lic yalbe scotolic: ―C'alal la jtacoxuc batele, mu'yuc ataq'uinic, mu'yuc ave'elic, mu'yuc axonobic. ¿Me oy c'usi muc xataic? ―xut. Itac'ovic: ―Mu'yuc c'usi ti muc jtacutique, la jtacutic scotol ―xiic.
35 Em seguida, Jesus lhes perguntou: “Quando eu os enviei para anunciar as boas-novas sem dinheiro, sem bolsa de viagem e sem sandálias extras, alguma coisa lhes faltou?”. “Não”, responderam eles.
36 Li Jesuse jech laj yalbe: ―Jech chac c'u cha'al soldadoetic ti ta xchapan sbaic lec yu'un tsc'an tstsalvanic ta paspleitoe, ta xich' batel staq'uinic xchi'uc sve'elic. Me mu'yuc xmachitae, ta xchon slapbolal xaquita yu'un ja' ta sman o li xmachitae. Ja' no'ox jech ec li vo'oxuc li' ta orae, ja' tsc'an ti chach'unic ti chascoltaoxuc li Diose, jech chcuch avu'unic ti c'alal chavich'ic contrainele.
36 Então ele disse: “Agora, porém, peguem dinheiro e uma bolsa de viagem. E, se não tiverem uma espada, vendam sua capa e comprem uma.
37 Yu'un persa ta xc'ot ta pasel scotol ti jech ono'ox ts'ibabil jc'oplale: “Ta xcuyat jech chac c'u cha'al jpasmulil”, xi ono'ox ts'ibabil ―xi li Jesuse.
37 Pois é necessário que se cumpra esta profecia a meu respeito: ‘Ele foi contado entre os rebeldes’. Sim, tudo que os profetas escreveram a meu respeito se cumprirá”.
38 Li yajchanc'optaque jech lic yalic: ―Cajval, li' oy chib machita―xutic. Itac'ov li Cajvaltique: ―Xu' no'ox o ―xi. (Ti jech itac'ov li Cajvaltique, yu'un laj ya'i ti muc xa'ibeic smelol li c'usi laj yale.)
38 Eles responderam: “Senhor, temos aqui duas espadas”. “É suficiente”, disse ele.
39 Iloc' batel li Jesuse, ibat ta vits Olivatic yu'un tey ono'ox ta xc'otilan. Ichi'inat batel yu'un li yajchanc'optaque.
39 Então, acompanhado de seus discípulos, Jesus foi, como de costume, ao monte das Oliveiras.
40 C'alal ic'otique, li Jesuse jech laj yalbe li yajchanc'optaque: ―C'opanic Dios yu'un jech mu xach'unic sujel ta mulil ―xut.
40 Ao chegar, disse: “Orem para que vocês não cedam à tentação”.
41 Li Jesuse ijelov batel jutuc. Ja' jech snatil ijelov batel jech chac c'u cha'al snatil xijtenubaj ta tone. Tey la squejan sba, la sc'opan Dios.
41 Afastou-se a uma distância como de um arremesso de pedra, ajoelhou-se e orou:
42 Jech laj yal: ―Tati, ti jechuc tsc'an avo'nton mu xichame, xu' chaloq'uesbun li jvocol li'i. Pero mu me xc'ot ta pasel li c'usi ta sc'an co'nton jtuque. Ja' ac'o jpas li c'usi tsc'an avo'ntone ―xi.
42 “Pai, se queres, afasta de mim este cálice. Contudo, que seja feita a tua vontade, e não a minha”.
43 Li Jesuse laj yil jun j'almantal. Itacat tal yu'un ja' tal ac'batuc stsatsal li Jesuse.
43 Então apareceu um anjo do céu, que o fortalecia.
44 Yu'un mu xa xcuch yu'un laj ya'i li vocole jech ep la sc'opan Dios. Ep ichiq'uinaj. Li xchiq'ue ja' jech chac c'u cha'al ch'ich' ti sts'ujts'un no'ox c'alal ta xloq'ue.
44 Ele orou com ainda mais fervor, e sua angústia era tanta que seu suor caía na terra como gotas de sangue.
45 C'alal laj yo'nton ta sc'opanel Diose, isut tal yo' bu oyic li yajchanc'optaque. Vayemic vul sta yu'un ep ta xat yo'ntonic.
45 Por fim, ele se levantou, voltou aos discípulos e os encontrou dormindo, exaustos de tristeza.
46 Jech vul yalbe: ―¿C'u yu'un chavayic? Ja' lec licanic, c'opanic Dios yu'un jech mu xach'unic sujel ta mulil ―xut.
46 “Por que vocês dormem?”, perguntou ele. “Levantem-se e orem para que não cedam à tentação.”
47 C'alal ja' o chlo'ilaj li Jesuse, ital ep cristianoetic. Ja' ba'yucbe tal li Judase, ja' li yajchanc'op Jesuse. Li Judase tey ic'ot yo' bu oy li Jesuse, ic'ot sts'uts'.
47 Enquanto Jesus ainda falava, chegou uma multidão conduzida por Judas, um dos Doze. Ele se aproximou de Jesus e o cumprimentou com um beijo.
48 Li Jesuse jech laj yalbe: ―Judas, mu yu'unuc jun avo'nton ta jtojol ti tal ats'uts'une. Ja' no'ox ta sventa c'u x'elan chavac'un o ta c'abal, vu'un ti co'ol cristianoutique ―xut.
48 Jesus, porém, lhe disse: “Judas, com um beijo você trai o Filho do Homem?”.
49 C'alal la sna'ic yajchanc'optac Jesús ti ja' tal stsaquic li Jesuse, jech lic yalbeic li Jesuse: ―Cajval, me chac'ane, ta xcac'becutic machita―xiic.
49 Quando aqueles que estavam com Jesus viram o que ia acontecer, disseram: “Senhor, devemos lutar? Trouxemos as espadas!”.
50 Oy jun boch'o la sloq'ues xmachita. La sbojbe loq'uel jun xchiquin smozo li más banquilal palee. Li xchiquin iloq'ue ja' sbats'ichiquin.
50 E um deles feriu o servo do sumo sacerdote, cortando-lhe a orelha direita.
51 Li Jesuse jech laj yal: ―Mu me xapajesic. Ac'o spasic li c'usi tsc'an yo'ntonique ―xut. Li Jesuse la spicbe yav xchiquin li mozoe, jech lec icom li xchiquine.
51 Mas Jesus disse: “Basta!”. E, tocando a orelha do homem, curou-o.
52 Li Jesuse jech laj yalbe li jtsacvanejetique, ja' li banquilal paleetique, xchi'uc li banquilaletic ti xchabiojic templo yu'unique, xchi'uc li jchapanvanejetique: ―¿C'u yu'un tal atsaquicun ta machita, ta te', jech chac c'u cha'al j'elec'?
52 Então Jesus se dirigiu aos principais sacerdotes, aos capitães da guarda do templo e aos líderes do povo que tinham vindo buscá-lo: “Por acaso sou um revolucionário perigoso para que venham me prender com espadas e pedaços de pau?
53 Scotol c'ac'al tey oyun ta atojolic ta yamaq'uil templo. ¿C'u yu'un muc teyuc xatsaquicun? Ti jech ivu' avu'unic laj atsaquicune, yu'un iloq'uesbat xa mantal yu'un Dios li avajvalique, ja' li Satanás ti sventainoj mulile ―xut li jtsacvanejetique.
53 Por que não me prenderam no templo? Todos os dias eu estava ali, ensinando. Mas esta é a hora de vocês, o tempo em que reina o poder das trevas”.
54 Jech la stsaquic li Jesuse, laj yiq'uic batel ta sna li más banquilal palee. Li Pedroe ta nomnomtic ibat ta spat li Jesuse.
54 Então eles o prenderam e o levaram à casa do sumo sacerdote. Pedro o seguiu de longe.
55 Tey la sno'p sc'oq'uic ta yamaq'uil sna li más banquilal palee yu'un tey ta xc'atinic. Tey ichotiic ta ti' c'oc'. Li Pedroe tey la xchi'in ta chotlej li yantique.
55 Os guardas acenderam uma fogueira no meio do pátio e sentaram-se em volta, e Pedro sentou-se com eles.
56 Oy jun quiara laj yil tey chotol ta xc'atin li Pedroe. Yu'un lec tsanem li c'oq'ue ja' yu'un laj yil. La sq'uelbe lec sat, jech lic yal: ―Li vinic li'i ja' xchi'il sbaic xchi'uc li boch'o le' tsacbile ―xi.
56 Uma criada o notou à luz da fogueira e começou a olhar fixamente para ele. Por fim, disse: “Este homem era um dos seguidores de Jesus!”.
57 Li Pedroe laj yal ti mu xotquine. Jech laj yal: ―Li boch'o chavale, yaa, mu xcotquin ―xut.
57 Mas Pedro negou, dizendo: “Mulher, eu nem o conheço!”.
58 Ta jliquel tey i'otquinat yu'un yan noxtoc. Jech i'albat: ―Vo'ote ja' achi'il ec li vinic le'e ―x'utat. Itac'ov li Pedroe: ―Mu vu'cun, tata ―xut.
58 Pouco depois, um homem olhou para ele e disse: “Você também é um deles!”. “Não sou!”, retrucou Pedro.
59 I'ech' van junuc ora, oy boch'o yan jech laj yalbe sc'oplal li Pedroe: ―Ta melel ja' xchi'il sbaic xchi'uc li vinic li'i yu'un tey liquem tal ta Galilea ec ―xi.
59 Cerca de uma hora mais tarde, outro homem afirmou: “Com certeza esse aí também estava com ele, pois também é galileu!”.
60 Itac'ov li Pedroe: ―Tata, mu jna' li c'usi chavale ―xi. C'alal ja' o jech chal li Pedroe, ja' o i'oc' cots.
60 Pedro, porém, respondeu: “Homem, eu não sei do que você está falando”. E, no mesmo instante, o galo cantou.
61 Li Jesuse la sq'uel li Pedroe. Li Pedroe tey it'ab ta yo'nton ti jech ono'ox i'albat yu'un Cajvaltique: “Tana c'alal mu'yuc to'ox ta x'oc' cotse, oxib xa'ox velta avaloj ti mu xavotquinune”, x'utat ono'ox.
61 Então o Senhor se voltou e olhou para Pedro. E Pedro se lembrou das palavras dele: “Hoje, antes que o galo cante, você me negará três vezes”.
62 Li Pedroe iloc' batel. Ep laj yoc'ta sba.
62 E Pedro saiu dali, chorando amargamente.
63 Ti jayib boch'o i'ac'bat xchabiic li Jesuse tey lic slabanic, la smajic.
63 Os guardas encarregados de Jesus começaram a zombar dele e a bater nele.
64 La smacbeic sat ta poc'. Lic smajbeic sat, jech laj yalbeic: ―Alo tal ca'tic ti boch'o la smajote ―xutic.
64 Vendaram seus olhos e diziam: “Profetize para nós! Quem foi que lhe bateu desta vez?”.
65 Ep la slabanic. Ep c'usi chopol laj yalbeic.
65 E o insultavam de muitas outras maneiras.
66 C'alal isacub osile, la stsob sba scotolic li jchapanvanejetic yu'un israeletique, ja' li banquilal paleetique xchi'uc li jchanubtasvanejetic ta smantal Dios yalojique. Laj yiq'uic batel ta stsoblebic li Jesuse. Jech laj yalbeic:
66 Ao amanhecer, todos os líderes do povo se reuniram, incluindo os principais sacerdotes e os mestres da lei. Jesus foi conduzido à presença desse conselho,
67 ―Albun ca'icutic me vo'ot li Cristoot ti t'ujbilot yu'un Dios chaventainuncutique ―xutic. Itac'ov li Jesuse: ―Me ta xcalboxuc ti vu'un Cristoune, mu xach'unic.
67 e eles perguntaram: “Diga-nos, você é o Cristo?”. Jesus respondeu: “Se eu lhes disser, de modo algum acreditarão em mim.
68 Me ta jac'boxuc noxtoc c'usi chanopique, mu xatac'ovic.
68 E, se eu lhes fizer uma pergunta, não responderão.
69 Vu'un ti co'ol cristianoutique laj xa sta sc'ac'alil ti chbat chotlucun ta sbats'ic'ob Diose. Ja' tey ta xlic jpas ta mantal scotol ―xut.
69 Mas, de agora em diante, o Filho do Homem se sentará à direita do Deus Poderoso”.
70 Scotolic jech laj yalic: ―¿Me yu'un vo'ot Xnich'onot Dios acuyoj aba? ―xutic. ―Vu'un ―xi li Jesuse.
70 Todos gritaram: “Então você afirma que é o Filho de Deus?”. E ele respondeu: “Vocês dizem que eu sou”.
71 Jech laj yalbe sbaic: ―¿C'u yu'un ta jc'antic yan testigo? Laj xa ca'i jtuctic ti tstoy sba ta stojol Diose ―xut sbaic.
71 “Que necessidade temos de outras testemunhas?”, disseram eles. “Nós mesmos o ouvimos de sua boca!”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.