Mateus 27
TI ACHꞌ REXTOMENTO YUꞌUN TI JESUCRISTOE (TZO_TZC) vs NAA
1 Cꞌalal sacub xa ti osile, scotol ti banquilal paleetique schiꞌuc ti moletic yuꞌun ti jꞌisraeletique laj scomonopic cꞌusi xuꞌ ta spasic yoꞌ ta xaqꞌuic ta milel ti Jesuse.
1 Ao romper o dia, todos os principais sacerdotes e os anciãos do povo entraram em conselho contra Jesus, para o matarem;
2 Jech o xal ti stuquique chucul scꞌob yicꞌojic batel ti Jesuse ta stojol ti ajvalil Poncio Pilatoe.
2 e, amarrando-o, levaram-no e o entregaram ao governador Pilatos.
3 Cꞌalal tey chucbil xa batel ti Jesuse, ti Judase, jaꞌ ti jꞌacꞌvanej ta cꞌabale, cꞌalal laj yil ti chapal xa scꞌoplal ti ta xichꞌ milel ti Jesuse, jech ti Judase yoꞌntonuc xa cꞌusi yut sba yaꞌi. Jech o xal ba sutes ti lajuneb schaꞌvinic (30) ta sep taqꞌuin ta stojol ti banquilal paleetique schiꞌuc ti moletique.
3 Então Judas, que o traiu, vendo que Jesus havia sido condenado, tocado de remorso, devolveu as trinta moedas de prata aos principais sacerdotes e aos anciãos, dizendo:
4 Jech cꞌot yal: ―Laj xa jta jmul. Laj xa cacꞌ ta cꞌabal jun vinic ti chꞌabal smule ―xi. Pero ti stuquique jech laj staqꞌuic: ―¿Cꞌusi jventacutic? Jaꞌ aventa atuc ―xꞌutat.
4 — Pequei, traindo sangue inocente. Eles, porém, responderam: — Que nos importa? Isso é com você.
5 Jech o xal ti Judase laj sjip comel ti taqꞌuin ta yut ti temploe. Bat, ba xchuc snucꞌ. Tey jocꞌol icham.
5 Então Judas, atirando as moedas de prata para dentro do templo, retirou-se e se enforcou.
6 Ti banquilal paleetique laj stsobic ti taqꞌuine. Jech laj yalic: ―Ti taqꞌuin liꞌe, mu xa xuꞌ chba jticꞌtic ta scaxail ti smoton ti Diose. Yuꞌun jaꞌ stojol chꞌichꞌ ―xut sbaic.
6 E os principais sacerdotes, pegando as moedas, disseram: — Não é lícito colocá-las no cofre das ofertas, porque é preço de sangue.
7 Ti taqꞌuin ti laj stamique, coꞌol laj scomonopic ti ta smanbeic ti sloqꞌuesoblumic ti jpatbinetique, yoꞌ jech ta xcom ta smucobbail ti jyanlumetique.
7 E, tendo deliberado, compraram com elas o campo do oleiro, para cemitério de forasteiros.
8 Jech o xal ti banomil ti laj smanique, jaꞌ sbiinoj o icom “Yosilal chꞌichꞌ.”
8 Por isso, aquele campo é chamado, até o dia de hoje, Campo de Sangue.
9 Ti jech laj smanic ti osile, jaꞌ icꞌot ta pasel ti jech laj stsꞌiba comel ti jꞌalcꞌop Jeremíase: “Tey laj stsaquic ti lajuneb schaꞌvinic (30) ta sep taqꞌuine. Jaꞌ stojol ti jun jchiꞌiltic ti jech yepal laj yaqꞌuic ti jꞌisraeletique.
9 Então se cumpriu o que foi dito por meio do profeta Jeremias: “Pegaram as trinta moedas de prata, preço em que foi estimado aquele a quem alguns dos filhos de Israel avaliaram,
10 Ti taqꞌuine, jaꞌ laj smanic o yosil ti jpatbinetique jech chac cꞌu chaꞌal yalojbun onoꞌox ti Cajvaltic Diose”, xi.
10 e as deram pelo campo do oleiro, assim como me ordenou o Senhor.”
11 Ti Jesuse icꞌbil batel ta stojol ti ajvalile. Jech laj sjacꞌbe: ―¿Mi voꞌot ti ajvalil yuꞌun ti jꞌisraeletique? ―xut. Ti Jesuse jech laj stacꞌ: ―Jaꞌ jech, jech chac cꞌu chaꞌal ta xavale ―xi.
11 Jesus estava em pé diante do governador, e este o interrogou, dizendo: — Você é o rei dos judeus? Jesus respondeu:
12 Jech xtoc ti banquilal paleetique schiꞌuc ti moletique ta saꞌbeic smul ti Jesuse. Pero ti Jesuse mu xtacꞌav.
12 E, sendo acusado pelos principais sacerdotes e pelos anciãos, Jesus nada respondeu.
13 Jech o xal ti Pilatoe jech lic yalbe: ―¿Mi mu xavaꞌi ti vaꞌi sꞌelan ta saꞌic ti amule? ―xut.
13 Então Pilatos perguntou: — Não está ouvindo quantas acusações fazem contra você?
14 Pero ti Jesuse mi jaꞌuc itacꞌav. Jech o xal ti ajvalile chꞌayal cꞌot yoꞌnton. Labal laj yaꞌi.
14 Mas Jesus não respondeu nem uma palavra, a ponto de o governador ficar muito admirado.
15 Ti ajvalile jech onoꞌox stalel ti ta scolta batel jun jchuquel cꞌalal yorail ti qꞌuine, ti jaꞌ ta stꞌuj stuquic ti jꞌisraeletique.
15 Ora, por ocasião da festa, o governador costumava soltar ao povo um preso, conforme eles quisessem.
16 Oy tey tiqꞌuil ta chuquel jun vinic, Barrabás sbi, ti aꞌyinbil scꞌoplal ti toj chopole.
16 Naquela ocasião, eles tinham um preso muito conhecido, chamado Barrabás.
17 Cꞌalal tsobol scotolique, jech ti Pilatoe jech lic sjacꞌ: ―¿Buchꞌu ta xacꞌanic ti ta jcolta batele? ¿Mi jaꞌ ti Jesús Barrabase, o mi jaꞌ ti Jesús ti sbiinoj Cristoe? ―xi.
17 Estando, pois, o povo reunido, Pilatos lhes perguntou: — Quem vocês querem que eu solte: Barrabás ou Jesus, chamado Cristo?
18 Jech laj sjacꞌ ti Pilatoe, jaꞌ ti laj yil ti ta yitꞌixal yoꞌntonic tal acꞌbatuque.
18 Porque sabia que era por inveja que eles tinham entregado Jesus.
19 Cꞌalal tey chotol ti ajvalil ti bu ta xchapanvane, jech ti yajnile laj stac talel mantal ti jech ta xale: “Mu xaticꞌ aba ta smilel ti jun lequil vinique. Yuꞌun ti ta acꞌobaltique livaychinaj ti toj echꞌem chopol ta sventa ti vinique”, xi.
19 E, estando Pilatos sentado no tribunal, a mulher dele mandou dizer-lhe: — Não se envolva com esse justo, porque hoje, em sonho, sofri muito por causa dele.
20 Ti banquilal paleetique schiꞌuc ti moletique laj sbijubtasic ti cristianoetique ti jaꞌ acꞌo coluc ti Barrabase, ti jaꞌ acꞌo yichꞌ milel ti Jesuse.
20 Mas os principais sacerdotes e os anciãos persuadiram o povo a que pedisse Barrabás e condenasse Jesus à morte.
21 Ti ajvalile tey lic cꞌopojuc yan velta. Jech laj sjacꞌ: ―¿Buchꞌu junucal ti ta xacꞌanic ti ta jcolta batele? ―xi. Pero ti stuquique jech laj yalic: ―Jaꞌ ti Barrabase ―xiic.
21 De novo, o governador perguntou: — Qual dos dois vocês querem que eu solte? Eles responderam: — Barrabás!
22 Ti Pilatoe jech lic sjacꞌ: ―¿Cꞌusi ta xcut ti Jesús ti jaꞌ sbiinoj ti Cristoe? ―xi. Scotolic jech laj staqꞌuic: ―Jipano ta cruz ―xiic.
22 Pilatos lhes perguntou: — Que farei, então, com Jesus, chamado Cristo? Todos responderam: — Que seja crucificado!
23 Jech ti Pilatoe jech lic yal: ―¿Cꞌusi chopol laj spas ti vinic liꞌe? ―xi. Pero ti stuquique lic chaꞌavanicuc yan velta: ―Jipano ta cruz ―xiic.
23 Pilatos continuou: — Que mal ele fez? Porém eles gritavam cada vez mais: — Que seja crucificado!
24 Cꞌalal laj yil ti Pilatoe ti muꞌyuc cꞌusi stacꞌ spase, ti cꞌajomal xvochvunic ta jmeque, lic stac ta cꞌanel jun boch voꞌ yoꞌ ta spoc scꞌob ta sba satic ti cristianoetique. Jech lic yal: ―Maꞌuc ta xcom ta jba ti ta xcham ti vinic liꞌe ti chꞌabal smule. Ta xcom ta abaic ―xꞌutatic.
24 Vendo Pilatos que nada conseguia e que, ao contrário, o tumulto aumentava, mandou trazer água e lavou as mãos diante do povo, dizendo: — Estou inocente do sangue deste homem; fique o caso com vocês!
25 Scotolic jech itacꞌavic: ―Cajluc comuc ta jbacutic schiꞌuc ti calab jnichꞌnabcutic ti jech ta xchame ―xutic.
25 E o povo todo respondeu: — Que o sangue dele caia sobre nós e sobre os nossos filhos!
26 Jech o xal ti Pilatoe laj scolta batel ti Barrabase. Laj yal mantal ti acꞌo yichꞌ nucul ti Jesuse. Tsꞌacal to laj yal mantal ti acꞌo yichꞌ jipanel ta cruze.
26 Então Pilatos lhes soltou Barrabás. E, depois de mandar açoitar Jesus, entregou-o para ser crucificado.
27 Ti yajsoldadotaque yicꞌojic batel ti Jesús ta cabiltoe. Tey laj stsob sbaic scotolic ti soldadoetic ta stojol ti Jesuse.
27 Logo a seguir, os soldados do governador, levando Jesus para o Pretório, reuniram em torno dele toda a tropa.
28 Tey lic slocꞌbeic ti scꞌuꞌe. Laj yacꞌbeic slap tsajal cꞌuꞌil.
28 Tiraram a roupa de Jesus e o vestiram com um manto escarlate.
29 Tey lic xotic jun corona chꞌix ti laj xojbeic ta sjol ti Jesuse. Tey laj yacꞌbeic xqꞌuech jun jichꞌil teꞌ ta sbatsꞌi cꞌob. Jech lic squejan sbaic ta stojol yoꞌ ta slabanic ti jech laj yalique: ―Jun avutsil ti ajvalilot yuꞌun ti jꞌisraeletique ―xutic.
29 E, tecendo uma coroa de espinhos, a puseram na cabeça dele, e colocaram um caniço na sua mão direita. E, ajoelhando-se diante dele, zombavam, dizendo: — Salve, rei dos judeus!
30 Jaꞌ jech xtoc laj stubtabeic sat. Tey laj stsacbeic ti sjichꞌil teꞌe. Laj sjisbeic ta sjol.
30 E, cuspindo nele, pegaram o caniço e batiam na sua cabeça.
31 Cꞌalal laj yoꞌntonic ta slabanele, tey laj slocꞌbeic ti stsajal cꞌuꞌe. Tey laj yacꞌbeic slap ti scꞌuꞌ onoꞌoxe. Tsꞌacal to un, laj yiqꞌuic batel yoꞌ ta sjipanic ta cruz.
31 Depois de terem zombado dele, tiraram-lhe o manto e o vestiram com as suas próprias roupas. Então o levaram para ser crucificado.
32 Cꞌalal ta xloqꞌuic xa batel yoꞌ ta sjipanic ta cruz ti Jesuse, jaꞌ o tey laj snupic ta be jun vinic ti liquem talel ta Cirene banomile, ti jaꞌ Simón sbie. Tey laj sujic ta xcuchel batel scruzal ti Jesuse.
32 Ao saírem, encontraram um cireneu, chamado Simão, a quem obrigaram a carregar a cruz de Jesus.
33 Tey icꞌotic ta jun vits, Gólgota sbi. Ti smelole, jaꞌ yavil ti sbaquil jolale.
33 E, chegando a um lugar chamado Gólgota, que significa “Lugar da Caveira”,
34 Cꞌalal tey xa oyique, tey laj yacꞌbeic yuchꞌ ti Jesuse jun chꞌail pox ti capal ta hiele. Cꞌalal laj spas preva ti Jesuse, muꞌyuc bu laj yuchꞌ.
34 deram vinho com fel para Jesus beber; mas ele, provando-o, não quis beber.
35 Cꞌalal laj xa sjipanic ta cruz ti Jesuse, ti soldadoetique lic sqꞌuelic buchꞌu oy suerte yuꞌunic yoꞌ ta xvinaj buchꞌu junucal ta xichꞌbeic scꞌuꞌ ti Jesuse. Ti jech laj spasique, jaꞌ icꞌot ta pasel ti jech laj stsꞌiba comel ti jun jꞌalcꞌope: “Laj xchꞌacbe sbaic ti jcꞌuꞌe ti buchꞌu icꞌot yorail yuꞌunic junucal”, ti xie.
35 Depois de o crucificarem, repartiram entre si as roupas dele, tirando a sorte.
36 Tsꞌacal to un, ti soldadoetique lic chotiicuc yoꞌ ta xchabiic ti Jesuse.
36 E, assentados ali, o guardavam.
37 Tey laj yacꞌbeic sletrail sjol scruzal ti ta xal ti cꞌu chaꞌal laj yichꞌ milele. Ti letrae jech ta xal: “Ti Jesús liꞌe, jaꞌ ti ajvalil yuꞌun ti jꞌisraeletique”, xi.
37 Por cima da cabeça de Jesus puseram por escrito a acusação contra ele: “ Este é Jesus, o Rei dos Judeus ”.
38 Jaꞌ jech xtoc laj yichꞌ jipanel ta cruz chaꞌvoꞌ jꞌeleqꞌuetic, jun ta sbatsꞌi cꞌob, jun ta stsꞌet cꞌob ti Jesuse.
38 E dois ladrões foram crucificados com ele, um à sua direita e outro à sua esquerda.
39 Ti buchꞌutic ti tey xlaj echꞌicuque sjimolan xa sjolic ta xlabanvanic ti jech ta xalique:
39 Os que iam passando blasfemavam contra ele, balançando a cabeça e dizendo:
40 ―Ti voꞌot ti ta xalilin ti temploe, ti ta yoxibal cꞌacꞌal ta xachaꞌvaꞌane, coltao quic aba atuc un. Mi voꞌot Snichꞌonot ti Diose, yalan talel ta cruz ―xutic.
40 — Ei, você que destrói o santuário e em três dias o reedifica! Salve a si mesmo, se você é o Filho de Deus, e desça da cruz!
41 Jaꞌ jech ta xlabanvanic ec ti banquilal paleetique, ti jchanubtasvanejetic yuꞌun ti mantale, ti jfariseoetique, ti moletique. Jech ta xalbe sbaic:
41 De igual modo, os principais sacerdotes com os escribas e anciãos, zombando, diziam:
42 ―Laj scoltaan ti yane, pero ti stuque mu xuꞌ yuꞌun scoltael sba. Ti mi jaꞌ ajvalil yuꞌun ti jꞌisraeletique, acꞌo yaluc talel ta cruz yoꞌ jech ta jchꞌuntic.
42 — Salvou os outros, a si mesmo não pode salvar. É rei de Israel! Que ele desça da cruz, e então creremos nele.
43 Yuꞌun xchꞌunoj ti jaꞌ jpojvanej yuꞌun ti Diose. Jech o xal, acꞌo coltaatuc yuꞌun ti Dios ti mi ta melel cꞌanbile. Yuꞌun laj xa yalbotic ti jaꞌ Snichꞌon ti Diose ―xiic.
43 Confiou em Deus; pois que Deus venha livrá-lo agora, se, de fato, lhe quer bem; porque ele disse: “Sou Filho de Deus.”
44 Jaꞌ jech xtoc ti chaꞌvoꞌ jꞌelecꞌ ti jipilic ta cruze ta xlabanvanic ec.
44 Também os ladrões que haviam sido crucificados com ele o insultavam.
45 Cꞌalal laj sta ti oꞌlol cꞌacꞌale, scotol ti banomile icꞌ icom. Ta oxib to ora mal cꞌacꞌal, isacub.
45 A partir do meio-dia, houve trevas sobre toda a terra até as três horas da tarde.
46 Cꞌalal jech ista ti oxib ora mal cꞌacꞌale, jaꞌ o tsots iꞌavan ti Jesuse: ―Elí, Elí, ¿lama sabactani? ―xi. “Dios cuꞌun, Dios cuꞌun, ¿cꞌu chaꞌal ti laj xa avictaun comel?” xi ti smelole.
46 Por volta de três horas da tarde, Jesus clamou em alta voz, dizendo:
47 Oy jlom ti tey oyique laj yaꞌiic ti jech iꞌavan ti Jesuse. Jech lic yalic: ―Ta xicꞌ talel ti jꞌalcꞌop Elíase ―xiic.
47 Alguns dos que estavam ali, ouvindo isto, diziam: — Ele chama por Elias.
48 Oy jun ta scotolic ibat ta anil. Ba stsꞌaj ta chꞌail pox ti esponjae. Tsꞌacal to laj xchuc ta niꞌ jichꞌel teꞌ ti esponjae. Tey laj stuch muyel yoꞌ ta xacꞌbe stsꞌutsꞌ ti Jesuse. Pero jech iꞌalbat yuꞌun ti yane:
48 E, logo, um deles correu a buscar uma esponja e, tendo-a embebido em vinagre e colocado na ponta de um caniço, deu-lhe de beber.
49 ―Chꞌan uto. Laꞌ jqueltic quic mi chtal coltaatuc yuꞌun ti Elíase ―xiic.
49 Os outros, porém, diziam: — Espere! Vejamos se Elias vem salvá-lo.
50 Yan to velta tsots lic avanuc ti Jesuse. Jaꞌ o tey icham.
50 E Jesus, clamando outra vez em alta voz, entregou o espírito.
51 Ti mucꞌ ta cortina ti oy ta temploe ijat. Lic tal sjatemal ta sjol cꞌalal to yoc. Chaꞌlic icom. Inic ti banomile. Laj javuc ti chꞌenetique.
51 Eis que o véu do santuário se rasgou em duas partes, de alto a baixo; a terra tremeu e as rochas se partiram;
52 Ijam ti muquinaletique. Jaꞌ jech xtoc ichaꞌcuxiic ep ti buchꞌutic xchꞌunojic Dios ti cꞌalal ichamique.
52 os túmulos se abriram, e muitos corpos de santos já falecidos ressuscitaram;
53 Ti buchꞌu ichaꞌcuxiique iloqꞌuic ta smuquinalic. Pero muꞌyuc bu iꞌochic ta ora ta chꞌul jteclum Jerusalén. Jaꞌ to tey iꞌochic batel ti cꞌalal ichaꞌcuxi xa ox ti Jesuse. Ep buchꞌutic laj yilic.
53 e, saindo dos túmulos depois da ressurreição de Jesus, entraram na cidade santa e apareceram a muitos.
54 Ti banquilal soldadoe schiꞌuc ti soldadoetic ti ta schabiic ti Jesuse, cꞌalal laj yilic ti inic ti banomile, ti toj xiꞌbal sba ti cꞌusitic icꞌot ta pasele, ixiꞌic. Jech laj yalic: ―Melel, ti vinic liꞌe jaꞌ Snichꞌon Dios ―xiic.
54 O centurião e os que com ele guardavam Jesus, vendo o terremoto e tudo o que se passava, ficaram possuídos de grande temor e disseram: — Verdadeiramente este era o Filho de Deus.
55 Oy ep antsetic ti ta nom vaꞌajtic ta sqꞌuelic ti icham ti Jesuse. Jaꞌic ti buchꞌutic stsꞌacliojic batel schiꞌuc laj scoltaic ti Jesús cꞌalal ixanav to ox ta Galilea banomile.
55 Estavam ali muitas mulheres, observando de longe. Eram as que vinham seguindo Jesus desde a Galileia, para o servir.
56 Ti ta scotol ti antsetique, tey oy ti María Magdalenae, schiꞌuc ti María ti jaꞌ smeꞌ ti Jacoboe schiꞌuc ti Josee, schiꞌuc smeꞌ ti snichꞌnabtac Zebedeoe.
56 Entre elas estavam Maria Madalena, Maria, mãe de Tiago e de José, e a mulher de Zebedeu.
57 Cꞌalal ta xa xꞌicꞌube, jaꞌ o tal jun jcꞌulej vinic ti José sbie, ti liquem talel ta jteclum Arimateae. Jaꞌ jun vinic ti xchꞌunoj ti Jesús eque.
57 Ao cair da tarde, veio um homem rico de Arimateia, chamado José, que era também discípulo de Jesus.
58 Ti Josee ibat ta stojol ti Pilatoe yoꞌ ta scꞌanbe sbecꞌtal ti Jesuse. Ti Pilatoe laj yacꞌ ye ti xuꞌ ta xichꞌe.
58 Este foi até Pilatos e lhe pediu o corpo de Jesus. Então Pilatos mandou que o corpo lhe fosse entregue.
59 Jech o xal laj syales ta cruz ti Jesuse. Tey laj spix ta jun saquil pocꞌ.
59 E José, levando o corpo, envolveu-o num lençol limpo de linho
60 Tsꞌacal to un, ba sticꞌ ta achꞌ muquinal yuꞌun stuc ti Josee ti sjomoj ta tone. Tsꞌacal to tey laj smacbe comel ta jun mucꞌ ta ton ti ochebal stiꞌ ti muquinale.
60 e o depositou no seu túmulo novo, que ele tinha mandado abrir na rocha; e, rolando uma grande pedra para a entrada do túmulo, foi embora.
61 Jaꞌ jech xtoc tey chotolic ta nopol stiꞌ chꞌen ti María Magdalenae schiꞌuc ti yan Maríae.
61 Estavam ali, sentadas em frente do túmulo, Maria Madalena e a outra Maria.
62 Cꞌalal echꞌ xa scꞌacꞌalil ta xchapan sbaic ta sventa ti cuxob oꞌntonale, ti banquilal paleetique schiꞌuc ti jfariseoetique bat scꞌoponic ti Pilatoe.
62 No dia seguinte, que é o dia depois da preparação, os principais sacerdotes e os fariseus se reuniram com Pilatos
63 Jech cꞌot yalbeic: ―Ajvalil, ivul ta coꞌntoncutic ti jech laj yal ti jutcꞌop vinic ti cꞌalal cuxul to oxe ti ta la xchaꞌcuxi ta yoxibal cꞌacꞌale.
63 e lhe disseram: — Senhor, nós lembramos que aquele enganador, enquanto vivia, disse: “Depois de três dias ressuscitarei.”
64 Jech o xal tal calbotcutic ti acꞌo ba yichꞌ chabiel lec oxib cꞌacꞌal ti chꞌene, yoꞌ jech mu xtal yelcꞌanbeic loqꞌuel sbecꞌtal ta acꞌobaltic ti yajchancꞌoptaque. Yan ti mi laj yelcꞌanic loqꞌuele, xuꞌ ta xalbeic ti cristianoetique ti ichaꞌcuxi xae. Ti mi jech ta xcꞌot ta pasele, jaꞌ to más ep ta xlaj ta loꞌlael ti cristianoetique. Jaꞌ mu sta ti ta baꞌyel to oxe ―xutic.
64 Portanto, mande que o túmulo seja guardado com segurança até o terceiro dia, para que não aconteça que, vindo os discípulos dele, o roubem e depois digam ao povo: “Ressuscitou dos mortos.” E este último engano será pior do que o primeiro.
65 Ti Pilatoe jech laj yal: ―Lec oy. Liꞌ oy cajsoldadotaque. Iqꞌuic batel. Acꞌo ba xchabiic lec ti tiꞌ chꞌen ti cꞌu yepal xuꞌ avuꞌunique ―xi.
65 Pilatos respondeu: — Uma escolta está à disposição de vocês. Vão e guardem o túmulo como bem entenderem.
66 Jech o xal tey ibatic, ba smacbe lec stiꞌ ti chꞌene. Tey laj yacꞌbeic señail ta smac ti stiꞌ chꞌene. Jaꞌ jech xtoc tey com xchabiic ti soldadoetique.
66 Indo eles, montaram guarda ao túmulo, selando a pedra e deixando ali a escolta.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.