Mateus 27
TI ACHꞌ REXTOMENTO YUꞌUN TI JESUCRISTOE (TZO_TZC) vs ARC
1 Cꞌalal sacub xa ti osile, scotol ti banquilal paleetique schiꞌuc ti moletic yuꞌun ti jꞌisraeletique laj scomonopic cꞌusi xuꞌ ta spasic yoꞌ ta xaqꞌuic ta milel ti Jesuse.
1 E, chegando a manhã, todos os príncipes dos sacerdotes e os anciãos do povo formavam juntamente conselho contra Jesus, para o matarem.
2 Jech o xal ti stuquique chucul scꞌob yicꞌojic batel ti Jesuse ta stojol ti ajvalil Poncio Pilatoe.
2 E, manietando-o, o levaram e o entregaram ao governador Pôncio Pilatos.
3 Cꞌalal tey chucbil xa batel ti Jesuse, ti Judase, jaꞌ ti jꞌacꞌvanej ta cꞌabale, cꞌalal laj yil ti chapal xa scꞌoplal ti ta xichꞌ milel ti Jesuse, jech ti Judase yoꞌntonuc xa cꞌusi yut sba yaꞌi. Jech o xal ba sutes ti lajuneb schaꞌvinic (30) ta sep taqꞌuin ta stojol ti banquilal paleetique schiꞌuc ti moletique.
3 Então, Judas, o que o traíra, vendo que fora condenado, trouxe, arrependido, as trinta moedas de prata aos príncipes dos sacerdotes e aos anciãos,
4 Jech cꞌot yal: ―Laj xa jta jmul. Laj xa cacꞌ ta cꞌabal jun vinic ti chꞌabal smule ―xi. Pero ti stuquique jech laj staqꞌuic: ―¿Cꞌusi jventacutic? Jaꞌ aventa atuc ―xꞌutat.
4 dizendo: Pequei, traindo sangue inocente. Eles, porém, disseram: Que nos importa? Isso é contigo.
5 Jech o xal ti Judase laj sjip comel ti taqꞌuin ta yut ti temploe. Bat, ba xchuc snucꞌ. Tey jocꞌol icham.
5 E ele, atirando para o templo as moedas de prata, retirou-se e foi-se enforcar.
6 Ti banquilal paleetique laj stsobic ti taqꞌuine. Jech laj yalic: ―Ti taqꞌuin liꞌe, mu xa xuꞌ chba jticꞌtic ta scaxail ti smoton ti Diose. Yuꞌun jaꞌ stojol chꞌichꞌ ―xut sbaic.
6 E os príncipes dos sacerdotes, tomando as moedas de prata, disseram: Não é lícito metê-las no cofre das ofertas, porque são preço de sangue.
7 Ti taqꞌuin ti laj stamique, coꞌol laj scomonopic ti ta smanbeic ti sloqꞌuesoblumic ti jpatbinetique, yoꞌ jech ta xcom ta smucobbail ti jyanlumetique.
7 E, tendo deliberado em conselho, compraram com elas o campo de um oleiro, para sepultura dos estrangeiros.
8 Jech o xal ti banomil ti laj smanique, jaꞌ sbiinoj o icom “Yosilal chꞌichꞌ.”
8 Por isso, foi chamado aquele campo, até ao dia de hoje, Campo de Sangue.
9 Ti jech laj smanic ti osile, jaꞌ icꞌot ta pasel ti jech laj stsꞌiba comel ti jꞌalcꞌop Jeremíase: “Tey laj stsaquic ti lajuneb schaꞌvinic (30) ta sep taqꞌuine. Jaꞌ stojol ti jun jchiꞌiltic ti jech yepal laj yaqꞌuic ti jꞌisraeletique.
9 Então, se realizou o que vaticinara o profeta Jeremias: Tomaram as trinta moedas de prata, preço do que foi avaliado, que certos filhos de Israel avaliaram.
10 Ti taqꞌuine, jaꞌ laj smanic o yosil ti jpatbinetique jech chac cꞌu chaꞌal yalojbun onoꞌox ti Cajvaltic Diose”, xi.
10 E deram-nas pelo campo do oleiro, segundo o que o Senhor determinou.
11 Ti Jesuse icꞌbil batel ta stojol ti ajvalile. Jech laj sjacꞌbe: ―¿Mi voꞌot ti ajvalil yuꞌun ti jꞌisraeletique? ―xut. Ti Jesuse jech laj stacꞌ: ―Jaꞌ jech, jech chac cꞌu chaꞌal ta xavale ―xi.
11 E foi Jesus apresentado ao governador, e o governador o interrogou, dizendo: És tu o Rei dos judeus? E disse-lhe Jesus: Tu
12 Jech xtoc ti banquilal paleetique schiꞌuc ti moletique ta saꞌbeic smul ti Jesuse. Pero ti Jesuse mu xtacꞌav.
12 E, sendo acusado pelos príncipes dos sacerdotes e pelos anciãos, nada respondeu.
13 Jech o xal ti Pilatoe jech lic yalbe: ―¿Mi mu xavaꞌi ti vaꞌi sꞌelan ta saꞌic ti amule? ―xut.
13 Disse-lhe, então, Pilatos: Não ouves quanto testificam contra ti?
14 Pero ti Jesuse mi jaꞌuc itacꞌav. Jech o xal ti ajvalile chꞌayal cꞌot yoꞌnton. Labal laj yaꞌi.
14 E nem uma palavra lhe respondeu, de sorte que o governador estava muito maravilhado.
15 Ti ajvalile jech onoꞌox stalel ti ta scolta batel jun jchuquel cꞌalal yorail ti qꞌuine, ti jaꞌ ta stꞌuj stuquic ti jꞌisraeletique.
15 Ora, por ocasião da festa, costumava o governador soltar um preso, escolhendo o povo aquele que quisesse.
16 Oy tey tiqꞌuil ta chuquel jun vinic, Barrabás sbi, ti aꞌyinbil scꞌoplal ti toj chopole.
16 E tinham, então, um preso bem-conhecido, chamado Barrabás.
17 Cꞌalal tsobol scotolique, jech ti Pilatoe jech lic sjacꞌ: ―¿Buchꞌu ta xacꞌanic ti ta jcolta batele? ¿Mi jaꞌ ti Jesús Barrabase, o mi jaꞌ ti Jesús ti sbiinoj Cristoe? ―xi.
17 Portanto, estando eles reunidos, disse-lhes Pilatos: Qual quereis que vos solte? Barrabás ou Jesus, chamado Cristo?
18 Jech laj sjacꞌ ti Pilatoe, jaꞌ ti laj yil ti ta yitꞌixal yoꞌntonic tal acꞌbatuque.
18 Porque sabia que por inveja o haviam entregado.
19 Cꞌalal tey chotol ti ajvalil ti bu ta xchapanvane, jech ti yajnile laj stac talel mantal ti jech ta xale: “Mu xaticꞌ aba ta smilel ti jun lequil vinique. Yuꞌun ti ta acꞌobaltique livaychinaj ti toj echꞌem chopol ta sventa ti vinique”, xi.
19 E, estando ele assentado no tribunal, sua mulher mandou-lhe dizer: Não entres na questão desse justo, porque num sonho muito sofri por causa dele.
20 Ti banquilal paleetique schiꞌuc ti moletique laj sbijubtasic ti cristianoetique ti jaꞌ acꞌo coluc ti Barrabase, ti jaꞌ acꞌo yichꞌ milel ti Jesuse.
20 Mas os príncipes dos sacerdotes e os anciãos persuadiram à multidão que pedisse Barrabás e matasse Jesus.
21 Ti ajvalile tey lic cꞌopojuc yan velta. Jech laj sjacꞌ: ―¿Buchꞌu junucal ti ta xacꞌanic ti ta jcolta batele? ―xi. Pero ti stuquique jech laj yalic: ―Jaꞌ ti Barrabase ―xiic.
21 E, respondendo o governador, disse-lhes: Qual desses dois quereis vós que eu solte? E eles disseram: Barrabás.
22 Ti Pilatoe jech lic sjacꞌ: ―¿Cꞌusi ta xcut ti Jesús ti jaꞌ sbiinoj ti Cristoe? ―xi. Scotolic jech laj staqꞌuic: ―Jipano ta cruz ―xiic.
22 Disse-lhes Pilatos: Que farei, então, de Jesus, chamado Cristo? Disseram-lhe todos: Seja crucificado!
23 Jech ti Pilatoe jech lic yal: ―¿Cꞌusi chopol laj spas ti vinic liꞌe? ―xi. Pero ti stuquique lic chaꞌavanicuc yan velta: ―Jipano ta cruz ―xiic.
23 O governador, porém, disse: Mas que mal fez ele? E eles mais clamavam, dizendo: Seja crucificado!
24 Cꞌalal laj yil ti Pilatoe ti muꞌyuc cꞌusi stacꞌ spase, ti cꞌajomal xvochvunic ta jmeque, lic stac ta cꞌanel jun boch voꞌ yoꞌ ta spoc scꞌob ta sba satic ti cristianoetique. Jech lic yal: ―Maꞌuc ta xcom ta jba ti ta xcham ti vinic liꞌe ti chꞌabal smule. Ta xcom ta abaic ―xꞌutatic.
24 Então, Pilatos, vendo que nada aproveitava, antes o tumulto crescia, tomando água, lavou as mãos diante da multidão, dizendo: Estou inocente do sangue deste justo; considerai isso.
25 Scotolic jech itacꞌavic: ―Cajluc comuc ta jbacutic schiꞌuc ti calab jnichꞌnabcutic ti jech ta xchame ―xutic.
25 E, respondendo todo o povo, disse: O seu sangue caia sobre nós e sobre nossos filhos.
26 Jech o xal ti Pilatoe laj scolta batel ti Barrabase. Laj yal mantal ti acꞌo yichꞌ nucul ti Jesuse. Tsꞌacal to laj yal mantal ti acꞌo yichꞌ jipanel ta cruze.
26 Então, soltou-lhes Barrabás e, tendo mandado açoitar a Jesus, entregou-o para ser crucificado.
27 Ti yajsoldadotaque yicꞌojic batel ti Jesús ta cabiltoe. Tey laj stsob sbaic scotolic ti soldadoetic ta stojol ti Jesuse.
27 E logo os soldados do governador, conduzindo Jesus à audiência, reuniram junto dele toda a coorte.
28 Tey lic slocꞌbeic ti scꞌuꞌe. Laj yacꞌbeic slap tsajal cꞌuꞌil.
28 E, despindo-o, o cobriram com uma capa escarlate.
29 Tey lic xotic jun corona chꞌix ti laj xojbeic ta sjol ti Jesuse. Tey laj yacꞌbeic xqꞌuech jun jichꞌil teꞌ ta sbatsꞌi cꞌob. Jech lic squejan sbaic ta stojol yoꞌ ta slabanic ti jech laj yalique: ―Jun avutsil ti ajvalilot yuꞌun ti jꞌisraeletique ―xutic.
29 E, tecendo uma coroa de espinhos, puseram-lha na cabeça e, em sua mão direita, uma cana; e, ajoelhando diante dele, o escarneciam, dizendo: Salve, Rei dos judeus!
30 Jaꞌ jech xtoc laj stubtabeic sat. Tey laj stsacbeic ti sjichꞌil teꞌe. Laj sjisbeic ta sjol.
30 E, cuspindo nele, tiraram-lhe a cana e batiam-lhe com ela na cabeça.
31 Cꞌalal laj yoꞌntonic ta slabanele, tey laj slocꞌbeic ti stsajal cꞌuꞌe. Tey laj yacꞌbeic slap ti scꞌuꞌ onoꞌoxe. Tsꞌacal to un, laj yiqꞌuic batel yoꞌ ta sjipanic ta cruz.
31 E, depois de o haverem escarnecido, tiraram-lhe a capa, vestiram-lhe as suas vestes e o levaram para ser crucificado.
32 Cꞌalal ta xloqꞌuic xa batel yoꞌ ta sjipanic ta cruz ti Jesuse, jaꞌ o tey laj snupic ta be jun vinic ti liquem talel ta Cirene banomile, ti jaꞌ Simón sbie. Tey laj sujic ta xcuchel batel scruzal ti Jesuse.
32 E, quando saíam, encontraram um homem cireneu, chamado Simão, a quem constrangeram a levar a sua cruz.
33 Tey icꞌotic ta jun vits, Gólgota sbi. Ti smelole, jaꞌ yavil ti sbaquil jolale.
33 E, chegando ao lugar chamado Gólgota, que significa Lugar da Caveira,
34 Cꞌalal tey xa oyique, tey laj yacꞌbeic yuchꞌ ti Jesuse jun chꞌail pox ti capal ta hiele. Cꞌalal laj spas preva ti Jesuse, muꞌyuc bu laj yuchꞌ.
34 deram-lhe a beber vinho misturado com fel; mas ele, provando-o, não quis beber.
35 Cꞌalal laj xa sjipanic ta cruz ti Jesuse, ti soldadoetique lic sqꞌuelic buchꞌu oy suerte yuꞌunic yoꞌ ta xvinaj buchꞌu junucal ta xichꞌbeic scꞌuꞌ ti Jesuse. Ti jech laj spasique, jaꞌ icꞌot ta pasel ti jech laj stsꞌiba comel ti jun jꞌalcꞌope: “Laj xchꞌacbe sbaic ti jcꞌuꞌe ti buchꞌu icꞌot yorail yuꞌunic junucal”, ti xie.
35 E, havendo- o crucificado, repartiram as suas vestes, lançando sortes, para que se cumprisse o que foi dito pelo profeta: Repartiram entre si as minhas vestes, e sobre a minha túnica lançaram sortes.
36 Tsꞌacal to un, ti soldadoetique lic chotiicuc yoꞌ ta xchabiic ti Jesuse.
36 E, assentados, o guardavam ali.
37 Tey laj yacꞌbeic sletrail sjol scruzal ti ta xal ti cꞌu chaꞌal laj yichꞌ milele. Ti letrae jech ta xal: “Ti Jesús liꞌe, jaꞌ ti ajvalil yuꞌun ti jꞌisraeletique”, xi.
37 E, por cima da sua cabeça, puseram escrita a sua acusação: Este é Jesus , O Rei dos Judeus .
38 Jaꞌ jech xtoc laj yichꞌ jipanel ta cruz chaꞌvoꞌ jꞌeleqꞌuetic, jun ta sbatsꞌi cꞌob, jun ta stsꞌet cꞌob ti Jesuse.
38 E foram crucificados com ele dois salteadores, um, à direita, e outro, à esquerda.
39 Ti buchꞌutic ti tey xlaj echꞌicuque sjimolan xa sjolic ta xlabanvanic ti jech ta xalique:
39 E os que passavam blasfemavam dele, meneando a cabeça
40 ―Ti voꞌot ti ta xalilin ti temploe, ti ta yoxibal cꞌacꞌal ta xachaꞌvaꞌane, coltao quic aba atuc un. Mi voꞌot Snichꞌonot ti Diose, yalan talel ta cruz ―xutic.
40 e dizendo: Tu, que destróis o templo e, em três dias, o reedificas, salva-te a ti mesmo; se és o Filho de Deus, desce da cruz.
41 Jaꞌ jech ta xlabanvanic ec ti banquilal paleetique, ti jchanubtasvanejetic yuꞌun ti mantale, ti jfariseoetique, ti moletique. Jech ta xalbe sbaic:
41 E da mesma maneira também os príncipes dos sacerdotes, com os escribas, e anciãos, e fariseus, escarnecendo, diziam:
42 ―Laj scoltaan ti yane, pero ti stuque mu xuꞌ yuꞌun scoltael sba. Ti mi jaꞌ ajvalil yuꞌun ti jꞌisraeletique, acꞌo yaluc talel ta cruz yoꞌ jech ta jchꞌuntic.
42 Salvou os outros e a si mesmo não pode salvar-se. Se é o Rei de Israel, desça, agora, da cruz, e creremos nele;
43 Yuꞌun xchꞌunoj ti jaꞌ jpojvanej yuꞌun ti Diose. Jech o xal, acꞌo coltaatuc yuꞌun ti Dios ti mi ta melel cꞌanbile. Yuꞌun laj xa yalbotic ti jaꞌ Snichꞌon ti Diose ―xiic.
43 confiou em Deus; livre-o agora, se o ama; porque disse: Sou Filho de Deus.
44 Jaꞌ jech xtoc ti chaꞌvoꞌ jꞌelecꞌ ti jipilic ta cruze ta xlabanvanic ec.
44 E o mesmo lhe lançaram também em rosto os salteadores que com ele estavam crucificados.
45 Cꞌalal laj sta ti oꞌlol cꞌacꞌale, scotol ti banomile icꞌ icom. Ta oxib to ora mal cꞌacꞌal, isacub.
45 E, desde a hora sexta, houve trevas sobre toda a terra, até à hora nona.
46 Cꞌalal jech ista ti oxib ora mal cꞌacꞌale, jaꞌ o tsots iꞌavan ti Jesuse: ―Elí, Elí, ¿lama sabactani? ―xi. “Dios cuꞌun, Dios cuꞌun, ¿cꞌu chaꞌal ti laj xa avictaun comel?” xi ti smelole.
46 E, perto da hora nona, exclamou Jesus em alta voz, dizendo: Eli, Eli, lemá sabactâni, isto é, Deus meu, Deus meu, por que me desamparaste?
47 Oy jlom ti tey oyique laj yaꞌiic ti jech iꞌavan ti Jesuse. Jech lic yalic: ―Ta xicꞌ talel ti jꞌalcꞌop Elíase ―xiic.
47 E alguns dos que ali estavam, ouvindo isso, diziam: Este chama por Elias.
48 Oy jun ta scotolic ibat ta anil. Ba stsꞌaj ta chꞌail pox ti esponjae. Tsꞌacal to laj xchuc ta niꞌ jichꞌel teꞌ ti esponjae. Tey laj stuch muyel yoꞌ ta xacꞌbe stsꞌutsꞌ ti Jesuse. Pero jech iꞌalbat yuꞌun ti yane:
48 E logo um deles, correndo, tomou uma esponja, e embebeu-a em vinagre, e, pondo- a numa cana, dava-lhe de beber.
49 ―Chꞌan uto. Laꞌ jqueltic quic mi chtal coltaatuc yuꞌun ti Elíase ―xiic.
49 Os outros, porém, diziam: Deixa, vejamos se Elias vem livrá-lo.
50 Yan to velta tsots lic avanuc ti Jesuse. Jaꞌ o tey icham.
50 E Jesus, clamando outra vez com grande voz, entregou o espírito.
51 Ti mucꞌ ta cortina ti oy ta temploe ijat. Lic tal sjatemal ta sjol cꞌalal to yoc. Chaꞌlic icom. Inic ti banomile. Laj javuc ti chꞌenetique.
51 E eis que o véu do templo se rasgou em dois, de alto a baixo; e tremeu a terra, e fenderam-se as pedras.
52 Ijam ti muquinaletique. Jaꞌ jech xtoc ichaꞌcuxiic ep ti buchꞌutic xchꞌunojic Dios ti cꞌalal ichamique.
52 E abriram-se os sepulcros, e muitos corpos de santos que dormiam foram ressuscitados;
53 Ti buchꞌu ichaꞌcuxiique iloqꞌuic ta smuquinalic. Pero muꞌyuc bu iꞌochic ta ora ta chꞌul jteclum Jerusalén. Jaꞌ to tey iꞌochic batel ti cꞌalal ichaꞌcuxi xa ox ti Jesuse. Ep buchꞌutic laj yilic.
53 E, saindo dos sepulcros, depois da ressurreição dele, entraram na Cidade Santa e apareceram a muitos.
54 Ti banquilal soldadoe schiꞌuc ti soldadoetic ti ta schabiic ti Jesuse, cꞌalal laj yilic ti inic ti banomile, ti toj xiꞌbal sba ti cꞌusitic icꞌot ta pasele, ixiꞌic. Jech laj yalic: ―Melel, ti vinic liꞌe jaꞌ Snichꞌon Dios ―xiic.
54 E o centurião e os que com ele guardavam a Jesus, vendo o terremoto e as coisas que haviam sucedido, tiveram grande temor e disseram: Verdadeiramente, este era o Filho de Deus.
55 Oy ep antsetic ti ta nom vaꞌajtic ta sqꞌuelic ti icham ti Jesuse. Jaꞌic ti buchꞌutic stsꞌacliojic batel schiꞌuc laj scoltaic ti Jesús cꞌalal ixanav to ox ta Galilea banomile.
55 E estavam ali, olhando de longe, muitas mulheres que tinham seguido Jesus desde a Galileia, para o servir,
56 Ti ta scotol ti antsetique, tey oy ti María Magdalenae, schiꞌuc ti María ti jaꞌ smeꞌ ti Jacoboe schiꞌuc ti Josee, schiꞌuc smeꞌ ti snichꞌnabtac Zebedeoe.
56 entre as quais estavam Maria Madalena, e Maria, mãe de Tiago e de José, e a mãe dos filhos de Zebedeu.
57 Cꞌalal ta xa xꞌicꞌube, jaꞌ o tal jun jcꞌulej vinic ti José sbie, ti liquem talel ta jteclum Arimateae. Jaꞌ jun vinic ti xchꞌunoj ti Jesús eque.
57 E, vinda já a tarde, chegou um homem rico de Arimateia, por nome José, que também era discípulo de Jesus.
58 Ti Josee ibat ta stojol ti Pilatoe yoꞌ ta scꞌanbe sbecꞌtal ti Jesuse. Ti Pilatoe laj yacꞌ ye ti xuꞌ ta xichꞌe.
58 Este foi ter com Pilatos e pediu-lhe o corpo de Jesus. Então, Pilatos mandou que o corpo lhe fosse dado.
59 Jech o xal laj syales ta cruz ti Jesuse. Tey laj spix ta jun saquil pocꞌ.
59 E José, tomando o corpo, envolveu-o num fino e limpo lençol,
60 Tsꞌacal to un, ba sticꞌ ta achꞌ muquinal yuꞌun stuc ti Josee ti sjomoj ta tone. Tsꞌacal to tey laj smacbe comel ta jun mucꞌ ta ton ti ochebal stiꞌ ti muquinale.
60 e o pôs no seu sepulcro novo, que havia aberto em rocha, e, rolando uma grande pedra para a porta do sepulcro, foi-se.
61 Jaꞌ jech xtoc tey chotolic ta nopol stiꞌ chꞌen ti María Magdalenae schiꞌuc ti yan Maríae.
61 E estavam ali Maria Madalena e a outra Maria, assentadas defronte do sepulcro.
62 Cꞌalal echꞌ xa scꞌacꞌalil ta xchapan sbaic ta sventa ti cuxob oꞌntonale, ti banquilal paleetique schiꞌuc ti jfariseoetique bat scꞌoponic ti Pilatoe.
62 E, no dia seguinte, que é o dia depois da Preparação, reuniram-se os príncipes dos sacerdotes e os fariseus em casa de Pilatos,
63 Jech cꞌot yalbeic: ―Ajvalil, ivul ta coꞌntoncutic ti jech laj yal ti jutcꞌop vinic ti cꞌalal cuxul to oxe ti ta la xchaꞌcuxi ta yoxibal cꞌacꞌale.
63 dizendo: Senhor, lembramo-nos de que aquele enganador, vivendo ainda, disse: Depois de três dias, ressuscitarei.
64 Jech o xal tal calbotcutic ti acꞌo ba yichꞌ chabiel lec oxib cꞌacꞌal ti chꞌene, yoꞌ jech mu xtal yelcꞌanbeic loqꞌuel sbecꞌtal ta acꞌobaltic ti yajchancꞌoptaque. Yan ti mi laj yelcꞌanic loqꞌuele, xuꞌ ta xalbeic ti cristianoetique ti ichaꞌcuxi xae. Ti mi jech ta xcꞌot ta pasele, jaꞌ to más ep ta xlaj ta loꞌlael ti cristianoetique. Jaꞌ mu sta ti ta baꞌyel to oxe ―xutic.
64 Manda, pois, que o sepulcro seja guardado com segurança até ao terceiro dia; não se dê o caso que os seus discípulos vão de noite, e o furtem, e digam ao povo: Ressuscitou dos mortos; e assim o último erro será pior do que o primeiro.
65 Ti Pilatoe jech laj yal: ―Lec oy. Liꞌ oy cajsoldadotaque. Iqꞌuic batel. Acꞌo ba xchabiic lec ti tiꞌ chꞌen ti cꞌu yepal xuꞌ avuꞌunique ―xi.
65 E disse-lhes Pilatos: Tendes a guarda; ide, guardai- o como entenderdes.
66 Jech o xal tey ibatic, ba smacbe lec stiꞌ ti chꞌene. Tey laj yacꞌbeic señail ta smac ti stiꞌ chꞌene. Jaꞌ jech xtoc tey com xchabiic ti soldadoetique.
66 E, indo eles, seguraram o sepulcro com a guarda, selando a pedra.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.