Mateus 13
tyx (TYX) vs NTLH
1 Mu etsughu ekye, Yiisu bu apala mu nzo, áyabwa nsini ŋa mukogho a mubu.
1 Naquele mesmo dia Jesus saiu de casa, foi para a beira do lago da Galileia, sentou-se ali e começou a ensinar.
2 Mampwumu ma baara malagha máyabvuŋunu ŋa bele a nde, ya mu obo, nde ásomo munsa bwara ya ábwi nsini, ya mpwumu a baara yohono yísyili mu mukogho a madza.
2 A multidão que se ajuntou em volta dele era tão grande, que ele entrou num barco e sentou-se; e o povo ficou em pé na praia.
3 Mu mankumu, nde ályele mandagha malagha kundaa bo ti: «Mukunu ápala mu oyikunu.
3 Jesus usou parábolas para ensinar muitas coisas. Ele disse:
4 Mu matala ma ákanyahala nde nsia, ndaama a nsia yíbwi mu mukogho a nzili. Baŋmini bágyi ya bátooro yo yohono.
4 Quando estava espalhando as sementes, algumas caíram na beira do caminho, e os passarinhos comeram tudo.
5 Yinke yíbwi mu oli mameẽ, ŋaala nsie ka yíli yi alagha o. Yo yímene mu maswa, lo mu nkooro a nsie yiili ka yíli a mubighi o,
5 Outra parte das sementes caiu num lugar onde havia muitas pedras e pouca terra. As sementes brotaram logo porque a terra não era funda.
6 mwiĩ bu abala ya buulu misumunu ka míli a midza o, mye mídzighi ya míkee.
6 Mas, quando o sol apareceu, queimou as plantas, e elas secaram porque não tinham raízes.
7 Yinke yíbwi kunsa mingaama, ya mingaama bu mikulu mísi yo mpiŋi.
7 Outras sementes caíram no meio de espinhos, que cresceram e sufocaram as plantas.
8 Yinke yíbwi mu nsie yi mbwe ya yíburu bimburu: Yini bimburu nkama (100), yinke bimburu makwumu masemene (60), ya yimõ bimburu makwumu matere (30).
8 Mas as sementes que caíram em terra boa produziram na base de cem, de sessenta e de trinta grãos por um.
9 Munde wu li a matswi, agyughu!»
9 E Jesus terminou, dizendo:
10 Binduono bu biyasele kundaa nde, bífwulu nde ti: «Mu emakye we li mu okabulubili ya bo mu mankumu?»
10 Então os discípulos chegaram perto de Jesus e perguntaram: — Por que é que o senhor usa
11 Nde ábvuhulu kundaa bo ti: «Kundaa be baagwi bwehe ba osoolo mpaana a Emfumu ki Mayulu, lo ka kundaa bo o.
11 Jesus respondeu:
12 Mu kuulu, kundaa munde wu li a elogho, sa bafirigwa nde, ya sa akala a bye bi bilagha, lo kundaa munde wu gwene a elogho, sa bamaha nde ekye ki ali a nde.
12 Pois quem tem receberá mais, para que tenha mais ainda. Mas quem não tem, até o pouco que tem lhe será tirado.
13 Me mu obo me ndi mu okabulubili ya bo mu mankumu, mu kuulu si kala ti bo batala, lo bo omono we, ya si kala ti bo banama, lo bo ogyughu we ya obaghala we,
13 É por isso que eu uso parábolas para falar com essas pessoas. Porque elas olham e não enxergam; escutam e não ouvem, nem entendem.
14 ya mpaala mandagha ma ma ólyele mubighili Edzayi makeele mu bo:
14 E assim acontece com essas pessoas o que disse o
15 Mu kuulu mukolo a ekaana ki ayi aakubu,
15 Pois a mente deste povo está fechada:
16 «Esee kundaa be mu kuulu mihi mi be mili mu omono, ya matswi ma be mali mu ogyughu.
16 Jesus continuou, dizendo:
17 Mu engaŋma, me ndyele kundaa be ti: Mibighili milagha ya baara baba bunsumu balagha bákasagha omono mi lili mu omono be, lo bo ka bámono mye o, bákasagha ogyughu mi lili mu ogyughu be, lo ka bágyughu mye o.»
17 Eu afirmo a vocês que isto é verdade: muitos profetas e muitas outras pessoas do povo de Deus gostariam de ver o que vocês estão vendo, mas não puderam; e gostariam de ouvir o que vocês estão ouvindo, mas não ouviram.
18 «Be me baala ligyughu mbaala a nkumu yi a mukunu:
18 — Então escutem e aprendam o que a
19 Ba baakagyughu ndagha a Emfumu e Nzaami ya bakwono obaghala, bo bali efaana kii mukogho a nzili munde wu oobwi mburu. Wu Mubi agwolo gyi ya gwohono byehene bi baakunu mu mikolo mi bo.
19 As pessoas que ouvem a mensagem do vem e tira o que foi semeado no coração delas.
20 Nsie yi a mameẽ mu oobwi mburu, me munde wuulu bu agyughu ndagha a Nzaami, gyagha yo maswa-maswa ya esee.
20 As sementes que foram semeadas onde havia muitas pedras são as pessoas que ouvem a mensagem e a aceitam logo com alegria,
21 Lo, nde ka li a midza mu ndeme o, nde mbwuru wu gwene a mukama. Ya ŋa oogya mpara bwunu we makimini mu nkooro a Ndagha a Nzaami, ŋaana-oŋo nde bwi.
21 mas duram pouco porque não têm raiz. E, quando por causa da mensagem chegam os sofrimentos e as perseguições, elas logo abandonam a sua fé.
22 Nsie yi a mingaama mu oobwi mburu, me munde wu gyughu Ndagha a Nzaami, lo minyoõ mi nsie ya ntono a busini biikasa Ndagha a Nzaami mpiŋi ya yo ka yiikaburu bimburu o.
22 Outras pessoas são parecidas com as sementes que foram semeadas no meio dos espinhos. Elas ouvem a mensagem, mas as preocupações deste mundo e a ilusão das riquezas sufocam a mensagem, e essas pessoas não produzem frutos.
23 Nsie yi mbwe mu oobwi mburu, me munde wuulu bu agyughu Ndagha a Nzaami, baghala yo. Nde aakaburu bimburu, limõ ligwi nkama (100) a bimburu, lini ligwi bimburu makwumu-masemene (60), li like ligwi bimburu makwumu-matere (30).»
23 E as sementes que foram semeadas em terra boa são aquelas pessoas que ouvem, e entendem a mensagem, e produzem uma grande colheita: umas, cem; outras, sessenta; e ainda outras, trinta vezes mais do que foi semeado.
24 Yiisu áfirita bo nkumu nkimi. Nde ti: «Emfumu ki Mayulu efaana ya mbwuru wu aakunu nsia yimbwe mu nseghe a nde.
24 Jesus contou outra parábola . Ele disse ao povo:
25 Mu matala maala baara baagyoŋomo ensama, mutaara a nde gyi, kunu nsia a esagha ki ebi ŋa kara li bele ya gyene.
25 Certa noite, quando todos estavam dormindo, veio um inimigo, semeou no meio do trigo uma erva ruim, chamada joio, e depois foi embora.
26 Bele limene ya liburu binsia, esagha ki ebi si epala.
26 Quando as plantas cresceram, e se formaram as espigas, o joio apareceu.
27 Basala ba mfumu nga-a-nzo bagyi ya balyele kundaa nde ndiri: “Mfumu, bunu, we ka oli nsia yimbwe aakanu mu nseghe a we o? Bu esagha ki ebi ki kunu-ako eefi?”
27 Aí os empregados do dono das terras chegaram e disseram: “Patrão, o senhor semeou sementes boas nas suas terras. De onde será que veio este joio?”
28 Nde bvuhulu kundaa bo ti: “Me mutaara aasi obo.” Basala balyele kundaa nde ti: “Bunu, we dzyi ti bihi liyitumunu esagha ekye?”
28 — “Foi algum inimigo que fez isso!”, respondeu ele.
29 Nde lyele kundaa bo ti: “Pele! Mara bu litolo esagha ki ebi, be litumunu si bele nzili mõ ya kye.
29 — “Não”, respondeu ele, “porque, quando vocês forem tirar o joio, poderão arrancar também o trigo.
30 Linyaã bye binsa byele bikulu tee ku baatolo bimburu. Ya mu matala ma baatolo, me sa ndyele kundaa ba baatolo ti: Limatswama otolo bisagha bi bibi, likuru bye mu biko ya litsughu bye mbaa. Ŋa nseele be likwu bele kunsa etaghala e me.”»
30 Deixem o trigo e o joio crescerem juntos até o tempo da colheita. Então eu direi aos trabalhadores que vão fazer a colheita: ‘Arranquem primeiro o joio e amarrem em feixes para ser queimado. Depois colham o trigo e ponham no meu depósito.’ ”
31 Yiisu áfirita bo nkumu nkimi ti: «Emfumu ki Mayulu efaana ti nsia a muti wu a nkwumu mutaade yi ogwolo mbwuru ya akunu mu nseghe a nde.
31 Jesus contou outra parábola . Ele disse ao povo:
32 Yo yibvulu busala mu nsia yo yohono. Lo ŋa yiikapala yo, yo yiikabvulu miswoho myehene mimi mu ebwa mutele. Yo yiikakala muti wuulu baŋmini ba yulu baakayatwu manzo ma bo mu mampala ma nde.»
32 Ela é a menor de todas as sementes; mas, quando cresce, torna-se a maior de todas as plantas. Ela até chega a ser uma árvore, de modo que os passarinhos vêm e fazem ninhos nos seus ramos.
33 Yiisu áfirita bo nkumu nkimi ti: «Emfumu ki Mayulu efaana a pfini li oogwolo mukaha ya atwulu mu mankpaã matere ma farine, tee ku oofuulu mankpaã ma farine mwohono.»
33 Jesus contou mais esta parábola para o povo:
34 Mandagha mwohono mamo Yiisu ákalyele mo kundaa mampwumu ma baara bwohono mu mankumu. Ya nde ka ákabili ya bo ku ogwene a ma mankumu o.
34 Jesus usava parábolas para dizer tudo isso ao povo. Ele não dizia nada a eles sem ser por meio de parábolas.
35 Mu kuulu mandagha ma áli olyele mubighili makeele:
35 Isso aconteceu para se cumprir o que o profeta tinha dito: “Usarei parábolas quando falar com esse povo e explicarei coisas desconhecidas desde a criação do mundo.”
36 Yiisu bu abulusihi mampwumu ma baara, áyisomo mu nzo, ya binduono bi nde bíyasele kundaa nde, ya bílyele kundaa nde ti: «Gwa bihi mbaala a nkumu yi a esagha ki ebi mu nseghe.»
36 Então Jesus deixou a multidão e voltou para casa. Os discípulos chegaram perto dele e perguntaram: — Conte para nós o que quer dizer a
37 Nde ábvuhulu kundaa bo ti: «Munde wu aakanyahala nsia yi mbwe me Mwana a Mbwuru.
37 Jesus respondeu:
38 Nseghe me nsie, nsia yi mbwe me baana ba Emfumu ki Mayulu, esagha ki ebi me baana ba Nga-a-bubi.
38 O terreno é o mundo. As sementes boas são as pessoas que pertencem ao .
39 Mutaara wu aakanyahala nsia a esagha ki ebi me dyabulu, otolo bimburu me masini ma nsie, ba baakatolo bimburu me bangye-yulu.
39 O inimigo que semeia o joio é o próprio Diabo. A colheita é o fim dos tempos, e os que fazem a colheita são os anjos.
40 Mu obo, bwunu a bu baakatumunu esagha ki ebi ya otsughu kye kyehene ku mbaa, me obo si akala ookala ku etsughu kii masini ma nsie.
40 Assim como o joio é ajuntado e jogado no fogo, assim também será no fim dos tempos.
41 Mwana a mbwuru sa agweghe bangye-yulu ba nde. Bo sa bapaha mu Emfumu e nde, byehene bi biikabwihi baara mu masumu, ya ba baakagyighili bubi.
41 O Filho do Homem mandará os seus anjos, e eles ajuntarão e tirarão do seu Reino todos os que fazem com que os outros pequem e também todos os que praticam o mal.
42 Ya sa batsili bo kunsa mungele a mbaa, oko ku ookala bilili ya odza myini.
42 Depois os anjos jogarão essas pessoas na fornalha de fogo, onde vão chorar e ranger os dentes de desespero.
43 Oŋo banga-a-bunsumu sa basehene ti anga tala mu Emfumu e Taara a bo. Nyaã nga-a-matswi, agyughu!»
43 Então o povo de Deus brilhará como o sol no Reino do seu Pai. Se vocês têm ouvidos para ouvir, então ouçam.
44 «Emfumu ki Mayulu efaana ti busini bu básweghe kunsa nseghe, buulu mbwuru ámono bo, áfirisweghe bo. Mu emiini kyehene, nde sa ayityeghe bilogho bi nde byehene ya ayaswumu nseghe oyo.»
44 — O
45 «Emfumu ki Mayulu efirifaana ti munta-nkaala wu li mu okabulusagha nsia a bolo yi mbwe.
45 — O
46 Bu amono lisia limõ lili ntala yi alagha, nde yityeghe bye byehene bi ali a bye, ya yaswumu lisia lilo.»
46 Quando encontra uma pérola que é mesmo de grande valor, ele vai, vende tudo o que tem e compra a pérola.
47 «Emfumu ki Mayulu efaana ti likoho li batubu mu mubu li likogho banswi baba mawa-mawa.
47 — O
48 Bu lilwulu, bilebe-banswi bidzuru lo mu mukogho a madza, ya baara bu babwi nsini mu mukogho, babwi osuolo banswi ba babwe ba baalo mu mankuru ya batsili ba bagwene a mupfunu.
48 E, quando está cheia, os pescadores a arrastam para a praia e sentam para separar os peixes: os que prestam são postos dentro dos cestos, e os que não prestam são jogados fora.
49 Bwunu obo si ookala mu etsughu ki masini ma nsie. Bangye-yulu sa bagya, sa bakabala ba babi ya ba banga-a-bunsumu,
49 No fim dos tempos também será assim: os anjos sairão, e separarão as pessoas más das boas,
50 ya sa batsili ba babi ku mungele a mbaa. Oko ku ookala bilili ya odza myini.»
50 e jogarão as pessoas más na fornalha de fogo. E ali elas vão chorar e ranger os dentes de desespero.
51 «Bunu, be liibaghala mandagha mwohono ma?» Bo bakihi ti: «Eẽ.»
51 Então Jesus perguntou aos discípulos: — Sim! — responderam eles.
52 Nde ályele kundaa bo ti: «Obo me buulu, nswe muluo-mikyene wu báluo mu mi mitala Emfumu ki Mayulu, faana ti mfumu nga-a-nzo wu paha munsa nkiri-mbughu a nde, bilogho bi binyaghara ya bi bikulu.»
52 Jesus disse:
53 Yiisu bu amana ota mankumu mamo, ámara oŋo.
53 Quando Jesus acabou de contar essas parábolas , saiu dali
54 Bu agyi ku etsulu e nsie e ndeme, ku Nadzarete nde ábwi oluo bo mu nzo a lisamana a bomo ya bo bwohono ba bákagyughu nde bákiŋimi ya bályele ti: «Kunu oofi nde bunsughu bu ya bimaã bi?
54 e voltou para a cidade de Nazaré, onde ele tinha morado. Ele ensinava na sinagoga , e os que o ouviam ficavam admirados e perguntavam: — De onde vêm a sabedoria dele e o poder que ele tem para fazer milagres?
55 Bunu, wu ka li mwana a munkomo-manzo o? Ngughu a nde ka Mari o? Ya Dzake, Dzodzefe, Simõ ya Yude ka bali bambwee ba nde o?
55 Por acaso ele não é o filho do carpinteiro? A sua mãe não é Maria? Ele não é irmão de Tiago, José, Simão e Judas?
56 Ya bankele ba nde bwohono ka ba bali ŋa kara li bihi o? Kunu-ako nde aabagha myehene mi?»
56 Todas as suas irmãs não moram aqui? De onde é que ele consegue tudo isso?
57 Bo bákakubu makya mu nkooro a nde. Yiisu ályele kundaa bo ti: «Mubighili, ka baakagwa nde budiziri bibini byehene, lo ka mu nsie a ndeme ya mu dzumu li ndeme o.»
57 Por isso ficaram desiludidos com ele. Mas Jesus disse:
58 Ya oko Yiisu ka ási bimaã bilagha o, mu kuulu bo ka báli a kana o.
58 Jesus não pôde fazer muitos milagres ali porque eles não tinham fé.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.