Mateus 6

Õ'âkĩ̶ hɨ yeere uúkũri turi Tukano (TUONT) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Jesú aꞌtiro werenemocʉ niwĩ: “Mʉsã weesere ãpẽrãrẽ ĩꞌadutirã, na ĩꞌorõpʉ diaꞌcʉ̃ añurõ weeticãꞌña. Mʉsã tojo weecãma, marĩ pacʉ ʉꞌmʉsepʉ nigʉ̃́ ne cãꞌrõ añusere mʉsãrẽ oꞌosome.
1 Guardai-vos de exercer a vossa justiça diante dos homens, com o fim de serdes vistos por eles; doutra sorte, não tereis galardão junto de vosso Pai celeste.
2 Tojo weerã mʉsã pajasecʉorãrẽ weetamurã, nipeꞌtirãrẽ werestepeꞌoticãꞌña. Weetaꞌsari masã na nerẽwʉasepʉ, tojo nicã macã decopʉ na weeꞌquere werestepeꞌocãꞌma. Masãrẽ añurõ ucũdutirã tojo weesama. Mʉsã na weronojõ weeticãꞌña. Diacjʉ̃ mʉsãrẽ weregʉti. Narẽ masã añurõ ucũse meꞌrã wapataꞌatojama. Tojo weerã na beꞌropʉre bocasome.
2 Quando, pois, deres esmola, não toques trombeta diante de ti, como fazem os hipócritas, nas sinagogas e nas ruas, para serem glorificados pelos homens. Em verdade vos digo que eles já receberam a recompensa.
3 Mʉsã peꞌe pajasecʉorãrẽ apeyenojõ oꞌorã, noꞌo mʉꞌʉ meꞌrãcjʉ̃ ĩꞌatiri cura oꞌoya.
3 Tu, porém, ao dares a esmola, ignore a tua mão esquerda o que faz a tua mão direita;
4 Yaꞌyioro ãpẽrã na masĩtiro oꞌoya. Tojo weecã, marĩ pacʉ nipeꞌtise marĩ yaꞌyioro weesere ĩꞌapeꞌogʉ, mʉsãrẽ añusere oꞌogʉsami.
4 para que a tua esmola fique em secreto; e teu Pai, que vê em secreto, te recompensará.
5 ”Mʉsã ñubuerã, weetaꞌsari masã weronojõ weeticãꞌña. Na nerẽwʉase wiꞌseripʉ, tojo nicã masã pãjãrã yʉꞌrʉaropʉ nuꞌcũ, masã ĩꞌato nírã ñubuesama. Mʉsãrẽ diacjʉ̃ weregʉti. Na ãpẽrã ĩꞌase meꞌrã wapataꞌatojama. Beꞌropʉre bocasome.
5 E, quando orardes, não sereis como os hipócritas; porque gostam de orar em pé nas sinagogas e nos cantos das praças, para serem vistos dos homens. Em verdade vos digo que eles já receberam a recompensa.
6 Mʉsã yʉꞌʉre ẽjõpeorã, mʉsã ya tucũpʉ sãjãa, sopere biꞌa, mʉsã pacʉ Õꞌacʉ̃ mʉsã meꞌrã nigʉ̃rẽ sẽrĩ, ñubueya. Tojo weecã, marĩ pacʉ noꞌo bajutiropʉ weesere ĩꞌapeꞌogʉ, mʉsãrẽ añusere oꞌogʉsami.
6 Tu, porém, quando orares, entra no teu quarto e, fechada a porta, orarás a teu Pai, que está em secreto; e teu Pai, que vê em secreto, te recompensará.
7 ”Õꞌacʉ̃rẽ ñubuerã wãcũtimirã, pejetiri mejãrõta ñubuemʉjãticãꞌña. Õꞌacʉ̃rẽ masĩtirã, ʉ̃sãrẽ peje ucũse meꞌrã tʉꞌogʉsami nírã, tojo weesama.
7 E, orando, não useis de vãs repetições, como os gentios; porque presumem que pelo seu muito falar serão ouvidos.
8 Mʉsã na weronojõ weeticãꞌña. Marĩ pacʉ mʉsã ʉasenojõrẽ sẽrĩatji dʉporo masĩtojasami.
8 Não vos assemelheis, pois, a eles; porque Deus, o vosso Pai, sabe o de que tendes necessidade, antes que lho peçais.
9 Tojo weerã mʉsã aꞌtiro ñubueya:
9 Portanto, vós orareis assim:
10 Aꞌti turipʉre mʉꞌʉ beseꞌcʉ maata wiogʉ sãjãgʉ̃ aꞌtiato.
10 venha o teu reino;
11 Ʉ̃sãrẽ ʉmʉcorinʉcʉ̃ baꞌase oꞌoya.
11 o pão nosso de cada dia dá-nos hoje;
12 Ʉ̃sã ñaꞌarõ weeꞌquere acobojoya.
12 e perdoa-nos as nossas dívidas,
13 Ʉ̃sã ñaꞌarõ weesĩꞌrĩsere cãꞌmotaꞌaya.
13 e não nos deixes cair em tentação;
14 ”Ãpẽrã mʉsãrẽ ñaꞌarõ weeꞌquere acobojocã, marĩ pacʉ ʉꞌmʉsepʉ nigʉ̃́ quẽꞌrã mʉsãrẽ acobojogʉsami.
14 Porque, se perdoardes aos homens as suas ofensas, também vosso Pai celeste vos perdoará;
15 Tojo weeticãma, marĩ pacʉ mʉsã ñaꞌarõ weeꞌquere acobojosome”, nicʉ niwĩ Jesú.
15 se, porém, não perdoardes aos homens [as suas ofensas], tampouco vosso Pai vos perdoará as vossas ofensas.
16 Jesú narẽ buꞌenemocʉ niwĩ: “Mʉsã beꞌti ñubuerã, weetaꞌsari masã weronojõ weeticãꞌña. Na ãpẽrãrẽ añurõ wãcũduti, beꞌtima nidutirã bʉjawetirã weronojõ weesoosama. Diacjʉ̃ mʉsãrẽ weregʉti. Na masã añurõ wãcũse diaꞌcʉ̃rẽ wapataꞌatojasama. Beꞌropʉre bocasome.
16 Quando jejuardes, não vos mostreis contristados como os hipócritas; porque desfiguram o rosto com o fim de parecer aos homens que jejuam. Em verdade vos digo que eles já receberam a recompensa.
17 Mʉsã peꞌe beꞌti ñubuerã, mʉsã weewʉaronojõta weeya. Diapoa waacoe, wʉjapoameꞌrĩcãꞌña.
17 Tu, porém, quando jejuares, unge a cabeça e lava o rosto,
18 Tojo weecã, ãpẽrã mʉsã beꞌtisere masĩsome. Marĩ pacʉ diaꞌcʉ̃ marĩ yaꞌyioro weesere ĩꞌapeꞌogʉ masĩgʉ̃sami. Cʉ̃ mʉsãrẽ añusere oꞌogʉsami”, nicʉ niwĩ Jesú.
18 com o fim de não parecer aos homens que jejuas, e sim ao teu Pai, em secreto; e teu Pai, que vê em secreto, te recompensará.
19 Jesú buꞌenemocʉ niwĩ: “Apeyenojõ aꞌti turi cjasere peje seeneocũuticãꞌña. Te butiwiji, boadija waꞌasaꞌa. Tere ãpẽrãnojõ baꞌabajuriodijocãꞌsama. Mʉsã neocũusere yajari masʉ̃ sãjãa, yajapeꞌocʉ̃sami.
19 Não acumuleis para vós outros tesouros sobre a terra, onde a traça e a ferrugem corroem e onde ladrões escavam e roubam;
20 Tojo weronojõ oꞌorã, ʉꞌmʉse cjase peꞌere seeneocũuyuya. Õꞌacʉ̃ ʉaronojõ weenuꞌcũcãꞌña. Tojo weerã topʉre peje añuse cʉorãsaꞌa. Topʉre mʉsã seeneocũuꞌque mʉsã cʉoatje ne butiwijisome. Ãpẽrãnojõ ne baꞌatirãsama. Yajari masã quẽꞌrã Õꞌacʉ̃ tiropʉ sãjãa, yajasome.
20 mas ajuntai para vós outros tesouros no céu, onde traça nem ferrugem corrói, e onde ladrões não escavam, nem roubam;
21 Marĩ ʉpʉtʉ maꞌisere wãcũnʉrʉ̃saꞌa. Tojo weerã aꞌti turi cjase diaꞌcʉ̃rẽ wãcũnʉrʉ̃ticãꞌña. Õꞌacʉ̃ ye peꞌere wãcũnʉrʉ̃ña”, nicʉ niwĩ Jesú.
21 porque, onde está o teu tesouro, aí estará também o teu coração.
22 Jesú aꞌtiro werenemocʉ niwĩ: “Marĩ caperi sĩꞌomʉꞌtãcja weronojõ niꞌi. Marĩ caperi añucã, añurõ ĩꞌamasĩꞌi.
22 São os olhos a lâmpada do corpo. Se os teus olhos forem bons, todo o teu corpo será luminoso;
23 Marĩ caperi ĩꞌaejaticãma, añurõ ĩꞌatisaꞌa. Aꞌte weronojõ mʉsã Õꞌacʉ̃rẽ ẽjõpeo, cʉ̃ yere weecã, caperi añurõ weronojõ niꞌi. Mʉsã aꞌti turi cjase peꞌere wãcũnʉrʉ̃cãma, caperi ĩꞌaejatirã weronojõ niꞌi. Õꞌacʉ̃ ʉaronojõ weetirã, naꞌitĩꞌarõpʉ nirã́, cʉ̃rẽ masĩtirã weronojõ niꞌi.
23 se, porém, os teus olhos forem maus, todo o teu corpo estará em trevas. Portanto, caso a luz que em ti há sejam trevas, que grandes trevas serão!
24 ”Niꞌcʉ̃ ãpẽrãrẽ daꞌracoꞌtegʉ pʉarã dutisere weemasĩtisami. Niꞌcʉ̃rẽ maꞌígʉ̃, apĩrẽ maꞌitisami. Tojo nicã niꞌcʉ̃ dutisere yʉꞌtigʉ, apĩ dutise peꞌere yʉꞌtitisami. Ãꞌrã weronojõ niyeru, aꞌti nucũcã cjasere maꞌírã, Õꞌacʉ̃ peꞌere maꞌimasĩtisaꞌa.
24 Ninguém pode servir a dois senhores; porque ou há de aborrecer-se de um e amar ao outro, ou se devotará a um e desprezará ao outro. Não podeis servir a Deus e às riquezas.
25 ”Mʉsãrẽ aꞌtiro weregʉti: ‘¿Ñeꞌenojõ baꞌarãsari? ¿Ñeꞌenojõ sĩꞌrĩrãsari? ¿Ñeꞌenojõ sãñarãsari?’ ni wãcũqueꞌtiticãꞌña. Marĩ catise baꞌase nemorõ wapatiꞌi. Marĩ upʉ quẽꞌrã suꞌti nemorõ wapatiꞌi.
25 Por isso, vos digo: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer ou beber; nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir. Não é a vida mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes?
26 Mirĩcʉ̃arẽ wãcũña. Na baꞌasĩꞌrĩrã, otese capere ote, pĩꞌrĩ dʉcaticã weetisama. Te dʉcatiꞌquere baꞌase nʉrõse wiꞌseripʉ nʉrõtisama. Tojo weetimirã, ʉjaboatisama. Marĩ pacʉ ʉꞌmʉsepʉ nigʉ̃́ narẽ baꞌase oꞌosami. Mʉsã peꞌere mirĩcʉ̃a nemorõ maꞌiyʉꞌrʉnʉꞌcãsami.
26 Observai as aves do céu: não semeiam, não colhem, nem ajuntam em celeiros; contudo, vosso Pai celeste as sustenta. Porventura, não valeis vós muito mais do que as aves?
27 Noꞌo mʉsã ʉpʉtʉ wãcũqueꞌtirã, pajicurero bʉcʉanemotisaꞌa. Mejõ waro wãcũqueꞌtimaꞌasaꞌa.
27 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
28 ”¿Deꞌro weerã mʉsã sãñatje suꞌtire wãcũqueꞌtiti? Oꞌori, nʉcʉ̃ cjasere wãcũña. Te noꞌo ʉaro pĩꞌrĩbajaqueꞌatisaꞌa. Daꞌrati, suꞌatimirõ, suꞌti añurõ sãñarõ weronojõ bajuꞌu.
28 E por que andais ansiosos quanto ao vestuário? Considerai como crescem os lírios do campo: eles não trabalham, nem fiam.
29 Marĩ ñecʉ̃ wiogʉ Salomó añuse suꞌti sãñacʉ niwĩ. Cʉ̃ tojo sãñamigʉ̃, oꞌorire niꞌcãrõwijiticʉ niwĩ. Te oꞌori añubutiase niꞌi.
29 Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
30 Niꞌcã nʉmʉ catíniꞌi, ape nʉmʉ ñaidija waꞌasaꞌa. Beꞌro pecameꞌepʉ ʉ̃jʉ̃acõꞌanoꞌsaꞌa. Yoaticã catimicã, Õꞌacʉ̃ta oꞌorire tojo añurõ bajumeꞌrĩcã weesami. Cʉ̃ oꞌorire añurõ coꞌtero nemorõ mʉsã peꞌere weesami. Mʉsã, mʉsã ẽjõpeotise buꞌiri wãcũqueꞌtiꞌi.
30 Ora, se Deus veste assim a erva do campo, que hoje existe e amanhã é lançada no forno, quanto mais a vós outros, homens de pequena fé?
31 Tojo weerã ‘¿Ñeꞌenojõrẽ baꞌarãsari? ¿Ñeꞌenojõrẽ sĩꞌrĩrãsari? ¿Ñeꞌenojõrẽ sãñarãsari?’ ni wãcũqueꞌtiticãꞌña.
31 Portanto, não vos inquieteis, dizendo: Que comeremos? Que beberemos? Ou: Com que nos vestiremos?
32 Aꞌti turicjãrã Õꞌacʉ̃rẽ ẽjõpeotirã tere wãcũqueꞌtisama. Marĩ pacʉ ʉꞌmʉsepʉ nigʉ̃́ mʉsã ʉasenojõrẽ masĩtojasami.
32 Porque os gentios é que procuram todas estas coisas; pois vosso Pai celeste sabe que necessitais de todas elas;
33 Tojo weerã Õꞌacʉ̃ yere wãcũyʉꞌrʉnʉꞌcãña. Tojo nicã cʉ̃ dutisere weesirutuya. Tojo weecã, nipeꞌtise mʉsãrẽ dʉꞌsasenojõrẽ oꞌobuꞌipeogʉsami.
33 buscai, pois, em primeiro lugar, o seu reino e a sua justiça, e todas estas coisas vos serão acrescentadas.
34 Tojo weerã ‘¿Ñamiacã deꞌro waꞌarosari?’ ni wãcũqueꞌtiticãꞌña. Niꞌcãcãrẽ mʉsã ñaꞌarõ yʉꞌrʉatje nitojaꞌa. Tojo weerã niꞌcãcã cjase diaꞌcʉ̃rẽ wãcũña. Ape nʉmʉ cjasere wãcũqueꞌtiticãꞌña. Ʉmʉcorinʉcʉ̃ Õꞌacʉ̃ mʉsãrẽ weetamugʉ̃sami”, nicʉ niwĩ.
34 Portanto, não vos inquieteis com o dia de amanhã, pois o amanhã trará os seus cuidados; basta ao dia o seu próprio mal.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.