Mateus 5
Maaron Saveeŋ Tooni Patabuyaaŋ (TUC-T) vs ARIB
1 Yesu ighita eval tiina kat titaghoni tilam, tauvene izala loloz ee ziige, ve mboole izi ta sewe.
1 Jesus, pois, vendo as multidões, subiu ao monte; e, tendo se assentado, aproximaram-se os seus discípulos,
2 ve i ipaduduuŋ zi ighe:
2 e ele se pôs a ensiná-los, dizendo:
3 “Zeran tau tighilaal ila lolozi tighe timbool pa ŋgar to Maaron, ene yes aat tintinizi pa poia to Maaron tau izaa toozi.
3 Bem-aventurados os humildes de espírito, porque deles é o reino dos céus.
4 Yes tau lolozi ipataŋan ve titaŋ, ene yes paam aat tintinizi pa poia to Maaron tau izaa toozi.
4 Bem-aventurados os que choram, porque eles serão consolados.
5 Yes tau atezi maate ve titatan tauzi ezazi, ene yes aat tintinizi pa poia to Maaron tau izaa toozi.
5 Bem-aventurados os mansos, porque eles herdarão a terra.
6 Yes tau pitool zi ve murun zi pa ŋgar duduuŋa to Maaron, ene yes aat tintinizi pa poia to Maaron tau izaa toozi.
6 Bem-aventurados os que têm fome e sede de justiça porque eles serão fartos.
7 Yes tau lolozi isaghatin tamtamon ve tiuluul zi pa pataŋani toozi, ene yes aat tintinizi pa poia to Maaron tau izaa toozi.
7 Bem-aventurados os misericordiosos, porque eles alcançarão misericórdia.
8 Yes tau lolozi ŋgalaaŋa, ene yes aat tintinizi pa poia to Maaron tau izaa toozi.
8 Bem-aventurados os limpos de coração, porque eles verão a Deus.
9 Yes tau tighamgham uraat pa ravuuŋ motin malmal ve tilup tamtamon timin eemon, ene yes irau tintinizi pa poia to Maaron tau izaa toozi.
9 Bem-aventurados os pacificadores, porque eles serão chamados filhos de Deus.
10 Ve yes tau titaghon ŋgar duduuŋa to Maaron, ve tamtamon tighurghur pataŋani pazi, ene yes aat tintinizi pa poia to Maaron tau izaa toozi.
10 Bem-aventurados os que são perseguidos por causa da justiça, porque deles é o reino dos céus.
11 “Yam tau ataghon ghau, ve tamtamon tisik saveeŋ veleghiiŋ payam, ve tighur pataŋani, ve tiŋgal saveeŋ sasaghati naol payam na, tintinmim pa poia to Maaron tau izaa tsiam.
11 Bem-aventurados sois vós, quando vos injuriarem e perseguiram e, mentindo, disserem todo mal contra vós por minha causa.
12 Tintinmim ve lolomim poia kat. Pa ŋgar tau muuŋ tigham pa yes propet tau tivotia Maaron aliiŋa na, tauta aazne tigham payam paam. Tauvene atuya tsiam tiina igheen izi nugh sambam ve isasaŋan gham.”
12 Alegrai-vos e exultai, porque é grande o vosso galardão nos céus; porque assim perseguiram aos profetas que foram antes de vós.
13 Yesu isaav muul ighe: “Yam amin te to taan.
13 Vós sois o sal da terra; mas se o sal se tornar insípido, com que se há de restaurar-lhe o sabor? para nada mais presta, senão para ser lançado fora, e ser pisado pelos homens.
14 Ve yam amin yaryarooŋa to taan. Pasaa, yam atotoi ghazooŋa to Maaron pa tamtamon. Iit tawatagh: Isaav ighe nugh eta igheen izala nugh mbua, ene irau iyooŋ mako.
14 Vós sois a luz do mundo. Não se pode esconder uma cidade situada sobre um monte;
15 Isaav ighe tamtamon titun lam, pale tipagudu pa uur? Mako. Pale tisaroni izaa ituuk. Leso mbonari isul tamtamon tisov tau tileep ila ruum loolo na.
15 nem os que acendem uma candeia a colocam debaixo do alqueire, mas no velador, e assim ilumina a todos que estão na casa.
16 Yam tauvene paam. Ghazooŋa to Maaron tau igheen tsiam na, aŋgooza sov. Atotoia ivot ighazooŋ. Leso tamtamon tighita ŋgar popoia tau yam aghamgham zi na, ve tipakur Tamamim tau ileep sambam.”
16 Assim resplandeça a vossa luz diante dos homens, para que vejam as vossas boas obras, e glorifiquem a vosso Pai, que está nos céus.
17 Yesu isaav muul ighe: “Mindai, yam aghe yau nalam to nareu tutuuŋ to Mose ve saveeŋ to yes propet? Mako. Yau nalam to nagham ŋgar tauvene mako. Yau nalam to napaghazoŋai saveeŋ toozi, ve nagham anooŋa ivot.
17 Não penseis que vim destruir a lei ou os profetas; não vim destruir, mas cumprir.
18 Yau nasaav payam kat. Sambam ve taan pale tilalez. Eemon tutuuŋ to Maaron ziiri ŋgiira rigta irau ilale mako. Mako le mako kat. Ighengheen tauvene mon le irau Maaron ipasovuur uraat tooni naol isov.
18 Porque em verdade vos digo que, até que o céu e a terra passem, de modo nenhum passará da lei um só i ou um só til, até que tudo seja cumprido.
19 Tauvene isaav ighe tamtamon eta maata veleghin tutuuŋ ziiri rigta, ve isaav pa tamtamon siriv to tigham tauvene paam, ene aat tighita tighe i ŋeer sorok kat izi nugh sambam. Ve tamtamon tau ighe itaghon duduŋai tutuuŋ naol isov, ve ipaghazoŋai tamtamon pani, ene aat tighita tighe i eeza tiina kat izi nugh sambam.
19 Qualquer, pois, que violar um destes mandamentos, por menor que seja, e assim ensinar aos homens, será chamado o menor no reino dos céus; aquele, porém, que os cumprir e ensinar será chamado grande no reino dos céus.
20 “Yau nasaav payam: Isaav ighe yam aduduuŋ ila Maaron maata mako, ene aat irau aloŋ ala nugh sambam mako. Yam aat aduduuŋ kat ila i maata, le aliiv yes zeran tutuuŋa ve yes ŋgara to tutuuŋ, o aloŋ ala.”
20 Pois eu vos digo que, se a vossa justiça não exceder a dos escribas e fariseus, de modo nenhum entrareis no reino dos céus.
21 Yesu isaav pazi muul ighe: “Saveeŋ tau muuŋ Maaron isavia pa timbuunŋa na, ene yam alooŋa wa. Ighe: ‘Urav tamtamon imaat sov. Ŋeer eta ighe irav tamtamon imaat, ene aat tipayooze pa savsaveeŋ ve tighur atuya pani.’
21 Ouvistes que foi dito aos antigos: Não matarás; e, Quem matar será réu de juízo.
22 Eemon yau nasaav payam tauvene: Isaav ighe tamtamon eta ighur koi pa iitete eta, ene i paam pale tipayooze pa savsaveeŋ ve tighur atuya pani. Ve isaav ighe tamtamon eta isik saveeŋ veleghiiŋ pa iitete eta ighe: ‘Yo dabam ŋginaaŋa. Lem ŋgar mako!’ ene aat tipayooze ila lupuuŋ to yes pooza naghozi to tighur atuya pani paam. Ve isaav ighe ŋeer eta maata veleghin iitete eta, ve isaav pani ighe: ‘Yo lem ŋgar mako kat! Uwatagh Maaron rigta mako!’ ene iyamaan ghi. Pa yes tau tigham ŋgar tauvene, pale tila nugh saghati, ve yav ighan zi.
22 Eu, porém, vos digo que todo aquele que se encolerizar contra seu irmão, será réu de juízo; e quem disser a seu irmão: Raca, será réu diante do sinédrio; e quem lhe disser: Tolo, será réu do fogo do inferno.
23 “Tauvene isaav ighe yo ula artaal to ugham watooŋrau, ve matam iŋgal etam eta tau i le savsaveeŋ tomani ghom,
23 Portanto, se estiveres apresentando a tua oferta no altar, e aí te lembrares de que teu irmão tem alguma coisa contra ti,
24 na upul watooŋrau tsio tana izi igheen artaal puughu, ve ula tooni, ve yamru agharaat lolomim le isov, o mako umuul ula ve ugham uratoi watooŋrau tsio tana.
24 deixa ali diante do altar a tua oferta, e vai conciliar-te primeiro com teu irmão, e depois vem apresentar a tua oferta.
25 “Ve isaav ighe tamtamon eta ighe ipayooz ghom pa savsaveeŋ, na usaŋan sov. Saawe tau yamru alaghlaagh ala pa nugh to gharatooŋ saveeŋ, na rekia mon utoova to ugharaat saveeŋ tomania, le loolo poia. Mako pale ighur ghom ula to daaba to gharatooŋ saveeŋ, ve daaba tawe ighur ghom ula uraata tooni niima, ve aana ighur ghom uloŋ ula ruum to yavyavuuŋ.
25 Concilia-te depressa com o teu adversário, enquanto estás no caminho com ele; para que não aconteça que o adversário te entregue ao guarda, e sejas lançado na prisão.
26 Onoon kat, yau nasaav payo. Yo irau uvot rekia ne mako. Pale ulepleep ta sewe lee irau upasov atuya tau tighuru payo na le isov kat.
26 Em verdade te digo que de maneira nenhuma sairás dali enquanto não pagares o último ceitil.
27 “Tutuuŋ ee tau tisavia gha alooŋa wa, ene tauvene: ‘Ughur boog sov.’
27 Ouvistes que foi dito: Não adulterarás.
28 Eemon yau nasaav payam tauvene: Isaav ighe ŋeer eta ighita livaa eta, ve loolo ighaar pani, ene pale Maaron ighita ighe ŋeer tana ivaghamunia tutuuŋ to vaiŋ ila loolo wa.
28 Eu, porém, vos digo que todo aquele que olhar para uma mulher para a cobiçar, já em seu coração cometeu adultério com ela.
29 Tauvene isaav ighe matam tau igheen ila pa nimam tapir ighegherev ghom pa ghamuuŋ ŋgar sasaghati, na poia to upeii, ve usiki ilale. Mako pale ighegherev ghom, ve murei tisik anoŋam dodoli ila nugh saghati.
29 Se o teu olho direito te faz tropeçar, arranca-o e lança-o de ti; pois te é melhor que se perca um dos teus membros do que seja todo o teu corpo lançado no inferno.
30 Nimam tapir tauvene paam. Isaav ighe ighegherev ghom pa ghamuuŋ ŋgar sasaghati, na poia to urav motini, ve usiki ilale. Mako pale ighegherev ghom, ve murei tisik anoŋam dodoli ila nugh saghati.
30 E, se a tua mão direita te faz tropeçar, corta-a e lança-a de ti; pois te é melhor que se perca um dos teus membros do que vá todo o teu corpo para o inferno.
31 “Tutuuŋ ite tau tisavia gha alooŋa wa, ene tauvene: ‘Isaav ighe ŋeer eta ighe irav motin vaiŋ tooni ve iziir azaawa, i aat ibood azaawa le rau eta, leso ipaghazoŋai zi ighe vaiŋ toozi isov wa.’
31 Também foi dito: Quem repudiar sua mulher, dê-lhe carta de divórcio.
32 Eemon yau nasaav payam tauvene: Isaav ighe ŋeer eta azaawa ighur boog mako, ve ŋeer tana iziir sorokini, ene i aat iyamaan ghi. Pale imin puughu pa azaawa imalaaŋ pa tutuuŋ to vaiŋ. Pa ighe livaa tana ila ve ivai tamoot paaghu, ene aat Maaron ighita ighe yesuru tamoot paaghu tana timalaaŋ pa tutuuŋ to vaiŋ. Eemon isaav ighe livaa eta ighur boog, ene azaawa irau irav motin vaiŋ toozi.
32 Eu, porém, vos digo que todo aquele que repudia sua mulher, a não ser por causa de infidelidade, a faz adúltera; e quem casar com a repudiada, comete adultério.
33 “Tutuuŋ ite tau Maaron isavia pa timbuunŋa ve yam paam alooŋa wa, ene tauvene: ‘Uwaat Maaron eeza to upariaaŋ saveeŋ karom sov. Ve isaav ighe umbu saveeŋ tomania Maaron le iyaryaaŋ, na ureua sov. Matam iŋgal saveeŋ tsio, ve utaghoni le anooŋa tooni ivot.’
33 Outrossim, ouvistes que foi dito aos antigos: Não jurarás falso, mas cumprirás para com o Senhor os teus juramentos.
34 — ausente —
34 Eu, porém, vos digo que de maneira nenhuma jureis; nem pelo céu, porque é o trono de Deus;
35 — ausente —
35 nem pela terra, porque é o escabelo de seus pés; nem por Jerusalém, porque é a cidade do grande Rei;
36 Dabamim paam, awaato to apariaaŋ saveeŋ tsiam sov.
36 nem jures pela tua cabeça, porque não podes tornar um só cabelo branco ou preto.
37 Yam irau asaav mon aghe: ‘Vee’ o ‘Mako.’ Ene irau. Pa isaav ighe yam awaat gabua siriv ezazi to apariaaŋ saveeŋ tsiam, ene ŋgar tauvene ilam pa Ŋeer Saghati.
37 Seja, porém, o vosso falar: Sim, sim; não, não; pois o que passa daí, vem do Maligno.
38 “Tutuuŋ ite tau tisavia gha alooŋa wa, ene tauvene: ‘Isaav ighe yo uvaghamunia etam ite maata, ene aat tivaghamunia yo matam paam. Ve isaav ighe urav etam ite le liivo eta ipol, ene aat tirav ghom paam ve livom ipol. Leso iyat ŋgar tau ughamu na.
38 Ouvistes que foi dito: Olho por olho, e dente por dente.
39 Eemon yau nasaav payam tauvene: Ŋgar saghati tau tamtamon tigham payam, na ayatu sov. Ayokia taumim mon. Tauvene isaav ighe ŋeer eta iposai paŋam ila pa tapir, na uyol niima sov. Utoor ghom, ve iposai paŋam ite paam.
39 Eu, porém, vos digo que não resistais ao homem mau; mas a qualquer que te bater na face direita, oferece-lhe também a outra;
40 Ve isaav ighe ŋeer eta ipayooz ghom pa savsaveeŋ ve ighe igham nonoghiiŋa tsio eta, na uyau avom pani sov. Upuli ila pani, ve ugham le nonoghiiŋa tsio to ŋgoaaŋ paam.
40 e ao que quiser pleitear contigo, e tirar-te a túnica, larga-lhe também a capa;
41 Isaav ighe ŋeer eta isaav ariaaŋ payo ighe yo aat uule pa badooŋ yauyauŋ tooni irau sooso malau rig, na ubaado ula le umalaaŋ pa sooso tawe, ve usakia laghooŋ ula rig muul.
41 e, se qualquer te obrigar a caminhar mil passos, vai com ele dois mil.
42 Ve isaav ighe tamtamon eta ighason ghom pa le gabua, na ugham pani mon. Ve isaav ighe ŋeer eta ighason ghom ighe uyokia gabua tsio eta pani to igham uraat pani, na uŋguruuta sov. Uyokia pani mon.
42 Dá a quem te pedir, e não voltes as costas ao que quiser que lhe emprestes.
43 “Tutuuŋ ite tau tisavia gha alooŋa wa, ene tauvene: ‘Lolom pa zetamŋa ve ugham poghani zi, ve ughur koi pa koiamŋa.’
43 Ouvistes que foi dito: Amarás ao teu próximo, e odiarás ao teu inimigo.
44 Eemon yau nasaav payam naghe: Yam aat ataghon ŋgar ite tauvene: Lolomim pa koiamimŋa ve agham poghani zi. Ve isaav ighe tamtamon tighur pataŋani payam pasaa, yam ataghon ghau, na aghur zi ila suŋuuŋ tsiam.
44 Eu, porém, vos digo: Amai aos vossos inimigos, e orai pelos que vos perseguem;
45 Leso ataghon ŋgar to Tamamim Maaron tau ileep sambam. Pasaa, i itotoi poia tooni pa tamtamon tisov. Igham aaz tooni ighaaz pa zeran popoiazi, ve yes tau sasaghatizi paam. Ve igham uman izizi pa zeran duduŋazi, ve yes tau ŋgar toozi iduduuŋ mako na paam.
45 para que vos torneis filhos do vosso Pai que está nos céus; porque ele faz nascer o seu sol sobre maus e bons, e faz chover sobre justos e injustos.
46 Isaav ighe lolomim pa yes tau lolozi payam na mon, ene pale agham lemim atuya poia mindai? Mako. Pa ŋgar tauvene, zeran sasaghatizi tau tiyauyau takes na tighamghamu paam.
46 Pois, se amardes aos que vos amam, que recompensa tereis? não fazem os publicanos também o mesmo?
47 Ve isaav ighe agham toŋvetaz tsiam mon toman lolomim poia, ene pale aliiv tamtamon siriv mindai? Mako. Pa ŋgar tauvene, yes tau tiwatagh Maaron mako na tighamghamu paam.
47 E, se saudardes somente os vossos irmãos, que fazeis demais? não fazem os gentios também o mesmo?
48 Tauvene yam aat azuari gham le ŋgar tsiam isov iduduuŋ ve poia mon imin Tamamim Maaron tau ileep sambam.”
48 Sede vós, pois, perfeitos, como é perfeito o vosso Pai celestial.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 5, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.