Mateus 12
Maaron Saveeŋ Tooni Patabuyaaŋ (TUC-T) vs ARA
1 Murei, umbom patabuyaaŋ ee ivot, ve Yesu tomania mbiwa tooni tilaghlaagh ila uum to wit lolozi. Saawe tana, mbiwa tooni pitool zi. Tauvene tiŋgoor wit anooŋa siriv gha tighan.
1 Por aquele tempo, em dia de sábado, passou Jesus pelas searas. Ora, estando os seus discípulos com fome, entraram a colher espigas e a comer.
2 Zeran tutuuŋa siriv tau tileep tigharau zi na, tighit zi, ve tisaav pa Yesu tighe: “Ughita! Aazne, ene saawe to uraat mako. Ene umbom patabuyaaŋ to Maaron! Ŋgar tau mbiwa tsio tighamu ne, ene isapir pa tutuuŋ to umbom patabuyaaŋ.”
2 Os fariseus, porém, vendo isso, disseram-lhe: Eis que os teus discípulos fazem o que não é lícito fazer em dia de sábado.
3 — ausente —
3 Mas Jesus lhes disse: Não lestes o que fez Davi quando ele e seus companheiros tiveram fome?
4 — ausente —
4 Como entrou na Casa de Deus, e comeram os pães da proposição, os quais não lhes era lícito comer, nem a ele nem aos que com ele estavam, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Ve saveeŋ to tutuuŋ tau isavia uraat to yes zeran to watooŋrau na paam, yam awaato ma mako? Umbom patabuyaaŋ isov to Maaron, yes timariau mako. Tighamgham uraat iloŋ ila Rumei Tiina loolo, imin tighamghamu pa saawe siriv. Tauvene yes paam timalaaŋ pa tutuuŋ to saawe patabuyaaŋ. Eemon lezi sosor eta ila Maaron maata pa ŋgar tana mako.
5 Ou não lestes na Lei que, aos sábados, os sacerdotes no templo violam o sábado e ficam sem culpa? Pois eu vos digo:
6 Ve yau nasaav payam kat: Gabua tau aazne ivot ne, ene iliiv kat pa Rumei Tiina to Maaron.
6 aqui está quem é maior que o templo.
7 “Maaron saveeŋ tooni ziiri ee isaav tauvene: ‘Yau lolog pa watooŋrau tsiam mako. Yau naghe lolomim isaghatin tamtamon ve auul zi.’ Imin ta yam aghazooŋ pa saveeŋ tane puughu, kanaŋ irau aŋgal saveeŋ payei sorok mako. Yei nigham sosor eta mako.
7 Mas, se vós soubésseis o que significa:
8 Pasaa, Tamtamon Naatu, i Tiina tau iŋgin umbom patabuyaaŋ.”
8 Porque o Filho do Homem é senhor do sábado.
9 Yesu ipul uum to wit tawe, ve ilaagh ila ivot nughei, ve iloŋ ila rumei toozi.
9 Tendo Jesus partido dali, entrou na sinagoga deles.
10 Ŋeer ee ilepleep tomani zi. I niima ee imaat. Tamtamon siriv tau tileep tomani zi na, tighe tiwat Yesu, leso imalaaŋ pa tutuuŋ, ve imin le puughu to tipayooze pa savsaveeŋ. Tauvene tighasoni tighe: “Laak, isaav ighe tagharaat yes moroghooŋa ila saawe to umbom patabuyaaŋ, pale iduduuŋ pa tutuuŋ to Maaron, ma mako?”
10 Achava-se ali um homem que tinha uma das mãos ressequida; e eles, então, com o intuito de acusá-lo, perguntaram a Jesus: É lícito curar no sábado?
11 Yesu iyol ghasoniiŋ toozi ighe: “Mindai, isaav ighe tsiam eta sipsip tooni itap izila taan puura ila saawe to umbom patabuyaaŋ, pale ipuli igheen? Mako. I pale rekia mon ila ve ighamu izaa.
11 Ao que lhes respondeu: Qual dentre vós será o homem que, tendo uma ovelha, e, num sábado, esta cair numa cova, não fará todo o esforço, tirando-a dali?
12 Ve iit tamtamon taliiv kat pa sipsip. Tauvene isaav ighe tauul tamtamon ve tagham poghani zi ila saawe to umbom patabuyaaŋ, ene iduduuŋ pa tutuuŋ to Maaron.”
12 Ora, quanto mais vale um homem que uma ovelha? Logo, é lícito, nos sábados, fazer o bem.
13 Ra isaav pa ŋeer tau niima isaghat na ighe: “Uyoot nimam iduduuŋ.” Tauvene ŋeer tana iyoot niima, le poia muul imin niima ite.
13 Então, disse ao homem: Estende a mão. Estendeu-a, e ela ficou sã como a outra.
14 Tauta zeran tutuuŋa tau tileep tomani zi na, tiburig tivot tila muuri, ve tilup zi, ve tiil eez pa ravuuŋ Yesu imaat.
14 Retirando-se, porém, os fariseus, conspiravam contra ele, sobre como lhe tirariam a vida.
15 Yesu iwatagh zeran tutuuŋa tana ŋgar toozi wa. Tauvene ipul nugh tawe ve ila. Ve eval tiina titaghoni gha yesŋa tila. Yesu igharaat moroghooŋa toozi le tisov tinizi poia.
15 Mas Jesus, sabendo disto, afastou-se dali. Muitos o seguiram, e a todos ele curou,
16 Eemon i iŋgalsekin zi ariaaŋ ighe tivotia vaaru ivot ighazooŋ sov.
16 advertindo-lhes, porém, que o não expusessem à publicidade,
17 Tauvene Maaron aliiŋa tau muuŋ propet Isaia ivotia na, anooŋa ivot. Saveeŋ tauvene:
17 para se cumprir o que foi dito por intermédio do profeta Isaías:
18 “Aghita besooŋa tsiau tana. Yau taug nasiigho ve naghuru pa uraat tsiau.
18 Eis aqui o meu servo, que escolhi, o meu amado, em quem a minha alma se compraz. Farei repousar sobre ele o meu Espírito, e ele anunciará juízo aos gentios.
19 I ŋeer marowa. Irau iboob aliiŋa tiina,
19 Não contenderá, nem gritará, nem alguém ouvirá nas praças a sua voz.
20 Pispiiz tau imaleleev na, i irau iŋgoora mako.
20 Não esmagará a cana quebrada, nem apagará a torcida que fumega, até que faça vencedor o juízo.
21 Tauvene vaaru pale ilaan irau taan isov, ve nugh nugh tau Yuda mako na tighur matazi pani, ve tisaŋan saawe to i igham zi tileep poia.”
21 E, no seu nome, esperarão os gentios.
22 Murei ra, tigham ŋeer ee ila to Yesu. Ŋeer tawe, avuvu saghati izeeva, ve ighamu maata ikumkuum ve aavo ivool. Yesu igharaata le aavo pakia gha isavsaav, ve maata ighita nugh.
22 Então, lhe trouxeram um endemoninhado, cego e mudo; e ele o curou, passando o mudo a falar e a ver.
23 Eval tiina tighita gabua ŋgereeta tana, le tisov tirur pani ve ŋgar toozi imbool. Tauvene tisaav tighe: “Wai, ŋeer tane aat David Naatu
23 E toda a multidão se admirava e dizia: É este, porventura, o Filho de Davi?
24 Zeran tutuuŋa siriv tau tileep tomani zi na, tilooŋ saveeŋ tane, ve tisaav tighe: “Ewe Belsebul tau daaba to avuvu sasaghati na ipaloti. Tauta i le tapiri to iziir avuvu sasaghati tighau.”
24 Mas os fariseus, ouvindo isto, murmuravam: Este não expele demônios senão pelo poder de Belzebu, maioral dos demônios.
25 Eemon Yesu iwatagh ŋgar toozi wa. Tauvene isaav pazi ighe: “Isaav ighe kinik eta tomania tamtamon tooni tivaghuru koi pa tauzi ve tivalagh zi tileep lez lez, ene pale nugh toozi isaghat kat, ve tamtamon tileep pani muul mako. Ve nugh eta, ma ruum eta, tauvene paam. Isaav ighe tamtamona tivaghuru koi pa tauzi ve tivalagh zi tileep lez lez, ene irau tiyooz ariaaŋ mako.
25 Jesus, porém, conhecendo-lhes os pensamentos, disse: Todo reino dividido contra si mesmo ficará deserto, e toda cidade ou casa dividida contra si mesma não subsistirá.
26 Tauvene isaav ighe Sadan ighur koi pa tauu tamtamon tooni ve izirziir zi, ene pale pooz tooni iyaryaaŋ mindai? Mako.
26 Se Satanás expele a Satanás, dividido está contra si mesmo; como, pois, subsistirá o seu reino?
27 Laak, yam aghe yau nazirziir avuvu sasaghati pa Belsebul tapiri. Ighe tauvene, mindai pa ziŋeramim tau tizirziiri avuvu sasaghati na? Sei ipalot zi pa ŋgar toozi tawe? Ŋgar tau yes tighamu, ene itotoi ighe ŋgar tsiam iduduuŋ mako.
27 E, se eu expulso demônios por Belzebu, por quem os expulsam vossos filhos? Por isso, eles mesmos serão os vossos juízes.
28 Eemon isaav ighe Maaron Avuvu ipalot ghau ve nazirziir avuvu sasaghati pa tamtamon, ene itotoi ighe pooz to Maaron ilam peria tsiam wa.
28 Se, porém, eu expulso demônios pelo Espírito de Deus, certamente é chegado o reino de Deus sobre vós.
29 “Mindai, tamtamon eta irau ireu ruum to ŋeer ariaaŋa eta, ve iloŋ ila iyau sorokin gabua tooni? Mako. I aat itatan ŋeer ariaaŋa tana tapiri ve ikauu pa ravraav le isov, o iyauur gabua naol isov tau tigheen iloŋ ila ruum tooni loolo.
29 Ou como pode alguém entrar na casa do valente e roubar-lhe os bens sem primeiro amarrá-lo? E, então, lhe saqueará a casa.
30 “Isaav ighe tamtamon eta ipaak ghau mako, ene i imin yau koiag. Ve ighe tamtamon eta iuul ghau pa lupuuŋ tamtamon mako, ene pale ireu zi gha timbiriis tila soghan payau.
30 Quem não é por mim é contra mim; e quem comigo não ajunta espalha.
31 “Tauvene yau nasaav payam: Sosor isov to tamtamon, ve saveeŋ sasaghati naol tau tisiki pa Maaron, ene Maaron irau ireua pazi. Eemon isaav ighe tamtamon eta isik saveeŋ saghati iŋarui Avuvu Patabuyaaŋ ve ivelegh uraat tooni, ene sosor tauvene, Maaron irau ireua mako. Ta aazne, ve saawe to Mboŋ Murei paam, i irau ireua mako.
31 Por isso, vos declaro: todo pecado e blasfêmia serão perdoados aos homens; mas a blasfêmia contra o Espírito não será perdoada.
32 Tauvene isaav ighe ŋeer eta isavia saveeŋ saghati iŋarui Tamtamon Naatu, ene Maaron irau ireu sosor tooni. Eemon isaav ighe ŋeer eta isavia saveeŋ saghati iŋarui Avuvu Patabuyaaŋ tomania uraat tooni, ene sosor tauvene, Maaron aat irau ireua mako. Aazne, ve saawe to Mboŋ Murei paam, i irau ireua mako.”
32 Se alguém proferir alguma palavra contra o Filho do Homem, ser-lhe-á isso perdoado; mas, se alguém falar contra o Espírito Santo, não lhe será isso perdoado, nem neste mundo nem no porvir.
33 Yesu isaav muul tauvene: “Isaav ighe azavaan ai puughu, ene pale itum poia, ve ighur anooŋa popoia. Ve ighe azavaana mako ve avaghamunia, ene pale anooŋa isaghat paam. Pasaa, ai anooŋa ta itotoi ai tana poia ma saghati.”
33 Ou fazei a árvore boa e o seu fruto bom ou a árvore má e o seu fruto mau; porque pelo fruto se conhece a árvore.
34 Yam tane, moot saghati natŋa! Lolomim ivon pa ŋgar sasaghati naol. Tauta saveeŋ poia eta irau ivot ila avomim mako. Pasaa, ŋgar tau loloon ivon pani, tauta ivotvot ila avoon.
34 Raça de víboras, como podeis falar coisas boas, sendo maus? Porque a boca fala do que está cheio o coração.
35 Tamtamon popoiazi tipapavon lolozi pa ŋgar popoia. Tauvene tighamgham ŋgar popoia ivotvot. Ve zeran sasaghatizi tipapavon lolozi pa ŋgar sasaghati. Tauta tighamgham ŋgar sasaghati ivotvot.
35 O homem bom tira do tesouro bom coisas boas; mas o homem mau do mau tesouro tira coisas más.
36 “Yau nasaav payam kat. Saawe to Mboŋ Murei, ve Maaron ighe igabiiz tamtamon, i pale ighason zi pa saveeŋ soroksorok isov tau tisasavia na.
36 Digo-vos que de toda palavra frívola que proferirem os homens, dela darão conta no Dia do Juízo;
37 Tauvene saveeŋ to yo taum pale imin puughu payo. Isaav ighe saveeŋ tsio poia, ene pale Maaron ighit ghom ighe yo ududuuŋ ila maata. Ve isaav ighe saveeŋ tsio poia mako, ene pale i ighit ghom ighe yo ŋeer saghatim, ve ighur atuya payo.”
37 porque, pelas tuas palavras, serás justificado e, pelas tuas palavras, serás condenado.
38 Yesu isavia saveeŋ tane le isov, ra zeran tutuuŋa ve ŋgara siriv to tutuuŋ tisaav pani tighe: “Mos puughu, yei nighe yo ugham gabua ŋgereeta eta imin ilaal payei. Leso niwatagh nighe Maaron ileep tomani ghom pa uraat tsio.”
38 Então, alguns escribas e fariseus replicaram: Mestre, queremos ver de tua parte algum sinal.
39 Yesu iyol aliŋazi ighe: “Oyais, yam zeran to aazne, yam sasaghatmim kat! Aghur murimim pa Maaron imin livaa tau ipul azaawa ve igham tamoot paaghu. Yam azuari gham aghe le aghita gabua ŋgereeta eta imin ilaal payam, o aghur ila. Ve gabua eemon geeg ta pale Maaron itotoia imin ilaal payam. Ite paam mako. Ene gabua imin muuŋ ivot pa propet Yona.
39 Ele, porém, respondeu: Uma geração má e adúltera pede um sinal; mas nenhum sinal lhe será dado, senão o do profeta Jonas.
40 I ileep iloŋ ila iigh tiina aapo irau mboŋ tol. Ŋgar raraate pale ivot pa Tamtamon Naatu paam. Pasaa, i pale igheen ila taan loolo irau mboŋ tol.
40 Porque assim como esteve Jonas três dias e três noites no ventre do grande peixe, assim o Filho do Homem estará três dias e três noites no coração da terra.
41 “Muuŋ, yes Ninivea
41 Ninivitas se levantarão, no Juízo, com esta geração e a condenarão; porque se arrependeram com a pregação de Jonas. E eis aqui está quem é maior do que Jonas.
42 “Garwaat tinazi tau muuŋ igham pooz pa taan sirivu tau igheen malau kat ila pa daudau puughu na tauvene paam. I ilaagh malau kat ilam ighe ilooŋ ŋgar popoia to kinik Solomon. Ve aazne, gabua tau iliiv kat pa Solomon na, ivotvot ila sosomim. [Eemon yam aghilaalo mako.] Tauvene saawe to Mboŋ Murei, ve Maaron ighe igabiiz tamtamon ve ighur atuya pazi, livaa tawe pale iburig tomania yam zeran to aazne, mako ivotia sosor tsiam ivot ighazooŋ.”
42 A rainha do Sul se levantará, no Juízo, com esta geração e a condenará; porque veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão. E eis aqui está quem é maior do que Salomão.
43 Yesu isaav pazi muul tauvene: “Isaav ighe avuvu saghati ipul tamtamon eta ve ighau ila, ene pale ivalaghlaagh izi nugh ŋginaaŋa tau le yaa mako na, ve iil le niia to ileep pani ve imariau.
43 Quando o espírito imundo sai do homem, anda por lugares áridos procurando repouso, porém não encontra.
44 Isaav ighe iil le mako, ene pale ighe: ‘Yau aat namuul nala nagig niag muŋgaana tau napuli ve nalam ne!’ Tauvene i aat imuul ila. Ighe ila ivot ve ighita niia muŋgaana tana ŋginaaŋa, ve tizaar ruum loolo, ve tipaboode le paghuuna kat,
44 Por isso, diz: Voltarei para minha casa donde saí. E, tendo voltado, a encontra vazia, varrida e ornamentada.
45 ene pale ila iyau zeetŋa liim ve ru paam tau tiliivo pa ghamuuŋ ŋgar sasaghati na, ve yesŋa timuul tilam tizeev tamtamon tana, ve tileep le tileep kat. Irau tipuli muul mako. Tauvene i pale isaghat kat. Muuŋ, lepoogh tooni poia rig. Ve aazne, isaghat le isaghat kat. Ŋgar raraate mon pale ivot pa zeran sasaghati to aazne.”
45 Então, vai e leva consigo outros sete espíritos, piores do que ele, e, entrando, habitam ali; e o último estado daquele homem torna-se pior do que o primeiro. Assim também acontecerá a esta geração perversa.
46 Yesu isavsaav, ve tiina tomania tazŋa tilam tivot. Yes tiyooz izi muuri, ve timbaaŋ pa Yesu tighe tighita ve yesŋa tisavsaav.
46 Falava ainda Jesus ao povo, e eis que sua mãe e seus irmãos estavam do lado de fora, procurando falar-lhe.
47 Tauvene ŋeer ee ila ipaes pani ighe: “Ou, tinam tomania tazimŋa tilam tiyozyooz muuri we. Tighe tighit ghom ve tisavsaav tomani ghom.”
47 E alguém lhe disse: Tua mãe e teus irmãos estão lá fora e querem falar-te.
48 Yesu iyol aliiŋa ighe: “Tinaŋ sei ve tazigŋa savunugha?”
48 Porém ele respondeu ao que lhe trouxera o aviso: Quem é minha mãe e quem são meus irmãos?
49 Ra itotoi ila pa mbiwa tooni, ve isaav pa ŋeer tawe ighe: “Ene yau tinaŋŋa ve tazigŋa.
49 E, estendendo a mão para os discípulos, disse: Eis minha mãe e meus irmãos.
50 Pasaa, sei tau ighe itaghon Tamaŋ tau ileep sambam ŋgar tooni, ene imin yau tazig, livug, ve tinaŋ.”
50 Porque qualquer que fizer a vontade de meu Pai celeste, esse é meu irmão, irmã e mãe.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.