Atos 27
Maaron Saveeŋ Toni Patabuaŋ (TUC-O) vs NVT
1 Yes timbua saveeŋ pa tighur ghei niza waaŋ, leso niraav nila pa Itali. Tovenen tigham Paulus yesŋa tamtoghon pida to tineep tomani ila ruum to yabyabuuŋ lolo, ve tighur di tila daba eez nima, iza Yulius. Ye iŋgin ndaaba to Rom irau tamoot liim (100). Toman ndaaba toni, yes tineep ilooŋ ila ndaaba 600 to kinik tiina to Rom tau ndaaba toni.
1 Quando chegou a hora, zarpamos para a Itália. Paulo e muitos outros prisioneiros foram colocados sob a guarda de um oficial romano chamado Júlio, capitão do Regimento Imperial.
2 Waaŋ eez to ndug Adramitium ighaze iraav ila pa ndug pida to tineep taghon naari to Asia. Yei niza waaŋ tonowen, ghoro tiravia keel iza ve nivot. Aristarkus paam iza toman ghei. Ye to ndug Tesalonika to ineep izi taan suruvu to Masedonia.
2 Aristarco, um macedônio de Tessalônica, nos acompanhou. Partimos num navio que tinha vindo do porto de Adramítio, no litoral noroeste da província da Ásia. Estavam previstas diversas paradas em portos ao longo da costa.
3 Mboŋ ndugizau, ve nighau nilooŋ ndug Sidon. Yulius igham poian Paulus, ve ipuli ila iŋgig ndita pida to tineep izi tonowe. Leso tiuuli pa aniiŋ ve mbeb pida. Mt 25:36; Mbaŋ 24:23, 28:16; Hib 10:24
3 No dia seguinte, quando ancoramos em Sidom, Júlio demonstrou bondade a Paulo permitindo-lhe que desembarcasse para visitar amigos e receber ajuda material deles.
4 Yei nipul Sidon ve niraav muul, eemoghon yaghur isoop ghei. Tovenen nimbuti looŋa, leso nipoon pa mutu Saiprus.
4 Quando partimos de lá, fomos costeando a ilha de Chipre, devido aos ventos contrários que tornavam difícil manter o rumo.
5 Nighau potla taghon naari to Silisia ve Pampilia, le malmalimai nila nilooŋ ndug Mira to ineep taan suruvu to Lisia.
5 Prosseguindo por mar aberto, passamos pelo litoral da Cilícia e da Panfília, chegando a Mirra, na província de Lícia.
6 Nilooŋ tonowe, ve Yulius to daba to yes ndaaba, ighita waaŋ eez to ndug Aleksandria to ighaze iraav ila pa Itali. Tovenen isakia ghei nivool nila pa waaŋ tonowen.
6 Ali, o oficial no comando encontrou um navio egípcio de Alexandria que estava de partida para a Itália e nos fez embarcar.
7 Yei nivot, ve yaghur irab pa naghomai inim. Tovenen irau nighau rikia maau. Yes uraata to waaŋ tigham uraat ariaŋa, ve nighau poipoi irau mboŋ pida le nila nigharau ndug Nidus. Eemoghon yaghur isoop ghei kat le irau nighau deŋia muul maau. Tovenen titoor waaŋ, ve naghomai iŋgal mutu Krit, leso nipoon pa yaghur. Nighau nila le nigharau ŋorŋoor eez to Krit, iza Salmone.
7 Navegamos vagarosamente por vários dias e, depois de muita dificuldade, nos aproximamos de Cnido. Por causa dos ventos contrários, atravessamos para Creta, acompanhando o litoral menos exposto da ilha, defronte ao cabo de Salmona.
8 Yes uraata to waaŋ tigham uraat ariaŋa le nipalib ghei pa ŋorŋoor, ghoro nighau poipoi taghon mutu dige, le nila nilooŋ ndug kainaŋen eez, iza ‘Lambu Poia.’ Ineep igharau ndug tiina Lasea.
8 Costeamos a ilha com grande esforço, até que chegamos a Bons Portos, perto da cidade de Laseia.
9 Raveeŋ tiei to niraav ninim, nene igham sawa mala. Sawa to nilooŋ lambu tonowen, sawa to yes Yuda tiŋgun taudi pa ghaniiŋ aniiŋ,
9 Havíamos perdido muito tempo. As condições climáticas estavam se tornando perigosas para a navegação, pois se aproximava o fim do outono, e Paulo tratou dessa questão com os oficiais do navio.
10 “Ndiran tiou, alooŋ. You naghita naghaze iit irau tapatum ghiit. Ighaze taraav muul, nene pale tandeeŋ pataŋani tiina ila te pogho. Pale waaŋ imbiriis, ve mburuguuŋ tisob tilaledi, ve iit paam pale tasob tamatmaat.”
10 Disse ele: “Senhores, se prosseguirmos, vejo que teremos problemas adiante. Haverá grande prejuízo para o navio e para a carga, e perigo para nossa vida”.
11 Eemoghon daba to yes ndaaba ighur ila Paulus aliŋa maau. Ye itaghon ŋgar to waaŋ tama ve ŋgeu to ighamgham pooz pa waaŋ.
11 Mas o oficial encarregado dos prisioneiros deu mais ouvidos ao capitão e ao proprietário do navio que a Paulo.
12 Yei nigham ŋgar nighaze sawa to yaghur tiina imundig, lambu tonowen pale poia pa potiiŋ maau. Tovenen yes ival tiyok tighaze nisakia ghaoŋ muul nila nilib pa lambu ite to ineep ila pa daudau, iza Finiks. Leso nipot tonowe, ve nisaŋan yaghur itoora, ghoro niraav muul. Pasa, lambu tonowen poia pa potiiŋ.
12 E, uma vez que Bons Portos era uma enseada aberta, um péssimo lugar para passar o inverno, a maioria da tripulação desejava ir a Fenice, que ficava mais adiante na costa de Creta, e passar o inverno ali. Fenice era um bom porto, com abertura apenas para o sudoeste e o noroeste.
13 Nineep tonowe le daudau suru inim. Tovenen yes uraata to waaŋ tighaze pa sawa poia pa raveeŋ. Yes tiyou badewaaŋ iza, ghoro tiravia keel iza, ve nivot. Yei nighaughau taghon taan nila,
13 Quando um vento leve começou a soprar do sul, os marinheiros pensaram que conseguiriam chegar lá a salvo. Por isso, levantaram âncora e foram costeando Creta.
14 le mala maau ve kagu imundig toman tapiri, ve imalaaŋ pa mutu inim, le izeev keel.
14 Mas o tempo mudou de repente, e um vento com força de furacão, chamado Nordeste, soprou sobre a ilha e nos empurrou para o mar aberto.
15 Tovenen uraata to waaŋ titoova pa titoor waaŋ nagho, leso nimbul nilooŋ nila. Eemoghon tiraua maau. Tovenen tipul waaŋ ve ighau itaghon yaghur.
15 Como os marinheiros não conseguiam manobrar o navio para ficar de frente para o vento, desistiram e deixaram que fosse levado pela tempestade.
16 Nighau nila le nipoon pa mutu kainaŋen eez muri, iza Kauda. Ghoro nigham uraat ariaŋa pa youŋ waaŋ kainaŋen to niweua ne inim igharau waaŋ tiina dige.
16 Navegamos pelo lado menos exposto de uma pequena ilha chamada Cauda, onde, com muito custo, conseguimos içar para bordo o barco salva-vidas que viajava rebocado.
17 Waaŋ kainaŋen inim ipaak, ghoro niyoui iza, ve yes uraata to waaŋ tikaui ila waaŋ tiina le tuŋia. Le isob, ghoro tigham uraat pa waaŋ tiina. Tigham ravraav pida ve tikau luvutin waaŋ pani, ve tiliika le tuŋia. Leso ipalot waaŋ. Yes timatughez pa yaghur iviviir di tila, ghoro tizala maghat tiina to ineep igharau Aprika, iza Sirti. Tovenen tirab keel izi, ve titug mbeb pida tizila te lolo, leso tikis waaŋ ve nighau poipoi.
17 Então os marinheiros amarraram cordas em volta do casco do navio para reforçá-lo. Temiam ser arrastados para os bancos de areia de Sirte, diante do litoral africano, por isso baixaram a âncora flutuante para desacelerar o navio e deixaram que fosse levado pelo vento.
18 Ndug isami le isami kat, ve dibom iroŋgot waaŋ ila inim. Tovenen ndugizau, ghoro tisuruuv mburuguuŋ pida tila pa te.
18 No dia seguinte, como ventos com força de vendaval continuavam a castigar o navio, a tripulação começou a lançar a carga ao mar.
19 Mboŋ ndugizau muul, ghoro matughezaaŋ tiina igham yes uraata to waaŋ le tisaŋeeŋ kat. Tovenen nimadi ila pa mbeb pida to waaŋ paam, ve tisuruuv di tila pa te.
19 No terceiro dia, removeram até mesmo parte do equipamento do navio e o jogaram fora.
20 Yei nineep te pogho sawa mala ve nimomoghan. Mboŋ ve ndag, ndug isami kat le irau nighita ndag ve pitum maau. Ve dibom irab katin ghei. Tovenen nigham ŋgar nighaze yei irau nineep maau. Pale nisob nilalemai.
20 A tempestade terrível prosseguiu por muitos dias, escondendo o sol e as estrelas, até que perdemos todas as esperanças.
21 Sawa mala tonenen, tamtoghon tighan aniiŋ maau. Tovenen Paulus imundig iyoon ila lolodi, ve isaav padi ighaze: “Yam ndiran tiou, inimale alooŋ saveeŋ tiou ve tapul Krit maau, tone pataŋani tonene irau ivot pait maau, ve mburuguuŋ toit eta ilale maau.
21 Fazia tempo que ninguém comia. Por fim, Paulo reuniu a tripulação e disse: “Os senhores deveriam ter me dado ouvidos no princípio e não ter deixado Bons Portos. Teriam evitado todo este prejuízo e esta perda.
22 Eemoghon tambaŋa paam. You naghaze napalot gham tovene: Yam amatughez malep. Pasa, toit eta irau ilale maau. Waaŋ moghon to pale imbiriis.
22 Mas tenham bom ânimo! O navio afundará, mas nenhum de vocês perderá a vida.
23 Pasa, noor mboŋ, Maaron tiou to nambesmbees pani ne, imbaaŋ aŋela toni eez inim iyoon izi digeg, ve isaav payou ighaze:
23 Pois, ontem à noite, um anjo do Deus a quem pertenço e sirvo se pôs ao meu lado
24 ‘Paulus, umatughez malep. Yom pale ula uvot to kinik tiina to Rom itaghon Maaron ŋgar toni. Ve Maaron ilooŋ suŋuuŋ tiom wa. Tovenen ye pale mata pa yes to yamŋa araav ne, leso todi eta ilale sob.”
24 e disse: ‘Não tenha medo, Paulo! É preciso que você compareça diante de César. E Deus, em sua bondade, concedeu proteção a todos que navegam com você’.
25 Ghoro Paulus iseeŋ saveeŋ toni muul ighaze: “Tovenen you nasaav payam: Amatughez malep. Lolomim poia. Pasa, you naghur ila to Maaron naghaze mbeb pale ivot inimale ye isavia payou.
25 Portanto, tenham bom ânimo! Creio em Deus; tudo ocorrerá exatamente como ele disse.
26 Eemoghon iit pale tazala maghat to mutu eta.”
26 É necessário, porém, que sejamos impulsionados para uma ilha”.
27 Mboŋ inim saaŋgul ve paaŋ, ve yaghur iviviir ghei ve nimomoghan ila mazovan to Te Mediterenian. Mboŋ anoŋa, ghoro yes uraata to waaŋ tighilaal tighaze nigharau taan wa.
27 Por volta da meia-noite, na décima quarta noite de tempestade, enquanto éramos levados de um lado para o outro no mar Adriático, os marinheiros perceberam que estávamos perto de terra firme.
28 Tovenen tigham ravraav to tovaaŋ maghat ve titugi izila, ve tighita soso to te pogho ve izila tuŋia ila magargaar, nene irau 40 mita. Nimomoghan nila, ghoro titoova muul, ve tighita maghat iza inim irau 30 mita wa.
28 Lançaram a sonda e verificaram que a água tinha 37 metros de profundidade. Um pouco depois, lançaram a sonda novamente e encontraram apenas 27 metros.
29 Yes timatughez tighaze waaŋ pale izala yaam tintina to tineep ila te lolo. Tovenen tila waaŋ mbole, ve tinduur badewaaŋ tintina paaŋ tizila te. Leso tikis waaŋ ve ipot tuŋia tonowe. Ve tipasul tighaze rikia ve ndugizau.
29 Temiam que, se continuássemos assim, seríamos atirados contra as rochas na praia. Por isso, lançaram quatro âncoras da parte de trás do navio e ansiavam para que o dia chegasse logo.
30 Yes uraata to waaŋ tikaal ataam tighaze tipul waaŋ ve tighau. Tovenen tila waaŋ nagho, ve titoom pa tipiyaav badewaaŋ. Ve maau. Tizugua waaŋ kainaŋen, ve titugi izila te, leso tiza ve tighau.
30 Dando a entender que iriam lançar as âncoras da parte da frente, os marinheiros baixaram o barco salva-vidas, na tentativa de abandonar o navio.
31 Eemoghon Paulus ighita di, ve ighilaal ŋgar todi. Tovenen isaav pa yes ndaaba toman daba todi ighaze: “Aghita ghiit wa? Ighaze yes uraata to waaŋ tonowen tipul ghiit ve tighau, tiam eta irau poia maau. Pale asob amatmaat.”
31 Paulo, então, disse ao oficial no comando e aos soldados: “Se os marinheiros não permanecerem a bordo, vocês não conseguirão se salvar”.
32 Tovenen yes ndaaba tila timbut motin ravraav pa waaŋ kainaŋen ve itap izila te, ve imoghan ilale.
32 Então os soldados cortaram as cordas do barco salva-vidas e o deixaram à deriva.
33 Mboŋmaagh, ndoromromaaŋa sone, ve Paulus ipalot di ighaze tighan aniiŋ, ghoro poia. Ye isaav padi ighaze: “Aghita. Iit taneep ila pataŋani tonene lolo, ve matughezaaŋ igham gham le aneep toman apomim ŋginiŋa irau mboŋ saaŋgul ve paaŋ wa.
33 Enquanto amanhecia, Paulo insistiu que todos comessem. “De tão preocupados, vocês não se alimentam há duas semanas”, disse ele.
34 You naghaze napalot gham. Agham aniiŋ ve aghan, leso ipalot gham ve amaat ila pataŋani tonene lolo sob. Agham ŋgar naol malep. Pasa, tiam eta irau igham samia maau. Iit tasob pale popoiaad moghon.”
34 “Por favor, comam alguma coisa agora, para seu próprio bem. Pois nem um fio de cabelo de sua cabeça se perderá.”
35 Isavsaav padi le isob, ghoro igham mberet, ipait Maaron pani ila ival tiina matadi, ve iteev suruvu, ve ighan. Mt 15:36
35 Em seguida, tomou um pão, deu graças a Deus na presença de todos, partiu-o em pedaços e comeu.
36 Ival tiina tighita Paulus ighan, tauto ipalot di ve anadi tighan paam.
36 Todos se animaram e começaram a comer.
37 Yei to nineep ila waaŋ ne, yei irau 276.
37 Havia um total de 276 pessoas a bordo.
38 Mburuguuŋ tiina to waaŋ, nene wit moghon. Tovenen tisob tighan le apodi isuŋ, ghoro tila tisuruuv wit isob izila pa te. Leso waaŋ pokia, ve imoghan ilooŋ ila pa taan.
38 Depois de se alimentar, a tripulação aliviou o peso do navio mais um pouco, atirando ao mar toda a carga de trigo.
39 Ndugizau, ghoro yes uraata to waaŋ matadi ilooŋ ila le tighita naari. Eemoghon tighilaal ndug maau. Ve tighita giluuŋ eez to magargaara poia. Tovenen tigham ŋgar tighaze titoor waaŋ, leso nighau deŋia nilooŋ nila tuŋia ila papi tonowen.
39 Ao amanhecer, não reconheceram a terra, mas viram uma enseada com uma praia e cogitaram se seria possível chegar ali e atracar o navio.
40 Yes timundig ve timbut motmotin ravraav pa badewaaŋ tisob to tikis waaŋ, ve titap tizi. Ve tipool ravraav pa waaŋ pooza ru, ve tizeev di tizila te. Ghoro tiravia keel tiina iza, ve yaghur izeeva, ve niraav niŋarua lambu tonowen nilooŋ nila.
40 Então cortaram as âncoras e as deixaram no mar. Depois, afrouxaram as cordas que controlavam os lemes, levantaram a vela da frente e foram rumo à praia,
41 Nighaughau nila le waaŋ nagho korokia izala maghat, ve mbole moghon to kalkalia. Tauto dibom irabi irabi le imbiriis. 2Kor 11:25
41 mas o navio foi apanhado entre duas correntezas contrárias e encalhou antes do esperado. A parte da frente se encravou e ficou imóvel, enquanto a parte de trás, atingida pela força das ondas, começou a se partir.
42 Ndiran pida to yeiŋa niraav, yes ndaaba tikis di pa tighur di tila daba to gavman nimadi. Yes ndaaba timatughez tighaze ndiran tonowen pale tiwai tilooŋ tila taan, ghoro tighau tila. Tovenen timundig, ve tighaze tirab di tisob timatmaat.
42 Os soldados queriam matar os prisioneiros para que não nadassem até a praia e depois fugissem.
43 Eemoghon daba to yes ndaaba ighaze iuul Paulus, leso imaat sob. Tovenen iŋgalsekin ndaaba toni ighaze tigham ŋgar tovene malep. Ghoro isaav pa yes to tiwatag waeŋ ighaze: “Yam ayatov gham muuŋ azila, ve awai alooŋ ala.”
43 O oficial no comando, porém, desejava poupar a vida de Paulo e não permitiu que executassem seu plano. Ordenou aos que sabiam nadar que saltassem ao mar primeiro e fossem em direção a terra.
44 Ve yes to tiwatag waeŋ maau, ye isaav padi ighaze tighita ledi ndiu, ma waaŋ pida pida, ghoro tikis di ve tiwai pani tilooŋ tila pa naari. Yei nigham tovene, tauto nisob nilooŋ nila naari. Eta igham samia maau.
44 Os outros se agarraram a tábuas ou pedaços do navio destruído. Assim, todos chegaram à praia em segurança.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.