Lucas 9
Ja yajcʼachil testamento sbaj ja cajualtic Jesucristo (TOJNT) vs VC
1 Ja Jesusi ti seca spayjel ja lajchahuane snebumani. Cuando ti xa tzomanei, ti yalaa: ―Ja yaani huax caa huatelex ba oj hua eluquex ja pucuji, chican jas tiq'ueil soc oj hua tojbuquex ja matic malo ayi, como huan nix caa hui ja hua huipexi.
1 Reunindo Jesus os doze apóstolos, deu-lhes poder e autoridade sobre todos os demônios, e para curar enfermidades.
2 Oj huaj aloiltayex ec' jastal oj ajyuque ja cristiano jumasa cuando huax yaa sbaje ja ba sc'ab ja Diosi. Cax a tojbuquex ja ma' malo ayi.
2 Enviou-os a pregar o Reino de Deus e a curar os enfermos.
3 Moc lom jas oja huiex ja ba beji, mi ni hua najbanteexi soc mi ni hua morralexi soc mi ni hua huoot apichiexi soc mi ni hua taq'uinexi, soc moc cho ahuiex otro ac'uex. Quechan oja huiex ja jas lapan ahuujilexi.
3 Disse-lhes: Não leveis coisa alguma para o caminho, nem bordão, nem mochila, nem pão, nem dinheiro, nem tenhais duas túnicas.
4 Ja naitz ja ba huala ochyexi, ti la ajiyexa. Ti oj cho elanica.
4 Em qualquer casa em que entrardes, ficai ali até que deixeis aquela localidade.
5 Pero ta huan c'a la c'otyex ba jun chonab y mi huas sc'ulanex recibir, pues actayic cani. Tzijun can ja spolvoil ja hua huoquexi. A yil can sbaje.
5 Onde ninguém vos receber, deixai aquela cidade e em testemunho contra eles sacudi a poeira dos vossos pés.
6 Ja ch'ac yal ja jachuqui, ti huajye ja snebuman jumasa. Chol yiaje ja yal hacienda jumasa. Huane sloiltajel ec' ja abal it jel tzamali. Huax cho yaahue tojbuc ja ma' ay xchameli ja ba spetzanil ja lugar jumasa.
6 Partiram, pois, e percorriam as aldeias, pregando o Evangelho e fazendo curas por toda parte.
7 Ja Herodes ja ma' jel nihuan ja yateli, ti yab yabalil spetzanil ja jas huan sc'ulajel ec' ja Jesusi. Jel boboaxi juntiro ja spensari como ay ma' huax yala que sacui ta Juan it ma' huax yaa bautismo ajyi, ja' ni ja Juan ja it ma' yaa ni miljuqui.
7 O tetrarca Herodes ouviu falar de tudo o que Jesus fazia e ficou perplexo. Uns diziam: É João que ressurgiu dos mortos; outros: É Elias que apareceu;
8 Jaxa tuqui huax yalahue que ja' ni ja aluman‑Dios Elías ba najatei. Soc ay ma' huax yala que ja' ni june ja yaluman‑Dios ba najatei sacui ta bi.
8 e ainda outros: É um dos antigos profetas que ressuscitou.
9 Ti yala ja Herodesi: ―Ja Juan jahui, eso sí, quen ca c'utzuc el ja snuq'ui, pero ja jastal huax cab jitzan cosa que ay jas huan c'ulajel eq'ue, ¿machunc'a jau ba? xchi. Huas slea modo jastal oj bob yil ja Jesusi.
9 Mas Herodes dizia: Eu degolei João. Quem é, pois, este, de quem ouço tais coisas? E procurava ocasião de vê-lo.
10 Cuando cumxiye ja jecabanum jumasa jahui, ti ch'ac xchole ja jastaltic sc'ulanei. Ja Jesusi ti yala que oj huajuque ja ba jun ch'ayan lugara, ja ba meyuc ja cristiano, mojan ba jun yal hacienda sbiil Betsaida.
10 Os apóstolos, ao voltarem, contaram a Jesus tudo o que haviam feito. Tomando-os ele consigo à parte, dirigiu-se a um lugar deserto para o lado de Betsaida.
11 Pero ja cristiano, yajni yabyei, lom xta xnololi ch'ac huajuque. Jaxa Jesusi yajni yila ti xa ay c'ot ja cristiano, ti och see yi jastal oj ajyuque ta huan c'ax yaa sbaje ja ba sc'ab ja Diosi. Soc ch'ac ya tojbuc ja ma' jel ja snesesida soc ja xchamelei.
11 Logo que a multidão o soube, o foi seguindo; Jesus recebeu-os e falava-lhes do Reino de Deus. Restabelecia também a saúde dos doentes.
12 Cuando huan xa tz'elpujel ja c'ac'u, ti jac ja lajchahuanei. Ti yalahuea: ―Jeca xa ja cristiano. Malan oj c'otuque ja ba yal hacienda jumasa ma ja ba yal lugar mojani cosaque oj bob stae majan ja sposadaei. Ja tihui oj staa ja suaelei, pero ja ili, ti aytic ja ba mey cristiano, xchiye.
12 Ora, o dia começava a declinar e os Doze foram dizer-lhe: Despede as turbas, para que vão pelas aldeias e sítios da vizinhança e procurem alimento e hospedagem, porque aqui estamos num lugar deserto.
13 Ti yala ja Jesusi: ―¿Jaxa mi xa huaahuex yi ja suaele ja huenlex ba? Ti yala ja yenlei: ―Ja quentiqui quechan xta joe ala pan quiojtic soc chab chay. Entonces ¿quen oj huaj manticon ja jas oj yabye ja jun montón cristiano iti? xchiye.
13 Jesus replicou-lhes: Dai-lhes vós mesmos de comer. Retrucaram eles: Não temos mais do que cinco pães e dois peixes, a menos que nós mesmos vamos e compremos mantimentos para todo este povo.
14 Porque ja janec' cristiano jahui, ja quechan ja huiniquei, ay mojan joe mil. Ja Jesusi ti yal yab ja snebuman jumasa: ―Cax alahuic yab oj ochuque culan, a yi sbaje cincuenta cada c'ole, xchi ja Jesusi.
14 {Pois eram quase cinco mil homens.} Jesus disse aos discípulos: Mandai-os sentar, divididos em grupos de cinqüenta.
15 Jach ni sc'ulanea. Yalahue yab oj ochuque culan spetzanile.
15 Assim o fizeram e todos se assentaram.
16 Ja Jesusi ti yiaj ja joe pani soc ja chab chayi. Ti sq'uela q'ue ja satq'uinali. Ti sc'ana yi stz'acatal ja Diosi. Ti och xet' ja pani. Yaa yi ja snebuman jumasa, jaxa snebumani ya ec' yi ja cristiano jumasa.
16 Então Jesus tomou os cinco pães e os dois peixes, levantou os olhos ao céu, abençoou-os, partiu-os e deu-os a seus discípulos, para que os servissem ao povo.
17 Ti och huaa spetzanil ja cristiano. Butye lec. Jaxa jas can sobrai, ti stzomohuea, iday, lajchahue mooch but'i.
17 E todos comeram e ficaram fartos. Do que sobrou recolheram ainda doze cestos de pedaços.
18 Jun c'ac'u ja Jesusi soc ja snebumani ti huajye ba jun ch'ayan lugar. Ti huaj sc'umuc ja Dios ja Jesusi. Jaxa mas tzaani ti och sob ja Jesusi: ―Jaxa cristiano ba, ¿mach ayon huax yalahue ba? xchi.
18 Num dia em que ele estava a orar a sós com os discípulos, perguntou-lhes: Quem dizem que eu sou?
19 Ti sac'a jan ja snebuman jumasa: ―Ay ma' huax yalahue que huena ni bi ja Juan it huax yaa bautismo ajyi. Jaxa tuqui huax yalahue que aluman‑Dios Eliasa, jaxa tuqui huax yalahue que huena ni bi june ja aluman‑Dios ba najatei sacuiya ta bi, xchiye.
19 Responderam-lhe: Uns dizem que és João Batista; outros, Elias; outros pensam que ressuscitou algum dos antigos profetas.
20 ―Jaxa huenlexi, ¿machunquilon huaxa hualahuex ba? xchi ja Jesusi. ―Huena ni ja Cristo tzaubala ni yuj ja Dios tac, xchi ja Pedro.
20 Perguntou-lhes, então: E vós, quem dizeis que eu sou? Pedro respondeu: O Cristo de Deus.
21 Pero ja yeni ti scomo ja snebuman jumasa ba mi ma' jas oj yal yab ja iti, pero sc'ana lec pavor.
21 Ordenou-lhes energicamente que não o dissessem a ninguém.
22 Ti yalaa: ―Ja queni ti coyon jan ja ba satq'uinali pero anima, oj ni quii jitzan huocola. Ja banquilal jumasa mi oj sc'ulucon recibir soc jach ni ja nihuac pagre jumasa. Mi ni ja matic huas sea ja smandar ja Moisesi, mi oj sc'ulucone recibir. T'ilan ni oj chamcona pero ba yoxil c'ac'u oj ni sac‑huucona.
22 Ele acrescentou: É necessário que o Filho do Homem padeça muitas coisas, seja rejeitado pelos anciãos, pelos príncipes dos sacerdotes e pelos escribas. É necessário que seja levado à morte e que ressuscite ao terceiro dia.
23 Ja Jesusi ti spaya jan ja cristiano jumasa. Ti och yal yabyea: ―Ta ay c'a ma' huas sc'ana ajyuc jmoqui, mi yen mismo oj syajta sbaj. A yaa sbaj juntiro cada c'ac'u, anima huax aaji locan ja ba cruzi. A sneb ja jmodo ja queni.
23 Em seguida, dirigiu-se a todos: Se alguém quer vir após mim, renegue-se a si mesmo, tome cada dia a sua cruz e siga-me.
24 Spetzanil ja ma' huajel sc'ujol que oj ajyuc tzamali, huan nix ch'aya sbaja. Pero ja ma' huax yala, ta huala chamyon yuj ja huax c'uan ja hueni, ti la chamyona, pero siquiera oj ajyuc lec ja caltzili ‑ ja ma' jach huax yala, pues ja yeni oj ni staa ja svida ba jel leca.
24 Porque, quem quiser salvar a sua vida, perdê-la-á; mas quem sacrificar a sua vida por amor de mim, salvá-la-á.
25 Ja ma' tey ba sc'ab spetzanil ja jas ay ja ba mundo, pero ta huan c'ax ch'ay ja yaltzili, ¿ja' ma ba slequil ja jau ba?
25 Pois que aproveita ao homem ganhar o mundo inteiro, se vem a perder-se a si mesmo e se causa a sua própria ruína?
26 Ja queni ti ni coelon jan ja ba satq'uinali pero oj xa cumxucon ja tihui. Pero oj cho jacuc ja c'ac'u ja oj cocon jani, jaxa c'ac'u jahui oj lijpuc juntiro ja yijlab ja jTati. Jel ni tzamal oj jacon soc ja yangel ja Diosi. Pero ja ma' q'uixhui yuj ja cabali, jach ni ja queni, oj q'uixhuucon yujile ja ba sti sat ja jTat ja ora jahui.
26 Se alguém se envergonhar de mim e das minhas palavras, também o Filho do Homem se envergonhará dele, quando vier na sua glória, na glória de seu Pai e dos santos anjos.
27 Huax cala, pero meran, ja janec' ayex ja ili, ay chaboxe ja ma' oj xa yil jastal ay ja ba huas sc'ulan mandar ja Diosi pero oj xa yile mas ligero, pero mi jauc ba oj xa chamuque.
27 Em verdade vos digo: dos que aqui se acham, alguns há que não morrerão, até que vejam o Reino de Deus.
28 Ja ch'ac yal ja jastal jau ja Jesusi, ti ec' mojan huaxaque c'ac'ua, entonces jaxa ora jahui, ja Jesusi ti huaj ba huitz. Ja' smoj ja Pedro soc ja Juan soc ja Jacobo. Ti huaj sc'umuc ja Dios ja Jesusi.
28 Passados uns oitos dias, Jesus tomou consigo Pedro, Tiago e João, e subiu ao monte para orar.
29 Cuando huan sc'umajel ja Dios ja Jesusi, huaj to yile, tucbi juntiro ja sati, jaxa sc'ui, sact'ost'os xta ch'ac huajuc. Lijpi juntiro.
29 Enquanto orava, transformou-se o seu rosto e as suas vestes tornaram-se resplandecentes de brancura.
30 Huaj to cho yile, tey chab huinica. Ti huane loil soc ja Jesusi, jaxa huinique jahui, ja' ni ja Moisesi soc ja Eliasi.
30 E eis que falavam com ele dois personagens: eram Moisés e Elias,
31 Jaxa bayei, joybanubale yuj ja luzi, pero huax lijpi juntiro. Ja' huane yaljel ja jastal oj to yii huocol ja ba Jerusalén ja Jesusi. Ja' ni mero sloile ja jastal ni oj chamuqui.
31 que apareceram envoltos em glória, e falavam da morte dele, que se havia de cumprir em Jerusalém.
32 Jaxa Pedro soc ja chahuane smoji jel juntiro ja suayelei pero huas sc'ulane fuerza oj ec'uc ja suayelei siquiera ba oj yile ja jastal huan lijpel ja Jesusi soc ja chahuane huinic ti smoji.
32 Entretanto, Pedro e seus companheiros tinham-se deixado vencer pelo sono; ao despertarem, viram a glória de Jesus e os dois personagens em sua companhia.
33 Jaxa chahuane jahui ti spila sbaj soc ja Jesusi. Cuando huajume xa, ti yala ja Pedro: ―Maestro, ¡pe jel lec ja ti aytic ja il tac! Oj c'ulticon huego oxe yal naitz, june ja hua baji soc june sbaj ja Moisesi soc june sbaj ja Eliasi. Pero lom huan bulbunuc ja Pedro. Mi huas snaa jasunc'a huan yaljeli.
33 Quando estes se apartaram de Jesus, Pedro disse: Mestre, é bom estarmos aqui. Podemos levantar três tendas: uma para ti, outra para Moisés e outra para Elias!... Ele não sabia o que dizia.
34 Cuando huan yaljel jachuc ja Pedro, huaj to yile, cho jac jun ason, ti ta musjiyea. Jel xiuye yajni yilahue ja ason jahui.
34 Enquanto ainda assim falava, veio uma nuvem e encobriu-os com a sua sombra; e os discípulos, vendo-os desaparecer na nuvem, tiveram um grande pavor.
35 Jaxa ba yojol ja asoni ti yabye jun c'umala: ―Ja iti, ja' ni mero cunin jel yaj huax cabi. Maclayic ja jas huax yala, xchi ja c'umali.
35 Então da nuvem saiu uma voz: Este é o meu Filho muito amado; ouvi-o!
36 Cuando ch'ac ja c'umal jahui, huaj to yile, stuch'il xa ja Jesusi. Jaxa yenlei mi ni june ma' c'umani yujilea. Ja c'ac'u jumasa jahui, mi ni june ma' jas yalahue yab ja jas yilahuei.
36 E, enquanto ainda ressoava esta voz, achou-se Jesus sozinho. Os discípulos calaram-se e a ninguém disseram naqueles dias coisa alguma do que tinham visto.
37 Jaxa ba xchabil c'ac'u ti xa coye ba huitz jahui, jaxa cristiano jumasa, jitzan lec jac stae ja Jesusi.
37 No dia seguinte, descendo eles do monte, veio ao encontro de Jesus uma grande multidão.
38 Tey jun huinic ja ba yojol ja cristiano, jaxa huinic jahui ti och c'umanuc tzatz leca: ―Maestro, tz'acatalucaa. La ila qui ja cunini. Quechan ni altiro quioj tac.
38 Eis que um homem exclamou do meio da multidão: Mestre, rogo-te que olhes para meu filho, pois é o único que tenho.
39 Huax jac yamjuc yuj ja tan pucuji. Huax ya ahuanuc. Huax ya tup yic! Huax ya puuxanuc ja stii. Jel huax yixtalaan juntiro. Jel huocol huax ya jijluc can t'usan.
39 Um espírito se apodera dele e subitamente dá gritos, lança-o por terra, agita-o com violência, fá-lo espumar e só o larga depois de o deixar todo ofegante.
40 Jc'ana ta yi stz'acatal ja hua nebuman jumasa ba oj sc'ul mandar ja pucuj ba oj yacta cani pero mi bob yujile, xchi ja huiniqui.
40 Pedi a teus discípulos que o expelissem, mas não o puderam fazer.
41 Ti yala ja Jesusi: ―A, ja cristiano iti mi ni t'un huas sc'uane. ¡Jel ch'uuy ja sc'ujolei! Ay xa tiempo ti ayex jmoca pero lom nia. ¿Jaye to tiempo oj caa jpasensia amoquex? Ti yal yab ja huiniqui: ―Cax iaj jan qui ja hua huunini, xyutaj.
41 Respondeu Jesus: Ó geração incrédula e perversa, até quando estarei convosco e vos aturarei? Traze cá teu filho.
42 Ja querem jahui cuando mojan xa ay ja ba stz'eel ja Jesusi, jaxa tan pucuji ti cho sipa man luuma. Ya tup yic'. Jaxa Jesusi ti yal yab oj eluc ja tan pucuj jahui. Ti tojbi huego ja queremi. Ti xa yaa ba sc'ab ja stati.
42 E quando ele ia chegando, o demônio lançou-o por terra e agitou-o violentamente. Mas Jesus intimou o espírito imundo, curou o menino e o restituiu a seu pai.
43 Spetzanil ja cristiano jel och ja spensare ja yilahue ja jas jel tzamal huan sc'ulajel ja Diosi.
43 Todos ficaram pasmados ante a grandeza de Deus. Como todos se admirassem de tudo o que Jesus fazia, disse ele a seus discípulos:
44 ―Pero ja huenlexi, abyic lec ja jas oj cala huabyexi. Ja queni ti ni coelon jan ja ba satq'uinali pero oj xa c'ulajucon endregal ja ba sc'ab ja cristiano jumasa, xchi.
44 Gravai nos vossos corações estas palavras: O Filho do Homem há de ser entregue às mãos dos homens!
45 Pero ja snebuman jumasa mi yabye sbej ja jas alji yabyei. Lajan soc macji ja xchiquinei. Huas sc'ana oj sobe yi jas sbej pero jel huane xihuel.
45 Eles, porém, não entendiam esta palavra e era-lhes obscura, de modo que não alcançaram o seu sentido; e tinham medo de lhe perguntar a este respeito.
46 Ti q'ue ja sloile ja snebuman jumasa: ―¿Mach'a ma junuca ja ma' mas nihuan oj huajuc cujtic ja quentiqui? Jach ni huane yaljela.
46 Veio-lhes então o pensamento de qual deles seria o maior.
47 Jaxa Jesusi como huas snaa jastal ay ja spensarei, ti yiaj jan jun yal querema. Ti ya tec'an ja ba stz'eeli.
47 Penetrando Jesus nos pensamentos de seus corações, tomou um menino, colocou-o junto de si e disse-lhes:
48 Ti yalaa: ―Q'uelahuilex ja yal querem iti. Ta ay c'a ma' huas squitz'a yuj ja queni, quena ni huas squitz'ahuona. Jaxa ma' huas squitz'ahuon ja queni, ja' ni huas squitz'a ja jTat ja ma' seconejon coni. Ja huenlex ja ma' jun ac'ujol ayexi, yena ni mas nihuan oj ajyuca, xchi ja Jesusi.
48 Todo o que recebe este menino em meu nome, a mim é que recebe; e quem recebe a mim, recebe aquele que me enviou; pois quem dentre vós for o menor, esse será grande.
49 Yajni ch'ac yal jachuc ja Jesusi, jaxa Juani ti sac'a jana: ―Maestro, quilaticon jun huinic: Yuj ja sbiil ja Jesusi acta can ja huinic jahui, pe xchi tac. Pe ja quenticon jcomoticon porque mi ni jmojuctica, xchi ja Juani.
49 João tomou a palavra e disse: Mestre, vimos um homem que expelia demônios em teu nome, e nós lho proibimos, porque não é dos nossos.
50 Ti yala ja Jesusi: ―Pero mi sbejuc huaxa comohuexi porque ja ma' mi jcondrauctiqui, camigo ni jbajtic soca, xchi.
50 Mas Jesus lhe disse: Não lho proibais; porque, o que não é contra vós, é a vosso favor.
51 Ja Jesusi cuando jel xa mojan ja tiempo oj iijuc q'ue ja ba satq'uinali, ti xa sutan ja sc'ujol que oj xa huajuc ja ba Jerusaleni.
51 Aproximando-se o tempo em que Jesus devia ser arrebatado deste mundo, ele resolveu dirigir-se a Jerusalém.
52 Ti seca och chaboxe jecabanuma. Ti huajye ba jun yal hacienda sbaj ja samariteño jumasa. Huaj slee posada ba oj huayuquei.
52 Enviou diante de si mensageiros que, tendo partido, entraram em uma povoação dos samaritanos para lhe arranjar pousada.
53 Pero ja samariteño ja ba yal hacienda jahui mi sc'ana oj yae yi majan ja sposada ja Jesusi. Ti huaj yale yab ja Jesusi que mi bi huas sc'anahue porque ti bi huajume ja ba Jerusaleni.
53 Mas não o receberam, por ele dar mostras de que ia para Jerusalém.
54 Ja yab jastal alji yab ja Jesús ja Jacobo soc ja Juani, ti yalahuea: ―Cajual, ¿mi ma lec oj c'antic ja c'ac' ja ba satq'uinali ba oj ch'acuc ja it jumasa? Jach ni sc'ulan ja Elías tac, xchiye.
54 Vendo isto, Tiago e João disseram: Senhor, queres que mandemos que desça fogo do céu e os consuma?
55 Ti sutu sbaj ja Jesusi. Ti yalaa: ―Ja huenlexi lajan soc ja spensar ja pucuj ja hua pensarexi.
55 Jesus voltou-se e repreendeu-os severamente. {Não sabeis de que espírito sois animados.
56 Iday, jaxa queni, ti ni coelon jan ja ba satq'uinali pero mi jaquelucon ba oj ch'ay ja yaltzil ja cristiano. Jacyon ba oj colta ja yaltzilei, xchi ja Jesusi. Ti cho huajye ba otro yal haciendaa.
56 O Filho do Homem não veio para perder as vidas dos homens, mas para salvá-las.} Foram então para outra povoação.
57 Cuando ti xa huajumei, ti jac jun huinica. Ti yal yab ja Jesusi: ―Cajual, chican ba huala huaja, oj ni nocha ec'a, xchi.
57 Enquanto caminhavam, um homem lhe disse: Senhor, seguir-te-ei para onde quer que vás.
58 Ti yala ja Jesusi: ―Pero ja queni, mas lec ja jalahui. Ay sq'ueen. Soc ja yalchan, ay soj. Ja queni coelon ni jan ja ba satq'uinali pero mi ni ba oj ochcon baani, mey quioj, xchi.
58 Jesus replicou-lhe: As raposas têm covas e as aves do céu, ninhos, mas o Filho do Homem não tem onde reclinar a cabeça.
59 Ti yal yab ja otro juni: ―Jachuc ja hueni, nochohuon. Ti yala ja huiniqui: ―Cajual, cuando huax cham ja jtati, ti oj jacon amoca.
59 A outro disse: Segue-me. Mas ele pediu: Senhor, permite-me ir primeiro enterrar meu pai.
60 Ti yala ja Jesusi: ―Ja hua tati oj ni mucjuc yuj ja ma' mi ni cuenta ayuqui, jaxa hueni, caax. Cax loilta ec' ja jastal oj ajyuc ja cristiano cuando huax yaa sbaj ja ba sc'ab ja Diosi.
60 Mas Jesus disse-lhe: Deixa que os mortos enterrem seus mortos; tu, porém, vai e anuncia o Reino de Deus.
61 Ti cho yala otro juni: ―Oj jacon amoc, Cajual, pero c'ulan qui ja pavori, jecahuon ba oj huaj c'um can bajtan ja suinquil ja jnaji.
61 Um outro ainda lhe falou: Senhor, seguir-te-ei, mas permite primeiro que me despeça dos que estão em casa.
62 Ti yala ja Jesusi: ―Ja hueni ja' amoj ja ma' huas syama arado, ti huas sq'uela spatica, iday, ja xchojlal ja alaji, c'atan mechan xta huax huaji. Mi ni tojuc ja yatela. Huaxa huala oj jacan jmoc, iday, huax cho ahuala oj cumxan ba hua naji. Ja ma' q'uelq'uelpatic ayi, quechan ita huas somo ja ateli, xchi ja Jesusi.
62 Mas Jesus disse-lhe: Aquele que põe a mão no arado e olha para trás, não é apto para o Reino de Deus.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 9, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.