Lucas 22
Toto Thovuye Loi Ghalɨŋae (TGO) vs ARIB
1 Mbaŋa vama i ghenetha, kaero Bred ma weiye isɨt ghathaga, idae regha Thaga Valaŋani.
1 Aproximava-se a festa dos pães ázimos, que se chama a páscoa.
2 Ravowovowo laghɨlaghɨye na mbaro gharavavaghare thɨ mararuŋgiya gharɨgharɨ iya kaiwae thɨ vakatha thuwele kamwathɨ na thɨ vakatha Jisas na i mare.
2 E os principais sacerdotes e os escribas andavam procurando um modo de o matar; pois temiam o povo.
3 Amba Seitan i ru weya Judas, thɨ uno Isakariyot, iye ghalɨŋae gharaghambuko theyaworo na theghewoko regha.
3 Entrou então Satanás em Judas, que tinha por sobrenome Iscariotes, que era um dos doze;
4 Judas i wa na ve utu weiyaŋgiya ravowovowo laghɨlaghɨye na Ŋgolo Boboma gharagatɨgatɨ lenji randevivaŋgi na i utuŋa ŋgoroŋga ne iŋa na i vatomwe Jisas weŋgi.
4 e foi ele tratar com os principais sacerdotes e com os capitães de como lho entregaria.
5 Thɨ warariŋa le renuwaŋako na thɨ dagerawe modae kaiwae.
5 Eles se alegraram com isso, e convieram em lhe dar dinheiro.
6 Judas i varae na i tamweya kamwathɨ thovuye moli na i vaŋgugiya weŋgi mbala thava gharɨgharɨko wolaghɨye thɨ ghareghare.
6 E ele concordou, e buscava ocasião para lho entregar sem alvoroço.
7 Mbaŋa iviva moli Bred ma weiye Isɨt ghambaŋa, mbaŋaniye thɨ gaboŋgiya sip nariye Thaga Valaŋani ghanɨŋganiye kaiwae.
7 Ora, chegou o dia dos pães ázimos, em que se devia imolar a páscoa;
8 Jisas i variyeŋgiya Pita na Jon na i dage weŋgi, iŋa, “Hu wa na vohu vivatharaweya Thaga Valaŋani ghanɨŋganiye kaiwanda na mbala ra ghan.”
8 e Jesus enviou a Pedro e a João, dizendo: Ide, preparai-nos a páscoa, para que a comamos.
9 Thɨ vaito thɨŋa, “Nuwaniya aŋga wo wa na vo vivatharawe ghanɨŋgakowe?”
9 Perguntaram-lhe eles: Onde queres que a preparemos?
10 I gonjogha weŋgi, iŋa, “Mbaŋa ne hu ru e ghembana tɨne, amala regha i thɨna mbwa variye, ne i lavolevoleŋga. Hu mbele na vohu ru e ŋgolona iya ve runawe
10 Respondeu-lhes: Quando entrardes na cidade, sair-vos-á ao encontro um homem, levando um cântaro de água; segui-o até a casa em que ele entrar.
11 na hu dage weya ŋgolona tanuwagae huŋa, ‘Ravavaghare i vaito: Iyaŋganiya woluwolu bobwari kaiwaŋgu na ne ya ghana Thaga Valaŋani ghanɨŋganiye weiŋguyaŋgiya woraghambuke?’
11 E direis ao dono da casa: O Mestre manda perguntar-te: Onde está o aposento em que hei de comer a páscoa com os meus discípulos?
12 Ne i vatomwe woluwolu laghɨye regha ina e toutou. Ghanɨŋga bigibiginiye kaero inanjiwe, na gheko vo hu vakatharawa bigibigina wolaghɨyewe.”
12 Então ele vos mostrará um grande cenáculo mobiliado; aí fazei os preparativos.
13 Thɨ wa na vethɨ vaidi ŋgoreiya me dagema weŋgi, na thɨ vivatharaweya Thaga Valaŋanima ghanɨŋganiyewe.
13 Foram, pois, e acharam tudo como lhes dissera e prepararam a páscoa.
14 Mbaŋa ghanɨŋga ghambaŋa i yaku weiyaŋgiya ghalɨŋae gharaghambɨ na thiya ghanɨŋga.
14 E, chegada a hora, pôs-se Jesus à mesa, e com ele os apóstolos.
15 I dage weŋgi, iŋa, “Nuwaŋguke nuwaiya moli ya ghana Thaga Valaŋani ghanɨŋganiyeke iyake weiŋguyaŋgiya ghemi amba muyai ya vaidiya vuyowo.
15 E disse-lhes: Tenho desejado ardentemente comer convosco esta páscoa, antes da minha paixão;
16 Kaiwae ya dage e ghemi, ma tene mbaŋa reghava ya ghan Thaga Valaŋa ghanɨŋganiye ghaghada ne ghambaŋa emunjoru moli i yomara mbaŋa Loi le ghamba mbaro ne i mena.”
16 pois vos digo que não a comerei mais até que ela se cumpra no reino de Deus.
17 Amba Jisas i thɨna kom, i vata ago weya Loi, na iŋa, “Hu thɨna iyake na hu mun taulaghɨna ghemi.
17 Então havendo recebido um cálice, e tendo dado graças, disse: Tomai-o, e reparti-o entre vós;
18 Ya dage e ghemi, ma tene ya munɨva waenɨke iyake, ghaghada Loi le ghamba mbaro ne i mena.”
18 porque vos digo que desde agora não mais beberei do fruto da videira, até que venha o reino de Deus.
19 Amba i wo bred mbumbura, i vata ago weya Loi, i mwanaviya na i giya weŋgi gharaghambuma iŋa, “Iyake riwaŋgu, ya vatomwe ghemi kaiwami. Hu vakatha valaŋa iyake wo renuwaŋakiki kaiwae.”
19 E tomando pão, e havendo dado graças, partiu-o e deu-lho, dizendo: Isto é o meu corpo, que é dado por vós; fazei isto em memória de mim.
20 Na tembe ŋgoreiyeva, ghanɨŋga e ghereiye i thɨna komuma na i thɨnɨgiya weŋgi, na iŋa, “Waenɨke iyake madɨbaŋgu iya i vaemunjoruŋa dagerawe togha. I voruraŋgi ghemi kaiwami.
20 Semelhantemente, depois da ceia, tomou o cálice, dizendo: Este cálice é o novo pacto em meu sangue, que é derramado por vós.
21 Ko iyemaeŋge wo hu thuwe, thela iya wo lilivako, iye ina e ghanɨŋgake iyake tɨne.
21 Mas eis que a mão do que me trai está comigo à mesa.
22 Kaiwae Lolo Nariye ne i mare ŋgoreiya Loi le renuwaŋa, ko iyemaeŋge vuyowo laghɨye moli ne i wa weya loloko iya ne i vatomweko!”
22 Porque, na verdade, o Filho do homem vai segundo o que está determinado; mas ai daquele homem por quem é traído!
23 Gharaghambu thɨ vevaitoŋgi thɨŋa, “Thela ina e tɨnendake ne i vakatha kamwathɨko iyako?”
23 Então eles começaram a perguntar entre si qual deles o que ia fazer isso.
24 Gharaghambu mbe thiye eŋge thɨ wogaithɨ thela i laghɨye moli e tɨnenjiko.
24 Levantou-se também entre eles contenda, sobre qual deles parecia ser o maior.
25 Jisas i dage weŋgi iŋa, “Thiye ma Jiu gharɨgharɨniye lenji kiŋ thɨ mbaroŋaŋgi e vurɨgheghe laghɨye na ghanjimberegha thɨ wovoreŋaŋgi na thɨ uno idanji ‘Gharɨgharɨ ghanjirathalavu’.
25 Ao que Jesus lhes disse: Os reis dos gentios dominam sobre eles, e os que sobre eles exercem autoridade são chamados benfeitores.
26 Ko e ghemi ma ŋgoreiyako, iyemaeŋge thela iye i laghɨye moli e tɨnemina, valɨkaiwae iye ŋgoreiya lolo tabwagha moli i gharenja, na randeviva iye ŋgoreiya rakakaiwo.
26 Mas vós não sereis assim; antes o maior entre vós seja como o mais novo; e quem governa como quem serve.
27 Thela i laghɨye moli, loloko iya i yaku e ghamba ghanɨŋga na i ghanɨŋgako o loloko iya i kaiwo kaiwaeko?”
27 Pois qual é maior, quem está à mesa, ou quem serve? porventura não é quem está à mesa? Eu, porém, estou entre vós como quem serve.
28 “Ghemi vambe weiŋguyaŋgi vara ghemi e wovuyowoke wolaghɨye tɨnenji;
28 Mas vós sois os que tendes permanecido comigo nas minhas provações;
29 na ŋgoreiye Bwebwe va i vatomwe e ghino na ya mbaro ŋgoreiye kiŋ, ghino tembe ŋgoreiyeva ya vatomwe e ghemi na hu mbaro.
29 e assim como meu Pai me conferiu domínio, eu vo-lo confiro a vós;
30 Iya kaiwae ne hu yaku elo ghamba ghanɨŋga na hu ghanɨŋga na hu munumu elo ghamba mbaro tɨne, na ne hu yaku e ghamba yaku thovuthovuye na hu mbaroŋaŋgiya uu theyaworo na theghewo Isirel e tɨne.”
30 para que comais e bebais à minha mesa no meu reino, e vos senteis sobre tronos, julgando as doze tribos de Israel.
31 Jisas iŋa, “Saimon, Saimon! Wo u vandeŋe! Loi kaero va i vatomwe weya Seitan na ne i mandoŋga i ghathaŋga ŋgoreiya uma gharakakaiwo i ghatha wit mbombouye weiye varivariye.
31 Simão, Simão, eis que Satanás vos pediu para vos cirandar como trigo;
32 Ko iyemaeŋge kaero ya naŋgo Saimon ghen kaiwan mbala len loŋweghathɨna ma i dobu, na mbaŋa u numonjogha e ghino, amba u vavurɨghegheŋaŋgiya oghaghana.”
32 mas eu roguei por ti, para que a tua fé não desfaleça; e tu, quando te converteres, fortalece teus irmãos.
33 Pita i gonjoghawe iŋa, “Giyana, ya vatomweŋgo na weiŋgu ghen e thiyo na ya mare weiŋgu ghen.”
33 Respondeu-lhe Pedro: Senhor, estou pronto a ir contigo tanto para a prisão como para a morte.
34 Jisas i gonjoghawe, iŋa, “Ya dage e ghen, Pita, kamkam mane amba i kula gougouke noroke, ghaghad ne mbaŋato uŋa ma u ghareghareŋgo.”
34 Tornou-lhe Jesus: Digo-te, Pedro, que não cantará hoje o galo antes que três vezes tenhas negado que me conheces.
35 Amba Jisas i vaitoŋgiya gharaghambu, iŋa, “Mbaŋa va ya variyeŋga na hu rakaraŋgi, va e mbaŋako iyako mava e lemi vethe nasiye, ma e lemi nambo na ma e gheghemi ghae, thare va bigi reghava i kwara e ghemi?”
35 E perguntou-lhes: Quando vos mandei sem bolsa, alforje, ou alparcas, faltou-vos porventura alguma coisa? Eles responderam: Nada.
36 I dage weŋgi iŋa, “Ko, e mbaŋake iyake, thela vethe nasiye inawe o nambo, i thɨn, na thela ma gaithɨ ghaghalithɨ inawe i vakuneŋa ghakwama ghayaboyabo na i vamodo regha.
36 Disse-lhes pois: Mas agora, quem tiver bolsa, tome-a, como também o alforje; e quem não tiver espada, venda o seu manto e compre-a.
37 Kaiwae ya dage e ghemi, Buk Boboma i woraŋgiya iya iŋake, ‘Vambe thɨ govatabova weiyaŋgiya tharɨ gharavakatha,’ iyake ghino utuniŋgu, na bigibigike wolaghɨye Buk Boboma i woraŋgiya ghino kaiwaŋgu emunjoru kaero thɨ yoyomara.”
37 Porquanto vos digo que importa que se cumpra em mim isto que está escrito: E com os malfeitores foi contado. Pois o que me diz respeito tem seu cumprimento.
38 Gharaghambu thɨ dagewe, thɨŋa, “Giyana, wo u thuwe, gaithɨ ghaghalithɨ munyiwo mathiyake!”
38 Disseram eles: Senhor, eis aqui duas espadas. Respondeu-lhes: Basta.
39 Jisas i raŋgi na i wa Olivɨ e ghanji Ou, ŋgoreiya mbe i vakavakathama na gharaghambuko thɨ ghambu.
39 Então saiu e, segundo o seu costume, foi para o Monte das Oliveiras; e os discípulos o seguiam.
40 Mbaŋa i vutha gheko, i dage weŋgi iŋa, “Hu naŋgo, mbala ma hu ru tanathetha e tɨne.”
40 Quando chegou àquele lugar, disse-lhes: Orai, para que não entreis em tentação.
41 I iteteŋgi na le bwagabwaga ŋgoreiya ra du varɨ na ve unjawe, i ronja e gheghe vuvuye na i naŋgo.
41 E apartou-se deles cerca de um tiro de pedra; e pondo-se de joelhos, orava,
42 Iŋa, “Bwebwe, thoŋgo nuwaniya, u thɨna vuyowoke ghandeghɨ e ghino. Ko iyemaeŋge thava u vakatha ghino lo renuwaŋa, u vakathaeŋge ghen len renuwaŋa.”
42 dizendo: Pai, se queres afasta de mim este cálice; todavia não se faça a minha vontade, mas a tua.
43 Nyao thovuye i mena e buruburu i yomarawe na i vavurɨghegheŋa.
43 Então lhe apareceu um anjo do céu, que o confortava.
44 Weiye gharevɨrɨ laghɨye i naŋgo vurɨgheghe na ghaghairo i thɨ dobudobu ŋgoreiya madibe e thelauko vwatae.
44 E, posto em agonia, orava mais intensamente; e o seu suor tornou-se como grandes gotas de sangue, que caíam sobre o chão.
45 Mbaŋa i yondovirɨ naŋgo e ghereiye, i njogha weŋgiya gharaghambu, va thiya ghene sawowori gharevɨrɨ kaiwae.
45 Depois, levantando-se da oração, veio para os seus discípulos, e achou-os dormindo de tristeza;
46 I dage weŋgi iŋa, “Buda kaiwae huya ghenelaŋa? Hu raka thuweiru na hu naŋgo mbala ma hu ru tanathetha e tɨne.”
46 e disse-lhes: Por que estais dormindo? Lenvantai-vos, e orai, para que não entreis em tentação.
47 Mbaŋa vamba Jisas i utuutu wabwi regha kaero thɨ rakavutha, Judas i viva weŋgi, iye gharaghambu theyaworo na theghewoma regha. I mena na i vandamo Jisas;
47 E estando ele ainda a falar, eis que surgiu uma multidão; e aquele que se chamava Judas, um dos doze, ia adiante dela, e chegou-se a Jesus para o beijar.
48 ko amba Jisas i dagewe iŋa, “Ko ana u vatomweya Lolo Nariye iya u vandamoke?”Judas i vutha weŋgi na i vandamo Jisas|alt="Judas betrays Jesus" src="IB04156bw.tif" size="col" copy="Faadil" ref="22:47-48"
48 Jesus, porém, lhe disse: Judas, com um beijo trais o Filho do homem?
49 Mbaŋa gharaghambuko va weiyaŋgiko, thɨ thuwe budakaiya ne thɨ vakatha, thɨ vaito thɨŋa, “Giyana, thare valɨkaiwame ne wo vakaiwoŋa lama gaithɨke ghaghalithɨ?”
49 Quando os que estavam com ele viram o que ia suceder, disseram: Senhor, feri-los-emos a espada?
50 Regha i mwanavairɨ le gaithɨ ghaghalithɨ kaero i gothethe ravowovowo laghɨlaghɨye lenji randeviva le rakakaiwo yanawae e uneke.
50 Então um deles feriu o servo do sumo sacerdote, e cortou-lhe a orelha direita.
51 Ko iyemaeŋge Jisas i dagewe iŋa, “Meiyevarana!” I vɨghathɨgha amalako yanawae na kaero i thawariva.
51 Mas Jesus disse: Deixei-os; basta. E tocando-lhe a orelha, o curou.
52 Amba Jisas i dage weŋgiya ravowovowo laghɨlaghɨye, Ŋgolo Boboma gharagatɨgatɨ lenji randevivaŋgi na giyagiya iŋa, “Ko ana mo hu menava weiye lemi gaithɨ ghaghalithɨ na umbwaumbwa uboubotu, hu munjeva rakaivɨ ghino?
52 Então disse Jesus aos principais sacerdotes, oficiais do templo e anciãos, que tinham ido contra ele: Saístes, como a um salteador, com espadas e varapaus?
53 Mbaŋako wolaghɨye va weiŋguyaŋgiya ghemi e Ŋgolo Boboma tɨne ma hu yalaweŋgo. Ko iyake ghamimbaŋa moli, mbaŋa momouwo le vurɨgheghe i mbaroŋaŋga.”
53 Todos os dias estava eu convosco no templo, e não estendestes as mãos contra mim; mas esta é a vossa hora e o poder das trevas.
54 Amba thɨ yalaweya Jisas na thɨ yovaŋgu ravowovowo laghɨlaghɨye lenji randeviva ele ŋgolo tɨne, na Pita mbe i rereghamba bwagabwaga.
54 Então, prendendo-o, o levaram e o introduziram na casa do sumo sacerdote; e Pedro seguia-o de longe.
55 E ŋgoloko ghayayao tɨne, yamoe moli ragatɨgatɨ thɨ rumbwa ndɨghewe na thiya mwa. Pita i ru na i yaku weiyaŋgi.
55 E tendo eles acendido fogo no meio do pátio e havendo-se sentado à roda, sentou-se Pedro entre eles.
56 Amba rakakaiwoko eunda i thuwe Pita i mwamwa ndɨgheko na i njimbughathɨ, amba iŋa, “Mbe ŋgoreiyeva, va weiye Jisas!”
56 — ausente —
57 Ko iyemaeŋge Pita i roro iŋa, “Elana, mbema ma ya ghareghare vara iya lolona iyena!”
57 Mas Pedro o negou, dizendo: Mulher, não o conheço.
58 Mbaŋa ubotu e ghereiye, amala regha i thuwe na iŋa, “Ghen tembe ŋgoreiyeva, ghanjiu regha.”
58 Daí a pouco, outro o viu, e disse: Tu também és um deles. Mas Pedro disse: Homem, não sou.
59 Ŋgoreiya lughawoghawo regha e ghereiye, amala regha i rovurɨgheghe na i utumbele iŋa, “Ma te ghamba numoghegheiwova, amalake iyake va weiye Jisas kaiwae iye rara Galili ŋgoreiya amalaghɨniye.”
59 E, tendo passado quase uma hora, outro afirmava, dizendo: Certamente este também estava com ele, pois é galileu.
60 Ko iyemaeŋge Pita i gonjoghawe, iŋa, “Amalana, ma ya ghareghare budakai utuniya u utuutuna!” E mbaŋako iyako, vamba i utuutu, kamkam kaero i kula.
60 Mas Pedro respondeu: Homem, não sei o que dizes. E imediatamente estando ele ainda a falar, cantou o galo.
61 Giya i ndevɨ na i njimbughathɨgha Pita. Pita i renuwaŋakikiya Giya ghalɨŋamawe, va iŋama, “Amba muyai kamkam ne i dage, noroke gougou, mbaŋato ne uŋa ma u ghareghareŋgo.”
61 Virando-se o Senhor, olhou para Pedro; e Pedro lembrou-se da palavra do Senhor, como lhe havia dito: Hoje, antes que o galo cante, três vezes me negarás.
62 Pita i raŋgi eto na i randa laghɨye moli.
62 E, havendo saído, chorou amargamente.
63 Ghɨmoghɨmoruko va thɨ njimbukikiya Jisas, thɨ vatabweruŋa na thɨ ŋgeŋgeŋa.
63 Os homens que detinham Jesus zombavam dele, e feriam-no;
64 Thɨ ŋgarɨgana marae na thɨŋa, “Thoŋgo ghalɨŋae gharauta ghen, u dage weime thela i ŋgeŋgena.”
64 e, vendando-lhe os olhos, perguntavam, dizendo: Profetiza, quem foi que te bateu?
65 Na tembe thɨ utuvatharɨweva i ghanagha moli.
65 E, blasfemando, diziam muitas outras coisas contra ele.
66 Mbaŋa ighɨviya rakaraka, Jiu e lenji kot laghɨye thɨ mevathavatha weinjiyaŋgiya ravowovowo laghɨlaghɨye na mbaro gharavavaghare, amba thɨ vaŋgumena Jisas weŋgi,
66 Logo que amanheceu reuniu-se a assembléia dos anciãos do povo, tanto os principais sacerdotes como os escribas, e o conduziam ao sinédrio deles, onde lhe disseram:
67 thɨ dagewe thɨŋa, “Thoŋgo Mesaiya ghen, u utugiyama weime.”
67 Se tu és o Cristo, dize-no-lo. Replicou-lhes ele: Se eu vo-lo disser, não o crereis;
68 na thoŋgo ya giya vaito weŋga mane hu thombe.
68 e se eu vos interrogar, de modo algum me respondereis.
69 Ko iyemaeŋge e mbaŋake iyake na i ghaoko Lolo Nariye ne i yaku Loi Vurɨgheghe e nɨmaeke uneke.”
69 Mas desde agora estará assentado o Filho do homem à mão direita do poder de Deus.
70 Thɨ vaito thɨŋa, “Loi Nariya ghen, ae?” I gonjogha weŋgi iŋa, “Maiya huŋanani.”
70 Ao que perguntaram todos: Logo, tu és o Filho de Deus? Respondeu-lhes: Vós dizeis que eu sou.
71 Amba thɨŋa, “Ma te nuwandaiyava gharɨgharɨ vavana thɨ utu kaiwae. Mbe ghinda vara mara loŋwe ghalɨŋae e yanawandake.”
71 Então disseram: Por que ainda temos necessidade de testemunho? pois nós mesmos o ouvimos da sua própria boca.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 22, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.