Lucas 8
Mbia Cheẽ (SRQNT) vs NTLH
1 Jesús que sucha tubɨrɨã mbuchesea sea quia ra. Dios cheẽ turã ngue esenei senei nguia mbia je ra. Echɨmbaaquiatu doce abe que ngata quia erese ra.
1 Algum tempo depois Jesus saiu e viajou por cidades e povoados, anunciando a boa notícia do Reino de Deus . Os doze discípulos foram com ele,
2 Cuña echɨmbucherõ mo abe que ngata quia erese ra. Ae sɨ aba checuayã ɨcuã ndirõ nyii, ũquɨ̃ mo abe que ngata quia erese ra. María Magdalena que ngata quia erese ra. Ae sɨ aba checuayã siete rirõ nyii nae.
2 e também algumas mulheres que haviam sido livradas de espíritos maus e curadas de doenças. Eram Maria, chamada Madalena, de quem tinham sido expulsos sete demônios;
3 Juana abe que ngata quia erese ra. Chuza ninisi que aque ra. Herodes resenda rei Chuza. Susana abe que ngata quia erese ra. Cuña ata que ngata quia erese ra. Ũquɨ̃ ngue umbae mee mee mbeɨ quia Jesús je ra.
3 Joana, mulher de Cuza, que era alto funcionário do governo de Herodes; Susana e muitas outras mulheres que, com os seus próprios recursos, ajudavam Jesus e os seus discípulos.
4 Mbia que ngaẽ ngaẽ ja quia Jesús rea ra. Suchamo jenda abe. Mbia ñumunua ja mose que Jesús ejemplo raã ee ra.
4 Uma grande multidão, vinda de várias cidades, veio ver Jesus. Quando todos estavam reunidos, ele contou esta parábola :
5 —Sã emo sɨ mbae eɨ̃ mombiquia mbiquia no. Emombiquia mbiquia mose sã emo uqui uqui ñeenda ruɨ no. Sã mbia riqui irõ irõ erese no. Sã nguɨreɨ̃ abe eu chee no.
5 — Certo homem saiu para semear. E, quando estava espalhando as sementes, algumas caíram na beira do caminho, onde foram pisadas pelas pessoas e comidas pelos passarinhos.
6 Sã emo uqui uqui sɨta arõ no. Sɨta aronda suri raque. Ibi irute quia ee re. Nyebe ñɨmama nguiã mano.
6 Outras sementes caíram num lugar onde havia muitas pedras, e, quando começaram a brotar, as plantas secaram porque não havia umidade.
7 Sã emo ndiqui uqui uqui nyu réndaa no. Sã nyu abe suri erese no. Nyu ruri que echati asi u eriquisã nda.
7 Outra parte caiu no meio de espinhos, que cresceram junto com as plantas e as sufocaram.
8 Sã emo uqui uqui ibi túraã no. Ũquɨ̃ nguiatu que ɨa turã nda, ɨ que Jesús mbia je ra. Aquere que ñee asite mbia je ra. —Jẽisa mose ¡secheẽ jeñandu turã na! ɨ que Jesús mbia je ra.
8 Mas algumas sementes caíram em terra boa. As plantas cresceram e produziram cem grãos para cada semente. E Jesus terminou, dizendo:
9 —Eresenei ngue mbae eɨ̃ nɨɨ, ũquɨ̃ embiasa turã na ure je, ɨ que echɨmbaaquiatu ñee ee ra.
9 Os discípulos de Jesus perguntaram o que ele queria dizer com essa parábola .
10 Jesús que ñee ee ra. —Mbia rerecua tuchɨ quiarei Dios. Ae riqui nguiã ucheẽ mbiasa asa ja jẽje co. Mbia ataque quia siqui sereã erese co. Mbia ataque je quia eriqui nguiã ucheẽ mbiasa eã jiri. Ejemplos achõ esenei senei nguiã ee co. Eanduchõ sacuã. Eɨcua turã ndocoɨ̃.
10 Jesus respondeu:
11 Secheẽ tambiasa jẽje cote. Dios cheẽ na sɨ chõ mbae eɨ̃ nde.
11 — O que essa parábola quer dizer é o seguinte: a semente é a mensagem de Deus.
12 Ae uqui uqui ñeenda ruɨ nae, ũquɨ̃ ndei mbia Dios cheẽ andu chooñosa rã ũquɨ̃. Ae Dios cheẽ andu chooño nae, ũquɨ̃ ñɨangui sɨ chõ diablo riqui nguiã Dios cheẽ ndirõ. Nyebe eriqui nguiã Dios ɨcuayã mbeɨ. Nyebe Dios riqui nguiã emingo beɨ eã.
12 As sementes que caíram na beira do caminho são as pessoas que ouvem a mensagem. Porém o Diabo chega e tira a mensagem do coração delas para que não creiam e não sejam salvas.
13 Ae uqui uqui sɨta arõ nae, mbia mo na ño ũquɨ̃ no nde. Dios cheẽ andu mose, isi turã ndaque. Eyate raque erese. Mbae mo embiayã mose, huɨ jeɨ chõ esɨ cote. Mbae rao eã naanguia chõ ũquɨ̃ nde.
13 As sementes que caíram onde havia muitas pedras são as pessoas que ouvem a mensagem e a recebem com muita alegria. Elas não têm raízes e por isso creem somente por algum tempo; e, quando chega a tentação, abandonam tudo.
14 Ae uqui uqui nyu réndaa nae, mbia mo na ño ũquɨ̃ no nde. Dios cheẽ andu turã ndaque. Siqui beɨ eã ño nguiã erese. Umbaerã achõ ndese chõ eriquichɨ̃ nguiã ndua. Ñimbusareɨ sareɨ beɨ chõchɨ̃ nguiã. Nyebe huɨ chõ nguiã Dios cheẽ sɨ. Nyebe Dios cheẽ ndiqui nguiã ɨa eã mbeɨ ee.
14 As sementes que caíram no meio dos espinhos são as pessoas que ouvem a mensagem. Porém as preocupações, as riquezas e os prazeres desta vida aumentam e sufocam essas pessoas. Por isso os frutos que elas produzem nunca amadurecem.
15 Ae uqui uqui ibi túraã nae, mbia mo na ño ũquɨ̃ no nde. Echɨã quishĩ ño ũquɨ̃ nde. Dios cheẽ andu mose, siqui beɨ erese. Ɨa ɨa beɨ raanguia cote.
15 E as sementes que caíram em terra boa são aquelas pessoas que ouvem e guardam a mensagem no seu coração bom e obediente; e, porque são fiéis, produzem frutos.
16 Sã nandeɨco lamparina mendi no. Sã nandeɨco eati eã no. Sã nandeɨco emɨɨ eã mbaequi re no. Erendi checua chõ nda nandemɨɨ nguiã. Mbia resae ja sacuã.
16 Jesus continuou:
17 Mbae checuayã nda nyecua ja emo mose. Ñemɨnde ra nyecua ja.
17 Pois tudo o que está escondido será descoberto, e tudo o que está em segredo será conhecido e revelado.
18 Secheẽ jeñandu tuchɨ. Aba mo umbae rerequia mose, Dios ra emo mondobe ee. Emo embae eã mose, Dios ra embae sirõ ja esɨ.
18 — Portanto, tomem cuidado e vejam como vocês ouvem. Porque quem tem receberá mais; mas quem não tem, até o que pensa que tem será tirado dele.
19 Jesusi que ngaẽ ndei ee ra. Jesús nongue ja rese. Mbia tubɨrɨãte que esiquisãte esɨ ra.
19 A mãe e os irmãos de Jesus vieram até o lugar onde ele estava, mas, por causa da multidão, não conseguiam chegar perto dele.
20 —Hue ndesi riqui nderequia taicuee hue. Ndenongue rese, ɨ que mbia Jesús mbiirandu ra.
20 Então alguém disse a Jesus: — A sua mãe e os seus irmãos estão lá fora e querem falar com o senhor.
21 Jesús que ñee mbia je ra. —Ae Dios cheẽ andu turã nae, ae Dios cheẽ mumbayã nguia nae, ũquɨ̃ je chõ aɨco nguiã “senongue” ɨ. Ũquɨ̃ je chõ aɨco nguiã “taĩ” ɨ no, ɨ que Jesús ñee nda.
21 Mas Jesus disse a todos:
22 Emo mose que Jesús ua canoa ye ra. Uchɨmbaaquiatu ja rese. —Nyao ama ndɨsha robeɨ, ɨ que Jesús ee ra. Nyoɨ que cote ra.
22 Certo dia Jesus subiu num barco com os seus discípulos e disse: Então eles partiram.
23 Ama ndɨsha rasa mose que Jesús sɨ quia uque ra. Ama ndiite re mose que quɨrɨrɨã ɨcuã ɨcuã ndu ee ra. I rebera que ɨque ɨque tuchɨ quia canoa ye ra. Nyebe canoa ñɨɨmɨ serɨ̃ tuchɨ nguiã ee.
23 Enquanto estavam atravessando o lago, Jesus dormiu. Um vento muito forte começou a soprar sobre o lago, e o barco foi ficando cheio de água, de modo que todos estavam em perigo.
24 Nyebe mbia Jesús mumba nguiã. —Urembaaquiatusa, echumumba. Nandemanochɨ̃ nda re, ɨ que ñee Jesús je ra. Jesús que nyuruã cote ra. Ñee quɨrɨrɨã je. Ama mbutiba. Quɨrɨrɨã ngue ti ɨ ee cote ra. Ama abe que ti ɨ no nda.
24 Aí os discípulos chegaram perto de Jesus e o acordaram, dizendo: — Mestre, Mestre! Nós vamos morrer! Jesus se levantou e deu uma ordem ao vento e à tempestade. Eles pararam, e tudo ficou calmo.
25 —¿Mbaerã jẽɨngo siquichete re? ¿Seɨcuayãte equia re? ɨ que Jesús uchɨmbaaquiatu je ra. Siquiche beɨ que equia ra. Nyuruɨra tuchɨ Jesús quirãcuã ndese mae. —Quɨrɨrɨã Jesús cheẽ mumbayã ñochɨ̃. Ama abe echeẽ mumbayã ñochɨ̃, ɨ que ñee ñee nyue cote ra.
25 Então ele disse aos discípulos: Mas eles estavam admirados e com medo e diziam uns aos outros: — Que homem é este? Ele manda até no vento e nas ondas, e eles obedecem!
26 Ngasẽ nyee que sobeɨ ra. Gadara, ɨ que hue ibi je ra. Galilea mbuchecha tuchɨ que huee ra. Ama ndɨsha rasa.
26 Jesus e os discípulos chegaram à região de Gerasa, no lado leste do lago da Galileia.
27 Canoa sɨ Jesús nguichi mose, hue jenda ameɨ mo ngue tu ee ra. Aba checuayã ɨcuã ngue siqui quia echɨangui re ra. Cosete ngue eriqui rei nguiã echɨangui re. Eɨrao eã mbeɨ que eriqui ra. Tuchuaqui re que eriqui uqueã nda. Mbia raaque tãsa beɨ chõ eriqui nguiã.
27 Assim que Jesus saiu do barco, um homem daquela cidade foi encontrar-se com ele. Esse homem estava dominado por demônios. Fazia muito tempo que ele andava sem roupas e não morava numa casa, mas vivia nos túmulos do cemitério.
28 Tu que ngoi ngũíã ndese Jesús resa quiti ra. Ñee asite que eu ee ra. —¿Mañɨ ere ra seje re, Jesús? Dios ibatenda riirĩ ño nde re. ¡Sembasichɨ̃ nda se jẽ! ɨ que ñee tuchɨ Jesús je ra.
28 Quando viu Jesus, o homem deu um grito, caiu no chão diante dele e disse bem alto: — Jesus, Filho do Deus Altíssimo! O que o senhor quer de mim? Por favor, não me castigue!
29 —Esẽ esɨ, ɨ chõ Jesús aba checuayã ɨcuã je reaẽ. Aba checuayã ño aque ameɨ isi isi beɨ quia embɨɨcuã ɨcuã neaẽ. Mbia eo cuaacua raque quia cadenas je. Ei abe cuaacua raque no. Ucuasa ndoso ndosochõ mbeɨ que equia ra. Aba checuayã ño equerao rao quia turuquia ñɨ neaẽ.
29 Ele disse isso porque Jesus havia mandado o espírito mau sair dele. Esse espírito o havia agarrado muitas vezes. As pessoas chegaram até a amarrar os pés e as mãos do homem com correntes de ferro, mas ele as quebrava, e o demônio o levava para o deserto.
30 —¿Mañɨ ndeje re? ɨ que Jesús ñee ee ra. —Etubɨrɨã, ɨ que seje ra. Ure cuabẽte quia ure re, ɨ que aba checuayã ñee Jesús je ra.
30 Jesus perguntou a ele: — O meu nome é Multidão! — respondeu ele. (Ele disse isso porque muitos demônios tinham entrado nele.)
31 —Uremondochɨ̃ nda tata cuasu, ɨ que aba checuayã ñee tuchɨ Jesús je ra.
31 Aí os demônios começaram a pedir com insistência a Jesus que não os mandasse para o abismo .
32 Chɨasu socoɨ tubɨrɨã ngue chɨ quiaru huee ra. Sɨta ibate rese. Nyebe aba checuayã ñee Jesús je. —Chɨasu chɨangui re ureso rã, ɨ tuchɨ que equia ñee Jesús je ra. —Eno, ɨ que Jesús ee ra.
32 Muitos porcos estavam comendo num morro ali perto. Os demônios pediram com insistência a Jesus que os deixasse entrar nos porcos, e ele deixou.
33 Aba checuayã ɨcuã ngue usẽ ja ameɨ ñɨa sɨ cote ra. Chɨasu chɨangui re que echoɨ ra. Chɨasu que uchã ja choɨ nyiichere ama nimia mbucu rɨ̃ nda. Ama ndɨsha ye que echoɨ ja mano nda.
33 Então eles saíram do homem e entraram nos porcos, que se atiraram morro abaixo, para dentro do lago, e se afogaram.
34 Chɨasu raarõsa que chɨ mae erese ra. Emundite que ra. Nyoɨ que uchã mbia mbiirandu ja chɨasu rese ra. Sucha tubɨrɨã jenda mbiirandu. Mbia ataque abe mbiirandu no.
34 Quando os homens que estavam tomando conta dos porcos viram o que havia acontecido, fugiram e espalharam a notícia na cidade e nos seus arredores.
35 Mbia que ngaẽ ja mae erese ra. Huee que Jesús riqui beɨte ra. Ae rese aba checuayã ndiqui nyii ameɨ nae, aque abe que chɨ̃ ngoi Jesús i jii ra. Huɨɨrao resebe cote. Earacuate que mbia je cote ra. Nyebe mbia nyuruɨra tuchɨ nguiã erea.
35 Muita gente foi ver o que havia acontecido. Quando chegaram perto de Jesus, viram o homem de quem haviam saído os demônios. E ficaram assustados porque ele estava sentado aos pés de Jesus, vestido e no seu perfeito juízo.
36 —Jesús que ameɨ mbucherõ aba checuayã ndirõ esɨ ra, ɨ que maesa erese ñee mbia ataque je ra. Maesa erese que esenei ja mbia je ra.
36 Os que haviam visto tudo contaram ao povo como o homem tinha sido curado.
37 Mbia hue jenda que siquiche ja Jesús sɨ cote ra. —Eso rã urerecha urerecua sɨ, ɨ ja que hue jenda ñee Jesús je ra. Nyebe Jesús ua nguiã canoa ye. Oso que nyebi sobeɨ cote ra. Gadara recha.
37 Aí toda a gente da região de Gerasa ficou com muito medo e pediu que Jesus saísse da terra deles. Então Jesus subiu no barco e foi embora.
38 Ae rese aba checuayã ndiqui nyii nae, aque que ñee Jesús je ra. —Nderese taso beɨ, Jesús, ɨ rei que ee ra. Jesús que ñee ee ra.
38 E o homem de quem os demônios tinham saído implorou a Jesus: — Me deixe ir com o senhor! Mas Jesus o mandou embora, dizendo:
39 —Eso chõ ndechuchúaa. Mbae esenei ja nderesenda je. “Dios que sembucherõ nda”, ere oso mbae renei nenei ja nderesenda je, ɨ que Jesús ee ra. Umbucherõsa renei nenei ngue oso mbia ja je cote ra. Jesús renei nenei ja sucha jenda ja je.
39 — Volte para casa e conte o que Deus fez por você. Então o homem foi pela cidade, contando o que Jesus tinha feito por ele.
40 Jesús chebi sɨ mose sobeɨ sɨ, mbia que chɨ eraarõ arõ nda. Ũquɨ̃ nguiatu que eisi turãte ra.
40 Quando Jesus voltou para o lado oeste do lago, a multidão o recebeu com alegria, pois todos tinham ficado ali à espera dele.
41 Emo ngue tu ñee Jesús je ra. Jairo, ɨ que ee ra. Judio munua nuasa que ae ra. Jesús i jii que ngoi ñee ee ra. —Nyao rã sechuchúaa.
41 Então chegou um homem chamado Jairo, que era chefe da sinagoga daquele lugar. Ele se jogou aos pés de Jesus e pediu com insistência que fosse até a sua casa
42 Seriirĩ nguasu jiri sɨ quia mano serɨ̃te seje quɨ. Seriirĩ mɨɨ tuchɨ se, ɨ tuchɨ que Jesús je ra. Jesús que oso erese ra. Mbia cuabẽ ngue nyoɨ ja eruɨ ra. Jesús mbiitãyãte que echoɨ quia ra.
42 porque a sua filha única, de doze anos, estava morrendo. Enquanto Jesus ia caminhando, a multidão o apertava de todos os lados.
43 Ari mo abe que oso quia mbia ite rɨ̃ nda. Eruqui nda uchẽ uñe mbeɨ quia ee ra. Doce años nyee nda eruqui tibayã mbeɨ ee ra. Aba mbucherõsa abe nda embucherõ aroneate quia ee ra. Ari umbae mondo mondo ja raque quia ee.
43 Nisto, chegou uma mulher que fazia doze anos que estava com uma hemorragia. Ela havia gastado com os médicos tudo o que tinha, mas ninguém havia conseguido curá-la.
44 Ari que tu Jesús quite quiti erɨɨchã nda. Eɨrao ai rese que oco ra. Aque mose tuchɨ que eruqui tiba ee cote ra.
44 Ela foi por trás de Jesus e tocou na barra da capa dele, e logo o sangue parou de escorrer.
45 —¿Aba oco serese re? ɨ que Jesús mbi je cote ra. —Tei. Aba ãte, ɨ ja rei que mbia ee ra. Pedro que ñee ee ra. —Mbia tubɨrɨãte nyeresẽ. Mbia cuaẽ nguia ñimaña maña jate co resẽ. ¿Mbaerã ereɨco “¿aba oco serese re?” ɨ re? ɨ que echɨmbaaquiatu ñee ja ee ra.
45 Aí Jesus perguntou: Todos negaram. Então Pedro disse: — Mestre, todo o povo está rodeando o senhor e o está apertando.
46 Jesús que ñee ee ra. —Tei. Emo ngue oco serese ra. Sequirãcuã ngue emo mbucherõ nda ɨ que Jesús ra.
46 Mas Jesus disse:
47 —Jesús jiranduchɨ̃ serese, ɨ que ari uchɨangui re cote ra. Nyebe ngoi nguiã ngũíã ndese Jesús resa quiti. Titi titi ɨ ete que ra. Ñee nyecua que ee ra. —Sembucherõ sacuã ño aoco nguiã nderese. Aque mose tuchɨ chõ acherõchɨ̃, ɨ que ari erenei ja Jesús je ra. Mbia que echandu ja u ra.
47 Então a mulher, vendo que não podia mais ficar escondida, veio, tremendo, e se atirou aos pés de Jesus. E, diante de todos, contou a Jesus por que tinha tocado nele e como havia sido curada na mesma hora.
48 Jesús que ñee ee cote ra. —Seɨcuasa chõ nde re. Nyebe arembucherõ nguiã. Ndeya tuchɨ eso cote, ɨ que Jesús ee ra.
48 Aí Jesus disse:
49 Jesús cheẽ mosete que emo ndu Jairo chuchua sɨ ra. —Nderiirĩ ngue mano cote ra. ¿Mbaerã nda Jesús ererao ndechuchua cote re? ɨ que ñee Jairo je ra.
49 Jesus ainda estava falando, quando chegou da casa de Jairo um empregado, que disse: — Seu Jairo, a menina já morreu. Não aborreça mais o Mestre.
50 Jesús que echandu ra. Ñee ngue Jairo je ra. —¡Ndeya eã techɨ̃ nda jẽ! Seɨcua chõ se. Nderiirĩ nda quera sɨ, ɨ que eru je ra.
50 Jesus ouviu isso e disse a Jairo:
51 Ngasẽ ngue echuchúaa cote ra. Jesús que ɨque eraaque rea cote ra. Pedro rese. Jacobo abe rese. Juan abe rese. Eraaque ru abe rese no. Esi abe rese. Ũquɨ̃ achõ ngue emingue ra.
51 Quando Jesus chegou à casa de Jairo, deixou que Pedro, João e Tiago entrassem com ele, além do pai e da mãe da menina, e mais ninguém.
52 Mbia que chɨ ja nyeseo ãquẽ ndese ra. —Jenyeseochɨ̃ nguiã. Mano eã ño ñene. Uque chõ ñene, ɨ que Jesús ñee mbia je ra.
52 Todos os que estavam ali choravam e se lamentavam por causa da menina. Então Jesus disse:
53 Mbia que ɨquia Jesús cheẽ mose ra. —Eraaquete nyeresẽ. ¿Mañɨ nda nyuruã nde? ɨ que mbia ra.
53 Aí começaram a caçoar dele porque sabiam que ela estava morta.
54 Jesús que eraaque o isi ra. —Echuruã na, Echo, ɨ que ñee asite ee ra.
54 Mas Jesus foi, pegou-a pela mão e disse bem alto:
55 Quera sɨ que nyuruã cote ra. —Nderiirĩ embuquiaru cote, ɨ que Jesús ee ra.
55 Ela tornou a viver e se levantou imediatamente. Aí Jesus mandou que dessem comida a ela.
56 Eru que nyuruɨra tuchɨ mae erese ra. Esi abe nyuruɨra tuchɨ. —¡Emo nda jembiiranduchɨ̃ jẽ! ɨ que Jesús ee ra.
56 Os seus pais ficaram muito admirados, mas Jesus mandou que não contassem a ninguém o que havia acontecido.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.