Atos 19
Mak Osɨrisira Akaman Aghuuŋ ko Iesusɨm Mbɨsevisir Gumasi (SPM) vs NVI
1 Kha uthughun Apolos Korinɨnɨ uŋuuni ikhavɨre itima, Pol orasir itirɨ uŋuimbagha arua gua zaa Efesusɨnɨ uŋuuno oto. Ana anamoghɨn suren gumasir marsi vatogha.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo, atravessando as regiões altas, chegou a Éfeso. Ali encontrou alguns discípulos
2 A mena azaaghi, “Gee ufhuaraghavɨra nɨghɨnɨghana aghavaghar Iesusɨn itima, Gotɨnɨ Utum geeŋgi izɨvasi, o phatɨ?” Mee kamaghɨusue, “Phatɨ, ee ivhɨra thange kamagh oraesi phatɨ, Gotɨnɨ Utum iti.”
2 e lhes perguntou: "Vocês receberam o Espírito Santo quando creram? " Eles responderam: "Não, nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo".
3 Pol mena azaaghi, “Gee ururan manavɨra nii?” Mee ana ikaragha kamaghɨusue, “Jonɨnɨ uruur.”
3 "Então, que batismo vocês receberam? ", perguntou Paulo. "O batismo de João", responderam eles.
4 Mem mbɨkemisima Pol kamaghɨusue, “Jonɨnɨ uruur a nɨghɨnɨsigh ɨraghamirɨ uruur. Jon gumasi rako amisi mbɨŋgɨ kamaghɨusue, ‘Gee nɨghɨnɨghana aghavaghar nan gɨn zaamir gumaghan ikhɨɨ, a Iesus.’ ”
4 Disse Paulo: "O batismo de João foi um batismo de arrependimento. Ele dizia ao povo que cresse naquele que viria depois dele, isto é, em Jesus".
5 Mee kamagh oraegha gɨvasima Pol a Ikhɨv Iesusɨni izɨɨn mee urue.
5 Ouvindo isso, eles foram batizados no nome do Senhor Jesus.
6 Mauthughura Pol nona afharimuuniiŋn meni iphɨa athɨsima, Gotɨnɨ Utum memɨusua zeghira meŋgi izɨvasima, mee igharisirɨ uŋuimbar akaa vɨŋgɨva Gotɨna ambuuŋn gumasir mɨnɨ mbɨŋgeeghi.
6 Quando Paulo lhes impôs as mãos, veio sobre eles o Espírito Santo, e começaram a falar em línguas e a profetizar.
7 Mee barbar men rɨmbomboni kamaghɨ oto, “12 pɨla.”
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Gumughun Pol ikɨniiŋn phunini ko mbɨkethavɨn, a Gotɨn phorugha mbɨŋgee rɨphenana avhen, gumasi rako amisir akaar aghavagharir mem mbɨŋgɨ avhighavisi phatɨgha a Got kha bisigha ativamirɨ uthughun gun mem mbɨŋgɨva men nɨghɨnɨsigh ɨraghousa mem mbɨŋgeeghi.
8 Paulo entrou na sinagoga e ali falou com liberdade durante três meses, argumentando convincentemente acerca do Reino de Deus.
9 Uthughun khavɨn marsi men navi aghavagharisima, mee Polɨna akaav oraghan agharkuvigha, gumasir arɨmasi rɨfhaaŋn azenara kha mbɨzer maghatɨsir Gotɨnɨ nɨghɨnɨsi rako othevir aghuigha amui. Mauthughura Pol mea thaegha nɨghɨnɨghana aghavaghar Iesusɨn itir tharsi nigha gu. A uthusir kharsir mɨghasɨgha Tiranusɨn surea rɨphenan bisir mem mbɨŋgeeghi.
9 Mas alguns deles se endureceram e se recusaram a crer, e começaram a falar mal do Caminho diante da multidão. Paulo, então, afastou-se deles. Tomando consigo os discípulos, passou a ensinar diariamente na escola de Tirano.
10 Pol ombaran phuninin avhen othɨvhan khavɨra amui. Kamagha amuisima Esian distrighɨn iti Judarii rako Grighiiŋa, mee bar Ikhɨvana akamam mbarasi.
10 Isso continuou por dois anos, de forma que todos os judeus e os gregos que viviam na província da Ásia ouviram a palavra do Senhor.
11 Mauthughura Pol Gotɨn gamgaaŋn nona afharir bisiri iŋgagha amui.
11 Deus fazia milagres extraordinários por meio de Paulo,
12 Ivhɨrama dooria morirɨ mbɨsasiro ofhɨsir marsi, mee anda Polɨ mbɨkarɨghan phoeghava, anda nia gua arɨmarɨr gumasigha arɨsima anda nomthegh inderasima, unduur maghatɨsi mea thamɨrasi.
12 de modo que até lenços e aventais que Paulo usava eram levados e colocados sobre os enfermos. Estes eram curados de suas doenças, e os espíritos malignos saíam deles.
13 Mauthughura Judarir akoghɨn gumasir marsi uŋuimbagha aruava unduur maghatɨsi vatosi. Mee Ikhɨv Iesusɨni izɨɨnɨ unduur maghatɨsi gumasir avheni iti tharsi vatoghousua. Mee kamaghɨm mbɨŋgeeghi, “Kha Polɨm mbɨŋgeer Iesusɨn izɨɨn, khɨɨ mbɨghɨravɨra nɨɨm mbɨŋgeeghi, nɨɨ ana thaegh maŋɨ!”
13 Alguns judeus que andavam expulsando espíritos malignos tentaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre os endemoninhados, dizendo: "Em nome de Jesus, a quem Paulo prega, eu lhes ordeno que saiam! "
14 Uthughun khavɨn Skeva, a Judarir Gotɨna aphuraphurava aghae rako bisir aŋga anɨndi gumaghani ikhɨvan mav. Ano otarir 7 pɨla, unduur maghatɨsi vatosi.
14 Os que estavam fazendo isso eram os sete filhos de Ceva, um dos chefes dos sacerdotes dos judeus.
15 Uthughun mavɨnɨ, utuman maghatɨghan mav kamagh mem mbɨŋgeeghi, “Khɨɨ Iesus ikeeŋgava Pol ivhɨrama ana ikaaŋi, gee thaeŋa?”
15 Um dia, o espírito maligno lhes respondeu: "Jesus, eu conheço, Paulo, eu sei quem é; mas vocês, quem são? "
16 Mauthughura utuman maghatɨgh aphasasir gumaghan khav, nombɨ ufhuegha mem mbɨkɨnighava phuvɨra mem mbɨsogha mea arɨghi. Am mbɨzaghɨn maghatɨghan meŋga asima mee ŋeeghɨ uruava imuŋgaara rɨphena thaegha ara akɨran gue.
16 Então o endemoninhado saltou sobre eles e os dominou, espancando-os com tamanha violência que eles fugiram da casa nus e feridos.
17 Mauthughura Judarii rako Grighiiŋna akamaŋga aghuuir gumasir Efesusɨnɨ uŋuuni iti tharsi bighan khavɨ oraegha bar avhighavighava Gumasi Ikhɨv Iesusɨn izɨɨ iphɨufhi.
17 Quando isso se tornou conhecido de todos os judeus e os gregos que viviam em Éfeso, todos eles foram tomados de temor; e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Ufhuaraghavɨra nɨghɨnɨghana aghavaghar Iesusɨn iti tharsi thighira zaa gumasir arɨmasi rɨfhaaŋn nono othevir maghatɨsi gunɨm mbɨŋgeeghi.
18 Muitos dos que creram vinham, e confessavam e declaravam abertamente suas más obras.
19 Gumasi rako amisir avhɨrara akusi rako atomtorir bisir maghatɨsigha amui tharsi, mee ma osɨrisirɨ mbɨŋghari anda nigha zaa, gumasi rako amisir arɨmasi rɨfhaaŋn anda utue. Mee mbɨgharir kharsirɨ uvhuesi rɨmbomboni, 50,000ɨn silvan aŋgɨro ovhɨsirɨ utu.
19 Grande número dos que tinham praticado ocultismo reuniram seus livros e os queimaram publicamente. Calculado o valor total, este chegou a cinqüenta mil dracmas.
20 Kamagha amuisi, Ikhɨvam mbɨŋgɨŋgɨmɨ uŋuimba bara andar zui. Gumasi rako amisira avhɨrara nɨghɨnɨghana aghavaghar Ikhɨvan mbɨŋgɨrɨgɨr itima a mbɨghɨravɨra men navira avherir iŋaari.
20 Dessa maneira a palavra do Senhor muito se difundia e se fortalecia.
21 Bisi kharsi othuivigha gɨvasima, Pol Jerusalemɨnɨ uŋuun maŋŋamɨusua non nɨghɨnɨgha amui, a kamaghɨ nɨghɨnɨsi a maŋɨ Masedonian distrighɨno otogh maŋɨ Akaian distrighɨni ikheeghɨva Jerusalemɨno otoghomi. A kamaghɨusue, “Khɨɨ Jerusalemɨni ikeghɨva, gɨn khɨɨ Romiiŋn uŋuuni ikhɨvan maŋŋaŋga.”
21 Depois dessas coisas, Paulo decidiu no espírito ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e pela Acaia. Ele dizia: "Depois de haver estado ali, é necessário também que eu vá visitar Roma".
22 Ana akuruvaghan gumaghaniiŋ, Timoti ri Erastus, ana aniiŋ nigha Masedonian distrighɨna aniiŋ amanda. A nombɨ muaŋ Esian distrighɨn ikhee.
22 Então enviou à Macedônia dois dos seus auxiliares, Timóteo e Erasto, e permaneceu mais um pouco na província da Ásia.
23 Uthughun khavɨra gumasir marsi Ikhɨvan nɨghɨnɨsi rako othevir aghuivɨusua andaram mbɨŋgɨŋgɨman ikhɨva amui.
23 Naquele tempo houve um grande tumulto por causa do Caminho.
24 Gumaghan mav, aŋni izɨɨ Demitrius. A silvan bisigha amuir gumagh. Ana aŋgɨro ovɨsi niamɨusuava, silva rɨphenir sovseghegha amuisima, anda kha asaaŋna amigh Artemisɨ rɨphenan mɨn gari. Gumasira avhɨrara Demitriusɨn phorugha iŋaarava aŋgɨro ovhɨsirɨ avhɨrara nii.
24 Um ourives chamado Demétrio, que fazia miniaturas de prata do templo de Ártemis e que dava muito lucro aos artífices,
25 Demetriusɨn phorugha iŋaari gumasi rakoma igharisa gumasir mee bar kha iŋaara amuava aŋn phorugha ivhɨn ikee. A kamaghɨm mbɨŋgeeghi, “Maia, gee ikaaŋi. Ee aŋgɨro ovɨsir iŋaaran khavɨ amuava aŋgɨro ovɨsir ikii nii.
25 reuniu-os juntamente com os trabalhadores dessa profissão e disse: "Senhores, vocês sabem que temos uma boa fonte de lucro nesta atividade
26 Gee Pol amuisi bisir garava aŋm mbɨŋgheer akaav oraesire. A Efesusɨnɨ uŋuu koma Esian distrigh gumasi rako amisi bar men nɨghɨnɨsi ighaghɨusue. A kamaghɨm mbɨŋgɨ kamaghɨusue, ‘Gumasi amuir marvir gua, anda guisimbaaŋra goti phatɨ.’
26 e estão vendo e ouvindo como este indivíduo, Paulo, está convencendo e desviando grande número de pessoas aqui em Éfeso e em quase toda a província da Ásia. Diz ele que deuses feitos por mãos humanas não são deuses.
27 Polɨn akaman khav ena aŋgɨro ovɨsir iŋaaran izɨɨna aghuuŋra afaravaeghemi. Bighan khavɨra phatɨ, gumasi rako amisir kamaghɨ nɨghɨnɨsi, Artemisɨn rɨphen a phura bighan khɨn. Am mbɨŋghɨmɨŋgɨ Esian distrigh koma unuaghɨnan khav bar aŋga aruisima mee kha asaaŋna amighan izɨɨ ufheghem phatɨghami!”
27 Não somente há o perigo de nossa profissão perder sua reputação, mas também de o templo da grande deusa Ártemis cair em descrédito e de a própria deusa, adorada em toda a província da Ásia e em todo o mundo, ser destituída de sua majestade divina".
28 Mee oraegha athara maghɨra mbɨghɨravɨram mbɨŋgɨ kamaghɨusue, “Artemis izɨɨni ikhɨv iti. A Efesusɨnɨ uŋuuna asaaŋn amigh!”
28 Ao ouvirem isso, eles ficaram furiosos e começaram a gritar: "Grande é a Ártemis dos efésios! "
29 Uthughun khavɨn uŋuun khavɨni itir gumasi rako amisi bar nɨŋnɨɨŋni ikhɨva amui. Mee bar, Gaius ri Aristarkusɨn usuiragha aniiŋ ukuruvagha, nori akuvir aŋanan ikhɨvan uzuamɨra akhɨrɨsiigha gue. Aniiŋ Masedonian distrighɨn gumaghaniiŋ Polɨn phorugha arui thani.
29 Em pouco tempo a cidade toda estava em tumulto. O povo foi às pressas para o teatro, arrastando os companheiros de viagem de Paulo, os macedônios Gaio e Aristarco.
30 Pol nombɨ gumasi rako amisir phoghɨn thooŋn maŋŋamɨusuava amuima, nɨghɨnɨghana aghavaghar Iesusɨn iti tharsi aŋn thevi.
30 Paulo queria apresentar-se à multidão, mas os discípulos não o permitiram.
31 Ivhɨra Efesusɨn gavmanɨn gumasir marsi, mee Polɨn aveeŋmbua, mee aŋmɨusua akam amaŋga mbɨghɨravɨra aŋn rɨghorigharua kamaghɨusue, “Nɨɨ aŋanan ikhɨvan gumasi rako amisi nori akuvir thavɨn maŋŋan thaghɨri.”
31 Alguns amigos de Paulo dentre as autoridades da província chegaram a mandar-lhe um recado, pedindo-lhe que não se arriscasse a ir ao teatro.
32 Gumasi rakoma amisi uthughun khavɨn nori akuvisi tharsi mee atamatami nɨghɨnɨsi. Marsi bighan mavɨm mbɨŋgɨ deeghi. Marsi bighan igharisi thavɨm mbɨŋgɨ deeghi. Gumasira avhɨrara kamagh ikeeŋsi phatɨ, mee theoghousuavɨra zaa nori akuvagha iti.
32 A assembléia estava em confusão: uns gritavam uma coisa, outros gritavam outra. A maior parte do povo nem sabia por que estava ali.
33 Mauthughura Judarii, men gumaghan mav Aleksandera tɨvamandasi, a gua ufhuaraghavɨrou utu. Mauthughura marsi kamaghɨusue, “Aleksander ti osɨmndɨgha mbɨnɨɨŋ.” Mauthughura a nona afharimuni inɨmɨre ikhaousua mem mbɨŋgeeghi. A men akaa ikaravaghousua.
33 Alguns da multidão julgaram que Alexandre era a causa do tumulto, quando os judeus o empurraram para frente. Ele fez sinal pedindo silêncio, com a intenção de fazer sua defesa diante do povo.
34 Mee ikaaŋi, a Judarir akoghɨn gumaghan mav, mee barbar nori nigha dɨɨ kamaghɨusue, “Artemis izɨɨni ikhɨv iti. A Efesusɨnɨ uŋuuna asaaŋn amigh!” Men dɨndɨɨ aron iŋeendagh uthughun phuninin gu.
34 Mas quando ficaram sabendo que ele era judeu, todos gritaram a uma só voz durante cerca de duas horas: "Grande é a Ártemis dos efésios! "
35 Mauthughura Efesusɨnɨ uŋuuni ikhɨvan osɨɨran gumagh gumasir phoghɨn khava amɨɨva kamagh mem mbɨŋgeeghi, “Efesesiiŋn gumasi rako amisi gee oragh. Unuaghɨnan khavɨn gumasi rako amisi bar ikaaŋi. Akɨman mavɨn izɨɨ Artemis ana ovheeni ikhegha zeghirɨ. Kamagha amuisima Efesusɨnɨ uŋuun ikɨva, Artemisɨn rɨphen ko an akɨman garir uŋuun.
35 O escrivão da cidade acalmou a multidão e disse: "Efésios, quem não sabe que a cidade de Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis e da sua imagem que caiu do céu?
36 Ee ikaaŋi, gumagha thav akaar kharsir guaragham thughatɨs phatɨghami. Kamagha amuisima gee inɨmɨre ikhɨɨ, gee uzuamɨra bigha thavɨ ramuan thaghɨri.
36 Portanto, visto que estes fatos são inegáveis, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 Gee gumaghan khaniiŋ nigha khagh ze. Aniiŋ Artemisɨn rɨphenan bigha thavo okemisi phatɨ. Aniiŋ Artemisɨn izɨɨra afharavaesi phatɨ.
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, embora eles não tenham roubado templos nem blasfemado contra a nossa deusa.
38 Demitriusɨn phorugha iŋaarir gumasi, mee osɨmndɨghan kha gumaghani ikhɨtima, osɨmndɨsiva oraghava anda rɨkɨrir rɨphenir rako osɨmndɨsiva oraghava andar rɨkɨrir gumasi iti. Mee men osɨmndɨsiva oraghava andar rɨkɨrir rɨphenan andar rɨkɨrami.
38 Se Demétrio e seus companheiros de profissão têm alguma queixa contra alguém, os tribunais estão abertos, e há procônsules. Eles que apresentem suas queixas ali.
39 Khara osɨmndɨsiva oraghava anda rɨkɨrirɨ uthugh phatɨ. Kamagha amuisi gee osɨmndɨsi ikhɨva, gee maŋɨ nomthegh osɨmndɨsiva oraghava anda rɨkɨrir uthughun zɨva anda rɨkɨrami.
39 Se há mais alguma coisa que vocês desejam apresentar, isso será decidido em assembléia, conforme a lei.
40 Romiiŋn gumasi ee kha amuisi bighaaŋmba oraegh zɨva, kamagh em mbɨkɨmaŋga, ‘Gee osɨmdɨghi iti.’ Ee amuisi bighan khavɨm mbɨnɨŋ phatɨ. Mee bighan khavɨusua azaraghtima, ee mbɨkɨmaŋgamirɨ mbɨŋgɨmɨŋgɨ phatɨ.”
40 Da maneira como está, corremos o perigo de sermos acusados de perturbar a ordem pública por causa dos acontecimentos de hoje. Nesse caso, não seríamos capazes de justificar este tumulto, visto que não há razão para tal".
41 A kamaghɨm mbɨkemigha gɨvagha gumasi rako amisi amandasi mee gue.
41 E, tendo dito isso, encerrou a assembléia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.