Lucas 23
Sola NT (SOY_SIM) vs NVI
1 Pisoi nnɛ́í pɛɛ n cɑ́pinɛlɛ̃ ɑpi yisi ɑpí nɛ Yeesu Pilɑti kɛ́mɛɛ sĩ́.
1 Então toda a assembléia levantou-se e o levou a Pilatos.
2 Api kei nɛ nsímɛ́ u wɑ́ɑ́nɑ́ pin tee rɛ: Tɔ usoi nkó lɛɛpɔlɛ un kurɔ́yu pikɔ́ tɑ́lisi rɛ pikɛ́ ncée kópɛ ritiki. U pi símɑɑnkɛɛ rɛ ɑ́pi kɑpɛ lɑmpoo Rɔm uyɔɔpi Sesɑɑ hɛ́ɛlɛ, un kɔ tee rɛ uyɛ̃ kɛ Uléécɑɑ uu wɛ́ɛ, uyɔ́ɔpi.
2 E começaram a acusá-lo, dizendo: "Encontramos este homem subvertendo a nossa nação. Ele proíbe o pagamento de imposto a César e se declara ele próprio o Cristo, um rei".
3 Pilɑti uu u pisɛ rɛ: Pɔ́ɔ Pisuifi uyɔɔpii? Yeesu uu rinɔ́ɔ u yɔ́su rɛ: Mmɛ̃ kɑɑ nní mɑ.
3 Pilatos perguntou a Jesus: "Você é o rei dos judeus? " "Tu o dizes", respondeu Jesus.
4 Pilɑti uu pɛɛ pɛpɛɛ yɛ Uléécɑɑ inyɔ́ɔnsɛ n wɑ piwɛ́ɛ́sɛ nɛ risoiwuí mɑɑ rɛ: Ám ncɑɑi ńkɑ nyɑ́ni mɛɛ yɛ́ usoi nkó ɑkpɑnii n tɑ̃.
4 Então Pilatos disse aos chefes dos sacerdotes e à multidão: "Não encontro motivo para acusar este homem".
5 Amɑ́ ɑpi pimɑ́ikɛɛ n kpɑ́lɛ̃ nɛ ńnɑŋɛ rɛ: Usoi nkó yɛɛ kuyu pikɔ́ pihɑ́ikusɛ tɑ́lɑɑnkɛɛ, Kɑlilee-pɔ kuu kóri uu Yutee kɛtẽ nnɛ́í cɔpu uú nɛ nté tuiri.
5 Mas eles insistiam: "Ele está subvertendo o povo em toda a Judéia com os seus ensinamentos. Começou na Galiléia e chegou até aqui".
6 Kɛ Pilɑti uu ɑnɔ́ɔ nyɛ̃ n kṍ, uu pisɛ rɛ: Usoi nkó yɛ Kɑlilee ukɔ́ lɛɛ?
6 Ouvindo isso, Pilatos perguntou se Jesus era galileu.
7 Kuu n céri rɛ Erooti yɛɛ Kɑlilee kɛtẽ-pɔ Yeesu uyɔɔpi, uu Yeesu u pɑ́ɑ́ipɔ, liriyíkí rɛ Erooti ricuruu yɛ siyɑ́ɑ sɛ̃ kumúŋɛ́-i Yerusɑlɛm-i welɛ.
7 Quando ficou sabendo que ele era da jurisdição de Herodes, enviou-o a Herodes, que também estava em Jerusalém naqueles dias.
8 Kɛ Erooti uu Yeesu n yɛ̃́, ɑi u lɑrisi, liriyíkí rɛ u pɛɛ mɛkɛɛ-mɛ Yeesu nnɛ̃́ kómɛilɛ lin tipɔ́ɔ u we rɛ ukɛ́ u yɛ̃. U pɛɛ tɑ́lɛ̃ tɛ Yeesu yɛ́ uinipɛɛ-i mɛwɑisɑŋɑ mɛnyinɛ wɑ.
8 Quando Herodes viu Jesus, ficou muito alegre, porque havia muito tempo queria vê-lo. Pelo que ouvira falar dele, esperava vê-lo realizar algum milagre.
9 Uu u písɛisɛ ɑi nɑ́ŋɑi, ɑmɑ́ Yeesu úu rinɔ́ɔ ríkɑ u yɔsí.
9 Interrogou-o com muitas perguntas, mas Jesus não lhe deu resposta.
10 Pɛpɛɛ yɛ Uléécɑɑ inyɔ́ɔnsɛ n wɑ piwɛ́ɛ́sɛ nɛ isé picélɑɑ pin kei we pin nɛ Yeesu isímɛ́ piwɑɑnɑi kɛ́yu mɑhɑni.
10 Os chefes dos sacerdotes e os mestres da lei estavam ali, acusando-o com veemência.
11 Erooti nɛ upisɔ́ɔ́cɑ ɑpi kɛcɑ́ɑ́ u nyɑ́nɛi ɑpi u n sɛ́nnyi yɑrɛ kɛsoi kpɑ́rɑ́pi. Api kɛtúkɑnkɑ kɛcirɛ u tɑni ɑpi Pilɑti-mɛ̃ u pɛsɛpɔ.
11 Então Herodes e os seus soldados ridicularizaram-no e zombaram dele. Vestindo-o com um manto esplêndido, mandaram-no de volta a Pilatos.
12 Erooti nɛ Pilɑti yɛ pɛɛ pilɑ́ɑrɔ lɛ, ɑmɑ́ ɑpi kɛyɑ́ɑ kɛ̃ kusɑ́nɛ tonɛ.
12 Herodes e Pilatos, que até ali eram inimigos, naquele dia tornaram-se amigos.
13 Pilɑti uu pɛpɛɛ yɛ Uléécɑɑ inyɔ́ɔnsɛ n wɑ piwɛ́ɛ́sɛ nɛ kuyu piyukɔɔ́ nɛ kuyu pikɔ́ cɑ́pinɛ,
13 Pilatos reuniu os chefes dos sacerdotes, as autoridades e o povo,
14 uu pi mɑɑ rɛ: Nɔ nɛ usoi nkó nɛ́ kɑlɛ nɔn tee rɛ u pisoi tɑ́lisi rɛ pikɛ́ ncée kópɛ ritiki. Too, nɔ́kɛnɛ́yu-i kɑm u písɛi ɑ́m kɔ ncɑɑi kɑni rɛ u wɑi ńkɑ yɛ̃.
14 dizendo-lhes: "Vocês me trouxeram este homem como alguém que estava incitando o povo à rebelião. Eu o examinei na presença de vocês e não achei nenhuma base para as acusações que fazem contra ele.
15 Erooti úu kɔ uncɑɑi ńkɑ yɛ̃, liriyíkí rɛ u rɔ́ u pɛsɛmɛlɛ. Kɑi nní lɛ̃, usoi nkó úu ncɑɑi ńkɑ mɑ́ mɛɛ yɛ́ ń tíyɛsɛ pikɛ́ u ń kpu.
15 Nem Herodes, pois ele o mandou de volta para nós. Como podem ver, ele nada fez que mereça a morte.
16 Lɛ̃ nnyɑ nɛ́ tíyɛsɛ ɑpi kuyíyɑɑ u fɑpii ɑm lɛ̃ mɛmɑ́ɑ́ u tíyɛ.
16 Portanto, eu o castigarei e depois o soltarei.
17 [Li pɛɛ tílɑsi lɛ rɛ Pilɑti ukɛ́ ukpɑniikɔ́ usɛ pi riyɑ́ ḿpɑ́ nkpɔ mɛlɔ́ɔ́ ɑnyɑ̃́ ɑ́ye.]
17 Ele era obrigado a soltar-lhes um preso durante a festa".
18 Api pinnɛ́í pipupukɛɛ kpɑ́ rɛ: A usoi nkó rɔ́ kpu ɑɑ Pɑrɑpɑsi yɑ́!
18 A uma só voz eles gritaram: "Acaba com ele! Solta-nos Barrabás! "
19 Pihɑ́ikusɛ mɛwɑi mɛnyinɛ kɛ Pɑrɑpɑsi pɔ́ɔ pɛɛ kuyu-i tɑmmɛ uu kɔ usoi kopu. Lɛ̃ nnyɑ kɑpí pɛɛ uyɛ̃ kukpɑniilee tɑ̃.
19 ( Barrabás havia sido lançado na prisão por causa de uma insurreição na cidade e por assassinato. )
20 Kɛ Pilɑti uu nní ń lɑ ukɛ́ Yeesu ŋmɛ́hɛrɛɛsɛ nnyɑ, uu risoiwuí nɛ pisímɛ́ kpɑ́.
20 Desejando soltar a Jesus, Pilatos dirigiu-se a eles novamente.
21 Amɑ́ ɑpi pupɛi rɛ: A kunɑpɛ́ɛ́kɔɔ́ kɛcɑ́ɑ́ u kɑrii, ɑ kunɑpɛ́ɛ́kɔɔ́ kɛcɑ́ɑ́ u kɑrii.
21 Mas eles continuaram gritando: "Crucifica-o! Crucifica-o! "
22 Pilɑti uu mɛtɑ́ɑ́nũ pimɑ́ɑ pi kpɑ́ rɛ: Ncɑɑi ń-ye kuu mpíí wɑ? Ám ncɑɑi ńkɑ ukɛcɑ́ɑ́ yɛ̃́ mɛɛ yɛ́ ń tíyɛsɛ pikɛ́ nɛ u ń kpu. Lɛ̃ nnyɑ nɛ́ tíyɛsɛ pikɛ́ nɛ kuyíyɑɑ u kɑii ɑm pɛɛ u yɑ́pɔ.
22 Pela terceira vez ele lhes falou: "Por quê? Que crime este homem cometeu? Não encontrei nele nada digno de morte. Vou mandar castigá-lo e depois o soltarei".
23 Amɑ́ ɑpi pipupukɛɛ nɔŋ́ tɛ pikɛ́ Yeesu kunɑpɛ́ɛ́kɔɔ́ kɛcɑ́ɑ́ kɑrii. Ai Pilɑti feriyɛ.
23 Eles, porém, pediam insistentemente, com fortes gritos, que ele fosse crucificado; e a gritaria prevaleceu.
24 Pilɑti uu hɔ́ rɛ ukɛ́ lɛ̃ kɑpi u m pisɛ pi wɑ.
24 Então Pilatos decidiu fazer a vontade deles.
25 Uu usoi uyɛ̃ kɑpi n tee rɛ ukɛ́ riyɑ́ yɑ́, uu Yeesu pi múísɛ rɛ pikɛ́ nɛ u li lɛ̃ kɑpi ń lɑ. Uyɛ̃ kuu nní rin-yɑ́ yɛ pɛɛ pihɑ́ikusɛ mɛwɑi mɛnyinɛ kuyu-i tɑmmɛlɛ uu kɔ usoi kopu. Lɛ̃ nnyɑ kɑpí pɛɛ uyɛ̃ kukpɑniilee tɑ̃.
25 Libertou o homem que havia sido lançado na prisão por insurreição e assassinato, aquele que eles haviam pedido, e entregou Jesus à vontade deles.
26 Kɑpí nɛ Yeesu n tɔ́su, ɑpí nɛ Sirɛɛni kuyu ukɔ́ unyinɛ kɑpi yɛ n sée rɛ Simɔɔ sɑ́nɛ un sicɑrɛ-mɛ̃ leeri. Api u tini ɑpi Yeesu kunɑpɛ́ɛ́kɔɔ́ u cɔnsɛ rɛ ukɛ́ nɛ u n tikilɛ̃.
26 Enquanto o levavam, agarraram Simão de Cirene, que estava chegando do campo, e lhe colocaram a cruz às costas, fazendo-o carregá-la atrás de Jesus.
27 Pisoi kulúi nɛ pinɔ́si pin u tikilɛ̃. Pinɔ́si pin siwuu pirɑlɛ̃ pin nɛ ukɛcɑ́ɑ́ téni pin kɔ nɛ u tikilɛ̃.
27 Um grande número de pessoas o seguia, inclusive mulheres que lamentavam e choravam por ele.
28 Yeesu uu pinɔ́si kuwɛ́lɛ́-mɛ̃ pɑnsɛpɔ uu rɛ: Yerusɑlɛm pinɔsi, ɑ́ni kɑpɛ nɛ̃́ nnyɑ n ténisi. Amɑ́ ɑni nɔ́rinɛ́cúruu nɛ nɔ́sinɛ́wɑ̃́ nnyɑ ténisi.
28 Jesus voltou-se e disse-lhes: "Filhas de Jerusalém, não chorem por mim; chorem por vocês mesmas e por seus filhos!
29 Likumúŋɛ́ rɛ siyɑ́ɑ yɛ sɔ́ntilɛ, sɛ-i kɑpi yɛ́ ḿ mɑɑ rɛ: Pinɔ́si nyɑpi pɛɛ ɑ́pi píkɑi m mɑ́rɑɑlɛ̃ ɑ́pi kɔ píkɑi n nyɛnsɛlɛ̃ yɛ pínɑrɛkomɛ lɛ.
29 Pois chegará a hora em que vocês dirão: ‘Felizes as estéreis, os ventres que nunca geraram e os seios que nunca amamentaram! ’
30 Pisoi yɛ́ pɛɛ ɑkúú pimɑ́ikɛɛ lõ tɛ: Ani kɛrɔ́cɑ́ɑ́ loó, ɑpi sikúúpi mɑ́ikɛɛ rɛ: Ani tɔ́ yɑ́rii.
30 "Então dirão às montanhas: ‘Caiam sobre nós! ’ e às colinas: ‘Cubram-nos! ’
31 Likumúŋɛ́ rɛ pin nɛ́ɛ ń we yɑrɛ kunɑ ŋmṹ nní n wɑ, íye kɑpi yɛ́ pɛɛ nɔ́ɔ nní ń we yɑrɛ kunɑ kóimɑ pɔ̃́ wɑ?
31 Pois, se fazem isto com a árvore verde, o que acontecerá quando ela estiver seca? "
32 Api kɔ nɛ piwɑikópɛkɔɔ́ pitɛ́ pinyinɛ n tɔ́su pikɛ́ hɑ pi nɛ Yeesu kɛsẽ́ kpu.
32 Dois outros homens, ambos criminosos, também foram levados com ele, para serem executados.
33 Kɑpi kɛlõ kɛ̃ kɑpi yɛ n sée rɛ Kúyu Koŋoo n tu, ɑpi kei Yeesu kunɑpɛ́ɛ́kɔɔ́ kɛcɑ́ɑ́ kɑrii, ɑpi kɔ piwɑikópɛkɔɔ́ pitɛ́ pɛ̃ kɑrikɛɛ ɑnɑpɛ́ɛ́kɔɔ́ kɛcɑ́ɑ́, usɛ ukulukɛ-lukɛ, ucɔ ukumii-mɛ̃.
33 Quando chegaram ao lugar chamado Caveira, ali o crucificaram com os criminosos, um à sua direita e o outro à sua esquerda.
34 Yeesu uu pɛɛ rɛ: Sɑ́ɑ, ɑ piɑkópɛ pi sɑ́rɛi, likumúŋɛ́ rɛ ɑ́pi nyu lɛ̃ kɑpi n wɑi. Api pɑŋɑi ɑpí nɛ pimɛcɔpɛcirɛ uilũ hɔɔnɛntɛ.
34 Jesus disse: "Pai, perdoa-lhes, pois não sabem o que estão fazendo". Então eles dividiram as roupas dele, tirando sortes.
35 Piyukɔ́ pin kei nyɛnu pin nyɑ́nɛi. Pisuifi piwɛ́ɛ́sɛ ɑpi kɛcɑ́ɑ́ u nyɑ́nɛi pin tee rɛ: U picɔ yoriyɛntɛlɛ, ukɛ́ uricuruu yoriyɛ, in tɛ u Kirisi lɛ, uyɛ̃ kɛ Uléécɑɑ uu n wɛ́ɛ.
35 O povo ficou observando, e as autoridades o ridicularizavam. "Salvou os outros", diziam; "salve-se a si mesmo, se é o Cristo de Deus, o Escolhido".
36 Pisɔ́ɔ́cɑ ricuruu ɑpi kɛcɑ́ɑ́ u nyɑ́nɛi ɑpí nɛ u kɔ ɑpi pítɑ nyɛpɛ-nyɛpɛ pinyinɛ u tuŋɑ́
36 Os soldados, aproximando-se, também zombavam dele. Oferecendo-lhe vinagre,
37 ɑpi rɛ: Pɔn Pisuifi uyɔɔpi, ɑ ripɔ́cúruu yoriyɛ.
37 diziam: "Se você é o rei dos judeus, salve-se a si mesmo".
38 Api pɛɛ uriyu kɛcɑ́ɑ́ wɔ́lu rɛ: Nkó yɛɛ Pisuifi uyɔɔpi.
38 Havia uma inscrição acima dele, que dizia: ESTE É O REI DOS JUDEUS.
39 Uwɑikópɛkɔɔ́ usɛ kɑpi kunɑpɛ́ɛ́kɔɔ́ kɛcɑ́ɑ́ ń kɑriilɛ̃ uu u lɑ́misi un tee rɛ: Nɛ́ntɛ pɔ́ɔ uyɛ̃ kɛ Uléécɑɑ uu n wɛ́ɛ? A ripɔ́cúruu yoriyɛ ɑɑ kɔ tɔ̃́ yoriyɛ!
39 Um dos criminosos que ali estavam dependurados lançava-lhe insultos: "Você não é o Cristo? Salve-se a si mesmo e a nós! "
40 Amɑ́ ucɔ nkó uú nɛ u cɛ́si rɛ: Pɔn nɛ Uléécɑɑ wuruu? Pɔ́ɔ nní uɑkpɑnii ɑcɔ kɛ́mɛɛ ń we.
40 Mas o outro criminoso o repreendeu, dizendo: "Você não teme a Deus, nem estando sob a mesma sentença?
41 Tɔ̃́ ɑkpɑnii piwɑi yɛ nɛ risɑ́lɛ, likumúŋɛ́ rɛ mɛrɔ́wɑi kópɛ kulɑɑ kɑri nní le, ɑmɑ́ uyɛ̃ úu ncɑɑi ńkɑ wɑ.
41 Nós estamos sendo punidos com justiça, porque estamos recebendo o que os nossos atos merecem. Mas este homem não cometeu nenhum mal".
42 Uu limɛmɑ́ɑ́ kpɑ́ rɛ: Yeesu ɑ kɛnɛ́cɑ́ɑ́ léisɛ pɔn píyei ipɔ́yɔ́ɔpi pilukɛ n wemɛ.
42 Então ele disse: "Jesus, lembra-te de mim quando entrares no teu Reino".
43 Yeesu uu rinɔ́ɔ u yɔ́su rɛ: Asei kɑm pɔ́ símisi, nɛni kɛyɑɑ nkɛ́, tɔ́ nɛ mpɔ̃́ nɛ pi Uléécɑɑ iyɔɔpi kɛ́mɛɛ.
43 Jesus lhe respondeu: "Eu lhe garanto: Hoje você estará comigo no paraíso".
44 Ituŋɛ kɛcírɛ kumúŋɛ́, kuŋmɑhɑ ɑku kɛtẽ nnɛ́í kɛcɑ́ɑ́ cɔni hɑ́i nɛ ituŋɛ mɛtɑɑni kumúŋɛ́-pɔ. Kusɑ́ŋɑ́ɑ́ kɑpí nɛ Uléécɑɑ kɛyɔ n kénɛlɛ̃ ɑku kɛcɔpɛ cɛɛ́rinɛ.
44 Já era quase meio dia, e trevas cobriram toda a terra até às três horas da tarde;
45 — ausente —
45 o sol deixara de brilhar. E o véu do santuário rasgou-se ao meio.
46 Yeesu uu mɛyɑ̃́ pupɛi rɛ: Sɑ́ɑ, nɛ nnɛ́fɑ́ɑ ɑpɔ́nípɛ-i wɑ. Kuu ɑnɔ́ɔ nyɛ̃ pimɑ́ɑ ḿ mɑsí, uu kpi.
46 Jesus bradou em alta voz: "Pai, nas tuas mãos entrego o meu espírito". Tendo dito isso, expirou.
47 Rɔm usɔ́ɔ́cɑ wɛ́ɛ́sɛ uu lɛ̃ nnɛ́í lɛɛ n wɑpisi yɛnu, uu Uléécɑɑ ríyu wɑisɛ uu rɛ: Asei kɛcɑ́ɑ́, usoi nkó yɛ pɛɛ ɑsei ute lɛ.
47 O centurião, vendo o que havia acontecido, louvou a Deus, dizendo: "Certamente este homem era justo".
48 Pɛ̃ nnɛ́í pɛɛ pɛɛ ń kɑ ɑwúí ɑwúí pikɛ́ nyɑ́nɛi, ɑpi lɛlɛɛ n wɑ yɛnu, ḿpɑ́ úye uu pɛɛ pɛlɛ un mpɔ́ɔcɑɑi nɛ kɛwuu pirɑlɛ̃.
48 E todo o povo que se havia juntado para presenciar o que estava acontecendo, ao ver isso, começou a bater no peito e a afastar-se.
49 Yeesu pisɑnɛ nnɛ́í nɛ pinɔ́si pɛɛ pɛɛ u n sɑ́rummɛ hɑ́i Kɑlilee-pɔ, ɑpi iyɑɑ-pɔ nyɛrɛ ɑpi lɛlɛɛ n wɑi n nyɑ́nɛi.
49 Mas todos os que o conheciam, inclusive as mulheres que o haviam seguido desde a Galiléia, ficaram de longe, observando essas coisas.
50 Pisuifi kuyu Arimɑtee kɛ́mɛɛ kɛ utisi unyinɛ uú pɛɛ́ we. Pi yɛ u sée rɛ Yosɛfi. U pɛɛ kɛtúhɑɑnɛ píimɑ uwɛ́ɛ́sɛ usɛ lɛ, ɑmɑ́ lɛ̃ kɛ upiwɛ́ɛ́sɛcɔ ɑpi rinhɔ́ ɑpi wɑi ɑ́i nɛ u risɑ́. Utisi uyɛ̃ nɛ pɛɛ ɑsei ute lɛ un kɔ Uléécɑɑ iyɔɔpi mɛkɑmɛ mɛ̃́.
50 Havia um homem chamado José, membro do Conselho, homem bom e justo,
51 — ausente —
51 que não tinha consentido na decisão e no procedimento dos outros. Ele era da cidade de Arimatéia, na Judéia, e esperava o Reino de Deus.
52 Uu Pilɑti kɛ́mɛɛ sĩ́ uú hɑ u pisɛ rɛ ukɛ́ Yeesu u pɑ.
52 Dirigindo-se a Pilatos, pediu o corpo de Jesus.
53 Uu limɛmɑ́ɑ́ kunɑpɛ́ɛ́kɔɔ́ kɛcɑ́ɑ́ Yeesu súisɛri, uu kusɑ́ŋɑ́ɑ́ u pílɛsi uu nhórɛ kɑpi kupɑrɛcɑŋɑɑ-i n wɑ kɛ́mɛɛ u finsɛ. Ápi nhórɛ mmɛ-i úkɑ kulɑɑlɛ̃.
53 Então, desceu-o, envolveu-o num lençol de linho e o colocou num sepulcro cavado na rocha, no qual ninguém ainda fora colocado.
54 Kɛyɑ́ɑ kɛɛ nɛ risɑ́lɛ kɛwéntɛyɑɑ usé, kɛwéntɛyɑɑ kɛn nɛ korɑɑnɛnɛ.
54 Era o Dia da Preparação, e estava para começar o sábado.
55 Pinɔ́si pɛɛ pɛɛ Yeesu n sɑ́rummɛ hɑ́i Kɑlilee-mɛ nɛ Yosɛfi ɑpi rikpíí-i símpɔ pikɛ́ yɛ̃́ lɛ̃ kɑpi Yeesu n finsɛ.
55 As mulheres que haviam acompanhado Jesus desde a Galiléia, seguiram José e viram o sepulcro, e como o corpo de Jesus fora colocado nele.
56 Api pɛɛ kɛ́yɔ pɛlɛ ɑpí hɑ mɛ́kpɔ nɛ tulɑɑli ncɔpuri wɑi pikɛ́ Yeesu níŋɛsi. Amɑ́ ɑpi kɛwéntɛyɑɑ kɛtúŋɛ́ wéntɛ yɑrɛ kɛ isé ii m pisɛ ɑpi kɛlenɛ simpɔ.
56 Então, foram para casa e prepararam perfumes e especiarias aromáticas. E descansaram no sábado, em obediência ao mandamento.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 23, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.