1 Reis 18
Songhai de Gao (SES) vs ACF
1 Waati kuku banda ga, kogaa jiiri hinzantoo ra, Abadantaa na šenni har Ilyasu se ka nee: «Koy Akab do, ay ga ncirɲi kaŋandi laboo ga.»
1 E sucedeu que, depois de muitos dias, a palavra do SENHOR veio a Elias, no terceiro ano, dizendo: Vai, apresenta-te a Acabe; porque darei chuva sobre a terra.
2 Ilyasu koy Akab do. Woo gar heraa laala Samari laamaa ra.
2 E foi Elias apresentar-se a Acabe; e a fome era extrema em Samaria.
3 Akab na Abdiyas kaŋ ga huga nda kokoyoo hugoo cee. Abadantaa hunburaa ga hanse ka bara Abdiyas ra,
3 E Acabe chamou a Obadias, o mordomo; e Obadias temia muito ao Senhor,
4 waatoo kaŋ Žezabel na Abadantaa annabey halaci, Abdiyas na annabi zangu (100) zaa kʼi tugu boro woyguu (50) woyguu (50) tondi guusu ra, ka cindi kʼi noo ŋaayan nda hari.
4 Porque sucedeu que, destruindo Jezabel os profetas do Senhor, Obadias tomou cem profetas, e de cinqüenta em cinqüenta os escondeu numa cova, e os sustentou com pão e água.
5 Akab nee Abdiyas se: «Koy gandaa yaara, ma koy hari dogey kul ra, nda goorey kul ra, a ga hin ka tee subu ma duwandi i ra, ir mʼa noo ir baryey nda ir lanbaanawey se hala ir masi kaa ka tilasu ka wiiya i ra.»
5 E disse Acabe a Obadias: Vai pela terra a todas as fontes de água, e a todos os rios; pode ser que achemos erva, para que em vida conservemos os cavalos e mulas, e não percamos todos os animais.
6 I na gandaa zamna ngi game kʼa yaara. Akab koy fondo foo ra, Abdiyas koy fondo tana ra.
6 E repartiram entre si a terra, para a percorrerem: Acabe foi à parte por um caminho, e Obadias também foi sozinho por outro caminho.
7 Abdiyas goo fondaa ra, a kubay nda Ilyasu. Waatoo kaŋ Abdiyas dii a, a na Ilyasu bay, a na nga ndumoo sinji laboo ra kʼa foo ka nee: «Ni no ay koyoo Ilyasu wala?»
7 Estando, pois, Obadias já em caminho, eis que Elias o encontrou; e Obadias, reconhecendo-o, prostrou-se sobre o seu rosto, e disse: És tu o meu senhor Elias?
8 Ilyasu nee a se: «Agay no. Koy nee ni koyoo Akab se kaŋ ay goo ne.»
8 E disse-lhe ele: Eu sou; vai, e dize a teu senhor: Eis que Elias está aqui.
9 Abdiyas nee: «Macin ti zunuboo kaŋ ay nʼa tee kaŋ se nʼga agay, ni tamoo daŋ Akab kaboo ra a mʼay wii?
9 Porém ele disse: Em que pequei, para que entregues a teu servo na mão de Acabe, para que me mate?
10 Ay ga žee nda Abadantaa kaŋ ga huna maaɲoo, ganda sii no, laama mo sii no kaŋ ra ay koyoo mana boro sanba ka koy ni ceeci. Nda borey willi kate ka nee kaŋ ni sii no, a ga nee nongoo borey wala gandaa borey se kaŋ i ma žee, nda cimi no kaŋ i mana dii ni.
10 Vive o SENHOR teu Deus, que não houve nação nem reino aonde o meu senhor não mandasse em busca de ti; e dizendo eles: Aqui não está, então fazia jurar os reinos e nações, que não te haviam achado.
11 Nga no sohõ nʼga nee kaŋ ya koy nee ay koyoo se: ‹Ilyasu goo ne.›
11 E agora dizes tu: Vai, dize a teu senhor: Eis que aqui está Elias.
12 Nda ay koy a har Akab se, ka gar a mana duu ni, zama nda ay hun ni do sohõ da, Abadantaa Hundoo ga koy nda ni nongu kaŋ ay sʼa bay ra, woo ga, a gʼay wii. Ka gar Abadantaa hunburaa goo ay binoo ra za ay zankataraa ga.
12 E poderia ser que, apartando-me eu de ti, o Espírito do Senhor te tomasse, não sei para onde, e, vindo eu a dar as novas a Acabe, e não te achando ele, me mataria; porém eu, teu servo, temo ao Senhor desde a minha mocidade.
13 Waatoo kaŋ Žezabel ga Abadantaa annabey wii, hayaa kaŋ ay nʼa tee mana maarʼa wala, ay koyoo? Ya nka annabi zangu (100) zaa Abadantaa annabey ra ka koy i tugu boro woyguu (50) woyguu (50) tondi guusu ra, ka cindi kʼi noo ŋaayan nda hari.
13 Porventura não disseram a meu senhor o que fiz, quando Jezabel matava os profetas do SENHOR? Como escondi a cem homens dos profetas do SENHOR, de cinqüenta em cinqüenta, numa cova, e os sustentei com pão e água?
14 Nga no, sohõ ni, nʼga nee kaŋ ya koy nee ay koyoo se kaŋ Ilyasu goo ne. A ga kaa kʼay wii.»
14 E agora dizes tu: Vai, dize a teu senhor: Eis que Elias está aqui; ele me mataria.
15 Ilyasu nee: «Ay ga žee nda Abadantaa, Aduɲɲakoyoo kaŋ ga huna maaɲoo, nga kaŋ goyoo ra ay goo, kaŋ hõ ay ga koy Akab do.»
15 E disse Elias: Vive o Senhor dos Exércitos, perante cuja face estou, que deveras hoje me apresentarei a ele.
16 Abdiyas koy Akab kubay kʼa noo Ilyasu alhabar. Woo ga, Akab koy Ilyasu kubay.
16 Então foi Obadias encontrar-se com Acabe, e lho anunciou; e foi Acabe encontrar-se com Elias.
17 Za kaŋ Akab dii Ilyasu, Akab nee a se: «Ni no ka kate Izirayel ga bone!»
17 E sucedeu que, vendo Acabe a Elias, disse-lhe: És tu o perturbador de Israel?
18 Ilyasu nee: «Manʼti agay no ma kate Izirayel ga bone. Ni nda ni baabaa hugoo no ma kate Izirayel ga bone, zama war na Abadantaa yaamarey naŋ ka koy Balyaŋ gana.
18 Então disse ele: Eu não tenho perturbado a Israel, mas tu e a casa de teu pai, porque deixastes os mandamentos do Senhor, e seguistes a Baalim.
19 Sohõ, daŋ Izirayel kul ma kaa ka marga ay jere Karmel tondi hondoo here nda annabi zangu taaci nda woyguwaa (450) kaŋ ga Bal gana, nda annabi zangu taacaa (400) kaŋ ga Ašera tooru woyoo gana ka ŋaa Žezabel bande.»
19 Agora, pois, manda reunir-se a mim todo o Israel no monte Carmelo; como também os quatrocentos e cinqüenta profetas de Baal, e os quatrocentos profetas de Aserá, que comem da mesa de Jezabel.
20 Akab donto Izirayel borey kul do ka Bal annabey marga Karmel tondi hondoo here.
20 Então Acabe convocou todos os filhos de Israel; e reuniu os profetas no monte Carmelo.
21 Ilyasu man jamaa ka nee: «Hala waati foo no war ga fondo hinka ganayan naŋ? Nda Abadantaa ti Irkoy, wa hanga a bande, nda Bal no, wa hanga a bande.» Jamaa manʼa zaabi nda baffoo.
21 Então Elias se chegou a todo o povo, e disse: Até quando coxeareis entre dois pensamentos? Se o Senhor é Deus, segui-o, e se Baal, segui-o. Porém o povo nada lhe respondeu.
22 Ilyasu nee jamaa se: «Agay hinne ka cindi Abadantaa annabey ra, ka gar Bal annabey manʼti kala boro zangu taaci nda woyguu (450).
22 Então disse Elias ao povo: Só eu fiquei por profeta do Senhor, e os profetas de Baal são quatrocentos e cinqüenta homens.
23 Aywa, wa kate ya ne yaaru hinka. Bal annabey ma yaaru foo suuba i ra kʼa fooru kʼa fur tuurey boŋ, amma i masi nuune daŋ a ra. Agay mo ga yaaru faa zaa kʼa fooru kʼa fur tuurey boŋ bila nda ya nuune daŋ a ra.
23 Dêem-se-nos, pois, dois bezerros, e eles escolham para si um dos bezerros, e o dividam em pedaços, e o ponham sobre a lenha, porém não lhe coloquem fogo, e eu prepararei o outro bezerro, e o porei sobre a lenha, e não lhe colocarei fogo.
24 Woo banda ga, war ma war koyoo maaɲoo cee, agay mo ga Abadantaa maaɲoo cee. Koyoo kaŋ zaaboo ti nuune, nga ti Irkoy.» Jamaa kul na Ilyasu zaabi ka nee: «Ir yadda ni šennoo.»
24 Então invocai o nome do vosso deus, e eu invocarei o nome do Senhor; e há de ser que o deus que responder por meio de fogo esse será Deus. E todo o povo respondeu, dizendo: É boa esta palavra.
25 Ilyasu nee Bal annabey se: «Wa yaaru foo suuba, war ma jin kʼa hanse, zama war ga boobo, woo banda ga, war ma war koyoo cee, amma war masi nuune daŋ a ra.»
25 E disse Elias aos profetas de Baal: Escolhei para vós um dos bezerros, e preparai-o primeiro, porque sois muitos, e invocai o nome do vosso deus, e não lhe ponhais fogo.
26 I na yaaroo zaa kaŋ i nʼa noo i se, i nʼa hanse kʼa fur tuurey boŋ. I kaati ka Bal maaɲoo cee za subbaahi hala zaarikayaa ra ka nee: «Bal, ir zaabi.» Amma šenni sii no, zaabi sii no. I ga sar ka gan sargari tonadogoo kaŋ i nʼa tee jere.
26 E tomaram o bezerro que lhes dera, e o prepararam; e invocaram o nome de Baal, desde a manhã até ao meio-dia, dizendo: Ah! Baal, responde-nos! Porém nem havia voz, nem quem respondesse; e saltavam sobre o altar que tinham feito.
27 Zaaroo gamoo ra, Ilyasu nʼi ɲooɲo, a nee: «Wa hanse ka kaati, zama koy no, a goo ma miile, wala a goo salangaa ra, wala a goo naarumay ra, wala a ga hin ka tee a goo ma jirbi, a ga tun.»
27 E sucedeu que ao meio-dia Elias zombava deles e dizia: Clamai em altas vozes, porque ele é um deus; pode ser que esteja falando, ou que tenha alguma coisa que fazer, ou que intente alguma viagem; talvez esteja dormindo, e despertará.
28 I na kaati beeri tee, i šintin ka ngi boŋ hay nda ngi takubawey nda ngi yaajey ka sawa nda ngi alaadaa takaa hala nongu kaŋ ra kuri hun i ga.
28 E eles clamavam em altas vozes, e se retalhavam com facas e com lancetas, conforme ao seu costume, até derramarem sangue sobre si.
29 Waatoo kaŋ zaarikayaa bisa, i tee hollay-ize ka koy hala aluulaa taasu sargaroo kaayanoo ga. Šenni sii no, zaabi sii no, dukku-durum.
29 E sucedeu que, passado o meio-dia, profetizaram eles, até a hora de se oferecer o sacrifício da tarde; porém não houve voz, nem resposta, nem atenção alguma.
30 Waatoo woo, Ilyasu nee jamaa kul se: «Wa man kate ay do ne.» Jamaa kul man a. Abadantaa sargari tonadogoo kaŋ kayri, a nʼa hanse.
30 Então Elias disse a todo o povo: Chegai-vos a mim. E todo o povo se chegou a ele; e restaurou o altar do Senhor, que estava quebrado.
31 Ilyasu na tondi woy cindi hinka (12) zaa ka sawa nda Yakuba izey alkabiila hinnaa, Yakuba woo da se Abadantaa na šenni har ka nee: «Ni maaɲoo ga tee Izirayel.»
31 E Elias tomou doze pedras, conforme ao número das tribos dos filhos de Jacó, ao qual veio a palavra do Senhor, dizendo: Israel será o teu nome.
32 A na tondey ka sargari tonadoo cin Abadantaa maaɲoo ga. A na guusu kaa sargari tonadogoo kuubi-ka-beraa ra, guusoo ga hin ka hari liitar waranza (30) cine zaa.
32 E com aquelas pedras edificou o altar em nome do Senhor; depois fez um rego em redor do altar, segundo a largura de duas medidas de semente.
33 A na tuurey hanse, a na yaaroo fooru kʼa daŋ tuurey boŋ.
33 Então armou a lenha, e dividiu o bezerro em pedaços, e o pôs sobre a lenha.
34 Woo banda ga, a nee: «Wa koy hoobu taaci too hari, war mʼi doori sargari kukurantaa nda tuurey boŋ.» A nee koyne: «Wa yee ka doori a boŋ, a ma tee cee hinka.» I nʼa tee cee hinka. A yee koyne ka nee: «Wa yee ka doori a boŋ, a ma tee cee hinza.» I nʼa tee cee hinza.
34 E disse: Enchei de água quatro cântaros, e derramai-a sobre o holocausto e sobre a lenha. E disse: Fazei-o segunda vez; e o fizeram segunda vez. Disse ainda: Fazei-o terceira vez; e o fizeram terceira vez;
35 Sargari tonadogoo kul tee hari, guusoo mo too nda hari.
35 De maneira que a água corria ao redor do altar; e até o rego ele encheu de água.
36 Taasu sargaroo kaayanoo waati, Ilyasu man kate, a nee: «Abadantaa, Ibirahima Koyoo, Isiyaka Koyoo, Izirayel Koyoo, hõ bayrandi kaŋ ni ti Irkoy Izirayel ra, kaŋ agay ti ni tamoo, kaŋ hayey wey mo kul ay manʼi tee nda kala ni yaamaroo.
36 Sucedeu que, no momento de ser oferecido o sacrifício da tarde, o profeta Elias se aproximou, e disse: Ó Senhor Deus de Abraão, de Isaque e de Israel, manifeste-se hoje que tu és Deus em Israel, e que eu sou teu servo, e que conforme à tua palavra fiz todas estas coisas.
37 Ay zaabi, Abadantaa, ay zaabi hala jamaa woo ma bay kaŋ ni, Abadantaa ti Irkoy, ni no ma ngi biney yeeti kate ni ga.»
37 Responde-me, Senhor, responde-me, para que este povo conheça que tu és o Senhor Deus, e que tu fizeste voltar o seu coração.
38 Woo ga, Abadantaa nuunaa zunbu ka sargari kukurantaa, nda tuurey, nda tondey, nda nongoo din laboo ton. Haroo kaŋ goo guusoo ra, nuunaa nʼa kogandi.
38 Então caiu fogo do Senhor, e consumiu o holocausto, e a lenha, e as pedras, e o pó, e ainda lambeu a água que estava no rego.
39 Waatoo kaŋ jamaa kul dii woo, i sujudu ka ngi ndumey sinji laboo ra ka nee: «Abadantaa ti Irkoy, Abadantaa ti Irkoy!»
39 O que vendo todo o povo, caíram sobre os seus rostos, e disseram: Só o Senhor é Deus! Só o Senhor é Deus!
40 Ilyasu nee i se: «Wa Bal annabey dii, ba affoo masi hun i ra.» I nʼi dii. Ilyasu nʼi ka zunbu ka koy Kišoŋ haroo ra ka jindey kaa.
40 E Elias lhes disse: Lançai mão dos profetas de Baal, que nenhum deles escape. E lançaram mão deles; e Elias os fez descer ao ribeiro de Quisom, e ali os matou.
41 Ilyasu nee Akab se: «Koy ŋaa ka haŋ, zama jiŋjiŋyanoo woo kaŋ nʼga maarʼa, hirri no.»
41 Então disse Elias a Acabe: Sobe, come e bebe, porque há ruído de uma abundante chuva.
42 Akab koy ŋaa ka haŋ. Amma Ilyasu žigi Karmel tondi hondoo boŋoo boŋ, a gunguma ganda ka nga ndumoo daŋ nga cee gamey ra.
42 E Acabe subiu a comer e a beber; mas Elias subiu ao cume do Carmelo, e se inclinou por terra, e pôs o seu rosto entre os seus joelhos.
43 A nee nga tamoo se: «Ay gʼa wiri ni ga, žigi ka teekoo here guna.» Tamoo žigi kʼa guna. A nee Ilyasu se: «Haya sii no.» Cee iyye Ilyasu ga nee a se kaŋ a ma koy guna.
43 E disse ao seu servo: Sobe agora, e olha para o lado do mar. E subiu, e olhou, e disse: Não há nada. Então disse ele: Volta lá sete vezes.
44 Cee iyyantoo, tamoo nee: «Duula kaccu foo kaŋ ga too boro kabe gundoo goo ma tun teekoo boŋ.» Ilyasu nee: «Koy nee Akab se kaŋ a ma nga bari torkaa soolu ka koy nga do, ncirɲoo masi koy a ganji a ma koy.»
44 E sucedeu que, à sétima vez, disse: Eis aqui uma pequena nuvem, como a mão de um homem, subindo do mar. Então disse ele: Sobe, e dize a Acabe: Aparelha o teu carro, e desce, para que a chuva não te impeça.
45 Waati kayna banda ga, beenaa kul bibi nda duula. Hewoo tun, ncirɲi beeri kaŋ. Akab žigi nga torkaa ga ka koy Žizireyel.
45 E sucedeu que, entretanto, os céus se enegreceram com nuvens e vento, e veio uma grande chuva; e Acabe subiu ao carro, e foi para Jizreel.
46 Abadantaa na albarka daŋ Ilyasu ra kaŋ na gamahaw ka nga centoo šiita ka huru Akab jine ka zuru ka koy too hala Žizireyel.
46 E a mão do Senhor estava sobre Elias, o qual cingiu os lombos, e veio correndo perante Acabe, até à entrada de Jizreel.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 1 Reis 18, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.