Gênesis 42
Ndagaanu Gihyaka (RUB) vs NVI
1 Yakobbo b̯u̱yeegwi̱ri̱ nti Mi̱si̱ri̱ hali̱yo bidyo, yaab̯u̱u̱lya batabani̱ baamwe naakoba yati, “Hab̯waki mukulingiragana?”
1 Quando Jacó soube que no Egito havia trigo, disse a seus filhos: "Por que estão aí olhando uns para os outros? "
2 Yongeeri̱ kubaweera naakoba yati. “Kanyeegwi̱ri̱ nti, hali̱yo bidyo mu nsi gya Mi̱si̱ri̱. Mu̱gyende mutugulireyo bidyo, aleke tu̱takwa nzala.”
2 Disse ainda: "Ouvi dizer que há trigo no Egito. Desçam até lá e comprem trigo para nós, para que possamos continuar vivos e não morramos de fome".
3 Kasi baab̯u Yozefu̱ i̱ku̱mi̱ baasetu̱ki̱ri̱ baagyenda Mi̱si̱ri̱ kugula bidyo.
3 Assim dez dos irmãos de José desceram ao Egito para comprar trigo.
4 Bei̱tu̱ Yakobbo atakeikirize mu̱tabani̱ waamwe Bbenyami̱i̱ni̱, mwamaa Yozefu̱ kugyenda na baab̯u, hab̯wakubba yaati̱i̱nengi̱ kabii katamugwaho.
4 Jacó não deixou que Benjamim, irmão de José, fosse com eles, temendo que algum mal lhe acontecesse.
5 Kasi batabani̱ ba Yakobbo yeegebeerwe de nkʼI̱saleeri̱, baagyenda Mi̱si̱ri̱ na bantu bandi kugula bidyo, hab̯wakubba nzala gyali gi̱gwi̱ri̱ mu nsi gya Kanani̱.
5 Os filhos de Israel estavam entre outros que também foram comprar trigo, por causa da fome na terra de Canaã.
6 Mu kasu̱mi̱ kakwo, Yozefu̱ yaali mu̱lemi̱ mu̱handu̱ mu nsi gya Mi̱si̱ri̱, kandi yooyo yaatu̱ndi̱syengi̱ bantu bensei̱ ba mu nsi gi̱gyo bidyo. Baab̯u Yozefu̱ bei̱zi̱ri̱ beetu̱lu̱ka hansi mu mei̱so gaamwe kumutamwo ki̱ti̱i̱ni̱sa.
6 José era o governador do Egito e era ele que vendia trigo a todo o povo da terra. Por isso, quando os irmãos de José chegaram, curvaram-se diante dele, rosto em terra.
7 Yozefu̱ b̯u̱yaaweeni̱ baab̯u yaabetegereza, kyonkei atakabezolokyeho nka kwabeegi̱ri̱ kandi yaababazi̱ri̱i̱rya na nkabbu. Mwomwo yaabab̯u̱u̱lya naakoba yati, “Muru̱gi̱ri̱ mu nsi kyani?”
7 José reconheceu os seus irmãos logo que os viu, mas agiu como se não os conhecesse, e lhes falou asperamente: "De onde vocês vêm? " Responderam eles: "Da terra de Canaã, para comprar comida".
8 Yozefu̱ nab̯u̱yaaweeni̱ baana baab̯u akabetegereza, bei̱tu̱ bo batakamwetegereze.
8 José reconheceu os seus irmãos, mas eles não o reconheceram.
9 Kasi mwomwo Yozefu̱ yei̱zu̱ka bilooto byamwe bi̱yaalootengi̱, yaabaweera naakoba yati, “Nywe timuli ntati̱? Mwi̱zi̱ri̱ kubega b̯uceke b̯wa lili ihanga.”
9 Lembrou-se então dos sonhos que tivera a respeito deles e lhes disse: "Vocês são espiões! Vieram para ver onde a nossa terra está desprotegida".
10 Baamwi̱ri̱ri̱mwo nibakoba yati, “Kwahi mukama wange, twe beiru baamu twi̱zi̱ri̱ kugula bidyo.
10 Eles responderam: "Não, meu senhor. Teus servos vieram comprar comida.
11 Twensei̱ tuli baana ba mudulu omwei̱, kandi tuli beesigwa, tituli ntati̱.”
11 Todos nós somos filhos do mesmo pai. Teus servos são homens honestos, e não espiões".
12 Yaabei̱ri̱ri̱mwo naakoba yati, “Kwahi! Mwi̱zi̱ri̱ kubega b̯uceke b̯weihanga lyetu̱.”
12 Mas José insistiu: "Não! Vocês vieram ver onde a nossa terra está desprotegida".
13 Baamwi̱ri̱ri̱mwo nibakoba yati, “Twalingi baab̯u na baab̯u i̱ku̱mi̱ na babiri, kandi batabani̱ ba bbaaweetu̱ omwei̱ wa mu nsi gya Kanani̱. Weetu̱ muto yaasi̱geeri̱ na bbaaweetu̱ mu Kanani̱, kandi wondi yaakwi̱ri̱.”
13 E eles disseram: "Teus servos eram doze irmãos, todos filhos do mesmo pai, na terra de Canaã. O caçula está agora em casa com o pai, e o outro já morreu".
14 Bei̱tu̱ Yozefu̱ yaabei̱ri̱ri̱mwo naakoba yati, “Kwokwo kili nka ku̱nyaabaweereeri̱ nti, muli ntati̱.
14 José tornou a afirmar: "É como lhes falei: Vocês são espiões!
15 Nkugyenda ku̱tolereerya nyeetegereze nywe muli bantu ki. Nkubarahirira mwibara lya Faraaho mwomi ti̱mu̱kwi̱za kuruga haha kutoolahoona mu̱leeti̱ri̱ mwana weenyu̱ muto akusembayo haha.
15 Vocês serão postos à prova: Juro pela vida do faraó que vocês não sairão daqui, enquanto o seu irmão caçula não vier para cá.
16 Mu̱kome omwei̱ muli nywe, agyende aleete yogwo muto weenyu̱, nywe bandi bensei̱ mwicale haha mu nkomo. Ki̱kwi̱za ku̱nanu̱ki̱sya mwakabba nimukubaza mananu. Mwakabba ni̱mu̱ku̱gobya, nkubarahirira mwibara lya Faraaho mwomi, mukubba nimuli ntati̱.”
16 Mandem algum de vocês buscar o seu irmão enquanto os demais aguardam presos. Assim ficará provado se as suas palavras são verdadeiras ou não. Se não forem, juro pela vida do faraó que ficará confirmado que vocês são espiões! "
17 Kandi yaabateeri̱ bensei̱ hamwei̱ mu nkomo hab̯wa biro bisatu.
17 E os deixou presos três dias.
18 Ha kiro kyakasatu, Yozefu̱ yaabaweereeri̱ naakoba yati, “Gya ndi mudulu atamwo Ruhanga ki̱ti̱i̱ni̱sa, mu̱kore kinkubaweera aleke kibajune.
18 No terceiro dia, José lhes disse: "Eu tenho temor de Deus. Se querem salvar suas vidas, façam o seguinte:
19 B̯umwakabba nimuli beesigwa, mu̱leke weenyu̱ omwei̱ asigale mu nkomo, bandi mugyende mwetweke nganu gi̱mu̱gu̱u̱ri̱, mutwalire bidyo ba makaa geenyu̱ bakwegama na nzala.
19 Se vocês são homens honestos, deixem um dos seus irmãos aqui na prisão, enquanto os demais voltam, levando trigo para matar a fome das suas famílias.
20 Mulinakuleeta weenyu̱ akusembayo b̯uto, kasi mwomwo nyeege nka kumukubaza mananu, aleke ntabacwera musangu gwa ku̱kwa.” Beikiriza kukora nka ku̱yaabaweereeri̱.
20 Tragam-me, porém, o seu irmão caçula, para que se comprovem as suas palavras e vocês não tenham que morrer".
21 Mwomwo baaweerangana nibakoba yati, “Mu mananu tukufubirwa hab̯wa weetu̱, hab̯wakubba mu b̯ujune b̯unene yaatwesengereerye tu̱mu̱teesye agyende, bei̱tu̱ tu̱takamwegwe. Kyokyo natwe tuli mu b̯ujune b̯unene.”
21 Eles se prontificaram a fazer isso e disseram uns aos outros: "Certamente estamos sendo punidos pelo que fizemos a nosso irmão. Vimos como ele estava angustiado, quando nos implorava por sua vida, mas não lhe demos ouvidos; por isso nos sobreveio esta angústia".
22 Lu̱bbeeni̱ yaaberi̱ri̱mwo naakoba yati, “Ntakabaweere mwana mutamukora kibiibi kyensei̱? Bei̱tu̱ mu̱takeegwe! Hati̱ nu tulinakusasulira ibbanga lyamwe.”
22 Rúben respondeu: "Eu não lhes disse que não maltratassem o menino? Mas vocês não quiseram me ouvir! Agora teremos que prestar contas do seu sangue".
23 Batakakyege Yozefu̱ nka ku̱yaabeegwengi̱, kubba haabbengi̱ho mu̱hi̱ndu̱li̱ mu̱nyakwi̱rangamwo bigambu byab̯u na bya Yozefu̱.
23 Eles, porém, não sabiam que José podia compreendê-los, pois ele lhes falava por meio de um intérprete.
24 Hab̯wi̱re b̯u̱b̯wo Yozefu̱ yaabaru̱gi̱ri̱ho, yei̱ra ha rubaju yaatandika kulira, kasi yaab̯u̱ni̱a yei̱ra hali bo, yaabaza nabo. Yaatwala Si̱myoni̱, yaamubboha baab̯u bali̱ngi̱ri̱i̱ri̱.
24 Nisso José retirou-se e começou a chorar, mas logo depois voltou e conversou de novo com eles. Então escolheu Simeão e mandou acorrentá-lo diante deles.
25 Hei̱nyu̱ma, Yozefu̱ yaaragi̱i̱ri̱ baheereza baamwe kwi̱zu̱u̱lya nsau za bab̯wo baana baab̯u na nganu, na kwi̱rya sente za b̯uli muntu mu nsau gyamwe, na kindi yaabaragi̱i̱ri̱ bababbohere ntanda.
25 Em seguida, José deu ordem para que enchessem de trigo suas bagagens, devolvessem a prata de cada um deles, colocando-a nas bagagens, e lhes dessem mantimentos para a viagem. E assim foi feito.
26 Kasi mwomwo baatweka nganu gyab̯u ha ndogoyi̱ zaab̯u, baasi̱mb̯u̱ra.
26 Eles puseram a carga de trigo sobre os seus jumentos e partiram.
27 B̯u̱baali̱beeti̱, bakadwa cali baagonyeeri̱ mwa kulaala i̱jolo li̱lyo, omwei̱ mubo yaahwi̱ri̱ nsawu gyamwe kuha ndogoyi̱ bidyo, yaaweeni̱ sente zaamwe nizili ha mu̱nwa gwa nsawu gyamwe.
27 No lugar onde pararam para pernoitar, um deles abriu a bagagem para pegar forragem para o seu jumento e viu a prata na boca da bagagem.
28 Mwomwo yaaweera baana baab̯u naakoba yati, “Sente zange baazi̱nzi̱ri̱ri̱i̱rye, nzizizo ha mu̱nwa gwa nsawu!”
28 E disse a seus irmãos: "Devolveram a minha prata. Está aqui em minha bagagem". Seus corações se encheram de pavor e, tremendo, disseram uns aos outros: "Que é isto que Deus fez conosco? "
29 B̯u̱baakadoori̱ hali bbaawaab̯u Yakobbo mu nsi gya Kanani̱, baamuweera byensei̱ binyakubabbaho nibakoba yati,
29 Ao chegarem à casa de seu pai Jacó, na terra de Canaã, relataram-lhe tudo o que lhes acontecera, dizendo:
30 “Mudulu mu̱lemi̱ wa mu gi̱gyo nsi gya Mi̱si̱ri̱, atakabaze natwe kurungi, yaatu̱weereeri̱ naatujunaana nti, twagyendi̱ri̱yo kutata nsi gyab̯u.
30 "O homem que governa aquele país falou asperamente conosco e nos tratou como espiões da terra.
31 Bei̱tu̱ twe twamuweera nitukoba yati, ‘Twe tuli badulu beesigwa, titukabbangaho ntati̱.
31 Mas nós lhe asseguramos que somos homens honestos e não espiões.
32 Twalingi baab̯u na baab̯u i̱ku̱mi̱ na babiri nituli batabani̱ ba bbaaweetu̱ omwei̱. Omwei̱ yaakwi̱ri̱, muto weetu̱ ali na bbaaweetu̱ mu Kanani̱.’
32 Dissemos também que éramos doze irmãos, filhos do mesmo pai, e que um já havia morrido e que o caçula estava com o nosso pai, em Canaã.
33 “Kasi yogwo mudulu mu̱lemi̱ yaatuweera naakoba yati, ‘Gya kubananukira, mu̱ti̱ge omwei̱ mu beenyu̱ nagya, mugyende mutwalire bidyo ba makaa geenyu̱ bakwegama na nzala.
33 "Então o homem que governa aquele país nos disse: ‘Vejamos se vocês são honestos: um dos seus irmãos ficará aqui comigo, e os outros poderão voltar e levar mantimentos para matar a fome das suas famílias.
34 Mu̱gyende muleete mwana weenyu̱ muto akusembayo, mwomwo nkwi̱za kwega byabiribiri nti, timuli ntati̱, nkwi̱za kubatesulira weenyu̱ aleke musub̯ure mu gigi nsi.’ ”
34 Tragam-me, porém, o seu irmão caçula, para que eu comprove que vocês não são espiões, mas sim, homens honestos. Então lhes devolverei o irmão e os autorizarei a fazer negócios nesta terra’ ".
35 B̯u̱bakatandi̱ki̱ri̱ kupakuura bidyo kuruga mu nsau zaab̯u, b̯uli muntu yaagi̱i̱ryemwo ki̱bboli̱bbo kya sente mu nsau gyamwe, kandi bo na bbaawaab̯u b̯u̱bazi̱weeni̱ b̯u̱ti̱i̱ni̱ b̯wabakwata.
35 Ao esvaziarem as bagagens, dentro da bagagem de cada um estava a sua bolsa cheia de prata. Quando eles e seu pai viram as bolsas cheias de prata, ficaram com medo.
36 Bbaawaab̯u Yakobbo yaabaweera naakoba yati, “Kamwamalaho baana bange, Yozefu̱ tacaaliho na Si̱myoni̱ taloho, hataati̱ mu̱kwendya kutwala Bbenyami̱i̱ni̱. B̯uli kintu ki̱mbyokeereeri̱!”
36 E disse-lhes seu pai Jacó: "Vocês estão tirando meus filhos de mim! Já fiquei sem José, agora sem Simeão e ainda querem levar Benjamim. Tudo está contra mim! "
37 Mwomwo Lu̱bbeeni̱ yaaweera bbaawe naakoba yati, “B̯u̱ntakwi̱ri̱i̱rye haha Bbenyami̱i̱ni̱, hakiri oi̱te batabani̱ bange babiri. Nyeesiga nkugyenda ku̱mu̱kwi̱ri̱i̱rya.”
37 Então Rúben disse ao pai: "Podes matar meus dois filhos se eu não o trouxer de volta. Deixa-o aos meus cuidados, e eu o trarei".
38 Yakobbo yaamwi̱ri̱ri̱mwo naakoba yati, “Mwana wange tokumutwala, kubba mwana waab̯u yaakwi̱ri̱. Yooyo musa asi̱geeri̱ho, kakubba kabii kamudwaho ngu̱lu̱u̱si̱ri̱ nyaaku̱kwa hab̯wa b̯ujune.”
38 Mas o pai respondeu: "Meu filho não descerá com vocês; seu irmão está morto, e ele é o único que resta. Se qualquer mal lhe acontecer na viagem que estão por fazer, vocês farão estes meus cabelos brancos descerem à sepultura com tristeza".
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 42, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.