Gênesis 31
Rote Rikou Alkitab (RGU) vs VC
1 Laiꞌ esa, de Yakob namanene Laban ana nara bei dea rae, “Yakob namasuꞌi naan seli so, nana huu ana aro nameti ita papa na hata nara.”
1 Jacó ouviu as palavras dos filhos de Labão, que diziam: "Jacó tomou tudo o que é de nosso pai, e é às suas custas que ele se tornou de tal forma rico."
2 Yakob boe nita araman Laban mata-idun ta naleleka, ma ta malole a noo ni sama leoꞌ maulu na soꞌ.
2 Observou também, pela fisionomia de Labão, que este não tinha mais para com ele os sentimentos de antes.
3 Boe ma MANETUALAIN dedea no Yakob nae, “Besaꞌ ia losa ledo-fain so. De, o muste fali leo ina-ama mara mu leo. Neuꞌ ko Au sama-sama o o.”
3 O Senhor disse a Jacó: "Volta para a terra dos teus pais, para a tua parentela, e eu estarei contigo."
4 Basa boe ma, Yakob nadenu reu raloo Rahel no Lea, fo mai ranetaꞌ roo ni nai banda ra mamana na, nai moꞌ.
4 Então Jacó mandou Raquel e Lia vir ao campo junto dos seus rebanhos:
5 Basa de ana nafada si nae, “Besaꞌ ia au ita emi papa ma mata-idun ta raleleka no au soꞌ. Ma ana ta malole a no au sama leoꞌ maulu na soꞌ. Tehuu Manetualain fo au papa ka doꞌo-tabe ni a, sama-sama no au.
5 "Vejo, disse-lhes ele, pelo semblante de vosso pai, que ele não é mais para comigo o mesmo que antes. Mas o Deus de meu pai está comigo.
6 Emi dua bubuluꞌ, doo-naru basa ia, au oi-tao sotaꞌ an seliꞌ fee emi papa ma.
6 Sabeis que servi a vosso pai o melhor que pude,
7 Tehuu leo mae leoꞌ na boe, ana bei tipu namiminaꞌ au kose-kose. Ana kati au seseba-babae ka losaꞌ laiꞌ sanahulu. Leo mae leoꞌ na boe, Manetualain nanea nahere au.
7 enquanto ele zombou de mim, mudando dez vezes o meu salário; mas Deus não lhe permitiu causar-me prejuízo.
8 Tepoꞌ fo emi papa ma dedea nae, ‘Banda dedetaꞌ sira, dadi neuꞌ o seseba ma,’ boe ma, banda ra boki te ana nara dedetaꞌ mesan. Fai fekeꞌ ana dedea bali nae, ‘Besaꞌ ia, banda baraetaꞌ ara, dadi reuꞌ o seseba-babaem,’ boe ma banda sira boki te basa si baraetaꞌ mesan.
8 Quando ele dizia: os animais malhados serão o teu salário, todas as ovelhas davam à luz cordeiros malhados, e se dizia: os animais riscados serão o teu salário, todas as ovelhas davam à luz cordeiros riscados.
9 Manetualain tao leo naꞌ, fo ela Ana heo na emi papa ma banda nara, fo fee au.
9 Foi Deus mesmo que tomou o rebanho de vosso pai para me dar.
10 Laiꞌ esa de, tepoꞌ fo naraa no banda ra ledo-fai sasao nara, au ita nai mei-afeꞌ daleꞌ nae, basa banda maneꞌ fo raba banda inaꞌ a, hapu ruma baraetaꞌ, ma hapu dedetaꞌ.
10 No tempo em que os animais deviam conceber, eu levantava os olhos e via em sonhos que os bodes que cobriam as cabras eram listados, malhados e manchados.
11 Basa de Manetualain eilaꞌo-limalopen neme nusatetu-ikutemaꞌ a mai, naloo au nai mei-afeꞌ daleꞌ nae, ‘Yakob, ee!’
11 Um anjo de Deus disse-me em sonhos: Jacó! Eis-me aqui, respondi.
12 Boe ma Ana nafada nae, ‘Mete dei! Basa banda maneꞌ fo kahoaꞌ ara, nana adaꞌ noi baraetaꞌ, ma dedetaꞌ ara. Au riꞌ ator basa sira, nana huu Au ita hata fo Laban tao ni neuꞌ o so a.
12 Levanta os olhos e vê: todos os bodes que cobrem as cabras são listados, malhados e manchados, porque eu vi tudo o que te fez Labão.
13 Au ia nana Manetualain, fo riꞌ Au atudu Ao ka neuꞌ o, nai Betel a. O mapadedeiꞌ batu nai naa, basa de poꞌa mina neuꞌ lain, fo doꞌo-tabe neuꞌ Au. Basa de o heke hehelu-barataaꞌ mo Au nai naa. Besaꞌ ia o muste foa ela nusaꞌ ia, fo fali leo ina-ama mara nusa-namon mu.’ ”
13 Eu sou o Deus de Betel, onde tu me consagraste uma estela e me fizeste um voto. Agora, vamos, sai daqui e volta para a terra de tua família."
14 Boe ma Rahel no Lea rataa rae, “Neu! Ami tuka-tuka mesan! Huu fo ami ta hapu hata posakaꞌ neme papa Laban mai soꞌ.
14 Raquel e Lia responderam: "Resta-nos porventura ainda alguma parte de herança na casa de nosso pai?
15 Doo-naru basa ia, tou lasiꞌ a tao ami sama leoꞌ lahenda dea. Ana seꞌo heni ami so. Boe ma naa heni ami beli-paa mara so.
15 Não nos tratou ele como estrangeiras, vendendo-nos e devorando o nosso dinheiro?
16 Basa hata-heto fo Manetualain hai neme papa Laban mai, nana besaꞌ ia dadi neuꞌ ami mo ana mara posakan so. De maneniko Manetualain nae leoꞌ bea, sona tuka leo.”
16 Toda a riqueza, que Deus tomou de nosso pai, é para nós e para nossos filhos. Faze, pois, o que Deus te disse."
17 — ausente —
17 Levantou-se, pois, Jacó, e fez montar seus filhos e suas mulheres nos camelos.
18 — ausente —
18 Levou consigo todos os seus rebanhos, todos os bens que tinha ajuntado, o rebanho que lhe pertencia, adquirido em Padã-Arã, e partiu para junto de seu pai Isaac, na terra de Canaã.
19 Faiꞌ ria, Laban neu kuti bibi-lopo nara bulun. Boe ma Rahel namanaꞌo neni papa na patung sosoko nara.
19 Raquel, aproveitando um momento em que seu pai fora tosquiar suas ovelhas, roubou os terafim de seu pai;
20 Yakob asa laꞌo ramanininoꞌ, ma ta nafada arama na fa.
20 e Jacó enganou Labão, o arameu, ocultando-lhe sua fuga.
21 Ana neni katemaꞌ hata-heto nara, ara laꞌo rapue rarooꞌ a, tuka lee Efrat, de ralaka leo lete Gilead reu.
21 Fugindo, pois, com tudo o que era seu, atravessou o rio e dirigiu-se para a montanha de Galaad.
22 Basa faiꞌ telu, boe ma Laban hapu haraꞌ nae, Yakob asa foa laꞌo so.
22 Três dias depois, soube Labão da fuga de Jacó.
23 Boe ma Laban nabubua na lahenda nara, fo reu usi tuka manafeu na. Ara usi losaꞌ faiꞌ hitu, besaꞌ ko hapu si rai lete Gilead.
23 E, tomando consigo seus irmãos, perseguiu-o durante sete dias de marcha, e alcançou-o na montanha de Galaad.
24 Nahatu, boe ma Manetualain natudu Ao na neuꞌ Laban nai mei-afes daleꞌ. Ana nae, “Laban! Maneniko o dedea mo Yakob, sona manea matalolole bafa ma.”
24 Deus, porém, apareceu num sonho noturno a Labão, o arameu, e disse-lhe: "Guarda-te de dizer algo a Jacó."
25 Hatun ria, Yakob napadedeiꞌ mamana leleo na nai lete Gilead. Ma Laban asa boe rapadedeiꞌ sira mamana leleo na ta dooꞌ a neme naꞌ mai.
25 Labão alcançou, pois, Jacó. Este havia levantado sua tenda na montanha, enquanto Labão e seus irmãos tinham plantado a sua na montanha de Galaad.
26 Basa de Laban mai naneta no Yakob. Boe ma ana dedea nae, “He, Yakob! Ubeaꞌ taon de o malai mo au ana feto kara, namanininoꞌ leo iaꞌ? Sama leoꞌ o heke mo lahenda neme musu daleꞌ mai.
26 Labão disse a Jacó: "Que fizeste? Tu me enganaste, e conduziste minhas filhas como prisioneiras de guerra!
27 Medaꞌ o malai mamanininoꞌ, ta mateꞌa sudi au boeꞌ! Kalu o mafada matalolole au, tantu au tao feta bauinaꞌ, fo afuli emi pake musik, besaꞌ ko poꞌi emi fo laꞌo.
27 Por que fugiste dessa forma, e me lograste em lugar de me avisar? Eu te teria despedido com manifestações de júbilo e com cânticos, ao som do tamborim e da harpa.
28 O sala mi esa bali, riꞌ o ta fee au lelaꞌ fo deꞌi upu-ana kara, besaꞌ ko fee si laꞌo. O enom ia pakanaa heta!
28 Não me deixaste beijar meus filhos e minhas filhas! Procedeste como um insensato.
29 Ma mudaꞌ laesaꞌ au bisa tao soe fee o! Tehuu leodaeꞌ a, Manetualain fo riꞌ o papa ma doꞌo-tabe ni a nasaꞌai au nae, maneniko au dedea o o, au muste anea atalolole bafa ka.
29 Eu poderia agora fazer-vos mal, mas o Deus de teu pai disse-me na última noite: Guarda-te de dizer algo a Jacó.
30 Tebe au bubuluꞌ ae, o laꞌo, nana huu mahiiꞌ fali. Tehuu ubeaꞌ taon de o bei mamanaꞌo muni au patung sosoko kara?”
30 E, se partiste somente porque tinhas saudade da casa paterna, então por que roubaste os meus deuses?"
31 Basa boe ma Yakob nataa nae, “Toꞌo bosoꞌ mamanasa mo au! Au laꞌo amanininoꞌ a, nana huu au biiꞌ, bosoꞌ losa toꞌo ka ena ma anaꞌ ara, sona leoꞌ bea?”
31 Jacó respondeu-lhe: "Tive medo, ao pensar que poderias tirar-me tuas filhas;
32 Tehuu Yakob ta bubuluꞌ nae, saon Rahel riꞌ namanaꞌo neni patung sosokoꞌ sira. De, ana nae, “Toꞌo! Laꞌeneuꞌ patung ria, sona saka si leo! Maneniko hapun nai bea, sona huku maisan. Ofe katemaꞌ asa! Maneniko toꞌo ka hapu hata posaka feke mi, sona hai faliꞌ asa. Ela leoꞌ bea na lahenda ia ra sakasii.”
32 quanto aos teus deuses, porém, seja morto aquele que os tiver consigo! Examina o que está comigo, em presença de nossos parentes, e retoma o que é teu." Ora, Jacó ignorava o roubo de Raquel.
33 Basa de Laban neu ofe sira esa-esa mamana leleon. Masososa na Yakob mamana leleo na. Basa ria boe ma ata inan dua si mamana leleon. Tehuu ana ta nita patung sira fa. Mateꞌe oe na, ana masoꞌ leo Rahel mamana leleo na neu.
33 Labão entrou na tenda de Jacó, na de Lia e na das duas escravas, mas nada encontrou. Saindo da tenda de Lia, entrou na de Raquel.
34 Tehuu Rahel nafuni patung sira rai onta a sela na sordalen. Basa de natuu neuꞌ sela ria lain. Laban ofe lutu-lutu nai Rahel mamana leleo na, tehuu ta nita si fa.
34 Esta havia tomado os terafim e, colocando-os na sela do camelo, sentou-se em cima. Labão revistou toda a tenda, sem nada encontrar.
35 Boe ma Rahel dedea no papa na nae, “Papa ka bosoꞌ mamanasa. Au ta bisa foa apadeiꞌ fa, huu fo au amahedi ina.” Laban saka naroo, tehuu ana ta nita patung sira fa.
35 Raquel disse ao seu pai: "Não se irrite o meu senhor, se não posso levantar-me em sua presença, pois acho-me agora com a indisposição que costuma vir às mulheres." Revistou, pois, mas não encontrou os terafim.
36 Basa de Yakob nasa na lua, boe ma nasapaa Laban nae, “Au tao asalaꞌ toꞌo ka ubeaꞌ? Losaꞌ toꞌo ka usi ami, dadiꞌ lahenda tadaluꞌ!
36 Jacó encolerizou-se então contra Labão, e acabrunhou-o de censuras: "Qual é o meu crime?, disse-lhe ele. Qual é o meu pecado, para que te irrites desse modo contra mim?
37 Toꞌo ka ofe katemaꞌ au hata-heto kara so. Basa de toꞌo ka hapu ubeaꞌ? Soba tao si maiꞌ mata ia, fo ita basa tita! Ela leoꞌ bea na lahenda ia ra raetuꞌ, hata sira nana bea nuun.
37 Revistaste todas as minhas bagagens: que encontraste do que é teu? Mostra-me aqui em presença de meus parentes e dos teus, e sejam eles juízes entre nós dois.
38 Teuꞌ duahulu au kuli fee toꞌo ka. Tepoꞌ fo au foo toꞌo ka banda mara, ta hapu esa alahendi boeꞌ. Au ta ua esa boeꞌ!
38 Há vinte anos que estou em tua casa: tuas ovelhas e tuas cabras não abortaram, não comi os carneiros do teu rebanho.
39 Maneniko banda fui maꞌaaꞌ ara ramate toꞌo ka bandam esa, au ta afada fa, tehuu au kati. Ma kalu lahenda ramanaꞌo ra toꞌo ka bandam sona madenu fo au kati, leo mae au ta sala fa.
39 Nunca te trouxe os animais estraçalhados pelas feras. Eu os repunha, pois tu o exigias, quer fossem roubados de dia, quer de noite.
40 Leledoꞌ, sona ledo a haa na au seliꞌ. Hatuꞌ, sona au dere sauꞌ-sauꞌ. Au mete mata isi ka losaꞌ ta bisa suku fa, nana huu anea toꞌo ka banda mara.
40 Eu era queimado de dia pelo calor, e de noite pelo frio, e o sono fugia dos meus olhos.
41 Tebe teuꞌ duahulu ria nana, laꞌe! Au oi-tao teuꞌ sanahulu haa, fo hapu toꞌo ka ana feto mara. Basa ria, boe ma au oi-tao tamba seluꞌ teuꞌ nee bali, ela au bisa hapu banda kara. Au dadi kuli dooꞌ a leoꞌ na, tehuu toꞌo ka kati au seseba ka losaꞌ laiꞌ sanahulu.
41 Eis já vinte anos que estou em tua casa; servi-te catorze anos por tuas duas filhas, seis anos pelos teus rebanhos, e dez vezes modificaste o meu salário.
42 Mauaꞌ a de Manetualain fo baꞌi Abraham ma papa Isak doꞌo-tabe ni a. Kalu Ana ta nanea au, tantu toꞌo ka usi faliꞌ au no lima rouꞌ. Tehuu Manetualain ta nasuku mata na soaneuꞌ au susa ka, ma Ana relu-natanae au nonoi-tatao kara. Huu ria na, de leodaeꞌ a Ana mai nasaꞌai toꞌo ka.”
42 Se o Deus de meu pai, o Deus de Abraão, o Deus terrível de Isaac não se tivesse posto de meu lado, tu me terias hoje despedido com as mãos vazias. Deus viu minhas penas e meus trabalhos, e na última noite ele pronunciou-se.
43 Laban namanene basa Yakob dedean sira, boe ma ana nataa nae, “Leo iaꞌ! Ana inaꞌ sira dua, nana au ana kara. Anaꞌ fo boki ra si a, nana au upu ki katemaꞌ sira. Basa banda ia ra, au nuu ki. Basa-basan fo o mita si rai ia, tebe au nuu ki. Tehuu au bei nau tao ubeaꞌ? Au ta bisa ena si fa.
43 Labão respondeu a Jacó: "Estas filhas são minhas filhas, estes filhos, meus filhos, e estes rebanhos, meus rebanhos: tudo o que vês é meu. Que farei eu agora contra minhas filhas, ou contra os filhos que elas deram ao mundo?
44 De malole lenaꞌ ita dua heke hehelu-barataaꞌ. Ma ita muste tasoda tuka heheluꞌ ria.”
44 Vamos, façamos juntos um pacto que nos sirva de testemunho a nós dois."
45 Basa de, Yakob eso na batu bauinaꞌ esa, de napadedeiꞌ ana neuꞌ naa, dadi tanda.
45 Jacó tomou uma pedra e erigiu-a em estela,
46 Boe ma Yakob nadenu lahenda nara, fo reu bau batu, fo raunu. Boe ma basa si ratuuꞌ raa-rinu raneneaꞌ batu sira.
46 e disse aos seus parentes: "Trazei pedras." E, tendo juntado muitas, fizeram um monte, sobre o qual comeram.
47 Boe ma Laban fee batu maunuꞌ ria nade, Yegar Sahaduta. Tehuu Yakob feen nade Galeed.
47 Labão chamou-o Yegar-Saaduta, e Jacó, Galaad.
48 Basa de Laban nae, “Batu maunuꞌ ia, dadi sakasii neuꞌ ita dua.” Huu ria na, mamanaꞌ ria nade, Galeed.
48 Labão disse: "Este monte é hoje testemunha entre mim e ti",e por isso deu-se-lhe o nome de Galaad,
49 Laban boe fee mamanaꞌ ria nade, Mispa (sosoa na nae, ‘mamana naneaꞌ madema’), nana huu ana dedea nae, “Neuꞌ ko MANETUALAIN riꞌ nanea ita dua, de leo mae ita dua esa dooꞌ a no esa boe, ita bosoꞌ lena hehelu-barataaꞌ ia.
49 e também Mitspa, porque Labão disse ainda: "Que o Senhor nos vigie a nós ambos, quando nós nos tivermos despedido um do outro.
50 Maneniko o tao tadaluꞌ neuꞌ au ana ki ia ra, fo sao ina fekeꞌ ara, tantu au ta bubuluꞌ fa. Tehuu mafarereneꞌ! Manetualain riꞌ dadi sakasii neuꞌ ita dua.
50 Se maltratares minhas filhas, e se tomares outras mulheres além delas, não é um homem que estará conosco. Mas toma cuidado, pois é Deus que será testemunha entre nós."
51 — ausente —
51 Labão disse ainda a Jacó: "Vês este monte de pedras e esta estela que levantei entre mim e ti.
52 — ausente —
52 Este monte é testemunho, e igualmente esta estela, de que eu não ultrapassarei este monte para o teu lado, e que tu não ultrapassarás este monte e esta estela para o meu lado para nos fazer mal.
53 Ita heke hehelu-barataaꞌ ia, pake ita bei-baꞌin Manetualain a. Riꞌ o baꞌim Abraham, ma au baꞌi ki Nahor Manetualain a. Neuꞌ ko Ria riꞌ dadi mana ee dedeaꞌ, fo naetuꞌ ita dua dedean.”
53 O Deus de Abraão, o Deus de Nacor, o Deus de seus pais seja juiz entre nós!" E Jacó jurou pelo Deus terrível de Isaac.
54 Basa ria boe ma, Yakob pau banda, de neni tutunu-hohotuꞌ fee Manetualain nai leteꞌ ria lain. Ana naloo na basa lahenda ra, de ara raa-rinu no namahoꞌo, ma ara mete ralaꞌ malua nai naa.
54 Ofereceu um sacrifício sobre a montanha e convidou seus parentes para comer. Comeram e passaram a noite na montanha.
55 Balahaaꞌ, balahaa ana na, boe ma Laban neu de holu ma deꞌi basa upu-ana nara. Basa de ana hule fee si ua-naleꞌ, boe ma ana fali leo nusa na neu.
55 No dia seguinte pela manhã, Labão beijou seus filhos e suas filhas; abençoou-os e retomou o caminho de sua casa.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 31, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.