Daniel 2
Tayta Diosninchi Isquirbichishan (QUB) vs ARC
1 Ishcay watana mandaycashancho ray Nabucodonosorga suyñupäcuran. Suyñupäcuycällarmi fiyupa yarpachacuyman chayaran. Puñuytapis mana puydirannachu.
1 E no segundo ano do reinado de Nabucodonosor, teve Nabucodonosor uns sonhos; e o seu espírito se perturbou, e passou-se-lhe o seu sono.
2 Chayno suyñupäcurmi gayachiran, musyacojcunata, espiritistacunata, brüjucunata, yachaj Caldea runacunata suyñushancuna imapaj cashantapis musyapänanpaj. Chaura paycunaga aywaran ray cajman.
2 E o rei mandou chamar os magos, e os astrólogos, e os encantadores, e os caldeus, para que declarassem ao rei qual tinha sido o seu sonho; e eles vieram e se apresentaram diante do rei.
3 Rayga niran: «Juc suyñutami suyñushcä. Chay suyñu imapaj cashantapis tantiyayta mana atiparmi fiyupa yarpachacuycä.»
3 E o rei lhes disse: Tive um sonho; e, para saber o sonho, está perturbado o meu espírito.
4 Chayno niptin yachaj Caldea runacunaga arameo rimaycho rayta niran: «¡Imaycamapis caway tayta! Imano suyñushayquitapis nogacunata willapämay ari. Nogacunanami willashayqui suyñushayqui imapaj cashantapis.»
4 E os caldeus disseram ao rei em siríaco: Ó rei, vive eternamente! Dize o sonho a teus servos, e daremos a interpretação.
5 Chaura rayga niran: «Nogaga jucnömi yarpaycä: Imata suyñushätapis mana willamaptiqui, imapaj cashantapis mana willamashpayquega gamcuna cuchur-ushashami canquipaj, wasiquicunapis ushajpaj illgächishami canga.
5 Respondeu o rei e disse aos caldeus: O que foi me tem escapado; se me não fizerdes saber o sonho e a sua interpretação, sereis despedaçados, e as vossas casas serão feitas um monturo;
6 Imata suyñushätapis willamaptiqui, suyñushä imapaj cashantapis willamaptiquicunami ichanga achcata ima-aycatapis goycushayquipaj; imachöpis yanapäshayquipaj. Pï-maypis rispitashunquipämi. Chaymi cananga willamay imata suyñushätapis, suyñushä imapaj cashantapis.»
6 mas, se vós me declarardes o sonho e a sua interpretação, recebereis de mim presentes, e dádivas, e grande honra; portanto, declarai-me o sonho e a sua interpretação.
7 Chaura yachaj Caldea runacunaga yapay niran: «Tayta, nogacunata willamay ari imata suyñushayquitapis. Nogacunanami willashayqui imapaj suyñushayquitapis.»
7 Responderam segunda vez e disseram: Diga o rei o sonho a seus servos, e daremos a sua interpretação.
8 Chayno niptin rayga niran: «Imano ruranäpaj cashantapis musyaycärirmi gamcunaga imanöllapapis timputa päsachiytami munarcaycanqui.
8 Respondeu o rei e disse: Percebo muito bem que vós quereis ganhar tempo; porque vedes que o que eu sonhei me tem escapado.
9 Suyñushäta mana willamashpayquega llapaniquimi wañunqui. Gamcunaga parlacusha carcaycanqui timputa päsachinayquipaj llullacuypa manacajcunallata willamänayquipämi. Gamcuna nimay imata suyñushätapis. Chauraga musyashämi suyñushä imapaj cashanta willamänayquitapis.»
9 Por consequência, se me não fazeis saber o sonho, uma só sentença será a vossa; pois vós preparastes palavras mentirosas e perversas para as proferirdes na minha presença, até que se mude o tempo; portanto, dizei-me o sonho, para que eu entenda que me podeis dar a sua interpretação.
10 Chayno niptin yachaj Caldea runacunaga niran: «Tayta ray, gam musyayta munaycashayquinöga manami pipis willashunquipächu. Ni maygan raypis may-jina munayniyoj cashpanpis chayno sasacunataga manami nishachu musyacojcunata, espiritistacunata, yachaj Caldea runacunatapis.
10 Responderam os caldeus na presença do rei e disseram: Não há ninguém sobre a terra que possa declarar a palavra ao rei; pois nenhum rei há, senhor ou dominador, que requeira coisa semelhante de algum mago, ou astrólogo, ou caldeu.
11 Tayta ray, gamga fiyupa sasatami niycämanqui. Chayta willashunayquipäga manami pipis canchu cay pachachöga. Chaytaga dioscunallami musyan. Ichanga paycuna manami cay pachachöga tiyanchu.»
11 Porquanto a coisa que o rei requer é difícil, e ninguém há que a possa declarar diante do rei, senão os deuses, cuja morada não é com a carne.
12 Chayno nejta wiyaycur rayga fiyupa rabyacurcuran. Nircur intëru Babiloniacho tiyaj musyaj-yachaj runacunata wañuchinanpaj niran.
12 Então, o rei muito se irou e enfureceu; e ordenou que matassem a todos os sábios de Babilônia.
13 Musyaj-yachajcunata wañuchinanpaj intëruman papilta apachiran. Danieltapis yan'guincunatawan wañuchinanpaj ashiran.
13 E saiu o decreto segundo o qual deviam ser mortos os sábios; e buscaram Daniel e os seus companheiros, para que fossem mortos.
14 Babiloniacho caj musyaj-yachajcunata wañuchinanpaj mandaj capitan Arioc aywaptin Danielga yachayllapa parlaparan.
14 Então, Daniel falou avisada e prudentemente a Arioque, capitão da guarda do rei, que tinha saído para matar os sábios de Babilônia.
15 Cayno tapuran: «¿Imanirtaj rayga jinan öra nisha musyaj-yachajcunata wañuchinanpaj?» nir.
15 Respondeu e disse a Arioque, encarregado do rei: Por que se apressa tanto o mandado da parte do rei? Então, Arioque explicou o caso a Daniel.
16 Chaymi Danielga rayman aywaran. Nircur ruwaran imapaj suyñushan cashantapis willapänanpäga shuyaycunanpäraj.
16 E Daniel entrou e pediu ao rei que lhe desse tempo, para que pudesse dar a interpretação.
17 Nircur wasinman aywacuran. Chayaycur willaran amïguncunata Ananiasta, Misaelta, Azariasta.
17 Então, Daniel foi para a sua casa e fez saber o caso a Hananias, Misael e Azarias, seus companheiros,
18 Paycunataga willaparan janaj pachacho caycaj Tayta Diosta mañacunanpaj, chaynöpana paycunataga Babilonia musyacojcunatawan iwalta mana wañuchinanpaj.
18 para que pedissem misericórdia ao Deus dos céus sobre este segredo, a fim de que Daniel e seus companheiros não perecessem com o resto dos sábios da Babilônia.
19 Mañacushan chacaylla Danieltaga Tayta Dios ribilaran raypa suyñun imapaj cashantapis. Chayno ribilashanpitami Danielga syëlucho caycaj Tayta Diosta alabaran
19 Então, foi revelado o segredo a Daniel numa visão de noite; e Daniel louvou o Deus do céu.
20 cayno nishpan:
20 Falou Daniel e disse: Seja bendito o nome de Deus para todo o sempre, porque dele é a sabedoria e a força;
21 Paymi camacächin timpu rucananpäpis.
21 ele muda os tempos e as horas; ele remove os reis e estabelece os reis; ele dá sabedoria aos sábios e ciência aos inteligentes.
22 Paymi maycho pacaraycajtapis musyachicun pipis mana musyashanta.
22 Ele revela o profundo e o escondido e conhece o que está em trevas; e com ele mora a luz.
23 Unay awilöcunapa Tayta Diosnin,
23 Ó Deus de meus pais, eu te louvo e celebro porque me deste sabedoria e força; e, agora, me fizeste saber o que te pedimos, porque nos fizeste saber este assunto do rei.
24 Chayno alabarcur Danielga aywaran Ariocwan parlaj. Arioctami rayga mandasha caran Babiloniacho caj musyaj-yachajcunata llapanta wañuchinanpaj. Daniel niran: «Ama wañuchiychu musyaj-yachaj runacunataga. Ray cajman nogata pushamay. Nogami willashaj imapaj suyñun cashantapis.»
24 Por isso, Daniel foi ter com Arioque, ao qual o rei tinha constituído para matar os sábios da Babilônia; entrou e disse-lhe assim: Não mates os sábios de Babilônia; introduze-me na presença do rei, e darei ao rei a interpretação.
25 Chaura Danieltaga jinan öra Arioc pusharan ray Nabucodonosor cajman. Chayachir rayta niran: «Judá runacuna prësu shamojchömi juc runata tarishcä. Payshi willashunqui gam ray suyñushayqui imapaj cashantapis» nir.
25 Então, Arioque depressa introduziu Daniel na presença do rei e disse-lhe assim: Achei um dentre os filhos dos cativos de Judá, o qual fará saber ao rei a interpretação.
26 Chaura rayga Beltsasar jutiyoj Danielta tapuran: «¿Gam rasunpachu willamanqui imata suyñushätapis, suyñushä imapaj cashantapis?» nir.
26 Respondeu o rei e disse a Daniel (cujo nome era Beltessazar): Podes tu fazer-me saber o sonho que vi e a sua interpretação?
27 Chaura Daniel niran: «Manami canchu yachaj, ni espiritista, ni musyacoj, ni goyllar estudyajcunapis, musyayta munashayquita willashunayquipäga.
27 Respondeu Daniel na presença do rei e disse: O segredo que o rei requer, nem sábios, nem astrólogos, nem magos, nem adivinhos o podem descobrir ao rei.
28 Janaj pachacho caycaj Diosmi ichanga ima cananpaj cashantapis musyachimanchi. Paymi musyachisha-cashunqui shamoj watacunacho ima cananpaj cashantapis. Tayta, cananga willashayqui suyñur ricashayqui imano cashantapis. Chayno willashayqui imapaj cashantapis:
28 Mas há um Deus nos céus, o qual revela os segredos; ele, pois, fez saber ao rei Nabucodonosor o que há de ser no fim dos dias; o teu sonho e as visões da tua cabeça na tua cama são estas:
29 Tayta ray, gamga cämayquicho puñunayquipäna caycarayqui. Chaychömi yarpachacurayqui shamoj watacunacho imano cananpaj cashantapis. Chaymi mana pipis musyashanta musyaj Dios suyñuyniquicho ricachisha-cashunqui shamoj watacunacho imano cananpaj cashantapis.
29 Estando tu, ó rei, na tua cama, subiram os teus pensamentos ao que há de ser depois disto. Aquele, pois, que revela os segredos te fez saber o que há de ser.
30 Chaynömi nogatapis musyachimasha pipis mana musyashanta ricachishushayquita. Ichanga manami waquin runacunapita noga mas musyaj-yachaj captëchu musyachimasha. Chaypa ruquenga imapaj chay suyñuyqui cashantapis willanäpämi musyachimasha. Willaptërämi gamga sumaj tantiyanquipaj yarpachacushayquicuna imapaj cashantapis.
30 E a mim me foi revelado este segredo, não porque haja em mim mais sabedoria do que em todos os viventes, mas para que a interpretação se fizesse saber ao rei e para que entendesses os pensamentos do teu coração.
31 «Tayta ray, gamga suyñuyniquicho ricashcanqui runa-niraj jatuncaray ñaupayquicho ichiraycajtami. Chayga caran achicyaypa achicyaycajmi. Fiyupa manchacuypämi caran.
31 Tu, ó rei, estavas vendo, e eis aqui uma grande estátua; essa estátua, que era grande, e cujo esplendor era excelente, estava em pé diante de ti; e a sua vista era terrível.
32 Runa-niraj ichiraycajpa umanga caran goripita. Pëchunwan ricrancunana caran guellaypita. Pachanwan racu chancancunana caran runsipita.
32 A cabeça daquela estátua era de ouro fino; o seu peito e os seus braços, de prata; o seu ventre e as suas coxas, de cobre;
33 Gongurninpita uraman cajna caran fyërrupita. Chaquincunanami caran fyërruwan mitu tallusha.
33 as pernas, de ferro; os seus pés, em parte de ferro e em parte de barro.
34 Chayno ricapaycaptillayquimi pipis mana tangariycaptin tuna jircapita rumi quiquillan cuchpäcamuran. Chay rumi cuchpämur runano ichiraycajpa chaquinman chayar intërunta agullariran.
34 Estavas vendo isso, quando uma pedra foi cortada, sem mão, a qual feriu a estátua nos pés de ferro e de barro e os esmiuçou.
35 Chaura jinan öra tacucäcuran fyërru, mitu, runsi, guellay, gori. Chaymi llapan ticracuriran ñuchu allpamanna. Chauraga usya wichay rïguta wayrasha päjancunata apacojnömi wayrana apacuran. Imanpis manami quëdaranchu. Illgajpaj goycoj rumi ichanga jatuncaray puntamanna ticracurisha. Nircur intëru cay pachata chapacurcusha.
35 Então, foi juntamente esmiuçado o ferro, o barro, o cobre, a prata e o ouro, os quais se fizeram como a pragana das eiras no estio, e o vento os levou, e não se achou lugar algum para eles; mas a pedra que feriu a estátua se fez um grande monte e encheu toda a terra.
36 «Chaynömi casha gam suyñushayquega. Cananga chay suyñushayqui imapäpis cashantana willapäshayqui.
36 Este é o sonho; também a interpretação dele diremos na presença do rei.
37 Gammi canqui llapan raycunapita mas fiyupa munayniyoj. Janaj pachacho caycaj Tayta Diosmi churasha-cashunqui mandanayquipaj, munayniyoj canayquipaj, sinchi canayquipaj, llapan rispitashunayquipaj.
37 Tu, ó rei, és rei de reis, pois o Deus dos céus te tem dado o reino, e o poder, e a força, e a majestade.
38 Gampa maquiquimanmi cachaycusha may chaycho caj runacunatawan jirca animalcunata, päriypa purejtapis. Chaymi gamga caycanqui chay goripita caj umanno.
38 E, onde quer que habitem filhos de homens, animais do campo e aves do céu, ele tos entregou na tua mão e fez que dominasses sobre todos eles; tu és a cabeça de ouro.
39 Gam mandashayquipita guepatanami yapay juc ray cangapaj. Chay rayga cangapaj gampita pöcu mandajna. Yapay guepanman ray cananpaj cajmi runsiman tincuycan. Chay cäga cay pachacho cajta ushajpämi mandangapaj.
39 E, depois de ti, se levantará outro reino, inferior ao teu, e um terceiro reino, de metal, o qual terá domínio sobre toda a terra.
40 Chaypitapis yapay canga juc ray. Chaywanga chuscuna cangapaj. Chay rayga cangapaj fyërrunöpis sinchimi. Fyërru llapanta illgächishannömi chay rayga llapan raycunata binsengapaj.
40 E o quarto reino será forte como ferro; pois, como o ferro esmiúça e quebra tudo, como o ferro quebra todas as coisas, ele esmiuçará e quebrantará.
41 «Tayta ray, gamga ricarayqui chaquinta dëduncunatapis fyërruwan mitu tacusha caycajtami. Chaytaga ricashcanqui mandashan raquicasha cananpämi. Tayta, fyërruwan mitu tacucasha caycajta ricashayquinömi aybësiga sinchi canga; aybësiga mana.
41 E, quanto ao que viste dos pés e dos artelhos, em parte de barro de oleiro e em parte de ferro, isso será um reino dividido; contudo, haverá nele alguma coisa da firmeza do ferro, pois que viste o ferro misturado com barro de lodo.
42 Chay ricashayquipa chaquin dëduncunaga caran fyërruwan mitu tacushami. Chayga caycan cayno cananpämi: chay mandashanmi öraga canga munayniyoj, öraga munayniynaj.
42 E, como os artelhos eram em parte de ferro e em parte de barro, assim por uma parte o reino será forte e por outra será frágil.
43 Gamga ricashcanqui fyërruwan mitu tacushata. Chaynömi chay wichan caj raycunapis majachacashpan jucllachacangapaj. Ichanga manami jucnayllanöga cangapächu. Paycunaga fyërruwan mitu mana tacucashannömi canga.
43 Quanto ao que viste do ferro misturado com barro de lodo, misturar-se-ão com semente humana, mas não se ligarão um ao outro, assim como o ferro se não mistura com o barro.
44 Chay raycuna mandaycashan wichanmi Tayta Diosga juc rayta yurichengapaj. Chay ray mandashantaga manami pipis binsengapänachu. Ni may nasyuncho caj raycunapis manami binsengapänachu. Pay japallannami llapan mandajcuna mandashanta mandanga. Pay mandashanga para-simrimi canga.
44 Mas, nos dias desses reis, o Deus do céu levantará um reino que não será jamais destruído; e esse reino não passará a outro povo; esmiuçará e consumirá todos esses reinos e será estabelecido para sempre.
45 Chayno cananpämi ricashcanqui mana pipis tangariycaptin quiquillan cuchpämoj rumitaga. Chay rumimi ñuchojpaj goycusha fyërruta, runsita, mituta, guellayta, goritapis. Munayniyoj Diosmi gamta musyachisha-cashunqui shamoj watacunacho imano cananpaj cashantapis. Chay suyñushayquega rasunpa cananpämi. Suyñushayqui ima ninan cashantapis rasuntami willashcä.»
45 Da maneira como viste que do monte foi cortada uma pedra, sem mãos, e ela esmiuçou o ferro, o cobre, o barro, a prata e o ouro, o Deus grande fez saber ao rei o que há de ser depois disso; e certo é o sonho, e fiel a sua interpretação.
46 Willashanta wiyaycur ray Nabucodonosorga Danielpa ñaupanman gongurpacur umpuran urcun pampaman töpanancama. Nircur uywaynincunata niran ofrendacunata churapänanpaj, insinsuta goshtachipänanpaj.
46 Então, o rei Nabucodonosor caiu sobre o seu rosto, e adorou a Daniel, e ordenou que lhe fizessem oferta de manjares e perfumes suaves.
47 Nircur Danielta niran: «Gamcunapa Diosniquimi ichanga llapan dioscunapitapis mas munayniyoj. Paymi raycunapa mandajnin, mana pipis musyashancunata musyachicoj. Chaymi gamtapis musyachishurayqui pipis mana musyashan suyñöta.»
47 Respondeu o rei a Daniel e disse: Certamente, o vosso Deus é Deus dos deuses, e o Senhor dos reis, e o revelador dos segredos, pois pudeste revelar este segredo.
48 Chaypitana Danielta rayga churaran mas mandaj cayman. Chayno ima-aycatapis aypallata goycuran. Nircur churaran intëru Babilonia siudäpa gobernadornin cananpaj. Chayno churaran chay nasyuncho caj llapan musyaj-yachaj runacunapa mandajnin cananpäpis.
48 Então, o rei engrandeceu a Daniel, e lhe deu muitos e grandes presentes, e o pôs por governador de toda a província de Babilônia, como também por principal governador de todos os sábios de Babilônia.
49 Chaypita rayta Daniel ruwaran Sadracpaj, Mesacpaj, Abed-negopäpis. Chaura paycunatapis ray churaran Babilonia probinsyacho mandaj cananpaj. Quiquin Danielnami mandaj car raypa palasyuncho tiyacuran.
49 E pediu Daniel ao rei, e constituiu ele sobre os negócios da província de Babilônia a Sadraque, Mesaque e Abede-Nego; mas Daniel estava às portas do rei.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Daniel 2, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.