Lucas 12
Suha' Maseho: Kadadiam anna Pa'dandiam Bakahu (PTU) vs AAI
1 Wattu eta too massa'bu-sa'bu tau sisippi'-sippi' ma'hempum lambi' silullu'-lullu' bäbä. Mahassanni ma'silullu' tau, iya nauam Puang Yesus lako passikolanna: “La majaga manappakoa' too indana nakadakeikoa' bibi' hotinna to illaam kakalebuanna Parisi. Indo kuuaam bibi' hotinna, pudu' pandenna anna lila manähäna.
1 Nati ana veya’amaim sabuw hiruru’ay ana itinin i sibisib na’atube, naatu sabuw himour kwanekwan efan etei hibai karam hi’a’abinamo hibat. Jesu ana bai’ufununayah iuwih eo, “Pharisee hai yeast isan mata toniwa’an, nati sabuw ufuhine ana itinin i gewasin baise wanawanah i rerekabin, imih a tur ao’owen.
2 Sapo' indo pattuju penabanna la kaissangam. Aka ingganna aka-aka disamboi la dipakaleängam asam, anna ingganna aka-aka dibuni, la dipatandaam.
2 Abisa hisabuw inu’in boro sabusabuw hinabosair, naatu abisa wa’iwa’irin inu’in boro nirerereb.
3 Anna indo kada ditambim untula' bengia' la dipa'paissangam illaam wattu masiä. Anna indo to umpa'bisisam lako solamu illaam tambim titutu', la dipebangkoam lao.
3 Abisa guguminamaim kuo boro natit marakawamaim hinanowar, naatu abisa akisimo bar etawan ihir taituwa taininamaim kubitarasib boro bar faifiy wan hinabat hinao rereb.
4 Pehingngiia' solaku! Daa ungkahea'i indo to anggam mala umpatei bätä punti, aka tä'um ia deem senga'na la mala napogausangkoa'.
4 “Au ofonah a tur ao’owen sabuw iyab biya hina’a’asabun isan men kwanabir, anayabin nati ufunamaim boro men abisa ta hinasinaf.
5 La kutulasangkoa' to la pahallu ungkahea'. La mahea' lako hokoa' Ia Puang Allataala to kuasa mampatei anna mane natibe tama nahaka. Abana, la Iaa' pahallu umpengkahea'i.
5 Orot yait kwana bibiruw i anao kwananowar. God i kwanabiruw, anayabin biya na’a’asabun ufunamaim ana fair ema’am boro baimakiy ana efanamaim nitaiy kwanare. Imih a tur ao’owen God i kwanabiruw.
6 Taissanna' pada-pada taua lima dena' sai'di' allinna aka anggam dua himi'. Moinna anna susi, sapo' tä' deem moi podo la mesa la nakalembei Puang Allataala.
6 Mamu kwikwik etei five hai biyan i two toea tetotobon, baise God boro men kafa’imo nati mamu kikimin ta isan nuhin eburuburumih.
7 Senga'unna' tiko, aka meanggaa' beluä'mu puha nahekem asam di tia. Dadi, iam too anna tä'ungkoa' la mahea', aka moi la pada umba budanna dena' tala sipadaannia' angga'mu!
7 Na’atube ukwarimaim arib eretei bai’ab tebatabat God i so’ob, imih men kwanabir. Kwa a baiyan i ra’at men mamu kwikwik na’atube.
8 Pengkilalai manappaia' inde tula'ku: Menna-menna muakui kamatappasanna di Kao to disangai Änä' Mentolino dio olona hupatau, tau iam too duka' la kuakui dio olona ingganna malaika'na Puang Allataala kuua: ‘Iam too inde pentuhu'ku.’
8 A tur ao’owen, orot yait ayu isou sabuw etei nahimaim eo’orereb, Orot Natun auman boro God ana tounamatar etei nahimaim nati orot isan naorereb.
9 Sapo' menna-menna umbahoiä' dio olona hupatau, tau iam too duka' la kubahoi dio olona ingganna malaika'na Puang Allataala.
9 Baise orot yait sabuw etei nahimaim ayu eyayaubu. Orot Natun auman boro na’atube God ana tounamatar etei nahimaim ibo nayaub.
10 Deem sia ia paleleanna la diampunni to ma'tula' kadake diona Änä' Mentolino. Sapo' tä' si'da-si'da ia deem paleleanna la diampunni to untelle Penaba Maseho.
10 Yait Orot Natun isan tur nao kakaf na’at boro nanotawiy, baise orot yait Anun Kakafiyin isan tur kakafin nao nabi’ib boro men nanotawiy.
11 Maka' dibabakoa' lako olona to mahhotto' illaam peadasam, battu haka dipopengngolo lako to ma'pahenta battu to kuasa, iya tä'koa' la umpakabeba penabammu la muua: ‘Aka amom isanga la diua mentimba'?’
11 Baibabatiyi isan hinabuwi kwanan Kou’ay Baremaim, o gawan sabuw nahimaim, o aiwob sabuw nahimaim, men taiyuw wasfafari isan, o tur mi’itube eo isan kwaniyababanamih.
12 Aka Penaba Maseho la umpatudukoa' indo la pahallunna untula' wattu eta too.”
12 Anayabin God Anun Kakafiyin nati ana veya’amaim boro tur ni’obaiyi kwanao.”
13 Deem mesa tau illaam alla'-alla'na indo tau buda ma'kada lako Puang Yesus naua: “O Tuangguhu, uaanni indo solasubungku anna nabeennä' kao piha indo kulle natampeangkam tomatuangki.”
13 Rou’ay wanawanahimaim orot ta Jesu iu, “Bai’obaiyenayan, ayu akokok tuwai ana tur ina’owen, tamai momorob ana kwahan nafaram airi ana bow.”
14 Sapo' natimba' Puang Yesus naua: “O solaku, menna hi kao muäkä'ä' la mendadi to mahhotto' battu diua to la untabaangkoa' mana'mu?”
14 Jesu iya’afut eo, “Aro, ayu au ef men ema’am boro anibasit tuwat airi a sawar kwahan ana faram?”
15 Mane ma'kadai lako indo tau buda naua: “Majagakoa' anna mainga', indana lu lakoi kulle penabammu anna ma'podo kao. Aka moi la kende' langi' katomakakaanna mesa tau tala ia sia umbabai lako katuboam mapia.”
15 Naatu Jesu tatabir sabuw etei iuwih eo, “Mata toniwa’an sawar moumurih na’in bow isan men mata nananan niwa’an. Anayabin yawas wanatowan boro men orot ana sawar moumurih imaim hinafufun hinitinimih.”
16 Anna mane untula' mesa pehapangam naua: “Deem mesa to makaka muampuam litä' si naongei kende' bu'dä' bua pengkähäna.
16 Naatu Jesu oroubon ta eo, “Ana veya ta orot sawar wairafin ana masaw bo ana ub hiyen gewas hiw ro’oh moumurih na’in hiya itah,
17 Iya mekutanam illaam penabanna naua: ‘Aka amom la kupogau' aka pa'de polem naongei inde bua pengkähäku?’
17 basit mare ma not. ‘Ayu boro mi’itube ana sinaf? Anayabin iti bay hinafafour efan i boro en.’
18 Iya nauam: ‘O kuissammi. La kuhenggäi asam sule lokoku, anna kupake'de' polei kasallena, anna kupangngannai ingganna gandungku sola kulle senga'ku.
18 Naatu ana notamaim eo, ‘Ayu boro iti na’atube ana sinaf, bay hai bar atamanih ana ku’uben hinare naatu gagamih ana wowab. Saise au bay ana ya naatu au sawar afa auman imaim ana ya.’
19 Mane la sipa'tula'ä' kaleku kuua: Kehongko'mä' kao! Kuampuam asammi ingganna mapianna anna moi la ma'taum-taum kupake tala puhai. La tä'mä' mengkähä, angga hamä' la mellube, mangngande mangngihu' anna umpalosso' inabangku.’
19 Imaibo anao, ‘Darik orot, anababatun abow, kwamur manin na’in ana fofonin sawar etei abogaigiwas sawar, imih bounabo hamen ana mare anama gewas, anaa anatom taiyuwu aniyasisir!’
20 Sapo' ma'kada Puang Allataala lako naua: ‘O to maho! La kuäläi siam penabammu inde bengi temo. Iya mennam la muampuanni ingganna indo kulle untombongam kalemu?’
20 Baise God iu, ‘Kwikwekwe’aw gewas! Boun gugumin boro inamorob naatu a sawar iti ibobogaigiwas boro yait nabow?’”
21 La susim too ullambi'i lako to maelo' uhhempum kulle inde lino, ke tä'i uhhempum kulle di ada' dio olona Puang Allataala.”
21 Naatu Jesu ana tur yomaninamaim eo, “Imih itinin i ta’imon, sabuw iyab aurih sawar karam hiya tetototo God matanamaim i men sawar wairafih.”
22 Puhai ia too, ma'kadam Puang Yesus lako passikolanna naua: “Iam too anna kuuaammokoa': Daa ummalallanna' diona salu katuboammu, la muua: ‘Aka amo la diande.’ Anna tä' toi la malallangkoa' diona bätä puntimmu, la muua: ‘Aka amo la dipa'poheba.’
22 Imaibo Jesu ana bai’ufununayah iuwih eo, “A yawas isan a tur ao’owen men kwaniyababan kwanao, ‘bay boro menamaim anab ana’aan,’ o biya isan kwanao, faifuw boro menamaim anab ana’us.
23 Aka inde katuboam pahallu puha ia anna la kinande, anna inde bätä punti kalando puha ia anna la poheba.
23 Anayabin it etei taso’ob yawas i sawar gagamin men bay na’atube naatu biyat i sawar gagamin men ar faifuw na’atube.
24 Penabaam siaia' too indo kadoaja. Tä' deem mangngambo', tä' deem mepahe, tä' toi deem umpuängam loko battu haka talukum. Moinna anna susi, sapo' tontä liu duka' nabanneiam salu katuboanna Puang Allataala. Iya keangga' puha siangkoa' tiko anna la dassi-dassi!
24 Baise kwanuw mamu awaw kwana’itih, i men me hikwair hitar, masaw hibo, naatu hifour hitab te’aa’umih en, na’atube men bay hai bar hiwowab imaim bay teya’aya’amih en, baise God akisin ebituwih! Imih kwa i God ana sawar gagamin men mamu na’atube!
25 Akam gunana la malallangkoa' diona kapahalluammu? Mennangka iko tau muita to malallam diona salu katuboanna la mala ullombunni sungnga'na moi podo la saidi'um?
25 Isan imih iti sawar isah kwana biyababan ana gewasin i boro abisa namatar? Kwanotanot nati kwana biyababanamaim boro kwamur tabo ayawas tafan hina yara’ah namanin kwanama? Men karam.
26 Dadi maka' tä' muissanna' umpogau' indo kaha-kaha handam bahinni' ia too, iya akanna malallam dakoa' diona kaha-kaha senga'?
26 A yababan iti sawar gidigidih isah kwabiyababan men emamatar, aisim sawar gagamih isah kwabiyababan?
27 Penabaam siaia' too indo bunga-bunga lako kaliane. Tä' deem mengkähä, dapaka ia la umpapia poheba. Sapo' mentondom puha ia mapianna anna la pohebana tomahaja Salomo yolona, moinna anna tä'i deem pada sasugi'.
27 “Kwanuw rarab bogay ebatabat kwa’itin, men masaw hitar tebob, o ar faifuw tesasakir en, baise a tur ao’owen aiwob orot Solomon ana bar bonamanamarinamaim ma’am ana veya ana faifuw eo’osen hai gewasih i men iti beran ana gewasin na’atube’emih en.
28 Indo duka' kuhha tubo temo lako bela' la bambanna siam ditibe tama api anna napomapi'dä'i Puang Allataala, damo ahanna' ia iko keangga' puha hakoa' tiko anna la indo kuhha. Kuhäm sugali'a' kamatappasammu!
28 Imih kwana’itin, God ar faifuw kutor fotan ius ana itinin gewasin maiyow boun ina’itin baise maras boro nakimow naha’obow nare hinab hinan wairaf wan hina yara’ah na’arah ni’en. Baise kwa i God ana sawar gagamin fai mar etei boro nakaifi ar faifuw nit kwana’osen, aisim a not ebikikimin!
29 Dadi daa ummalallanna' anna husa' diona la muandena anna la muihu'na.
29 Imih men mar etei aa tom isan kwananot kwaniyababanamih.
30 Aka ingganna ia too napeä ia to tä' ungkaleso manappa Puang Allataala. Sapo' tä' iko la umpasusia', aka inna naissam loppo'um Ia Ambemu ingganna kapahalluammu.
30 Anayabin Eteni Sabuw iti tafaram wanawanan tutufin etei iti sawar isah hinuwet tibiyababan, naatu kwa Tamat iti sawar etei isah kwakok kwabiyababan i so’ob.
31 Ia hia, paitoo'naia' illaam penabammu kapahentaanna Puang Allataala, iya la napasondoingkoa' too ingganna kapahalluammu.
31 Baise wan i God ana aiwob kwananuwih kwanab dogoromaim nama, imaibo iti sawar isah kwanot kwabiyababan boro etei nit.
32 O inggannakoa' to kukambi' to saidi' hekengammu! Daa ummahea'a'! Aka situhu' pa'elo'na Ambemu puhangkoa' natamba' napopendadi umma'na illaam kapahentaanna.
32 Kwa i ayu au bobaituw na’atube imih men kwanabir, anayabin Tamat aiwob bait isan i ebiyasisir boro nit.
33 Balu'i kullemu anna umbeennia' allinna lako to mase-mase. Papia kaleia' osse' la tää'na mala kadake, indo la umpa'pongngei kulle yabo suhuga. Kulle ia too tä' la mala pa'de aka tä' la mala naboko pa'boko anna tä' la naande bu'bu'.
33 Imih a sawar eretei sabuw kabay wairafih ku’uwih tetobon naatu o kabay kubai yababan wairafih kufaramih, saise a kaukut no maramaim inabaib boro men natakweb; a sawar etei maramaim inaya’ay boro men ta nakasiy, o boro men ta bainowan hinabain naatu boro men ta ganidor hina’aanimih en anababatun.
34 Aka umba-umba naongei kullemu, la eta siam too duka' naongei pikkihammu.”
34 Anayabin o sawar menamaim kuya’aya a not tutufin etei boro imaim na’in.
35 — ausente —
35 “Mar etei inabobuna a ar uwakamukamut inarab, a ramef inito’ab namarakaw o mata nuwinuwin inama, anayabin o men iso’ob boro abisa namatar.
36 — ausente —
36 Ana’itin akir wairafih hai orot ukwarin tabin ana hiyuwane matabir maiye nan isan hima hikakaif, hai orot ukwarin matabir na etawan rurukikitar ana veya mar ta’imon hinowar naatu etawan hibotawiy rur na’atube.
37 Tä' deem pada sakehongko' lako indo to dilambi' mahassam mangngampa wattunna sule puäna. Kutulasangkoa' setonganna sulena too indo puäna tappa umpembeke'um sambu'na anna muuaanni indo to mengkähäna: ‘Okko'koa' aka la dipandekoa',’ mane natahiai.
37 Anababatun a tur ao’owen, akir wairafih iyab matah nuwinuwin hinama’am hai orot ukwarin namatabir nan na’i’itih ana veya, yasisir boro gagamin maiyow hinab! Anayabin i boro ana akir wairafih na’uwih hinamare naatu orot ukwarin boro bay semosemor ana faifuw na’us bay nasemor nitih hinama hinaa.
38 Anna tä' deem pada sakehongko' indo to mengkähäna ke tontä liui mangngampa nalambi' puäna, moi anna tängä bengi haka nannahi haka mane sulei.
38 Akirwairafih hina bobuna matah nuwinuwin hina ma’am hai orot ukwarin nan natit, o mar natot auman nan natit na’i’itih na’at, boro yasisir gagamin maiyow hinab!
39 Penabaam siaia' too, maka' hapanna la naissam to ma'banua naua la tette' eta sule to maboko, mannassa anna tä'i la mamma' anna mala tä' tama banuanna indo to maboko.
39 Imih iti tur ao i naniyan kwanab naatu kwananot, orot bar matuwan bainowan mowan bainuwinamih enan ana veya nasoso’ob na’at, ana bar boro men nihamiy bainowan mowan nakwib narun nabainuwimih en.
40 Dadi iam too anna la pahallungkoa' duka' majaga liu, aka indo kasuleangku to disangai Änä' Mentolino tä' la umbai-baia'.”
40 Imih itinin ta’imon i nati, kwa auman kwana bogewas mata nuwinuwin kwanama, anayabin Orot Natun boro men veya kwa kwanotanotamaim natitamih.”
41 Iya mekutanam Petrus lako Puang Yesus naua: “O Debata, anggangka kami' nahua itim pehapangam, iya ingganna haka hupatau?”
41 Peter eo, “Regah, iti oroubon kuo i aki isai, o sabuw eretei isah kuo?”
42 Natimba' Puang Yesus Debatanta naua: “To nahua inde pehapangam, indo to sihhapam to muäto' pengkähängam illaam banuanna puäna manuhu' anna keaka'. Iya naäkä'um puäna mendadi punggabana ingganna solana, nasuhum ia la si untabaam kinande solana ke lambi' oom wattunna.
42 Regah iya’afut eo, “Anababatun a tur ao’owen Akir wairafin orot gewasin naatu ana not rerekabin, orot ukwarin nati akir wairafin boro nab akir wairafih afa isah ni’ukwarin naatu hai bay baitih isan boro ana veya’amaim nitih hinaa.
43 Kehongko' anna maupa' lako indo to mengkähä ke tontä liui manontom umpalako manappa pengkähänganna nalambi' puäna ke ma'pasulem.
43 Anayabin orot ukwarin matabir nan nati akir wairafin bowabow gewasin maiyow bowabow itin, imih iyasisir ana akir wairafin bai yara’ah bowabow gagamin na’in itin!
44 Setongam-tonganna, tä' mala tala naäkä' puäna sabua' ia too la nalima'iam ingganna kullena.
44 Ana bar wanawanan sawar tutufin etei i akisin i’ukwarin kaif.
45 Sapo' maka' la naua illaam penabanna indo sabua': ‘Masäepi mane sulei puäku,’ lambi' umpongkoim solana muane anna baine, anna mangngande mangngihu'i anna si umpamäbo' kalena,
45 Baise akir wairafin na’at nao, ‘Orot ukwarin bisaise enan, no’om boro ma hamen hamen erurubirabir, imih ayu boro au kokomaim anasinaf.’ Naatu namisir bowabow sabuw, oro’orot baibin nabow narouw kwanekwan ni’a’afiyih, naatu ana kokomaim naa natom kwanekwan nikoko’aw nanan ana veya.
46 iya pissananna sule säkä-säkä ham indo puäna illaam wattu tadibai-bai. Sulena, naala siaham indo sabua'na anna nadahhai napaambi' mate, mane napa'tibeanni tama ongeanna to tä' matappa'.
46 Imaibo Orot ukwarin boro nan natit, veya men nati akir wairafin so’ob ma ekakaifimaim boro nanamih, naatu na isan ana veya boro baimatnuwina’e nama’am nan natit. Naatu orot ukwarin nan natitit ana veya nati akir wairafin boro nab nabeyah natarsisib nisaroun baifanasairayah hai efanamaim bairi hinama.”
47 Lako sabua' to muissam pa'elo'na puäna, sapo' tä' taja anna tä' napalako indo pa'elo'na puäna, iya la ditembe' talukum.
47 “Akir wairafin ana orot ukwarin abisa sinafumih kokok i so’ob baise men saife taiyuwin yabuna ana orot ukwarin abisa kok eo’omaim sisinaf, nati orot boro hinawabir biyababan gagamin na’in nab.
48 Sapo' lako sabua' to tä' muissam pa'elo'na puäna anna umpalakoi pa'pogausam sala la napolalam la nalambi' pesämbä', iya la disämbä'i duka' sapo' tä' ia la dipekasallei. Aka lako to buda dibeem la buda siam tia duka' napebeem, anna to buda aka-aka dibehoam, la buda siam tia duka' dipemmitai lako.”
48 Baise akir wairafin ana orot ukwarin abisa sinafumih kokok i men so’ob, naatu isisinaf kwanekwan biyababan enunuwih boro au hamenamo hinawabir biyan nababan. Sabuw iyab sawar gagamin na’in tebaib, i na’atube sawar gagamin na’in boro wan hinay maiye. Orot yait gagamin anababatun tibitin i auman boro gagamin anababatun isan hinafefeyan nitih maiye.
49 Mane naua polei: “Kao-kao suleä' umpellebasam api tama inde lino. Anna tä' deem pada sakupohäe kela lekke'um indo api!
49 “Ayu i wairaf abai iti tafaram afuninamih ana atit, au kok gagamin na’in i mi’itube iti tafaram marasika tabusuruf ta’arah.
50 Sapo' deempi kamapi'disam mabanda' la pahallu kuola. Lessu'pi kaha-kaha ia too mane tä'i masussa penabangku.
50 Ayu i bapataito fokarin maiyow nou’umaim ema’am boro wanawanan ana run anab, imih boun dogorou wanawanan i yababan awan karatan ama anotanot anan yomanin anisawar imaibo nuhunafot!
51 Ussanga haka' iko suleä' inde lino la umbaba kasiolaam? Tää'! Taia kasiolaam, sapo' kasipengkaam.
51 Kwa kwanotanot ayu i tufuw abai tafaramamaim ana? En, a tur ao’owen, ayu i men tufuw abai anamih, baise kauseb abai ana.
52 Napahandu' tentomai, la deem kasipengkaam illaam alla'na lima tau illaam mesa banua, aka tallu la untuhu'ä' anna dua tää', battu haka dua la untuhu'ä' anna tallu tää'.
52 Mar iti boun orot aawan natunatunawat nah etei five boro hinakusib tounu rounane hinabat rou’ab rounane hinabat taiyuwih hinakusib hinigamigam.
53 Ambe la sipengka änä'na muane. Indo la sipengka änä'na baine. Anna pasanam baine la sipengka manintunna baine.”
53 Kek tamah hairi boro taiyuwih hinakusib hinagam. Babitai hinah hairi boro hinakusib hinagam na’atube babine rawan babin hairi boro hinakusib hinagam.”
54 Mane ma'kadai Puang Yesus lako tau buda naua: “Maka' muitanna' malillim kaliane illau' katampusam, iya tappa muissanna' muua: ‘La uham.’ Iya uham si'da-sia.
54 Jesu sabuw isah iban eo maiye, “Veya ra’iyinane sakuk nayen nabi’afar badowan kwana’i’itin ana maramaim, kwa boro mar ta’imon kwanao, ‘boun boro toun nayar’, naatu toun eyarayar.
55 Anna maka' muita hibu' buttu dio mai tandai selatan, iya tappa muissanna' muua: ‘La kulla'.’ Iya kulla' si'da-sia.
55 Naatu gurufune gagub nayen narab kwananowar kwa boro kwanao, Veya boro nararan, naatu veya erararan.
56 O inggammua' to ma'dua tambu' ma'tallu sumusu, akanna muissam leko'ia' usse'la tanda inde lino sola yabo langi', sapo' tä' leko' ia muissam umpekalembasam inde tanda dipadadi illaam alla'-alla'mua' tentomai?”
56 Wanawanan rerekabih! Me kamar hai sawar naatu gagub wanawanan hai sawar abisa temamatar i kwa’itah kwa’inanen kwaso’ob kwa’o. Baise aisim sawar abisa iti boun temamatar hai yabih men kwaso’ob?
57 “Akanna tä'ia' umpopa'tantu muua: ‘Indem lalam malolo?’
57 Aisim sawar abisa gewasin sinaf isan men taiyuw kwabibabatiyi?
58 Maka' hapanna deengkoa' la umbaba lako to mahhotto', iya peäia' lalanna anna sikapiaikoa' lako lalam. Aka maka' tä' umpateem, iya la nabehoko lako to mahhotto', mane napatahhu'ko indo to mahhotto' lako pulisi, anna natibeko tama tahungkum.
58 Sabuw baibatiyih isan hinabuwi kwanan inasinaftobon airi kwanayabuna kwanitounuw, imaibo kwananan baibatiyenamaim kwanatit. Baise o men inasisinaf na’at, i boro nabuw narab natain kwekwetar kwanan baibabatiyenayan orot nanamaim kwanatit naatu i boro nabuw furisiman nitih hinabuwi dibur hina yariyi.
59 Setongam-tonganna tä' siako la mala dipassubum illaam mai tahungkum kela deempi tohho moi podo la himi'um indammu.”
59 A tur ao’owen, o boro dibur bar imaim inama agim hio na’atube inibaiyan imaibo boro dibur barene hinabotaiti inatit.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.