Atos 19
Ra 'Ra'yo Testamento (OTENT) vs VC
1 Nura cu Apolo mi ꞌbʉhni Corinto, ha nura cu Pablo mbi ꞌyo ra ꞌñu pa mri ma Efeso, bi ꞌranga ja ꞌraya tꞌøhø xi myá mboza, ne de gueꞌa̱ bi zønga Efeso habʉ mi ꞌbʉi ꞌraya gamfri.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo atravessou as províncias superiores e chegou a Éfeso, onde achou alguns discípulos e indagou deles:
2 Nepʉ nuꞌá̱ bi ꞌyambabiꞌʉ ne bi ꞌñembabi:
2 Recebestes o Espírito Santo, quando abraçastes a fé? Responderam-lhe: Não, nem sequer ouvimos dizer que há um Espírito Santo!
3 Hangue nura cu Pablo bi ꞌyambabi ne bi ꞌñembabi:
3 Então em que batismo fostes batizados?, perguntou Paulo. Disseram: No batismo de João.
4 Ra cu Pablo bi ꞌñembabiꞌʉ:
4 Paulo então replicou: João só dava um batismo de penitência, dizendo ao povo que cresse naquele que havia de vir depois dele, isto é, em Jesus.
5 Ha nu mi ꞌyøde njabʉ bi nxisteheꞌʉ de rá thuhu ra Zidada Jesu.
5 Ouvindo isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Nepʉ ra cu Pablo bi hñuxa yá ꞌyɛ ja gatho ya gamfri pa bi hña̱nga ra Ma̱ca Nda̱hi. Y nura oraꞌa̱ bi ña̱ꞌʉ ꞌramaꞌnaꞌño ya hña̱qui ne bi ma̱ñꞌʉ ngu núꞌa̱ xqui xipabi Ajua̱ da ma̱.
6 E quando Paulo lhes impôs as mãos, o Espírito Santo desceu sobre eles, e falavam em línguas estranhas e profetizavam.
7 Ngu mi ꞌrɛtꞌamayoho por gatho núꞌʉ xqui hña̱nga ra Ma̱ca Nda̱hi.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Ngu hñu nza̱na̱ ra cu Pablo bi ma ja yá nija̱ ya xodyo habʉ mbi ma̱mba rá noya Ajua̱ co ndunthi ra tsꞌɛdi. Nuꞌá̱ mi ntsanoyaui ya ja̱ꞌi ne mi øtꞌa ꞌnara tsꞌɛdi pa da gamfriꞌʉ núꞌa̱ mi xipabi hanja go ri manda Ajua̱.
8 Paulo entrou na sinagoga e falou com desassombro por três meses, disputando e persuadindo-os acerca do Reino de Deus.
9 Pe ꞌra de gueꞌʉ xi xmá me yá coraso hangue himbi ne bi gamfri, hønsɛ mi tsanba rá noya Ajua̱ ja yá thandi ya ja̱ꞌi. Hangue nura cu Pablo bi ꞌuegue de gueꞌʉ, ne bi zixa núꞌʉ xqui gamfri ja ꞌnara scuela, ne nura xahnate mi ꞌbʉhni rá thuhu ra Tiranno. Y ja guehni ra cu Pablo mbi ma̱mba rá noya Ajua̱ hyastho.
9 Mas, como alguns se endurecessem e não cressem, desacreditando a sua doutrina diante da multidão, apartou-se deles e reuniu à parte os discípulos, onde os ensinava diariamente na escola de um certo Tirano.
10 Njabʉ bi ꞌyøtꞌa yo njɛya pa bi ꞌyødebi rá noya ra Zidada Jesu gatho núꞌʉ mi ꞌbʉ ja ra hai Asia, ya xodyo ne núꞌʉ himyá xodyo.
10 Isto durou dois anos, de tal maneira que todos os habitantes da Ásia, judeus e gentios, puderam ouvir a palavra do Senhor.
11 Y Ajua̱ bi umba ra tsꞌɛdi ra cu Pablo pa bi ꞌyøtꞌa ya da̱nga ntꞌudi,
11 Deus fazia milagres extraordinários por intermédio de Paulo, de modo que lenços e outros panos que tinham tocado o seu corpo eram levados aos enfermos;
12 asta mi tha̱ꞌtsua yá nthuꞌtaña̱xu ne maꞌra yá dutu nuya daꞌthi pa mi thaniꞌa̱ ne mi yopa tha̱ꞌtsuabi ya daꞌthi y nuꞌʉ́ mi ña̱ni, y nuꞌʉ tóꞌo mi pɛꞌtsa ya tsꞌonda̱hi nuꞌʉ́ mi pøni de gueꞌʉ.
12 e afastavam-se deles as doenças e retiravam-se os espíritos malignos.
13 Pe nu ꞌraya xodyo myá ꞌñete mi ꞌyoꞌʉ mi japa ya tsꞌonda̱hi da bøni de ja ya ja̱ꞌi, nepʉ nuꞌʉ́ bi beni gue da zapi da ꞌyɛnga ya tsꞌonda̱hi de rá thuhu ra Zidada Jesu nehe ngu mi øtꞌa ra cu Pablo. Ne mi embabi ya tsꞌonda̱hi:
13 Alguns judeus exorcistas que percorriam vários lugares inventaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre os que se achavam possessos dos espíritos malignos, com as palavras: Esconjuro-vos por Jesus, a quem Paulo prega.
14 Guehna bi ꞌyøtꞌa núꞌʉ yoto yá tꞌʉ ra Seva núꞌa̱ ꞌnamrá nda̱ gá macja̱ gá xodyo.
14 Assim procediam os sete filhos de um judeu chamado Cevas, sumo sacerdote.
15 Pe nu mi ꞌyøꞌtua njaua ꞌnara tsꞌonda̱hi, nuꞌá̱ bi da̱di ne bi ꞌñemba núꞌʉ ya ꞌñøhø:
15 Mas o espírito maligno replicou-lhes: Conheço Jesus e sei quem é Paulo. Mas vós, quem sois?
16 Ha núꞌa̱ ra ꞌñøhø toꞌo mi pɛꞌtsa ra tsꞌonda̱hi bi ma bá jʉ núꞌʉ ya ꞌñete co rá tsꞌɛdi ra tsꞌonda̱hi ne xi bi naꞌmbi ntsꞌɛdi. Ha nuꞌʉ́ bi nestꞌihi bi bøni de guehni myá thɛlo ngueꞌa̱ bi thʉmba gatho yá dutu, ne bi hña̱xa ndunthi ya ntsꞌɛni.
16 Nisto o homem possuído do espírito maligno, saltando sobre eles, apoderou-se de dois deles e subjugou-os de tal maneira, que tiveram que fugir daquela casa feridos e com as roupas estraçalhadas.
17 Y gatho ya xodyo mi ꞌbʉhni Efeso ne núꞌʉ himyá xodyo bi ꞌyødeꞌʉ núꞌa̱ xqui nja, nuꞌbʉ́ nuꞌʉ́ xi bi ntsu. Ne maꞌna xi mri tꞌeꞌtsua rá nsu rá thuhu ra Zidada Jesu.
17 Este caso tornou-se {em breve} conhecido de todos os judeus e gregos de Éfeso, e encheu-os de temor e engrandeceram o nome do Senhor Jesus.
18 Ne ndunthi de núꞌʉ xqui gamfri mi pa mri njua̱ni de yá tsꞌoqui.
18 Muitos dos que haviam acreditado vinham confessar e declarar as suas obras.
19 Y ndunthi ya ꞌñete bi hña̱xa yá tꞌofo pa bi tsa̱tꞌa ja yá thandi ya ja̱ꞌi, ha nuya libroꞌʉ nu mi tꞌøtꞌa ra uɛnda, mri muui ngu made nthebe ꞌmo ya tꞌaxaboja̱.
19 Muitos também, que tinham exercido artes mágicas, ajuntaram os seus livros e queimaram-nos diante de todos. Calculou-se o seu valor, e achou-se que montava a cinqüenta mil moedas de prata.
20 Njabʉ maꞌna mri ntʉnga rá noya Ajua̱ co ndunthi ra tsꞌɛdi.
20 Foi assim que o poder do Senhor fez crescer a palavra e a tornou sempre mais eficaz.
21 Nepʉ de gueꞌa̱ ra cu Pablo bi hñutsꞌi gue da ma da cꞌa̱ꞌtsa ya cu asta ja ra hai Macedonia ne Acaya, nepʉ rí ꞌñehe Jerusale, nepʉ de guehni mahyoni rí ma Nroma.
21 Concluídas essas coisas, Paulo resolveu ir a Jerusalém, depois de atravessar a Macedônia e a Acaia. Depois de eu ter estado lá, disse ele, é necessário que veja também Roma.
22 Hangue bi mɛhna yoho yá mfatsꞌi da ꞌmɛtꞌo pa rí ma Macedonia, bi mɛhna ra cu Timoteo ne ra cu Erasto. Ha nura cu Pablo bi gohnitho maꞌra ya pa de guehni ja ra hai Asia.
22 Enviou à Macedônia dois dos seus auxiliares, Timóteo e Erasto, mas ele mesmo se demorou ainda por algum tempo na Ásia.
23 Núꞌʉ ya paꞌʉ bi ñʉntsꞌa gatho ya me Efeso ngueꞌa̱ bi zønini rá noya Ajua̱.
23 Por esse tempo, ocorreu um grande alvoroço a respeito do Evangelho.
24 Mi ꞌbʉhni ꞌnara ꞌñøhø mrá thuhu ra Demetrio. Nura ꞌbɛfi mi pa̱diꞌa̱ mi pøe ya boja̱ dega tꞌaxi. Ne mi ꞌbʉ yá mfatsꞌi mi hoca ya cꞌoi de ꞌnara zina̱na̱ rá thuhu Diana pa mi papa ya ja̱ꞌi. Y xi mi ta̱ha̱ ndunthi ra boja̱.
24 Um ourives, chamado Demétrio, que fazia de prata templozinhos de Ártemis, dava muito a ganhar aos artífices.
25 Nepʉ ꞌnara pa ra Demetrio bi muntsꞌa gatho núꞌʉ yá mfatsꞌi ne maꞌra núꞌʉ toꞌo mi hoca ya cꞌoi nehe, ne bi ꞌñembabi:
25 Convocou-os, juntamente com os demais operários do mesmo ramo, e disse: Conheceis o lucro que nos resulta desta indústria.
26 Pe ngu xcá ꞌyøhʉ ne xcá hyanthʉ gue nura Pablo ri ꞌyo ne ma̱ gue núꞌʉ ya zidada nthoqui, hingyá zidada. Y njabʉ xa hña̱cua ndunthi ya ja̱ꞌi gue hinda nsunda ya zidada, hingue hønsɛua Efeso, nehe maxøgue gatho ma haihʉ Asia.
26 Ora, estais vendo e ouvindo que não só em Éfeso, mas quase em toda a Ásia, esse Paulo tem persuadido e desencaminhado muita gente, dizendo que não são deuses os ídolos que são feitos por mãos de homens.
27 Nuna guehna maꞌna xá ntsꞌobyana̱, ha go guehna ma ꞌbɛfihʉ dí hanthma̱hʉna̱. Nubyá da ne ma ga ꞌbɛdihʉ za̱i, asta ne ra nija̱ de ma zina̱na̱hʉ Diana núꞌa̱ xi rá nsunda, ma da ꞌmɛdi núꞌa̱ ra nsu pɛꞌtsi. Ha ne gue numa zina̱na̱hʉ Diana ri nsunda gatho ya ja̱ꞌi de guecua ja ma haihʉ Asia ne gatho maxøgue ra ximhai.
27 Daí não somente há perigo de que essa nossa corporação caia em descrédito, como também que o templo da grande Ártemis seja desconsiderado, e até mesmo seja despojada de sua majestade aquela que toda a Ásia e o mundo inteiro adoram.
28 Nu mi ꞌyøde njabʉ gatho nuyá mfatsꞌi ne gatho núꞌʉ maꞌra toꞌo mi hoca ya cꞌoi xi bi bø yá cuɛꞌʉ, ne mi mafi mi ena:
28 Estas palavras encheram-nos de ira e puseram-se a gritar: Viva a Ártemis dos efésios!
29 Ne bi nja ngu ra mpumfri gatho ja ra hnini, ne bri mihi ra cu Gayo ne ra cu Aristarco myá me Macedonia núꞌʉ xqui ꞌñoui ra cu Pablo. Ne bri jʉtꞌi ne bri tsꞌitsꞌi asta habʉ mi øtꞌa yá hmuntsꞌi.
29 A cidade alvoroçou-se e todos correram ao teatro levando consigo Caio e Aristarco, macedônios e companheiros de Paulo.
30 Ha nura cu Pablo mi ne xa yʉtꞌini pa xa zofo ya ja̱ꞌi, pe nuya gamfri himbi hyopi bi yʉtꞌi.
30 Paulo queria apresentar-se ao povo, mas os discípulos não o deixaram.
31 Nehe ꞌraya nda̱ de Asia núꞌʉ mi ntsixui ra cu Pablo, bi mɛmpa ra noya gue hinda yʉtꞌa de guehni.
31 Até alguns dos asiarcas, que eram seus amigos, enviaram-lhe recado, pedindo que não se aventurasse a ir ao teatro.
32 Nura oraꞌa̱ xi mbi ja ꞌnara hmahni ja yá hmuntsꞌiꞌʉ, ꞌramaꞌnaꞌño mi ma̱ñꞌʉ, ngueꞌa̱ gatho xi xqui mpumfri, ne xi ndunthi de gueꞌʉ nixi mi pa̱di hanja xqui muntsꞌi.
32 Todos gritavam ao mesmo tempo. A assembléia era uma grande confusão e a maioria nem sabia por que se achavam ali reunidos.
33 Pe nu ꞌra de gueꞌʉ bi xipabi ra Jandro hanja xqui muntsꞌi. Nuya xodyo xqui umba ya ntꞌentꞌi ra Jandro pa da ꞌmai da ña̱ ja yá thandi ya ja̱ꞌi. Nepʉ nuꞌá̱ bi ꞌñutua ra seña ya ja̱ꞌi co rá ꞌyɛ pa da goꞌta yá ne. Nuꞌá̱ mi ne da ña̱nga yá mixodyoui núꞌʉ xcrí jʉ.
33 Então fizeram sair do meio da turba Alexandre, que os judeus empurravam para a frente. Alexandre, fazendo sinal com a mão, queria dar satisfação ao povo.
34 Pe nu mi ba̱di ya ja̱ꞌi gue mrá xodyoꞌa̱, nuꞌʉ́ bi mafi ntsꞌɛdi ngu yo ora, ne mi ena:
34 Mas quando perceberam que ele era judeu, todos a uma voz gritaram pelo espaço de quase duas horas: Viva a Ártemis dos efésios!
35 Nepʉ ꞌnara nda̱ de ra hnini bi goꞌtua yá ne ya ja̱ꞌi ne bi ꞌñembi:
35 Então o escrivão da cidade {veio} para apaziguar a multidão e disse: Efésios, que homem há que não saiba que a cidade de Éfeso cultua a grande Ártemis, e que a sua estátua caiu dos céus?
36 Guí pa̱hʉ gue xa fa̱di habʉraza, oguí tu ri mʉihʉ, ne ote guí øthʉ ꞌbʉ hinxcá beñhʉ xá hño ꞌmɛtꞌo núꞌa̱ guí ne gui øthʉ.
36 Se isso é incontestável, convém que vos sossegueis e nada façais inconsideradamente.
37 Nuyʉ ya ꞌñøhø xcuá tsihʉ hinte xa ꞌyøꞌtꞌahʉ, ha nixi xa ña̱maꞌñʉ de ma zina̱na̱hʉ drí nsundahʉ.
37 Estes homens, que aqui trouxestes, não são sacrílegos nem blasfemadores da vossa deusa.
38 Y nura Demetrio ne núꞌʉ maꞌra to hoca ya cꞌoi, ꞌbʉ ja te da ña̱pabi, dá ña̱pabi ja ra tsꞌʉtbi, ne dá nhyanthya̱ui ja ra nzaya.
38 Mas, se Demétrio e os outros artífices têm alguma queixa contra alguém, os tribunais estão abertos e aí estão os magistrados: institua-se um processo contra eles.
39 Nuꞌbʉ ja maꞌna te gui ma̱ñhʉ, da za gui maha ja ra tsꞌʉtbi gui ma̱ñhʉ ja ma hmuntsꞌihʉ ngu ma̱nga ra ley.
39 Se tendes reclamação a fazer, a assembléia legal decidirá.
40 Ngueꞌa̱ pa guecjʉ xá ntsꞌuni. Da za da hña̱pcahʉ da tꞌena gue xi dyá necatuhnihʉ por nuna ra ñʉntsꞌi stá øthʉbya, ne hindí pa̱hʉ te ga tha̱dihʉ nu sta tꞌangahʉ.
40 Do que se deu hoje, até corremos risco de sermos acusados de rebelião, porque não há motivo algum que nos permita justificar este concurso.
41 Nepʉ mi ma̱nga njaua ra nda̱, bi ꞌñehui ya ja̱ꞌi ne bi ua ra hmuntsꞌi.
41 A estas palavras, dissolveu-se a aglomeração.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.