Atos 19
Ra 'Ra'yo Testamento (OTENT) vs ARA
1 Nura cu Apolo mi ꞌbʉhni Corinto, ha nura cu Pablo mbi ꞌyo ra ꞌñu pa mri ma Efeso, bi ꞌranga ja ꞌraya tꞌøhø xi myá mboza, ne de gueꞌa̱ bi zønga Efeso habʉ mi ꞌbʉi ꞌraya gamfri.
1 Aconteceu que, estando Apolo em Corinto, Paulo, tendo passado pelas regiões mais altas, chegou a Éfeso e, achando ali alguns discípulos,
2 Nepʉ nuꞌá̱ bi ꞌyambabiꞌʉ ne bi ꞌñembabi:
2 perguntou-lhes: Recebestes, porventura, o Espírito Santo quando crestes? Ao que lhe responderam: Pelo contrário, nem mesmo ouvimos que existe o Espírito Santo.
3 Hangue nura cu Pablo bi ꞌyambabi ne bi ꞌñembabi:
3 Então, Paulo perguntou: Em que, pois, fostes batizados? Responderam: No batismo de João.
4 Ra cu Pablo bi ꞌñembabiꞌʉ:
4 Disse-lhes Paulo: João realizou batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que vinha depois dele, a saber, em Jesus.
5 Ha nu mi ꞌyøde njabʉ bi nxisteheꞌʉ de rá thuhu ra Zidada Jesu.
5 Eles, tendo ouvido isto, foram batizados em o nome do Senhor Jesus.
6 Nepʉ ra cu Pablo bi hñuxa yá ꞌyɛ ja gatho ya gamfri pa bi hña̱nga ra Ma̱ca Nda̱hi. Y nura oraꞌa̱ bi ña̱ꞌʉ ꞌramaꞌnaꞌño ya hña̱qui ne bi ma̱ñꞌʉ ngu núꞌa̱ xqui xipabi Ajua̱ da ma̱.
6 E, impondo-lhes Paulo as mãos, veio sobre eles o Espírito Santo; e tanto falavam em línguas como profetizavam.
7 Ngu mi ꞌrɛtꞌamayoho por gatho núꞌʉ xqui hña̱nga ra Ma̱ca Nda̱hi.
7 Eram, ao todo, uns doze homens.
8 Ngu hñu nza̱na̱ ra cu Pablo bi ma ja yá nija̱ ya xodyo habʉ mbi ma̱mba rá noya Ajua̱ co ndunthi ra tsꞌɛdi. Nuꞌá̱ mi ntsanoyaui ya ja̱ꞌi ne mi øtꞌa ꞌnara tsꞌɛdi pa da gamfriꞌʉ núꞌa̱ mi xipabi hanja go ri manda Ajua̱.
8 Durante três meses, Paulo frequentou a sinagoga, onde falava ousadamente, dissertando e persuadindo com respeito ao reino de Deus.
9 Pe ꞌra de gueꞌʉ xi xmá me yá coraso hangue himbi ne bi gamfri, hønsɛ mi tsanba rá noya Ajua̱ ja yá thandi ya ja̱ꞌi. Hangue nura cu Pablo bi ꞌuegue de gueꞌʉ, ne bi zixa núꞌʉ xqui gamfri ja ꞌnara scuela, ne nura xahnate mi ꞌbʉhni rá thuhu ra Tiranno. Y ja guehni ra cu Pablo mbi ma̱mba rá noya Ajua̱ hyastho.
9 Visto que alguns deles se mostravam empedernidos e descrentes, falando mal do Caminho diante da multidão, Paulo, apartando-se deles, separou os discípulos, passando a discorrer diariamente na escola de Tirano.
10 Njabʉ bi ꞌyøtꞌa yo njɛya pa bi ꞌyødebi rá noya ra Zidada Jesu gatho núꞌʉ mi ꞌbʉ ja ra hai Asia, ya xodyo ne núꞌʉ himyá xodyo.
10 Durou isto por espaço de dois anos, dando ensejo a que todos os habitantes da Ásia ouvissem a palavra do Senhor, tanto judeus como gregos.
11 Y Ajua̱ bi umba ra tsꞌɛdi ra cu Pablo pa bi ꞌyøtꞌa ya da̱nga ntꞌudi,
11 E Deus, pelas mãos de Paulo, fazia milagres extraordinários,
12 asta mi tha̱ꞌtsua yá nthuꞌtaña̱xu ne maꞌra yá dutu nuya daꞌthi pa mi thaniꞌa̱ ne mi yopa tha̱ꞌtsuabi ya daꞌthi y nuꞌʉ́ mi ña̱ni, y nuꞌʉ tóꞌo mi pɛꞌtsa ya tsꞌonda̱hi nuꞌʉ́ mi pøni de gueꞌʉ.
12 a ponto de levarem aos enfermos lenços e aventais do seu uso pessoal, diante dos quais as enfermidades fugiam das suas vítimas, e os espíritos malignos se retiravam.
13 Pe nu ꞌraya xodyo myá ꞌñete mi ꞌyoꞌʉ mi japa ya tsꞌonda̱hi da bøni de ja ya ja̱ꞌi, nepʉ nuꞌʉ́ bi beni gue da zapi da ꞌyɛnga ya tsꞌonda̱hi de rá thuhu ra Zidada Jesu nehe ngu mi øtꞌa ra cu Pablo. Ne mi embabi ya tsꞌonda̱hi:
13 E alguns judeus, exorcistas ambulantes, tentaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre possessos de espíritos malignos, dizendo: Esconjuro-vos por Jesus, a quem Paulo prega.
14 Guehna bi ꞌyøtꞌa núꞌʉ yoto yá tꞌʉ ra Seva núꞌa̱ ꞌnamrá nda̱ gá macja̱ gá xodyo.
14 Os que faziam isto eram sete filhos de um judeu chamado Ceva, sumo sacerdote.
15 Pe nu mi ꞌyøꞌtua njaua ꞌnara tsꞌonda̱hi, nuꞌá̱ bi da̱di ne bi ꞌñemba núꞌʉ ya ꞌñøhø:
15 Mas o espírito maligno lhes respondeu: Conheço a Jesus e sei quem é Paulo; mas vós, quem sois?
16 Ha núꞌa̱ ra ꞌñøhø toꞌo mi pɛꞌtsa ra tsꞌonda̱hi bi ma bá jʉ núꞌʉ ya ꞌñete co rá tsꞌɛdi ra tsꞌonda̱hi ne xi bi naꞌmbi ntsꞌɛdi. Ha nuꞌʉ́ bi nestꞌihi bi bøni de guehni myá thɛlo ngueꞌa̱ bi thʉmba gatho yá dutu, ne bi hña̱xa ndunthi ya ntsꞌɛni.
16 E o possesso do espírito maligno saltou sobre eles, subjugando a todos, e, de tal modo prevaleceu contra eles, que, desnudos e feridos, fugiram daquela casa.
17 Y gatho ya xodyo mi ꞌbʉhni Efeso ne núꞌʉ himyá xodyo bi ꞌyødeꞌʉ núꞌa̱ xqui nja, nuꞌbʉ́ nuꞌʉ́ xi bi ntsu. Ne maꞌna xi mri tꞌeꞌtsua rá nsu rá thuhu ra Zidada Jesu.
17 Chegou este fato ao conhecimento de todos, assim judeus como gregos habitantes de Éfeso; veio temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Ne ndunthi de núꞌʉ xqui gamfri mi pa mri njua̱ni de yá tsꞌoqui.
18 Muitos dos que creram vieram confessando e denunciando publicamente as suas próprias obras.
19 Y ndunthi ya ꞌñete bi hña̱xa yá tꞌofo pa bi tsa̱tꞌa ja yá thandi ya ja̱ꞌi, ha nuya libroꞌʉ nu mi tꞌøtꞌa ra uɛnda, mri muui ngu made nthebe ꞌmo ya tꞌaxaboja̱.
19 Também muitos dos que haviam praticado artes mágicas, reunindo os seus livros, os queimaram diante de todos. Calculados os seus preços, achou-se que montavam a cinquenta mil denários.
20 Njabʉ maꞌna mri ntʉnga rá noya Ajua̱ co ndunthi ra tsꞌɛdi.
20 Assim, a palavra do Senhor crescia e prevalecia poderosamente.
21 Nepʉ de gueꞌa̱ ra cu Pablo bi hñutsꞌi gue da ma da cꞌa̱ꞌtsa ya cu asta ja ra hai Macedonia ne Acaya, nepʉ rí ꞌñehe Jerusale, nepʉ de guehni mahyoni rí ma Nroma.
21 Cumpridas estas coisas, Paulo resolveu, no seu espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e Acaia, considerando: Depois de haver estado ali, importa-me ver também Roma.
22 Hangue bi mɛhna yoho yá mfatsꞌi da ꞌmɛtꞌo pa rí ma Macedonia, bi mɛhna ra cu Timoteo ne ra cu Erasto. Ha nura cu Pablo bi gohnitho maꞌra ya pa de guehni ja ra hai Asia.
22 Tendo enviado à Macedônia dois daqueles que lhe ministravam, Timóteo e Erasto, permaneceu algum tempo na Ásia.
23 Núꞌʉ ya paꞌʉ bi ñʉntsꞌa gatho ya me Efeso ngueꞌa̱ bi zønini rá noya Ajua̱.
23 Por esse tempo, houve grande alvoroço acerca do Caminho.
24 Mi ꞌbʉhni ꞌnara ꞌñøhø mrá thuhu ra Demetrio. Nura ꞌbɛfi mi pa̱diꞌa̱ mi pøe ya boja̱ dega tꞌaxi. Ne mi ꞌbʉ yá mfatsꞌi mi hoca ya cꞌoi de ꞌnara zina̱na̱ rá thuhu Diana pa mi papa ya ja̱ꞌi. Y xi mi ta̱ha̱ ndunthi ra boja̱.
24 Pois um ourives, chamado Demétrio, que fazia, de prata, nichos de Diana e que dava muito lucro aos artífices,
25 Nepʉ ꞌnara pa ra Demetrio bi muntsꞌa gatho núꞌʉ yá mfatsꞌi ne maꞌra núꞌʉ toꞌo mi hoca ya cꞌoi nehe, ne bi ꞌñembabi:
25 convocando-os juntamente com outros da mesma profissão, disse-lhes: Senhores, sabeis que deste ofício vem a nossa prosperidade
26 Pe ngu xcá ꞌyøhʉ ne xcá hyanthʉ gue nura Pablo ri ꞌyo ne ma̱ gue núꞌʉ ya zidada nthoqui, hingyá zidada. Y njabʉ xa hña̱cua ndunthi ya ja̱ꞌi gue hinda nsunda ya zidada, hingue hønsɛua Efeso, nehe maxøgue gatho ma haihʉ Asia.
26 e estais vendo e ouvindo que não só em Éfeso, mas em quase toda a Ásia, este Paulo tem persuadido e desencaminhado muita gente, afirmando não serem deuses os que são feitos por mãos humanas.
27 Nuna guehna maꞌna xá ntsꞌobyana̱, ha go guehna ma ꞌbɛfihʉ dí hanthma̱hʉna̱. Nubyá da ne ma ga ꞌbɛdihʉ za̱i, asta ne ra nija̱ de ma zina̱na̱hʉ Diana núꞌa̱ xi rá nsunda, ma da ꞌmɛdi núꞌa̱ ra nsu pɛꞌtsi. Ha ne gue numa zina̱na̱hʉ Diana ri nsunda gatho ya ja̱ꞌi de guecua ja ma haihʉ Asia ne gatho maxøgue ra ximhai.
27 Não somente há o perigo de a nossa profissão cair em descrédito, como também o de o próprio templo da grande deusa, Diana, ser estimado em nada, e ser mesmo destruída a majestade daquela que toda a Ásia e o mundo adoram.
28 Nu mi ꞌyøde njabʉ gatho nuyá mfatsꞌi ne gatho núꞌʉ maꞌra toꞌo mi hoca ya cꞌoi xi bi bø yá cuɛꞌʉ, ne mi mafi mi ena:
28 Ouvindo isto, encheram-se de furor e clamavam: Grande é a Diana dos efésios!
29 Ne bi nja ngu ra mpumfri gatho ja ra hnini, ne bri mihi ra cu Gayo ne ra cu Aristarco myá me Macedonia núꞌʉ xqui ꞌñoui ra cu Pablo. Ne bri jʉtꞌi ne bri tsꞌitsꞌi asta habʉ mi øtꞌa yá hmuntsꞌi.
29 Foi a cidade tomada de confusão, e todos, à uma, arremeteram para o teatro, arrebatando os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de Paulo.
30 Ha nura cu Pablo mi ne xa yʉtꞌini pa xa zofo ya ja̱ꞌi, pe nuya gamfri himbi hyopi bi yʉtꞌi.
30 Querendo este apresentar-se ao povo, não lhe permitiram os discípulos.
31 Nehe ꞌraya nda̱ de Asia núꞌʉ mi ntsixui ra cu Pablo, bi mɛmpa ra noya gue hinda yʉtꞌa de guehni.
31 Também asiarcas, que eram amigos de Paulo, mandaram rogar-lhe que não se arriscasse indo ao teatro.
32 Nura oraꞌa̱ xi mbi ja ꞌnara hmahni ja yá hmuntsꞌiꞌʉ, ꞌramaꞌnaꞌño mi ma̱ñꞌʉ, ngueꞌa̱ gatho xi xqui mpumfri, ne xi ndunthi de gueꞌʉ nixi mi pa̱di hanja xqui muntsꞌi.
32 Uns, pois, gritavam de uma forma; outros, de outra; porque a assembleia caíra em confusão. E, na sua maior parte, nem sabiam por que motivo estavam reunidos.
33 Pe nu ꞌra de gueꞌʉ bi xipabi ra Jandro hanja xqui muntsꞌi. Nuya xodyo xqui umba ya ntꞌentꞌi ra Jandro pa da ꞌmai da ña̱ ja yá thandi ya ja̱ꞌi. Nepʉ nuꞌá̱ bi ꞌñutua ra seña ya ja̱ꞌi co rá ꞌyɛ pa da goꞌta yá ne. Nuꞌá̱ mi ne da ña̱nga yá mixodyoui núꞌʉ xcrí jʉ.
33 Então, tiraram Alexandre dentre a multidão, impelindo-o os judeus para a frente. Este, acenando com a mão, queria falar ao povo.
34 Pe nu mi ba̱di ya ja̱ꞌi gue mrá xodyoꞌa̱, nuꞌʉ́ bi mafi ntsꞌɛdi ngu yo ora, ne mi ena:
34 Quando, porém, reconheceram que ele era judeu, todos, a uma voz, gritaram por espaço de quase duas horas: Grande é a Diana dos efésios!
35 Nepʉ ꞌnara nda̱ de ra hnini bi goꞌtua yá ne ya ja̱ꞌi ne bi ꞌñembi:
35 O escrivão da cidade, tendo apaziguado o povo, disse: Senhores, efésios: quem, porventura, não sabe que a cidade de Éfeso é a guardiã do templo da grande Diana e da imagem que caiu de Júpiter?
36 Guí pa̱hʉ gue xa fa̱di habʉraza, oguí tu ri mʉihʉ, ne ote guí øthʉ ꞌbʉ hinxcá beñhʉ xá hño ꞌmɛtꞌo núꞌa̱ guí ne gui øthʉ.
36 Ora, não podendo isto ser contraditado, convém que vos mantenhais calmos e nada façais precipitadamente;
37 Nuyʉ ya ꞌñøhø xcuá tsihʉ hinte xa ꞌyøꞌtꞌahʉ, ha nixi xa ña̱maꞌñʉ de ma zina̱na̱hʉ drí nsundahʉ.
37 porque estes homens que aqui trouxestes não são sacrílegos, nem blasfemam contra a nossa deusa.
38 Y nura Demetrio ne núꞌʉ maꞌra to hoca ya cꞌoi, ꞌbʉ ja te da ña̱pabi, dá ña̱pabi ja ra tsꞌʉtbi, ne dá nhyanthya̱ui ja ra nzaya.
38 Portanto, se Demétrio e os artífices que o acompanham têm alguma queixa contra alguém, há audiências e procônsules; que se acusem uns aos outros.
39 Nuꞌbʉ ja maꞌna te gui ma̱ñhʉ, da za gui maha ja ra tsꞌʉtbi gui ma̱ñhʉ ja ma hmuntsꞌihʉ ngu ma̱nga ra ley.
39 Mas, se alguma outra coisa pleiteais, será decidida em assembleia regular.
40 Ngueꞌa̱ pa guecjʉ xá ntsꞌuni. Da za da hña̱pcahʉ da tꞌena gue xi dyá necatuhnihʉ por nuna ra ñʉntsꞌi stá øthʉbya, ne hindí pa̱hʉ te ga tha̱dihʉ nu sta tꞌangahʉ.
40 Porque também corremos perigo de que, por hoje, sejamos acusados de sedição, não havendo motivo algum que possamos alegar para justificar este ajuntamento.
41 Nepʉ mi ma̱nga njaua ra nda̱, bi ꞌñehui ya ja̱ꞌi ne bi ua ra hmuntsꞌi.
41 E, havendo dito isto, dissolveu a assembleia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.