Mateus 23
Bepaŋ'Walaŋ Folofolok Kobuli (NOP) vs ARA
1 Kaŋ nai uŋaniŋgoŋ Jesudi metam noli tiŋa mihiŋiye indiŋ yeniŋguk,
1 Então, falou Jesus às multidões e aos seus discípulos:
2 “Moses’walaŋ kwelikoŋ Yodoko Mede henale eŋ Falisi hekidi tiŋa hatiiŋ.
2 Na cadeira de Moisés, se assentaram os escribas e os fariseus.
3 Unduŋ doktiŋa mede hanindidimeeŋ hanindakale tubune adi’walaŋ medehik tagimneeŋ hatiyaneeŋ. Iŋgoŋ adi’walaŋ titiŋhik adi mu yehikeleeŋ taneeŋ. Indiŋ doktiŋa, nemek titiŋdok kedem hanindidimeiŋ iŋgoŋ nehi adi u mu takaliŋa tiiŋ.
3 Fazei e guardai, pois, tudo quanto eles vos disserem, porém não os imiteis nas suas obras; porque dizem e não fazem.
4 Adi yadi nemek malabumuŋ tiulidokooŋ hiditok tagihamuŋa nehi adi hogohik hatiiŋ.
4 Atam fardos pesados [e difíceis de carregar] e os põem sobre os ombros dos homens; entretanto, eles mesmos nem com o dedo querem movê-los.
5 Adi nemenemek tiiŋ woŋ adi metamdi yabudok hogok tiiŋ. Tiŋa Bepaŋ’walaŋ mede kiliki hinek bogit-kabe u wapuhi tiŋa moŋgola demehik foloŋ eŋ kohohik foloŋ ibidokoiŋ, tiŋa Bepaŋ ninadi diniŋ tinahukut kweheyehi kinonom tiŋa sigitiŋalo tiiŋ.”
5 Praticam, porém, todas as suas obras com o fim de serem vistos dos homens; pois alargam os seus filactérios e alongam as suas franjas.
6 “Tiŋa hinamuni nai foloŋ be Judahi’walaŋ bopyotneŋ adi me wohiyenit’walaŋ pop foloŋ iitdok nadiiŋ.
6 Amam o primeiro lugar nos banquetes e as primeiras cadeiras nas sinagogas,
7 Tiŋa metamdi yowawali foloŋ yeniutumbaaŋ gikiŋgoŋ tiyemdok nadiiŋ, tiŋa undugoŋ wohiye henale yenimbu nadidok yoŋa magi kametnadi hati tiiŋ.
7 as saudações nas praças e o serem chamados mestres pelos homens.
8 “Hidi henale hanindok mu yoyaneeŋ, hidi’walaŋ Henalehik adi kubugoŋ hogok hatilak, eŋ hidi hogohogok hidi yadi me hekinolit.
8 Vós, porém, não sereis chamados mestres, porque um só é vosso Mestre, e vós todos sois irmãos.
9 Tiŋa undugoŋ, nebek kwetfoloŋ me iŋoŋ tiyaugene behik mu niyaneeŋ, hidi’walaŋ Behik kubugoŋ adi kunum gineŋ hatilak u hogok.
9 A ninguém sobre a terra chameis vosso pai; porque só um é vosso Pai, aquele que está nos céus.
10 Tiŋa talitimeŋ haniŋdok undugoŋ mu yoyaneeŋ, talitimeŋhik kubugoŋ hogok adi Kilisto.
10 Nem sereis chamados guias, porque um só é vosso Guia, o Cristo.
11 Nebek niŋdi hidi’walaŋ talitimeŋ loloŋnit hatibaakdi hidi’walaŋ tipilapilaye kwanai tibaak.
11 Mas o maior dentre vós será vosso servo.
12 Nebek niŋ netok nadiune loloŋ tibaak adi toboniŋ nadimimbune fofoŋnit titiŋdok. Eŋ nebek niŋ netok nadiune fofoŋnit tubune nadimimbune loloŋnit tiluwaak.”
12 Quem a si mesmo se exaltar será humilhado; e quem a si mesmo se humilhar será exaltado.
13 “Hidige! Yodoko Mede henale tiŋa Falisi, hida yalaŋ-me heki hidi! Metam adi Bepaŋ’walaŋ hebeŋ gineŋ Hatihati Uŋgoniŋ hatak u kahilene tulune talik kamehep hati tiyemiiŋ. Hide adi mu foiŋ, ala adi fone tulune hati-kameheyemiiŋ.
13 Ai de vós, escribas e fariseus, hipócritas, porque fechais o reino dos céus diante dos homens; pois vós não entrais, nem deixais entrar os que estão entrando!
14 “Hidige! Yodoko Mede henale tiŋa Falisi, hida yalaŋ-me! Hidi yadi tam kahat heki ninadi kwanai kweheyehi tiŋa welehik tubugweheyeeŋ yohik eŋ bomboŋhik yolom moŋgokiiŋ. Wendok kibikoŋ malabumuŋ hinek beneeŋ.]
14 [Ai de vós, escribas e fariseus, hipócritas, porque devorais as casas das viúvas e, para o justificar, fazeis longas orações; por isso, sofrereis juízo muito mais severo!]
15 “Hidige! Yodoko Mede henale tiŋa Falisi, hida yalaŋ-me! Hidi adi metam yehitubu-mintaaŋ yanagilune hide’walaŋ kayoŋbop gineŋ tomboyoutdok imeŋgwaŋ tabe be kwet tabe kwetkwet fodapmaiŋ. Unduŋ tiŋa me kubugoŋ-kabe niŋ tubumintaaŋ niŋgigineune weleŋ tubutakaleeŋ kudupdok gigit hatiiŋ hide hehitomboyoutak. Unduŋ tiiŋ kaŋ adi halakapmeeŋ kadakaniŋ wapum hinek tilak.
15 Ai de vós, escribas e fariseus, hipócritas, porque rodeais o mar e a terra para fazer um prosélito; e, uma vez feito, o tornais filho do inferno duas vezes mais do que vós!
16 “Hidige! Me talitimeŋ dauhik sipmakahi! Hidi indiŋ yoiŋ: ‘Nebek niŋdi Siloŋyot wou foloŋ mede yofafaŋe tilak wendi folooŋnit mokit tilak, iŋgoŋ Siloŋyot maaneŋ muneeŋ boiune hatak wondok foloŋ mede yofafaŋe tilak wendi folooŋnit tilak.’
16 Ai de vós, guias cegos, que dizeis: Quem jurar pelo santuário, isso é nada; mas, se alguém jurar pelo ouro do santuário, fica obrigado pelo que jurou!
17 Hidige! me welehik fafaŋeŋ tiŋa nadinadihinit mokit. Siloŋyotdi uŋgoniŋ tilak doktiŋa muneeŋ maaneŋ hatakdi maaŋ uŋgoniŋ tilak. Unduŋ doktiŋa muneeŋdi uŋgoniŋ tilak, iŋgoŋ Siloŋyotdi uŋgoniŋ hinek tilak.
17 Insensatos e cegos! Pois qual é maior: o ouro ou o santuário que santifica o ouro?
18 “Tiŋa noli indiŋ yoiŋ. Nebek niŋdi alta foloŋ mede yofafaŋe tilak u folooŋnit mokit tilak, iŋgoŋ siloŋ alta foloŋ boiŋit wendok foloŋ yofafaŋelak wendi folooŋnit tilak.
18 E dizeis: Quem jurar pelo altar, isso é nada; quem, porém, jurar pela oferta que está sobre o altar fica obrigado pelo que jurou.
19 Dauhik sipmakahi hidi! Altadi uŋgoniŋ tilak doktiŋa siloŋ alta foloŋ kameiŋ wendi maaŋ uŋgoniŋ tilak. Unduŋ doktiŋa siloŋ alta foloŋ kameiŋ adi uŋgoniŋ, iŋgoŋ alta adi uŋgoniŋ hinek tilak.
19 Cegos! Pois qual é maior: a oferta ou o altar que santifica a oferta?
20 “Unduŋ doktiŋa nebek niŋdi alta wou foloŋ mede yofafaŋe tuluwaak adi alta tiŋa siloŋ foloniŋ boiyaneeŋ u maaŋ tihiluwaak.
20 Portanto, quem jurar pelo altar jura por ele e por tudo o que sobre ele está.
21 Be nediyeŋ Siloŋyot wou foloŋ yofafaŋeune kaŋ Siloŋyot tiŋa Me uŋoŋ hatilak Bepaŋ adi wanaŋ tihiluwaak.
21 Quem jurar pelo santuário jura por ele e por aquele que nele habita;
22 Be nediyeŋ kunumneŋkade kohodidim tiŋa mede yofafaŋeluwaak adi Bepaŋ’walaŋ iit kwetŋiŋ tiŋa pop molom Bepaŋ ne wanaŋ tihiluwaak.
22 e quem jurar pelo céu jura pelo trono de Deus e por aquele que no trono está sentado.
23 “Hidige! Yodoko Mede henale tiŋa Falisi, hida yalaŋ-me! Hidi adi nemenemek-kabe diniyetiiŋ u faki ulitawaaŋ Bepaŋdok kedem miiŋ, iŋgoŋ toboniŋ Yodoko Mede wapuhi hinek indiŋ biyabiiŋ kaŋ tuwot mu tilak: Mede didimeniŋgoŋ yodapmandapmaŋ, eŋ nadikulemaaŋ kadakaniŋ bibiŋ, eŋ mede yofafaŋegiŋ u didimeniŋgoŋ kelekele. Yodoko Mede yoŋ adi biyabu mu titiŋdok. Tiŋa Yodoko Mede noli dibek feŋ yehikeleiŋ u maaŋ kedem yehikeleeŋ titiŋdok, iŋgoŋ niŋ takaliŋa tiŋa niŋ mu bibiŋdok.
23 Ai de vós, escribas e fariseus, hipócritas, porque dais o dízimo da hortelã, do endro e do cominho e tendes negligenciado os preceitos mais importantes da Lei: a justiça, a misericórdia e a fé; devíeis, porém, fazer estas coisas, sem omitir aquelas!
24 “Talitimeŋ dauhik sipmakahi hidi! Hide adi bubugaim nanaŋehik maliŋ gineŋ fowaakneŋ yoŋa kedem yehikeleiŋ, iŋgoŋ kamel adi ime dut wanaŋ silotnaiŋ.
24 Guias cegos, que coais o mosquito e engolis o camelo!
25 “Hidige! Yodoko Mede henale tiŋa Falisi, yalaŋ-me heki hidi! Hide adi maliŋ be ime utnaŋdok tout u sigihineŋ hogok youtewalandaiŋ, kaŋ maaneŋkade adi kadakaniŋ titiŋhikdi fotokooŋ hatak.
25 Ai de vós, escribas e fariseus, hipócritas, porque limpais o exterior do copo e do prato, mas estes, por dentro, estão cheios de rapina e intemperança!
26 Falisi dauhik sipmakahi, timeŋ maliŋ be ime tout maaneŋ geŋgeŋ hatak u youtelune walandaune kedem mindaŋ sigineŋ maaŋ youtelune walandaluwaak.
26 Fariseu cego, limpa primeiro o interior do copo, para que também o seu exterior fique limpo!
27 “Hidige! Yodoko Mede henale tiŋa Falisi, yalaŋ-me hidi! Hidi yadi me kumuhi’walaŋ kwet sithik dabugoŋ. Meeniŋ sithik foloŋ adi wowoŋgimiŋ yetiutumba tiiŋ, iŋgoŋ koŋ maaneŋ adi me kitik tiŋa nemenemek bitakahidi tokooŋ hatak.
27 Ai de vós, escribas e fariseus, hipócritas, porque sois semelhantes aos sepulcros caiados, que, por fora, se mostram belos, mas interiormente estão cheios de ossos de mortos e de toda imundícia!
28 Hidi adi undihi kuyoŋ, sigihikdi hogok metam namandahik foloŋ me didimehi yageleiŋ. Eŋ welehik maaneŋ adi kadakaniŋ tiŋa yalaŋdi kiliŋa hatak.
28 Assim também vós exteriormente pareceis justos aos homens, mas, por dentro, estais cheios de hipocrisia e de iniquidade.
29 “Hidige! Yodoko Mede henale tiŋa Falisi, yalaŋ-me hidi! Polofet heki’walaŋ sithik kaututumeiŋ eŋ me nadisukilitihinit me didimehi koom kumuŋgiŋ heki’walaŋ sithik kilali yohumune utumbaiŋ.
29 Ai de vós, escribas e fariseus, hipócritas, porque edificais os sepulcros dos profetas, adornais os túmulos dos justos
30 Unduŋ tiŋa indiŋ yoiŋ, ‘Dadaniye, papaniye hatigiŋneŋ binek hatine tugumun adi yehitubu-lodaaŋ polofet heki mu widihikumune tugumun.’
30 e dizeis: Se tivéssemos vivido nos dias de nossos pais, não teríamos sido seus cúmplices no sangue dos profetas!
31 Hidi adi unduŋ yoŋa metam polofet widihikumuyagiŋ heki’walaŋ yalakihiye miŋgilaŋgoŋ hinek mintadakaleiŋ.
31 Assim, contra vós mesmos, testificais que sois filhos dos que mataram os profetas.
32 Dadahiye, papahiye adi yom kiwahiŋ titalabugiŋ, doktiŋa hidibo uŋakoŋ yehitomboyoula tubune dapmawaak.
32 Enchei vós, pois, a medida de vossos pais.
33 “Miŋgembet miŋmihiniŋ, hidi yomhidok kibikoŋ kudup gineŋ fofoŋdok nai tibaakneŋ deŋandiŋ wooŋ hebihatneeŋ?
33 Serpentes, raça de víboras! Como escapareis da condenação do inferno?
34 Nadiiŋ be. Nagoŋ kougoŋ polofet eŋ me nadinadihinit tiŋa Mede Momooŋ yotubudidime henale heki yapmehambe buneeŋ. Kaŋ hidi noli widihikumuŋ tineeŋ eŋ noli koloŋdabek foloŋ widihiyambiyatneeŋ eŋ noli hide bopyothik gineŋ yehiwidihikadakaneeŋ, tiŋa kwetkwet adi yauneeŋ wendok tuwot yehikelegigineeŋ yauŋa widihi yehikele tineeŋ.
34 Por isso, eis que eu vos envio profetas, sábios e escribas. A uns matareis e crucificareis; a outros açoitareis nas vossas sinagogas e perseguireis de cidade em cidade;
35 Unduŋ tineeŋ doktiŋa me didimehi komihi’walaŋ naŋgathik uŋgoniŋ kwatnegiŋdok malabumuŋ u kibikoŋ hidi foloŋ lowaak. Koomkwaha Abel ulukumuŋgiŋ nai uŋaniŋ tububihila me didimehi widihikumuŋ-talabuŋa Balakiya mihiŋiŋ Sakaliya Siloŋyot maaneŋ alta gagayeŋ ulukumuŋgiŋ.
35 para que sobre vós recaia todo o sangue justo derramado sobre a terra, desde o sangue do justo Abel até ao sangue de Zacarias, filho de Baraquias, a quem matastes entre o santuário e o altar.
36 Biyagoŋ hinek hanilat. Yom hogohogok u titalabugiŋ wendiniŋ kibikoŋ metam kobuhi i hatiiŋ hidi hekineeŋ.”
36 Em verdade vos digo que todas estas coisas hão de vir sobre a presente geração.
37 “Jelusalemhi kadayo! Hidi Bepaŋdi polofet fee hiditok yeniŋkukuk kaŋ widihikumuŋgiŋ. Kaŋ nu nai fee hinek pupupdi mihiniŋŋiye yehikwalanelak unduŋ kohonedi metamneye yehikwalane tibe nadigut iŋgoŋ hidi kamehep tinamgiŋ.
37 Jerusalém, Jerusalém, que matas os profetas e apedrejas os que te foram enviados! Quantas vezes quis eu reunir os teus filhos, como a galinha ajunta os seus pintinhos debaixo das asas, e vós não o quisestes!
38 Unduŋ doktiŋa i kaneŋ. Bepaŋ agaŋ bihabulak. Yohikwehik u uyapupuheneune kwet hogok halaak.
38 Eis que a vossa casa vos ficará deserta.
39 Biyagoŋ hinek hanilat. Hidi mu nabuŋa hatigene kougoŋ indiŋ yoŋa kotigoŋ nabuneeŋ, ‘Me i Wapum wou gineŋ bulak adi Bepaŋdi kahaŋ timimbek!’”
39 Declaro-vos, pois, que, desde agora, já não me vereis, até que venhais a dizer:
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 23, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.