Romanos 11
Yɩɩ sʋywáŋʋ́ sagɩ (NNW) vs NVT
1 À dàń bwe, sə à jə́n: Yɩɩ yɩ ʋ vɩga ʋ tətə dwíí tə naaa? Abada! Kʋ tà nətʋ! À də tətə yɩ *Yɩzərayɛlə lɩ̀à bìú. À yɩ *Abərahamə nàʋ́, Bɛnzwamɛn dwíí dəkuu tə wa lìù.
1 Então pergunto: Deus rejeitou seu povo, a nação de Israel? Claro que não! Eu mesmo sou israelita, descendente de Abraão e membro da tribo de Benjamim.
2 Yɩɩ wà ʋ tətə dwíí tə, ʋ nə kúrí fuən fuən, vɩ ʋ dʋgʋ, abada. Á yə̀ə́ kʋ tə, Yɩɩ sagɩ tə nə swɩ̀n Eli yuu wa, máŋá tə wa, ʋ nə caga Yɩɩ ʋ bɩrɩ də, Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə wà zəni fwa.
2 Não, Deus não rejeitou seu povo, que conheceu de antemão. Vocês sabem o que as Escrituras dizem a esse respeito? O profeta Elias se queixou a Deus sobre o povo de Israel, dizendo:
3 Ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «*Yuu-Tiu ba gʋa n nii *sʋ̀sʋ̀nà tə, ba mà n *joŋi kúrə́ tə ba dɩ. À mʋ̀ cɩcɩ dàń nə ga, yá ba ga tə pɩ̀à, sə ba gʋ à də».
3 “Senhor, eles mataram teus profetas e derrubaram teus altares. Sou o único que restou, e agora também procuram me matar”.
4 Bɛ̀eɛ̀e nə Yɩɩ dàń le wá? Yɩɩ le wá ʋ wʋ́: «À lɩ bara mʋ̀rʋ̀ barpɛ (7 000), à tún vàn nə, à nə tɩ ba. Lɩ̀à təntə tə wà nadwana yuu twɩ kʋnkʋn yɩɩ tə, ba nə boŋə ‹Baalə›, yáá con, ba ma jʋn wá».
4 E vocês se lembram da resposta de Deus? Ele disse: “Ainda tenho outros sete mil que jamais se prostraram diante de Baal”.
5 Zə̀n kʋ tə də yɩ ndə kʋ nə. Lɩ̀à mancɩn tə wulə Yɩɩ nə twá ʋ pubwanʋ tə nə, ʋ kúrí ba.
5 O mesmo acontece hoje, pois uns poucos do povo de Israel permaneceram fiéis, escolhidos pela graça de Deus.
6 Yá kʋ dàń nə yɩ Yɩɩ pubwanʋ, tə nə pɩn ʋ kúrí ba, kʋ bɩrɩ də, kʋ tà ba tʋtʋŋɩ yɩrɩ. Də kʋ yà nə yɩ ba tʋtʋŋɩ yɩrɩ, Yɩɩ pubwanʋ tə yà bá ja də̀ń.
6 E, se a escolha se dá pela graça de Deus, então não se baseia nas obras deles, pois nesse caso a graça deixaria de ser o que verdadeiramente é, ou seja, gratuita e imerecida.
7 Kʋ də̀ń nə yɩ bɛ̀eɛ̀e? Won tə Yɩzərayɛlə lɩ̀à yà nə pɩ̀à, ba wà kʋ nɩ. Yá lɩ̀à mancɩn tə, Yɩɩ nə kúrí Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə wa, ba mʋ̀ nɩ kʋ tə, ba nə pɩ̀à. Ba duən də yun yà dà,
7 Portanto, a situação é esta: a maioria do povo de Israel não encontrou o que tanto buscava, mas uns poucos, aqueles que Deus havia escolhido, o encontraram, enquanto o coração dos demais foi endurecido.
8 ndə kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́:
8 Como dizem as Escrituras: “Deus os fez cair em sono profundo. Até hoje, fechou-lhes os olhos para que não vejam, e tapou-lhes os ouvidos para que não ouçam”.
9 Pɩ̀ʋ́ Davidə də swɩ̀n, ʋ wʋ́:
9 Da mesma forma, Davi disse: “Que sua mesa farta se transforme em laço, em armadilha que os faça pensar que tudo vai bem. Que seus privilégios os façam tropeçar, e que recebam o que merecem.
10 Pa ba yɩ́á jén, ba dàn ká na lá. Kə càn ba nə zənzən, n ga pa ba kwá tɩa, máŋá mama».
10 Que seus olhos se escureçam para que não vejam, e que suas costas fiquem encurvadas para sempre”.
11 À dàń bwe, sə à jə́n: Zwifə-ba mà ba naa nə ba tʋ, sə ba kʋ́ʋ̀ dàn ká pìí ba zàn mɩ́ámɩ́án naaa? Abada! Kʋ tà nətʋ! Yá Zwifə-ba nə vɩga Yɩɩ *nii tə, ba ga tʋ tə, dàń nə pɩn, Yɩɩ pìí ʋ jon dwíə́ duən ba cʋna wa. Yɩɩ fwa kʋ nətʋ, sə ʋ pa, kʋ wʋgwɩʋ ja Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə.
11 Acaso o povo de Deus tropeçou e caiu sem possibilidade de se levantar? Claro que não! Foram desobedientes e, por isso, Deus tornou a salvação acessível aos gentios, para que seu próprio povo sentisse ciúme.
12 Ba nə vɩga Yɩɩ nii tə, ba ga tʋ tə pɩn, Yɩɩ fwa zəni zənzən lɩ̀à tə mama yɩra. Zwifə-ba kwɩ̀n kʋ tə nə, ba yà nə mɛ, sə ba na, kʋ ga pa Yɩɩ fwa zəni zənzən dwíə́ tə duən tə mama, ba nə tà Zwifə-ba yɩra. Kʋ nətʋ dàń bɩrɩ də, máŋá tə, Zwifə-ba mama nə wá pìí ba bà, Yɩɩ zəni tə dàń wá kwɛn kʋ súrí.
12 Se os gentios foram enriquecidos porque os israelitas fracassaram ao rejeitar a salvação que Deus lhes oferece, imaginem como será maior a bênção para o mundo quando Israel for plenamente restaurado!
13 Sɩ́ʋ́n nə, à dàń pɩ̀à, sə à swɩ̀n á mʋ̀ lɩ̀à tə, á nə tà *Zwifə-ba con. À yɩ Yɩɩ *tʋntʋnʋ, ʋ nə tʋn á mʋ̀ lɩ̀à tə, á nə tà Zwifə-ba con. À jələ də tʋtʋŋɩ təntə, Yɩɩ nə pɩn nə, jə də̀ń kʋ doni won mama.
13 Dirijo-me especialmente a vocês, gentios. E, uma vez que fui designado apóstolo aos gentios, enfatizo isso
14 À swɩ̀n kʋ tʋtʋŋɩ təntə yoo Zwifə-ba con, sə à pa kʋ wʋgwɩʋ ja à dwíí tɩ̀án Zwifə-ba, sə kʋ pa ba duən pìí ba bà Yɩɩ con, sə ʋ jon ba ba cʋna wa.
14 porque desejo que, de algum modo, o povo de Israel sinta ciúme e assim eu possa levar alguns deles à salvação.
15 Máŋá tə, Yɩɩ nə dʋgʋ Zwifə-ba vàn nə, ʋ mʋ̀ də dwíə́ tə duən tə mama lɩ̀à lʋʋ wa, pìí ba kə duən yuu. Yá máŋá tə, Yɩɩ nə wá pìí ʋ ja Zwifə-ba ʋ kə ʋ con, kʋ dàń wá ya nətə? Kʋ wá ya ndə lɩ̀à yà nə tɩga, yá ba dàń ga pìí ba bwin ba nan.
15 Pois, se a rejeição deles possibilitou que o resto do mundo se reconciliasse com Deus, a aceitação será ainda mais maravilhosa. Será vida para os que estavam mortos!
16 Nə yə̀ə́ də, ba nə pɩn dipɛn təntən kukuu Yɩɩ nə, kʋ pɩ̀à kʋ bɩrɩ də, dipɛn tə mama dàń yɩ Yɩɩ nə tɩ. Ba nə kʋ́ʋ̀ pɩn wá tɩ̀ʋ́ dagalʋ, kʋ pɩ̀à kʋ bɩrɩ də, kʋ nɛɛ tə də yɩ ʋ mʋ̀ nə tɩ.
16 Se a parte da massa entregue como oferta é santa, então toda ela é santa. E, se as raízes da árvore são santas, os ramos também o serão.
17 *Yɩzərayɛlə lɩ̀à yɩ ndə sàń tɩ̀ʋ́ nə, Yɩɩ nə cwɛn. Yá ʋ ga gwəŋə kʋ nɛɛ duən ʋ dʋgʋ. N mʋ̀ lìù tə, n nə tà Zwifə, n yɩ ndə gaʋ con tɩ̀ʋ́ nə, Yɩɩ nə gwəŋə kʋ nɛɛ, ʋ ja bà ʋ vwa ʋ marɩ sàń tɩ̀ʋ́ tə, nɛɛ tə bwálɩ́ nə. Nɛɛ təntə də dàń twá tə vaŋa tɩ̀ʋ́ tə nɩ́á tə, ndə kʋ tətə nɛɛ tə nə, tə yà nə ga kʋ yuu wa.
17 Mas alguns desses ramos, alguns do povo de Israel, foram cortados. E vocês, gentios, que eram ramos de uma oliveira brava, foram enxertados na árvore. Agora, portanto, participam do alimento nutritivo que vem da raiz da oliveira especial de Deus.
18 Yá dàn ká ywàń kʋ yoo təntə, n ma fwa fwiə Zwifə-ba yáá con, ba nə yɩ ndə sàń tɩ̀ʋ́ nɛɛ nə, ba gwəŋə ba dʋgʋ. Də n nə fwa fwiə nətʋ, sə n lwarɩ də, tɩ̀ʋ́ dagalan nə pɩn dɩ̀àn kʋ nɛɛ nə, kʋ tà kʋ nɛɛ nə pɩn dɩ̀àn kʋ dagalan nə.
18 No entanto, não devem se orgulhar de terem sido enxertados no lugar dos ramos que foram cortados, pois é a raiz que sustenta o ramo, e não o contrário.
19 N wàá n swɩ̀n, n wʋ́: «Yɩɩ dʋgʋ Zwifə-ba duən vàn nə, ndə ʋ nə gwəŋə sàń tɩ̀ʋ́ nɛɛ ʋ dʋgʋ, sə ʋ ga ja à mʋ̀ ʋ kə ʋ con, ndə ʋ nə gwəŋə gaʋ tɩ̀ʋ́ nɛɛ, ʋ vwa ʋ marɩ sàń tɩ̀ʋ́ yɩra nətʋ».
19 Talvez digam: “Esses ramos foram cortados para abrir espaço para nós”.
20 Kʋ yɩ cɩ́gá. Zwifə-ba yɩ ndə tɩ̀ʋ́ nɛɛ nə, Yɩɩ nə gwəŋə ʋ dʋgʋ, ba nə wà ba waa ken ʋ nə tə yɩrɩ. N mʋ̀ yɩ ndə gaʋ tɩ̀ʋ́ naa nə, Yɩɩ nə gwəŋə ʋ vwa ʋ marɩ sàń tɩ̀ʋ́ yɩra, n nə keni n waa ʋ nə wuuu yɩrɩ. Dàn ká ywàń kʋ nətʋ, n ma fwa fwiə. N yɩ n mɛ, sə zùrì n yɩra!
20 É verdade, mas lembrem-se de que esses ramos foram cortados porque não creram e que vocês estão ali porque creem. Portanto, não se orgulhem, mas temam o que poderia acontecer.
21 Də Yɩɩ nə wà Zwifə-ba yá, ba mʋ̀ yà ga nə yɩ sàń tɩ̀ʋ́ tə nɛɛ tətə, n bʋŋa də, ʋ wàrɩ̀ kʋ ʋ tʋŋa n mʋ̀ yɩra naaa?
21 Pois, se Deus não poupou os ramos naturais, também não poupará vocês.
22 Cʋgʋ yəbə, Yɩɩ yɩ wʋywanyiən, ʋ yoo cà də. Yɩɩ yoo cà lɩ̀à tə yuu wa, ba nə mà ba naa nə ba ga tʋ. Yá ʋ waa ywán n mʋ̀ yuu wa, də n nə wà pìí n yá ʋ cwəŋə tə. Yá n dàń nə pìí n yá Yɩɩ cwəŋə tə, ʋ wá gwəŋə n də ʋ dʋgʋ vàn nə, ndə tɩ̀ʋ́ naa nə.
22 Observem como Deus é, ao mesmo tempo, bondoso e severo. É severo com os que lhe desobedecem, mas é bondoso com vocês, desde que continuem a confiar em sua bondade. Mas, se deixarem de confiar, também serão cortados.
23 Ba mʋ̀ Zwifə-ba nə mɛ máŋá don wa, ba pìí ba kə ba waa Yɩɩ nə, ʋ jə dɩ̀àn, sə ʋ pìí ʋ kə ba, ba bwálɩ́ tə nə, ba yà nə wulə. Kʋ yɩ ndə ba nə gwəŋə tɩ̀ʋ́ nɛɛ, ba ga pìí ba vwa tə ba marɩ tə bwálɩ́ nə.
23 E, se o povo de Israel abandonar sua incredulidade, será enxertado novamente, pois Deus tem poder para enxertá-los de volta na árvore.
24 N mʋ̀ lìù tə, n nə tà Zwifə, n yɩ ndə gaʋ tɩ̀ʋ́ nɛɛ nə, Yɩɩ nə gwəŋə ʋ ja bà, ʋ vwa ʋ marɩ sàń tɩ̀ʋ́ yɩra. Də Yɩɩ nə wànɩ́ ʋ tʋn yoo, nətʋ lìù mama yàá nə ba tʋŋa tɩ̀án yɩra, n mɛ, sə n lwarɩ də, Yɩɩ tə wàá Zwifə-ba ʋ pìí ʋ kəni ba bwálɩ́ nə. Mə ba mʋ̀ yà nə yɩ sàń tɩ̀ʋ́ tə nɛɛ tətə.
24 Vocês eram, por natureza, o ramo cortado de uma oliveira brava. Portanto, se Deus se mostrou disposto a fazer algo contrário à natureza ao enxertá-los em sua árvore cultivada, estará ainda mais disposto a enxertar os ramos naturais de volta na árvore da qual eles fazem parte.
25 À nubɩa-ba, à pɩ̀à, sə á lwarɩ cɩ́gá tə, kʋ nə sə̀gə̀, sə á dànà ká bʋ́n də, á yɩ yənu tɩ̀án. Cɩ́gá təntə nə yɩ *Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə vàn don yun yɩn dɩ̀àn. Yá kʋ wá ya nətʋ wuuu, kʋ va kʋ yí máŋá tə wa, dwíə́ tə duən lɩ̀à tə, ba nə tà *Zwifə-ba, yá ba ga kəni ba waa Yɩɩ nə, nii nə wá cé.
25 Irmãos, quero que vocês entendam este mistério para que não se orgulhem de si mesmos. Alguns do povo de Israel têm o coração endurecido, mas isso durará apenas até que o tempo dos gentios se complete.
26 Kʋ mʋ̀ təntə kwa nə, Yɩɩ dàń wá jon Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə mama ba cʋna wa, ndə kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́:
26 E assim todo o Israel será salvo. Como dizem as Escrituras: “O libertador virá de Sião e afastará Israel
27 Nə̀ń *nimarʋ tə, à nə wá tún à mʋ̀ də ba pwərə wa, máŋá tə, à nə wá kwɛn ba cʋna tə à lɩ».
27 E esta é minha aliança com eles: eu removerei seus pecados”.
28 — ausente —
28 Muitos do povo de Israel agora são inimigos das boas-novas, e isso beneficia vocês, gentios. No entanto, porque ele escolheu seus patriarcas, eles ainda são o povo que Deus ama.
29 — ausente —
29 Pois as bênçãos de Deus e o seu chamado jamais podem ser anulados.
30 Máŋá don wa, á mʋ̀ lɩ̀à tə, á nə tà Zwifə-ba, á yà ba Yɩɩ nii zìlí. Yá sɩ́ʋ́n nə, Yɩɩ dəri á yinəgə zənzən, Zwifə-ba nə vɩga ʋ nii tə yɩrɩ.
30 Em outros tempos, vocês, gentios, foram rebeldes contra Deus, mas agora, por causa da desobediência deles, vocês receberam misericórdia.
31 Zwifə-ba də con, mə kʋ wá ya nətʋ. Sɩ́ʋ́n nə, ba ba Yɩɩ nii zìlí, kʋ pa Yɩɩ pìí ʋ dəri á yinəgə zənzən. Yá máŋá don dàń wá bà, ba də nə wá pìí ba kə ba waa Yɩɩ nə, sə ʋ ga dəri ba yinəgə zənzən.
31 Agora eles são os rebeldes, e Deus foi misericordioso com vocês, para que eles também participem da misericórdia dele.
32 Yɩɩ dàń nə pɩn ləzoni tə mama lwarɩ də, ba ba ʋ nii zìlí, sə ʋ ga wànɩ́ ʋ dəri ba yinəgə zənzən.
32 Pois Deus colocou a todos debaixo da desobediência para que de todos tivesse misericórdia.
33 Cɩ́gá mama, Yɩɩ dáá zənzən! Ʋ wʋbʋŋa tə də ʋ yənu tə də̀ń lù zənzən. Lìù mama wàrɩ̀ Yɩɩ coŋi tə də nətʋ tə, Yɩɩ nə bʋ̀rɩ̀ lɩ̀à bʋ̀rà, ʋ lwarɩ.
33 Como são grandes as riquezas, a sabedoria e o conhecimento de Deus! É impossível entendermos suas decisões e seus caminhos!
34 Kʋ yɩ ndə kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́:
34 “Pois quem conhece os pensamentos do Senhor? Quem sabe o suficiente para aconselhá-lo?”
35 Wàà nə wànɩ́ ʋ dí yáá ʋ pa won Yɩɩ nə, sə kʋ pa Yɩɩ də pìí, ʋ ŋwɩ́n kʋ tíú kʋ yɩrɩ?
35 “Quem lhe deu primeiro alguma coisa, para que ele precise depois retribuir?”
36 Cɩ́gá, wiən tə mama nan ʋ mʋ̀. Wiən tə mama yɩ ʋ mʋ̀ nə, tə twá tə ma wulə, tə ga yɩ ʋ mʋ̀ nə tɩ. Nə pɩan dun Yɩɩ nə, máŋá də máŋá, kʋ nə ba zwɛ̀e! Amɩɩna!
36 Pois todas as coisas vêm dele, existem por meio dele e são para ele. A ele seja toda a glória para sempre! Amém.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Romanos 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.