Romanos 11
Yɩɩ sʋywáŋʋ́ sagɩ (NNW) vs NTLH
1 À dàń bwe, sə à jə́n: Yɩɩ yɩ ʋ vɩga ʋ tətə dwíí tə naaa? Abada! Kʋ tà nətʋ! À də tətə yɩ *Yɩzərayɛlə lɩ̀à bìú. À yɩ *Abərahamə nàʋ́, Bɛnzwamɛn dwíí dəkuu tə wa lìù.
1 Então eu pergunto: será que Deus rejeitou o seu próprio povo? É claro que não! Eu mesmo sou israelita, descendente de Abraão e membro da tribo de Benjamim.
2 Yɩɩ wà ʋ tətə dwíí tə, ʋ nə kúrí fuən fuən, vɩ ʋ dʋgʋ, abada. Á yə̀ə́ kʋ tə, Yɩɩ sagɩ tə nə swɩ̀n Eli yuu wa, máŋá tə wa, ʋ nə caga Yɩɩ ʋ bɩrɩ də, Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə wà zəni fwa.
2 Deus não rejeitou o seu povo, que ele havia escolhido desde o princípio. Vocês sabem muito bem o que as Escrituras Sagradas dizem naquele trecho em que Elias acusa o povo de Israel diante de Deus. Elias diz assim:
3 Ʋ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «*Yuu-Tiu ba gʋa n nii *sʋ̀sʋ̀nà tə, ba mà n *joŋi kúrə́ tə ba dɩ. À mʋ̀ cɩcɩ dàń nə ga, yá ba ga tə pɩ̀à, sə ba gʋ à də».
3 “Senhor, eles mataram os teus profetas e destruíram os teus altares. Eu sou o único que sobrou, e eles estão querendo me matar!”
4 Bɛ̀eɛ̀e nə Yɩɩ dàń le wá? Yɩɩ le wá ʋ wʋ́: «À lɩ bara mʋ̀rʋ̀ barpɛ (7 000), à tún vàn nə, à nə tɩ ba. Lɩ̀à təntə tə wà nadwana yuu twɩ kʋnkʋn yɩɩ tə, ba nə boŋə ‹Baalə›, yáá con, ba ma jʋn wá».
4 O que foi que Deus disse a ele? Ele disse: “Eu guardei para mim sete mil homens que não adoraram o deus Baal .”
5 Zə̀n kʋ tə də yɩ ndə kʋ nə. Lɩ̀à mancɩn tə wulə Yɩɩ nə twá ʋ pubwanʋ tə nə, ʋ kúrí ba.
5 A mesma coisa também acontece agora, isto é, por causa da graça de Deus, ainda existe um pequeno número daqueles que ele escolheu.
6 Yá kʋ dàń nə yɩ Yɩɩ pubwanʋ, tə nə pɩn ʋ kúrí ba, kʋ bɩrɩ də, kʋ tà ba tʋtʋŋɩ yɩrɩ. Də kʋ yà nə yɩ ba tʋtʋŋɩ yɩrɩ, Yɩɩ pubwanʋ tə yà bá ja də̀ń.
6 Essa escolha se baseia na graça de Deus e não no que eles fizeram. Porque, se a escolha de Deus se baseasse no que as pessoas fazem, então a sua graça não seria a verdadeira graça.
7 Kʋ də̀ń nə yɩ bɛ̀eɛ̀e? Won tə Yɩzərayɛlə lɩ̀à yà nə pɩ̀à, ba wà kʋ nɩ. Yá lɩ̀à mancɩn tə, Yɩɩ nə kúrí Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə wa, ba mʋ̀ nɩ kʋ tə, ba nə pɩ̀à. Ba duən də yun yà dà,
7 E isso quer dizer que não foi o povo de Israel que encontrou o que estava procurando. Quem encontrou foi apenas um pequeno grupo que Deus escolheu; os outros não quiseram ouvir o chamado de Deus.
8 ndə kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́:
8 Como dizem as Escrituras Sagradas: “Deus endureceu o coração e a mente deles; deu-lhes olhos que não podem ver e ouvidos que não podem ouvir até o dia de hoje.”
9 Pɩ̀ʋ́ Davidə də swɩ̀n, ʋ wʋ́:
9 E Davi disse: “Que nas suas festas eles sejam apanhados e enganados, que eles caiam e sejam castigados!
10 Pa ba yɩ́á jén, ba dàn ká na lá. Kə càn ba nə zənzən, n ga pa ba kwá tɩa, máŋá mama».
10 Ó Deus, faze com que eles fiquem cegos e que fiquem sempre curvados debaixo do peso das suas dificuldades!”
11 À dàń bwe, sə à jə́n: Zwifə-ba mà ba naa nə ba tʋ, sə ba kʋ́ʋ̀ dàn ká pìí ba zàn mɩ́ámɩ́án naaa? Abada! Kʋ tà nətʋ! Yá Zwifə-ba nə vɩga Yɩɩ *nii tə, ba ga tʋ tə, dàń nə pɩn, Yɩɩ pìí ʋ jon dwíə́ duən ba cʋna wa. Yɩɩ fwa kʋ nətʋ, sə ʋ pa, kʋ wʋgwɩʋ ja Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə.
11 Agora eu pergunto: quando os judeus tropeçaram, será que eles caíram para nunca mais se levantarem? É claro que não! Mas, porque eles pecaram, a salvação veio para os não judeus, para fazer com que os judeus ficassem com ciúmes deles.
12 Ba nə vɩga Yɩɩ nii tə, ba ga tʋ tə pɩn, Yɩɩ fwa zəni zənzən lɩ̀à tə mama yɩra. Zwifə-ba kwɩ̀n kʋ tə nə, ba yà nə mɛ, sə ba na, kʋ ga pa Yɩɩ fwa zəni zənzən dwíə́ tə duən tə mama, ba nə tà Zwifə-ba yɩra. Kʋ nətʋ dàń bɩrɩ də, máŋá tə, Zwifə-ba mama nə wá pìí ba bà, Yɩɩ zəni tə dàń wá kwɛn kʋ súrí.
12 O pecado dos judeus trouxe grandes bênçãos para o mundo, e a sua pobreza espiritual trouxe ricas bênçãos para os não judeus. Então, quando se completar o número de judeus que voltarão para Deus, as bênçãos serão muito maiores ainda.
13 Sɩ́ʋ́n nə, à dàń pɩ̀à, sə à swɩ̀n á mʋ̀ lɩ̀à tə, á nə tà *Zwifə-ba con. À yɩ Yɩɩ *tʋntʋnʋ, ʋ nə tʋn á mʋ̀ lɩ̀à tə, á nə tà Zwifə-ba con. À jələ də tʋtʋŋɩ təntə, Yɩɩ nə pɩn nə, jə də̀ń kʋ doni won mama.
13 Agora estou falando a vocês que não são judeus. Enquanto eu for o apóstolo dos não judeus, terei orgulho do meu trabalho.
14 À swɩ̀n kʋ tʋtʋŋɩ təntə yoo Zwifə-ba con, sə à pa kʋ wʋgwɩʋ ja à dwíí tɩ̀án Zwifə-ba, sə kʋ pa ba duən pìí ba bà Yɩɩ con, sə ʋ jon ba ba cʋna wa.
14 Talvez eu possa fazer com que os que são da minha própria raça fiquem com ciúmes, e assim seja possível salvar alguns deles.
15 Máŋá tə, Yɩɩ nə dʋgʋ Zwifə-ba vàn nə, ʋ mʋ̀ də dwíə́ tə duən tə mama lɩ̀à lʋʋ wa, pìí ba kə duən yuu. Yá máŋá tə, Yɩɩ nə wá pìí ʋ ja Zwifə-ba ʋ kə ʋ con, kʋ dàń wá ya nətə? Kʋ wá ya ndə lɩ̀à yà nə tɩga, yá ba dàń ga pìí ba bwin ba nan.
15 Porque, quando os judeus foram rejeitados, o resto do mundo se tornou amigo de Deus. O que acontecerá então quando eles forem aceitos? Os que estiverem mortos receberão a vida!
16 Nə yə̀ə́ də, ba nə pɩn dipɛn təntən kukuu Yɩɩ nə, kʋ pɩ̀à kʋ bɩrɩ də, dipɛn tə mama dàń yɩ Yɩɩ nə tɩ. Ba nə kʋ́ʋ̀ pɩn wá tɩ̀ʋ́ dagalʋ, kʋ pɩ̀à kʋ bɩrɩ də, kʋ nɛɛ tə də yɩ ʋ mʋ̀ nə tɩ.
16 Pois, se o primeiro pão assado depois da colheita é dedicado a Deus, isso quer dizer que todos os outros pães também são dedicados a ele. E, se as raízes de uma árvore são oferecidas a Deus, os galhos também são dele.
17 *Yɩzərayɛlə lɩ̀à yɩ ndə sàń tɩ̀ʋ́ nə, Yɩɩ nə cwɛn. Yá ʋ ga gwəŋə kʋ nɛɛ duən ʋ dʋgʋ. N mʋ̀ lìù tə, n nə tà Zwifə, n yɩ ndə gaʋ con tɩ̀ʋ́ nə, Yɩɩ nə gwəŋə kʋ nɛɛ, ʋ ja bà ʋ vwa ʋ marɩ sàń tɩ̀ʋ́ tə, nɛɛ tə bwálɩ́ nə. Nɛɛ təntə də dàń twá tə vaŋa tɩ̀ʋ́ tə nɩ́á tə, ndə kʋ tətə nɛɛ tə nə, tə yà nə ga kʋ yuu wa.
17 Alguns galhos da oliveira cultivada foram quebrados, e um galho de oliveira brava foi enxertado nela. Pois vocês, os não judeus, são como aquela oliveira brava e agora tomam parte na força e na riqueza espiritual dos judeus.
18 Yá dàn ká ywàń kʋ yoo təntə, n ma fwa fwiə Zwifə-ba yáá con, ba nə yɩ ndə sàń tɩ̀ʋ́ nɛɛ nə, ba gwəŋə ba dʋgʋ. Də n nə fwa fwiə nətʋ, sə n lwarɩ də, tɩ̀ʋ́ dagalan nə pɩn dɩ̀àn kʋ nɛɛ nə, kʋ tà kʋ nɛɛ nə pɩn dɩ̀àn kʋ dagalan nə.
18 Portanto, vocês não devem desprezar os galhos que foram quebrados. Como é que vocês podem estar orgulhosos? Vocês são somente galhos. Não são vocês que sustentam a raiz — é a raiz que sustenta vocês.
19 N wàá n swɩ̀n, n wʋ́: «Yɩɩ dʋgʋ Zwifə-ba duən vàn nə, ndə ʋ nə gwəŋə sàń tɩ̀ʋ́ nɛɛ ʋ dʋgʋ, sə ʋ ga ja à mʋ̀ ʋ kə ʋ con, ndə ʋ nə gwəŋə gaʋ tɩ̀ʋ́ nɛɛ, ʋ vwa ʋ marɩ sàń tɩ̀ʋ́ yɩra nətʋ».
19 Porém vocês dirão: “Sim, mas os galhos foram quebrados a fim de darem lugar para nós.”
20 Kʋ yɩ cɩ́gá. Zwifə-ba yɩ ndə tɩ̀ʋ́ nɛɛ nə, Yɩɩ nə gwəŋə ʋ dʋgʋ, ba nə wà ba waa ken ʋ nə tə yɩrɩ. N mʋ̀ yɩ ndə gaʋ tɩ̀ʋ́ naa nə, Yɩɩ nə gwəŋə ʋ vwa ʋ marɩ sàń tɩ̀ʋ́ yɩra, n nə keni n waa ʋ nə wuuu yɩrɩ. Dàn ká ywàń kʋ nətʋ, n ma fwa fwiə. N yɩ n mɛ, sə zùrì n yɩra!
20 Isso é verdade. Mas lembrem que eles foram quebrados porque não creram; no entanto vocês continuam na oliveira porque creem. E não tenham orgulho disso; pelo contrário, tenham medo.
21 Də Yɩɩ nə wà Zwifə-ba yá, ba mʋ̀ yà ga nə yɩ sàń tɩ̀ʋ́ tə nɛɛ tətə, n bʋŋa də, ʋ wàrɩ̀ kʋ ʋ tʋŋa n mʋ̀ yɩra naaa?
21 Se Deus não deixou de castigar os judeus, que são como galhos naturais, vocês acham que ele vai deixar de castigar vocês?
22 Cʋgʋ yəbə, Yɩɩ yɩ wʋywanyiən, ʋ yoo cà də. Yɩɩ yoo cà lɩ̀à tə yuu wa, ba nə mà ba naa nə ba ga tʋ. Yá ʋ waa ywán n mʋ̀ yuu wa, də n nə wà pìí n yá ʋ cwəŋə tə. Yá n dàń nə pìí n yá Yɩɩ cwəŋə tə, ʋ wá gwəŋə n də ʋ dʋgʋ vàn nə, ndə tɩ̀ʋ́ naa nə.
22 Vejam como Deus é bom e também é duro. Ele é duro para os que caíram e bom para vocês, se continuarem sempre confiando na bondade dele. Se não, vocês também serão cortados.
23 Ba mʋ̀ Zwifə-ba nə mɛ máŋá don wa, ba pìí ba kə ba waa Yɩɩ nə, ʋ jə dɩ̀àn, sə ʋ pìí ʋ kə ba, ba bwálɩ́ tə nə, ba yà nə wulə. Kʋ yɩ ndə ba nə gwəŋə tɩ̀ʋ́ nɛɛ, ba ga pìí ba vwa tə ba marɩ tə bwálɩ́ nə.
23 E, se os judeus abandonarem a sua descrença, serão enxertados na oliveira cultivada, pois Deus pode enxertá-los de novo.
24 N mʋ̀ lìù tə, n nə tà Zwifə, n yɩ ndə gaʋ tɩ̀ʋ́ nɛɛ nə, Yɩɩ nə gwəŋə ʋ ja bà, ʋ vwa ʋ marɩ sàń tɩ̀ʋ́ yɩra. Də Yɩɩ nə wànɩ́ ʋ tʋn yoo, nətʋ lìù mama yàá nə ba tʋŋa tɩ̀án yɩra, n mɛ, sə n lwarɩ də, Yɩɩ tə wàá Zwifə-ba ʋ pìí ʋ kəni ba bwálɩ́ nə. Mə ba mʋ̀ yà nə yɩ sàń tɩ̀ʋ́ tə nɛɛ tətə.
24 Vocês, os não judeus, são como aquele galho de oliveira brava que foi cortado e enxertado, contra a natureza, na oliveira cultivada. Os judeus são como essa oliveira cultivada. Portanto, para Deus será muito mais fácil enxertar de novo, na própria árvore deles, esses galhos quebrados.
25 À nubɩa-ba, à pɩ̀à, sə á lwarɩ cɩ́gá tə, kʋ nə sə̀gə̀, sə á dànà ká bʋ́n də, á yɩ yənu tɩ̀án. Cɩ́gá təntə nə yɩ *Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə vàn don yun yɩn dɩ̀àn. Yá kʋ wá ya nətʋ wuuu, kʋ va kʋ yí máŋá tə wa, dwíə́ tə duən lɩ̀à tə, ba nə tà *Zwifə-ba, yá ba ga kəni ba waa Yɩɩ nə, nii nə wá cé.
25 Meus irmãos, quero que vocês conheçam uma verdade secreta para que não pensem que são muito sábios. A verdade é esta: a teimosia do povo de Israel não durará para sempre, mas somente até que o número completo de não judeus venha para Deus.
26 Kʋ mʋ̀ təntə kwa nə, Yɩɩ dàń wá jon Yɩzərayɛlə lɩ̀à tə mama ba cʋna wa, ndə kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́:
26 É assim que todo o povo de Israel será salvo. Como dizem as Escrituras Sagradas : “O Redentor virá de e tirará toda a maldade dos descendentes de Jacó.
27 Nə̀ń *nimarʋ tə, à nə wá tún à mʋ̀ də ba pwərə wa, máŋá tə, à nə wá kwɛn ba cʋna tə à lɩ».
27 Eu, o Senhor, farei esta aliança com eles, quando tirar os seus pecados.”
28 — ausente —
28 Os judeus rejeitaram o evangelho e por isso são inimigos de Deus, para o bem de vocês, os não judeus. Mas, pela escolha de Deus, eles são amigos dele, por causa dos patriarcas .
29 — ausente —
29 Porque Deus não muda de ideia a respeito de quem ele escolhe e abençoa.
30 Máŋá don wa, á mʋ̀ lɩ̀à tə, á nə tà Zwifə-ba, á yà ba Yɩɩ nii zìlí. Yá sɩ́ʋ́n nə, Yɩɩ dəri á yinəgə zənzən, Zwifə-ba nə vɩga ʋ nii tə yɩrɩ.
30 Mas no passado vocês, que não são judeus, desobedeceram a Deus. Porém agora vocês receberam a misericórdia de Deus por causa da desobediência dos judeus.
31 Zwifə-ba də con, mə kʋ wá ya nətʋ. Sɩ́ʋ́n nə, ba ba Yɩɩ nii zìlí, kʋ pa Yɩɩ pìí ʋ dəri á yinəgə zənzən. Yá máŋá don dàń wá bà, ba də nə wá pìí ba kə ba waa Yɩɩ nə, sə ʋ ga dəri ba yinəgə zənzən.
31 Assim, por causa da misericórdia que vocês receberam, os judeus agora desobedecem a Deus para que eles também possam receber agora a misericórdia dele.
32 Yɩɩ dàń nə pɩn ləzoni tə mama lwarɩ də, ba ba ʋ nii zìlí, sə ʋ ga wànɩ́ ʋ dəri ba yinəgə zənzən.
32 Pois Deus fez com que todos se tornassem prisioneiros da desobediência a fim de mostrar misericórdia a todos.
33 Cɩ́gá mama, Yɩɩ dáá zənzən! Ʋ wʋbʋŋa tə də ʋ yənu tə də̀ń lù zənzən. Lìù mama wàrɩ̀ Yɩɩ coŋi tə də nətʋ tə, Yɩɩ nə bʋ̀rɩ̀ lɩ̀à bʋ̀rà, ʋ lwarɩ.
33 Como são grandes as riquezas de Deus! Como são profundos o seu conhecimento e a sua sabedoria! Quem pode explicar as suas decisões? Quem pode entender os seus planos?
34 Kʋ yɩ ndə kʋ nə pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́:
34 Como dizem as Escrituras Sagradas : “Quem pode conhecer a mente do Senhor? Quem é capaz de lhe dar conselhos?
35 Wàà nə wànɩ́ ʋ dí yáá ʋ pa won Yɩɩ nə, sə kʋ pa Yɩɩ də pìí, ʋ ŋwɩ́n kʋ tíú kʋ yɩrɩ?
35 Quem já deu alguma coisa a Deus para receber dele algum pagamento?”
36 Cɩ́gá, wiən tə mama nan ʋ mʋ̀. Wiən tə mama yɩ ʋ mʋ̀ nə, tə twá tə ma wulə, tə ga yɩ ʋ mʋ̀ nə tɩ. Nə pɩan dun Yɩɩ nə, máŋá də máŋá, kʋ nə ba zwɛ̀e! Amɩɩna!
36 Pois todas as coisas foram criadas por ele, e tudo existe por meio dele e para ele. Glória a Deus para sempre! Amém !
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Romanos 11, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.