Mateus 12
Yɩɩ sʋywáŋʋ́ sagɩ (NNW) vs ARIB
1 Dɩan təntə nii nə, Zwezi də ʋ karbɩa tə twá kárɩ́ wa, ba kɛ̀eń *Zwifə-ba *sìə́ dɩɩn nə. Ʋ karbɩa tə kén mɩna yun, ba dɩŋɩ, niən yà nə jə ba yɩrɩ.
1 Naquele tempo passou Jesus pelas searas num dia de sábado; e os seus discípulos, sentindo fome, começaram a colher espigas, e a comer.
2 Kʋ máŋá tə wa, *Farɩzɩan-ba nə nɩ kʋ nətʋ, ba swɩ̀n Zwezi con, ba wʋ́: «Nə̀ń, n karbɩa tə nə fwa kʋ tə, kʋ nə wà mɛ, sə ba fwa sìə́ dɩɩn nə».
2 Os fariseus, vendo isso, disseram-lhe: Eis que os teus discípulos estão fazendo o que não é lícito fazer no sábado.
3 Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á wà Yɩɩ sagɩ tə kàrɩ̀, á na kʋ tə, pɩ̀ʋ́ *Davidə tətə nə fwa dɩɩn don nə, də ʋ kwa lɩ̀à tə, də niən nə jɩn ba, naaa?
3 Ele, porém, lhes disse: Acaso não lestes o que fez Davi, quando teve fome, ele e seus companheiros?
4 Ʋ zʋa Yɩɩ *dìə̀ tə wa. Yá ʋ mʋ̀ də ʋ kwa lɩ̀à tə dí dipɛn tə, kʋ nə wulə Yɩɩ dìə̀ tə wa, kʋ yà ga wà mɛ, sə ba də́ kʋ. Yá nə Yɩɩ *nii tə, ʋ nə pɩn *Moyizə nə, yà ga pa cwəŋə Yɩɩ *joŋwana tə cɩcɩ nə, sə ba mʋ̀ nə də́ Yɩɩ dìə̀ dipɛn təntə.
4 Como entrou na casa de Deus, e como eles comeram os pães da proposição, que não lhe era lícito comer, nem a seus companheiros, mas somente aos sacerdotes?
5 Nə à yə̀ə́, kʋ yɩ á wà Yɩɩ nii tə, ʋ nə pɩn Moyizə nə, sagɩ tə kàrɩ̀, á na də, Yɩɩ joŋwana tə ba sìə́ dɩɩn tə nii zìlí, kʋ ga tà cʋna ba tʋn Yɩɩ yáá con, də tʋtʋnan tə, ba nə tʋŋa Yɩɩ dìə̀ tə wa, kʋ dɩɩn təntə nə, naaa?
5 Ou não lestes na lei que, aos sábados, os sacerdotes no templo violam o sábado, e ficam sem culpa?
6 Yá à mʋ̀ dàń nə swɩ̀n kʋ á con də, won don wulə yəbə, kʋ nə dwə Yɩɩ dìə̀ tə.
6 Digo-vos, porém, que aqui está o que é maior do que o templo.
7 Kʋ pʋ́pʋ́nɩ́ Yɩɩ sagɩ tə wa, kʋ wʋ́: ‹À ba á *joŋi pɩ̀à, à nə pɩ̀à, sə á yà lɩ̀à tə, á nə dəri yinəgə zənzən›. Də á yà nə nì sʋ̀ràn təntə də̀ń, á yà bá manwarɩ á bʋ̀rɩ̀ lɩ̀à tə duən, ba nə wà cʋ̀gʋ̀, bʋ̀rà á zwɛ̀e.
7 Mas, se vós soubésseis o que significa: Misericórdia quero, e não sacrifícios, não condenaríeis os inocentes.
8 *Ləzwənə-Biu tə nə tɩ sìə́ dɩɩn tə».
8 Porque o Filho do homem até do sábado é o Senhor.
9 Zwezi kʋ́ʋ̀ nan lá, ʋ va *Zwifə-ba *jə́rə́ dìə̀ don wa.
9 Partindo dali, entrou Jesus na sinagoga deles.
10 Bɛɛ don yà wulə lá, ʋ jɩɩn nə tɩga. Lɩ̀à duən ma bwe Zwezi, ba wʋ́: «N jə cwəŋə, sə n zwɛ̀e yayɩgʋ *sìə́ dɩɩn nə, naaa?» Yá kʋ yà yɩ ba pɩ̀à, sə ba twá nətʋ, ba ma swɩ̀n ba zɩgɩ Zwezi nə.
10 E eis que estava ali um homem que tinha uma das mãos atrofiadas; e eles, para poderem acusar a Jesus, o interrogaram, dizendo: É lícito curar nos sábados?
11 Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Lìù tə̀lə́ á wa, ʋ nə jə piə nədʋ cɩcɩ, ka ga tʋ gwàlʋ́ wa, kʋ nə lù, sìə́ dɩɩn nə, yá ʋ ga yá ka, ʋ bá lɩ.
11 E ele lhes disse: Qual dentre vós será o homem que, tendo uma só ovelha, se num sábado ela cair numa cova, não há de lançar mão dela, e tirá-la?
12 Sə ləzwənə ba piə kʋkwa zənzən, naaa? Kʋ mʋ̀ nə pɩn, nə jə cwəŋə, sə nə fwa kʋ tə nə ziən, sìə́ dɩɩn nə».
12 Ora, quanto mais vale um homem do que uma ovelha! Portanto, é lícito fazer bem nos sábados.
13 Zwezi dàń ma swɩ̀n bɛɛ tə con, ʋ wʋ́: «Làrɩ́ n jɩɩn tə à con!» Bɛɛ tə ma làrɩ̀ kʋ, kʋ ga jì nəzəŋu ndə kʋ don tə nə.
13 Então disse àquele homem: estende a tua mão. E ele a estendeu, e lhe foi restituída sã como a outra.
14 *Farɩzɩan-ba nə nɩ kʋ nətʋ, ba nan ba vìí. Ba dàń vəli ba kə duən nə, ba vʋrʋ ba jə́n, ba nə wá twá nətʋ, ba ma gʋ Zwezi.
14 Os fariseus, porém, saindo dali, tomaram conselho contra ele, para o matarem.
15 Máŋá tə, Zwezi nə lwarɩ kʋ nətʋ, ʋ kɛ̀eń kʋ bwálɩ́ təntə wa. Yá lalʋʋ púə́ ʋ kwa. Ʋ pɩn yazurə yayɩŋa tə mama nə.
15 Jesus, percebendo isso, retirou-se dali. Acompanharam-no muitos; e ele curou a todos,
16 Yá ʋ dàń ga dù sú ba nii nə, sə ba dàn ká swɩ̀n kʋ tə, ʋ nə yɩ ba bɩrɩ lɩ̀à.
16 e advertiu-lhes que não o dessem a conhecer;
17 Mə kʋ twá nətʋ, Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ *Ezayi nii sʋ̀ràn tə ma sú:
17 para que se cumprisse o que foi dito pelo profeta Isaías:
18 «Nə̀ń, à tʋ̀tʋ̀nʋ̀ tə nə, à nə kúrí, ʋ mʋ̀ nə yɩ lìù tə, à nə swə, ʋ nə poli à pùə́. À wá pa à *Siŋu tə wá. Yá ʋ ga wá bɩrɩ à cɩ́gá tə lʋʋ dwíə́ tə mama nə.
18 Eis aqui o meu servo que escolhi, o meu amado em quem a minha alma se compraz; porei sobre ele o meu espírito, e ele anunciará aos gentios o juízo.
19 Ʋ də lìù bá tʋ́tʋ̀nɩ́ duən, ʋ ga bà zɩ̀n ʋ kori, ʋ kə yɩɩ nə. Ba bá na wá də ʋ zɩga coŋi yuu, ʋ swɩ̀n sʋ̀ràn.
19 Não contenderá, nem clamará, nem se ouvirá pelas ruas a sua voz.
20 Ʋ bá cʋ̀gʋ̀ lìù tə, ʋ nə ba dɩ̀àn jə, ʋ nə nyɩn ndə mɩʋ nə, kʋ nə kén kʋ zìə̀. Yá ʋ bá sɛ̀e ʋ cʋ̀gʋ̀ lìù tə, ʋ nə nyɩn ndə cànʋ́ nə, ʋ mən nə ba dáá. Mə nətʋ nə, ʋ wá tʋn wuuu, kʋ ja vələ, lɩ̀à tə nə wá sɛ̀e Yɩɩ cɩ́gá tə.
20 Não esmagará a cana quebrada, e não apagará o morrão que fumega, até que faça triunfar o juízo;
21 Yá lʋʋ dwíə́ tə də mama wá kə ba yala ʋ yuu wa».
21 e no seu nome os gentios esperarão.
22 Kʋ kwa nə, ba jɩn bɛɛ don, ba bà Zwezi con. Bɛɛ təntə yà yɩ *zinə nə ja, ʋ ga yɩ liliu də bəru. Zwezi pɩn wá yazurə, yá ʋ súrí ʋ nii ʋ wulə ʋ swɩ̀n, ʋ ga na wiən.
22 Trouxeram-lhe então um endemoninhado cego e mudo; e ele o curou, de modo que o mudo falava e via.
23 Kʋ gwárɩ́ lalʋʋ tə. Yá lɩ̀à tə mama dàń ga swɩ̀n Zwezi yoo, ba wʋ́: «Ʋ yɩ pɩ̀ʋ́ *Davidə nàʋ́ tə naaa?»
23 E toda a multidão, maravilhada, dizia: É este, porventura, o Filho de Davi?
24 Yá *Farɩzɩan-ba tə nə nɩ kʋ nətʋ, ba swɩ̀n, ba wʋ́: «Ʋ wàá *zinə ʋ lɩ lɩ̀à yuu wa, kʋ nə yɩ Beləzebilə, ʋ nə yɩ zinə tə mama pɩ̀ʋ́, nə pɩn wá tə dɩ̀àn təntə yɩrɩ».
24 Mas os fariseus, ouvindo isto, disseram: Este não expulsa os demônios senão por Belzebu, príncipe dos demônios.
25 Zwezi nə yə̀ə́ ba pubʋŋɩ təntə, ʋ dàń le ba, ʋ wʋ́: «Payuu lɩ̀à nə zɩga duən nə, kʋ payuu tə wá cʋ̀gʋ̀. Tɩʋ, nə à yə̀ə́ dìə̀ tɩ̀án nə zɩga duən nə, tə tʋrɩ nə ga.
25 Jesus, porém, conhecendo-lhes os pensamentos, disse-lhes: Todo reino dividido contra si mesmo é devastado; e toda cidade, ou casa, dividida contra si mesma não subsistirá.
26 Də *Sɩtana nə dɩŋɩ Sɩtana, ʋ yɩ ʋ zɩga ʋ tətə nə. Yá ʋ ga yɩ ʋ tətə payuu nə ʋ cʋ̀gà.
26 Ora, se Satanás expulsa a Satanás, está dividido contra si mesmo; como subsistirá, pois, o seus reino?
27 Á wʋ́, də kʋ yɩ Beləzebilə, zinə pɩ̀ʋ́ tə nə pɩn nə dɩ̀àn tə. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, à wàá zinə à lɩ lɩ̀à yuu wa. Sə á bɩa tə də yɩ wàà dɩ̀àn nə, ba ma lɩ zinə tə? Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, á bɩa tə tətə nə wá bʋ̀rɩ̀ á bʋ̀rà.
27 E, se eu expulso os demônios por Belzebu, por quem os expulsam os vossos filhos? Por isso, eles mesmos serão os vossos juízes.
28 Yá kʋ cɩ́gá nə yɩ kʋ twá Yɩɩ-*Siŋu tə dɩ̀àn, à ma lɩ zinə tə, kʋ nətʋ tə bɩrɩ də, Yɩɩ də́ ʋ pàrɩ̀ lɩ̀à yuu wa á tətəŋi wa.
28 Mas, se é pelo Espírito de Deus que eu expulso os demônios, logo é chegado a vós o reino de Deus.
29 Lìù tə̀lə́, ʋ nə wá zʋ ladɩa dìə̀, ʋ ŋʋ ʋ wiən, kʋ nə tà ʋ dí yáá, ʋ vwa ladɩa tə ʋ tún. Kʋ kwa nə, ʋ dàń wá wànɩ́ ʋ pɛ̀e kʋ tíú tə dìə̀ wiən tə mama.
29 Ou, como pode alguém entrar na casa do valente, e roubar-lhe os bens, se primeiro não amarrar o valente? e então lhe saquear a casa.
30 Lìù tə, ʋ nə tə̀lə́ à kwa, zɩga à nə. Yá lìù tə, ʋ nə ba à nə saŋa, ʋ kəni duən nə, kʋ tíú yɩ ʋ làgà.
30 Quem não é comigo é contra mim; e quem comigo não ajunta, espalha.
31 Mə kʋ mʋ̀ nə pɩn, à swɩ̀n kʋ á con: Yɩɩ wá kwɛn ləzoni cʋna yiri mama, də ba tʋran yiri mama, ba nə twɩn ʋ mʋ̀ Yɩɩ, ʋ lɩ ʋ mʋ̀ də ba pwərə wa. Yá lìù tə, ʋ nə twɩn Yɩɩ-Siŋu tə, ʋ cʋna ba kwɛn tə nan, abada.
31 Portanto vos digo: Todo pecado e blasfêmia se perdoará aos homens; mas a blasfêmia contra o Espírito não será perdoada.
32 Lìù tə mɛ, ʋ nə wá swɩ̀n sʋgʋ, kʋ nə zɩga *Ləzwənə-Biu tə nə, kʋ tíú wàá ʋ cʋna kwɩʋn ʋ nɩ. Yá lìù tə, ʋ nə swɩ̀n sʋgʋ ʋ zɩgɩ Yɩɩ-Siŋu tə nə, kʋ tíú wàrɩ̀ ʋ cʋna kwɩʋn ʋ nɩ, zə̀n də jwɩan, abada».
32 Se alguém disser alguma palavra contra o Filho do homem, isso lhe será perdoado; mas se alguém falar contra o Espírito Santo, não lhe será perdoado, nem neste mundo, nem no vindouro.
33 Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Tɩ̀ʋ́ yɩ ba twá kʋ bɩa nə, ba ma lwarɩ kʋ tɩyiri. Kʋ mʋ̀ nə pɩn, tɩ̀ʋ́ nə ziən, kʋ bɩa də ziən, tɩ̀ʋ́ nə ba ziən, kʋ bɩa də ba ziən.
33 Ou fazei a árvore boa, e o seu fruto bom; ou fazei a árvore má, e o seu fruto mau; porque pelo fruto se conhece a árvore.
34 Á nyɩn ndə dəkwaa dwíí nə! Á wʋlʋŋʋ tə nə pɩn, á wàrɩ̀ yozəŋu á swɩ̀n á nii wa. Á tətə yə̀ə́ də, nii sʋgʋ nə yàá bɩrɩ kʋ tə, kʋ nə wulə waa nə.
34 Raça de víboras! como podeis vós falar coisas boas, sendo maus? pois do que há em abundância no coração, disso fala a boca.
35 Ləzwənzəŋu yàá pɩn yozəŋə naŋa ʋ waa con. Yá ləzwənkʋkwɩʋn də yɩ yokʋkwɩnan nə, ʋ yàá pɩn tə naŋa ʋ waa con.
35 O homem bom, do seu bom tesouro tira coisas boas, e o homem mau do mau tesouro tira coisas más.
36 À mʋ̀ nə swɩ̀n kʋ á con: Bʋ̀rà tə bʋ̀rʋ̀ dɩɩn nə, Yɩɩ wá bʋ̀rɩ̀ ləzoni bʋ̀rà ba sʋ̀ràn tə mama yɩrɩ, ba nə swɩ̀n, tə nə yɩ tʋtʋ.
36 Digo-vos, pois, que de toda palavra fútil que os homens disserem, hão de dar conta no dia do juízo.
37 Kʋ dàń yɩ kʋ wá twá n nii sʋ̀ràn nə, ba ma yəni də, n yɩ cɩ́gá tíú Yɩɩ yáá con. Yá n nii sʋ̀ràn nə wá pa, ba lwarɩ də, Yɩɩ wá bʋ̀rɩ̀ n bʋ̀rà, sə ʋ cʋ̀gʋ̀ mʋ́».
37 Porque pelas tuas palavras serás justificado, e pelas tuas palavras serás condenado.
38 *Zwifə-ba Yɩɩ nii *yənu tɩ̀án tə duən də *Farɩzɩan-ba tə duən twi, ba yí Zwezi, ba swɩ̀n, ba wʋ́: «Karnyɩna, fwa Yɩɩ dɩ̀àn mɩmɩnʋ, sə nə yɩ́á na kʋ!»
38 Então alguns dos escribas e dos fariseus, tomando a palavra, disseram: Mestre, queremos ver da tua parte algum sinal.
39 Zwezi ma le ba, ʋ wʋ́: «Á mʋ̀ zə̀n lɩ̀à tə! Á yɩ lakʋkwɩnan, á ba Yɩɩ cɩcɩ nə twá. Yá á mʋ̀ nə pɩ̀à, sə á na Yɩɩ dɩ̀àn mɩmɩnʋ. Á bá na mɩmɩnʋ nədʋ də tətə, də kʋ nə tà yoo tə, kʋ nə yí Yɩɩ nii *sʋ̀sʋ̀nʋ̀ Zwʋnasə.
39 Mas ele lhes respondeu: Uma geração má e adúltera pede um sinal; e nenhum sinal se lhe dará, senão o do profeta Jonas;
40 Kʋ Zwʋnasə təntə nə fwa dɩan batwa, tɩtɩn də yɩcaʋ, fəli pùə́ wa. Mə nətʋ nə, *Ləzwənə-Biu tə də wá fwa ləbəri wa.
40 pois, como Jonas esteve três dias e três noites no ventre do grande peixe, assim estará o Filho do homem três dias e três noites no seio da terra.
41 Bʋ̀rà tə bʋ̀rʋ̀ dɩɩn nə, Ninivə tɩ̀án wá zàn ba zɩgɩ zə̀n lɩ̀à ba tə nə. Ba wá bʋ̀rɩ̀ á bʋ̀rà, sə ba cʋ̀gʋ̀ aba, ba mʋ̀ nə sɛ̀e, ba vəvərə ba kwa ba ma sá ba cʋna, Zwʋnasə nə bɩrɩ ba Yɩɩ sʋgʋ tə yɩrɩ. Yá lìù ga wulə yəbə, ʋ nə dwə Zwʋnasə.
41 Os ninivitas se levantarão no juízo com esta geração, e a condenarão; porque se arrependeram com a pregação de Jonas. E eis aqui quem é maior do que Jonas.
42 Etiyopi pakan tə wà ja zɩgɩ ʋ dàn, sə ʋ ma nan yɩŋʋnɩ, ʋ bà ʋ cʋgʋ pɩ̀ʋ́ *Salʋmʋn yənu sʋ̀ràn tə. Bʋ̀rà tə bʋ̀rʋ̀ dɩɩn nə, kʋ mʋ̀ kan təntə wá zɩgɩ á mʋ̀, zə̀n lɩ̀à ba tə nə, ʋ wá bɩrɩ aba də, á tə̀lə́ cɩ́gá wa. Yá lìù ga wulə yəbə, ʋ nə dwə Salʋmʋn».
42 A rainha do sul se levantará no juízo com esta geração, e a condenará; porque veio dos confins da terra para ouvir a sabedoria de Salomão. E eis aqui quem é maior do que Salomão.
43 Zwezi kʋ́ʋ̀ swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Máŋá tə wa, *zini nə nan kʋ yá lìù, kʋ yàá jijiri kasɔɔ lanworu wa, kʋ ma pɩ̀à bwálɩ́, sə kʋ kə kʋ yuu lá, yá kʋ bá yizwɩa bwálɩ́ na.
43 Ora, havendo o espírito imundo saído do homem, anda por lugares áridos, buscando repouso, e não o encontra.
44 Kʋ mʋ̀ nə pɩn, kʋ yàá swɩ̀n, kʋ wʋ́: ‹À wá pìí, à va à dìə̀ tə wa, à nə nan à yá.› Kʋ pìí kʋ bɩ̀àn, də dìə̀ tə zwarɩ, kʋ kwɛn zəni zəni kʋ tún lá. Yá lìù ga tə̀lə́ kʋ wa.
44 Então diz: Voltarei para minha casa, donde saí. E, chegando, acha-a desocupada, varrida e adornada.
45 Kʋ dàń wá va, kʋ ja zinə barpɛ duən, tə waa nə lɩŋa tə doni kʋ, kʋ súrí kʋ tɩ̀àn nə. Tə dàń wá zʋ tə jə̀ə́, yá ʋ mʋ̀ lìù təntə dí yáá wá kʋkwanɩ ʋ sɩ́ʋ́n. Mə kʋ wá yà nətʋ, kʋ pa zə̀n lakʋkwɩnan tə nə».
45 Então vai e leva consigo outros sete espíritos piores do que ele e, entretanto, habitam ali; e o último estado desse homem vem a ser pior do que o primeiro. Assim há de acontecer também a esta geração perversa.
46 Kʋ kwa nə, Zwezi zʋa dìə̀ wa. Máŋá tə wa, ʋ nə wulə ʋ swɩ̀n də lɩ̀à tə, ʋ nubɩa də ʋ nuu twi, ba zɩga kàrá wa, sə ba na wá.
46 Enquanto ele ainda falava às multidões, estavam do lado de fora sua mãe e seus irmãos, procurando falar-lhe.
47 Lìù don ma swɩ̀n Zwezi con, ʋ wʋ́: «Cʋgʋ zəni, n nuu də n nubɩa wulə kàrá wa, ba pɩ̀à, sə ba swɩ̀n n con».
47 Disse-lhe alguém: Eis que estão ali fora tua mãe e teus irmãos, e procuram falar contigo.
48 Zwezi ma le kʋ tíú tə, ʋ wʋ́: «Wàà nə yɩ à nuu, bə̀rə́ ga nə yɩ à nubɩa?»
48 Ele, porém, respondeu ao que lhe falava: Quem é minha mãe? e quem são meus irmãos?
49 Zwezi ma zɩ̀n ʋ jɩɩn, ʋ làrɩ̀ ʋ karbɩa tə con, ʋ ga swɩ̀n, ʋ wʋ́: «Á ywàŋá, à nuu də à nubɩa nə, ba wulə yəbə.
49 E, estendendo a mão para os seus discípulos disse: Eis aqui minha mãe e meus irmãos.
50 Kʋ yɩ lìù tə mɛ, ʋ nə fwa kʋ tə, à nyɩna Yɩɩ tə, ʋ nə wulə Yɩɩ *sàń nə pɩ̀à, kʋ tíú nə yɩ à nubiu, də à nakʋa, də à nuu».
50 Pois qualquer que fizer a vontade de meu Pai que está nos céus, esse é meu irmão, irmã e mãe.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.