Lucas 12
Itájto̱l toTe̱ko ipan melaꞌtájto̱l (NHX) vs NAA
1 Iwá̱n monechkojkej miles de gente este moto̱tope̱wayaj. Iwá̱n Jesús achto pe̱waꞌ kijlij idisci̱polojmej:
1 Visto que milhares de pessoas se aglomeraram, a ponto de se atropelarem umas às outras, Jesus começou a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos:
2 Ateyi nisé̱ yej mochi̱wa ichtákasan yej ayá̱ꞌ mamomati, iwá̱n ateyi nisé̱ yej i̱ya̱ntoꞌ yej amo mamomati.
2 Não há nada encoberto que não venha a ser revelado, nem oculto que não venha a ser conhecido.
3 Nimitzijliáj iga inewi yej ankijtowaj ka̱n takomichka̱n, yawi mokakiti ka̱n tachalpan iwá̱n siga amo‑ichtakata̱tapo̱wiáj ankaltzaktókejpa, yawi motzajtzitipowati ka̱n no̱ya̱n mokaki.
3 Porque tudo o que vocês disseram às escuras será ouvido em plena luz; e o que disseram ao pé do ouvido no interior da casa será proclamado dos telhados.
4 ’Nokni̱wa̱n, nimitzijliáj iga amo xikmajmawili̱ka̱n yej tamiktiáj, eꞌ má̱j má̱j awel te̱ kichi̱waj.
4 — Digo a vocês, meus amigos: não temam os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Eꞌ nia nimitzijli̱tij a̱ꞌyéj xikmajmawili̱ka̱n; xikmajmawili̱ka̱n Dios yej wel mitzmiktiáj iwá̱n wel mitzmo̱taj ka̱n tawewelkatoꞌ, ino̱nwaꞌ in yej xikmajmawili̱ka̱n.
5 Eu, porém, vou mostrar a quem vocês devem temer: temam aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo que a esse vocês devem temer.
6 ’Ankimatij iga monamaka cinco to̱to̱tzitzi̱n iga o̱me tomi̱ntzitzi̱n, eꞌ Dios ayá̱ꞌ ke̱lka̱wa nisé̱ de inó̱n.
6 — Não se vendem cinco pardais por duas moedinhas? Entretanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Dios kimati ke̱ꞌ amotzonkalmej ankipiáj ipan amotzontekon. Amo ximajmawika̱n, amejemej má̱j anvale̱rowaj que miaꞌ to̱to̱tzitzi̱n.
7 Até os cabelos da cabeça de vocês estão todos contados. Não temam! Vocês valem bem mais do que muitos pardais.
8 ’Nimitzijliáj iga inewi yej kinojma‑ijtowa iyi̱xtaj la gente iga ne̱toka, nej yej iPiltzi̱n Ta̱gaꞌ, no̱ nia nikijto̱ti iyi̱xtaj iya̱ngelejmej Dios iga ne̱toka.
8 — Digo mais a vocês: todo aquele que me confessar diante dos outros, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Eꞌ yej makijto iyi̱xtaj la gente iga ayá̱ꞌ ne̱toka, no̱ nia nikijto̱ti iyi̱xtaj iya̱ngelejmej Dios iga ayá̱ꞌ ne̱toka.
9 mas o que me negar diante das pessoas será negado diante dos anjos de Deus.
10 ’Siga agaj makijto yej aye̱kti iga iPiltzi̱n Ta̱gaꞌ, Dios weljoꞌ ke̱lka̱wili̱j yej kijtoj, eꞌ yej mama̱ltajto iga iyEspí̱ritoj Dios, inó̱n Dios ayoꞌ ke̱lka̱wili̱j.
10 Todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 ’Kua̱ꞌ mitzwi̱gaskej tio̱pan o iyi̱xtaj jue̱zmej o iyi̱xtaj yej manda̱rowaj; amo xitayo̱koyaka̱n iga ayá̱ꞌ ankimatij te̱ anyawij ankijto̱tij.
11 — Quando levarem vocês às sinagogas ou à presença de governadores e autoridades, não se preocupem quanto à maneira como irão responder, nem quanto às coisas que tiverem de falar.
12 IyEspí̱ritoj Dios yawi mitzne̱xtili̱tij te̱ anyawij ankijto̱tij.
12 Porque o Espírito Santo lhes ensinará, naquela mesma hora, as coisas que vocês devem dizer.
13 Se̱ tokni̱n itza̱la̱n gente kijlij Jesús:
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, diga a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Eꞌ Jesús kijlij:
14 Mas Jesus lhe respondeu:
15 Kijtoj no̱:
15 Então lhes recomendou:
16 Iwá̱n kipowilijkej se̱ ka̱n wel mi̱xkui̱tilo:
16 E Jesus lhes contou ainda uma parábola, dizendo:
17 Inó̱n ta̱gaꞌ ijkí̱n kijtowa̱ya ipan iya̱lmaj: “¿Té̱ iná̱n nia nikchi̱wati? Ayá̱ꞌ nikpiá ka̱n nika̱na yej niki̱xtij ipan nómi̱l.”
17 Então ele começou a pensar: “Que farei, pois não tenho onde armazenar a minha colheita?”
18 Iwá̱n kijtoj: “Nikmátiya te̱ nia nikchi̱wati, nia nikxijxiti̱nati ka̱n nika̱na nokose̱chaj iga manikchi̱wa yej má̱j wejweyi, iwá̱n ompa nia nika̱nati inewi nokose̱chaj, iwá̱n inewi yej nikpiá.
18 Até que disse: “Já sei! Destruirei os meus celeiros, construirei outros maiores e aí armazenarei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Iwá̱n nia nikijli̱ti noa̱lmaj: Noa̱lmaj, paré̱j timotae̱nilijtoꞌ iga miaꞌ año; ximose̱wi, xitakua, xi‑a̱ti, xipa̱ki.”
19 Então direi à minha alma: ‘Você tem em depósito muitos bens para muitos anos; descanse, coma, beba e aproveite a vida.’”
20 Eꞌ Dios kijlij: “Ta̱gaꞌ yej ken atitajla̱ntoꞌ, ini̱nsan yówal tia timikiti, iwá̱n yej tika̱ntoꞌ, ¿a̱ꞌyéj tika̱wili̱j?”
20 Mas Deus lhe disse: “Louco! Esta noite lhe pedirão a sua alma; e o que você tem preparado, para quem será?”
21 Ijkó̱n mochi̱wa se̱ yej kinejnechkowa itomi̱n iga yéjsan; eꞌ iyi̱xtaj Dios ayá̱ꞌ kipiá nité̱.
21 — Assim é o que ajunta tesouros para si mesmo, mas não é rico para com Deus.
22 Jesús kijlij idisci̱polojmej:
22 A seguir, Jesus se dirigiu aos seus discípulos, dizendo:
23 Tejemej má̱j tivale̱rowaj que tákual iwá̱n tocue̱rpoj má̱j sej que tzótzol.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as roupas.
24 Taꞌ xikitaka̱n to̱to̱mej ayá̱ꞌ mi̱lchi̱waj iwá̱n niga tapixkaj iwá̱n akipiáj kajli ka̱n ka̱naj yej kipixkaj, iwá̱n Dios kitamakaj. ¡Puej amejeme̱n má̱j anvale̱rowaj que to̱to̱mej!
24 Observem os corvos, que não semeiam, não colhem, não têm despensa nem celeiros; contudo, Deus os sustenta. Vocês valem muito mais do que as aves!
25 ¿Iwá̱n a̱ꞌ de amejemej iga san matayo̱koya iga chapatiꞌ, wel weyás seꞌ alí̱n?
25 Quem de vocês, por mais que se preocupe, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Siga awel ankichi̱waj iní̱n yej alí̱n, ¿te iga anmoyo̱lmiktiáj ipan sewoꞌ?
26 Portanto, se não podem fazer nada quanto às coisas mínimas, por que se preocupam com as outras?
27 ’Taꞌ xikitaka̱n ken iga weyáj xo̱chimej, ayá̱ꞌ tekipanowaj iwá̱n niga tajtzomaj. Eꞌ nimitzijliáj niga el rey Salomón malej iga moye̱ꞌtaajakia̱ya; ayá̱ꞌ kaxilij ken ino̱mej xo̱chimej yej mojmo̱nsajtikej.
27 Observem como crescem os lírios: eles não trabalham, nem fiam. Eu, porém, afirmo a vocês que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Iwá̱n siga Dios ijkó̱n kimo̱nsajchi̱wa kuaxiwiyoj yej a̱man onoꞌ ipan a̱ka̱walyoj iwá̱n mo̱sta tatas ipan tiꞌti, ¿kén iga ayá̱ꞌ mitztzotzolyo̱ti̱skej, amejeme̱n yej alí̱n anmoconfia̱rowaj ipan Dios?
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, muito mais fará por vocês, homens de pequena fé!
29 Amejeme̱n amo xitayo̱koyaka̱n iga ayoꞌ te̱ ankikua̱skej o té̱ anyawij ankoni̱tij.
29 Portanto, não fiquem perguntando o que irão comer ou beber e não fiquem preocupados com isso.
30 Yej ayá̱ꞌ ki̱xmatij iyojwi Dios, tayo̱koyaj iga nochi iní̱n, eꞌ amoTaj yej onoꞌ ajko kimátiya te̱ mitzpolowaj amocha̱n.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas o Pai de vocês sabe que vocês precisam delas.
31 Eꞌ ximote̱makaka̱n iga Dios marreina̱ro ipan amejeme̱n, iwá̱n nochi ini̱mej yej mitzpolowaj anyawij ankipiatij.
31 Busquem, antes de tudo, o seu Reino, e estas coisas lhes serão acrescentadas.
32 Jesús kijtoj:
32 — Não tenha medo, ó pequenino rebanho; porque o Pai de vocês se agradou em dar-lhes o seu Reino.
33 Xiknamakaka̱n yej ankipiáj iwá̱n xikmakaka̱n yej akipiáj. Ijkó̱n ken anke̱naj amotomi̱n ipan yej ayí̱ꞌ tamis, iwá̱n ipan cielo ken ankipiáj amotomi̱n yej ayi̱ꞌpa tami, ka̱n ayagaj tachteki, iwá̱n ka̱n we̱chi ayá̱ꞌ taxi̱xiti̱na.
33 Vendam os seus bens e deem esmola; façam para vocês mesmos bolsas que não desgastem, tesouro inesgotável nos céus, onde o ladrão não chega, nem a traça corrói,
34 Ka̱n onoꞌ yej mitzyo̱ltila̱na ompa nochipa tikejla̱ntos.
34 porque, onde estiver o tesouro de vocês, aí estará também o seu coração.
35 —Xine̱chi̱xtoka̱n iga niwi̱ꞌ, xitaajakijtóka̱nya iwá̱n maxo̱tátoya amomecho̱mej.
35 — Estejam preparados, com o corpo cingido e as lamparinas acesas.
36 Xonoka̱n ken inó̱n tekipanowa̱nimej yej kichi̱xtokej ite̱komej iga maasi, iga yajki ka̱n mona̱miktilo, iga kua̱ꞌ asis, kikaltapowili̱skej kua̱ꞌ kaltzotzonas.
36 Façam como os homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que logo abram a porta, quando vier e bater.
37 Pa̱ktokej tekipanowa̱nimej iga kua̱ꞌ asis ite̱ko makasikij isatokej; nimitznojma‑ijliáj iga ite̱ko yawi ki̱xna̱nti̱tij ipan mesa iwá̱n yéjsan ima̱tika kita̱li̱j tákual.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, encontrar vigilantes. Em verdade lhes digo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Pa̱ktokej yejemej siga kasitij isatokej, malej iga asis tajkoyówal o kua̱ꞌ isájpasan.
38 Quer ele venha à meia-noite ou de madrugada, bem-aventurados serão eles, se os encontrar vigilantes.
39 Iwá̱n iní̱n xikmatika̱n, siga se̱ ite̱ko kajli kimatiá katka ke̱man yawi asiti yej tachteki, ayá̱ꞌ mokochkui̱li̱j iwá̱n ayá̱ꞌ mote̱makas iga makikaltapo̱ka̱n iga makitachtekika̱n.
39 Porém, considerem isto: se o pai de família soubesse a que hora viria o ladrão, não deixaria que a sua casa fosse arrombada.
40 Inó̱n iga amejeme̱n xisatoka̱n iga xine̱chi̱xtoka̱n; nej yej iPiltzi̱n Ta̱gaꞌ niwi̱ꞌ kua̱ꞌ ayá̱ꞌ ankimatitokej.
40 Estejam também vocês preparados, porque o Filho do Homem virá à hora em que vocês menos esperam.
41 Pedro kitajtan:
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, esta parábola é só para nós ou também para todos?
42 Kijtoj toTe̱ko:
42 O Senhor respondeu:
43 Pa̱ktoꞌ inó̱n tekipanowa̱ni iga kua̱ꞌ asis ite̱ko makasiki kichijtoꞌ ken kitekimakakej.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Nimitzijliáj iga inó̱n tekipanowa̱ni yawij kita̱li̱tij iga makimanda̱ro inochi yej itátkipa ite̱ko.
44 Em verdade lhes digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Eꞌ siga inó̱n tekipanowa̱ni makijto ipan iya̱lmaj: “Note̱ko wejká̱wasoꞌ iga asis”, iwá̱n pe̱was iga kikno̱chi̱was sekin tekipanowa̱nimej, tajta̱gaꞌ iwá̱n siwa̱tkej. Iwá̱n pe̱was iga takua iwá̱n a̱ti este ta̱wa̱na.
45 Mas o que acontecerá se aquele servo disser consigo mesmo: “Meu senhor demora para vir”, e começar a espancar os empregados e as empregadas, a comer, a beber e a embriagar-se?
46 Yawi asiti ite̱ko inó̱n tekipanowa̱ni kua̱ꞌ ayá̱ꞌ kichi̱xtoꞌ, iwá̱n kua̱ꞌ ayá̱ꞌ kimatitoꞌ, iwá̱n yawi kicastiga̱ro̱ti, kiti̱tanis ka̱nsan yawij yej ayá̱ꞌ tacre̱dowaj.
46 Virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e irá aplicar-lhe um castigo severo, condenando-o com os infiéis.
47 ’Tekipanowa̱ni yej kimajmati te̱ kineki ite̱ko iwá̱n ayá̱ꞌ kejla̱mikis iga makichi̱wa, yawij kimagatij poxsan.
47 — Aquele servo que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade, será punido com muitos açoites.
48 Eꞌ yej ayá̱ꞌ kimatitoꞌ iga kichi̱wa yej kajasi iga makicastiga̱ro̱ka̱n, inó̱n ayá̱ꞌ poxsan yawij kimagatij. Siga agaj Dios kimaka komati, no̱ kitajtanili̱j komati; siga agaj Dios poxsan kipialiá confianza, poxsan maye̱ꞌnemi.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 ’Nej niwa̱laj niktikuilti̱ko tiꞌti ipan iní̱n ta̱jli, ¡iwá̱n nejwaꞌ niknekiá iga mawe̱weló̱ntoya!
49 — Eu vim para lançar fogo sobre a terra, e bem que eu gostaria que já estivesse aceso.
50 Nia nipano̱ti ken ipan se̱ bautismo iga yawij ne̱poxikno̱chi̱watij, ¡poxsan nimoyo̱lmiktijtoꞌ malej ga aya asi inó̱n día iga mamochi̱wa!
50 Mas existe um batismo pelo qual tenho de passar, e como me angustio até que o mesmo se cumpra!
51 ¿Ankijtowaj a̱n niwa̱laj iga xonoka̱n tamelá̱ ipan iní̱n ta̱jli? Nimitzijliáj iga ayá̱ꞌ; niwa̱laj iga ximoyojyokati̱ka̱n.
51 Vocês pensam que vim para dar paz à terra? Eu afirmo a vocês que não; pelo contrário, vim para trazer divisão.
52 Desde iná̱n, cinco ipan se̱ kajli yawij yojyokatitotij, e̱yi kijiyaskej yej o̱memej, iwá̱n o̱me̱n kijiyaskej e̱yi.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois e dois contra três.
53 Te̱taj yawi kijiyati ipiltzi̱n iwá̱n te̱piltzi̱n yawi kijiyati itaj; te̱ye̱ꞌ yawi kijiyati isiwa̱piltzi̱n, isiwa̱piltzi̱n yawi kijiyati iye̱ꞌ; móna̱nti yawi kijiyati isiwa̱mon iwá̱n siwa̱mon yawi kijiyati imona̱n.
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora e nora contra sogra.
54 Jesús kijlij no̱ la gente:
54 Jesus disse ainda às multidões:
55 Iwá̱n kua̱ꞌ tejkawi ejekaꞌ, ankijtowaj iga yawi tadoto̱nitiati, iwá̱n ijkó̱n mochi̱wa.
55 E, quando notam que sopra o vento sul, dizem que fará calor, e assim acontece.
56 ¡Amejeme̱n antakajkaya̱waj iga ankitokaj Dios! Amejemej ankimatij yej kijto̱jneki mixti iwá̱n yej mochi̱was ipan ta̱jli, ¿iwá̱n te íga awel ankentende̱rowaj yej nejpa nemi nikchi̱wa yej Dios nemi mitzne̱xtiliáj?
56 Hipócritas! Vocês sabem interpretar a aparência da terra e do céu, mas não sabem discernir esta época?
57 ’¿Te iga ayá̱ꞌ amogá̱najsan anmo‑ijliáj iga ankichijtokej yej aye̱kti?
57 — E por que não julgam também por vocês mesmos o que é justo?
58 Siga agaj mitzdemanda̱rowa iwá̱n mitzwi̱ga ka̱n manda̱ro̱lo, ximoyo̱lta̱lí̱ka̱nsan ipan ojti. Porque siga mitzwi̱ga iyi̱xtaj juez, juez kitekimakas policiyajmej iga mitzaki̱skej kuákalko.
58 Quando você for com o seu adversário ao magistrado, faça o possível para chegar a um acordo com ele enquanto vocês estão a caminho, para não acontecer que ele arraste você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça e o oficial de justiça ponha você na prisão.
59 Nimitzijliá iga atiki̱sas ompa este que xikixta̱wa inewi ke̱ꞌ mitztajtaniliáj.
59 Digo-lhe que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.