Lucas 12

Itájto̱l toTe̱ko ipan melaꞌtájto̱l (NHX) vs ARA

Sair da comparação
ARA Almeida Revista e Atualizada 1993
1 Iwá̱n monechkojkej miles de gente este moto̱tope̱wayaj. Iwá̱n Jesús achto pe̱waꞌ kijlij idisci̱polojmej:
1 Posto que miríades de pessoas se aglomeraram, a ponto de uns aos outros se atropelarem, passou Jesus a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos: Acautelai-vos do fermento dos fariseus, que é a hipocrisia.
2 Ateyi nisé̱ yej mochi̱wa ichtákasan yej ayá̱ꞌ mamomati, iwá̱n ateyi nisé̱ yej i̱ya̱ntoꞌ yej amo mamomati.
2 Nada há encoberto que não venha a ser revelado; e oculto que não venha a ser conhecido.
3 Nimitzijliáj iga inewi yej ankijtowaj ka̱n takomichka̱n, yawi mokakiti ka̱n tachalpan iwá̱n siga amo‑ichtakata̱tapo̱wiáj ankaltzaktókejpa, yawi motzajtzitipowati ka̱n no̱ya̱n mokaki.
3 Porque tudo o que dissestes às escuras será ouvido em plena luz; e o que dissestes aos ouvidos no interior da casa será proclamado dos eirados.
4 ’Nokni̱wa̱n, nimitzijliáj iga amo xikmajmawili̱ka̱n yej tamiktiáj, eꞌ má̱j má̱j awel te̱ kichi̱waj.
4 Digo-vos, pois, amigos meus: não temais os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Eꞌ nia nimitzijli̱tij a̱ꞌyéj xikmajmawili̱ka̱n; xikmajmawili̱ka̱n Dios yej wel mitzmiktiáj iwá̱n wel mitzmo̱taj ka̱n tawewelkatoꞌ, ino̱nwaꞌ in yej xikmajmawili̱ka̱n.
5 Eu, porém, vos mostrarei a quem deveis temer: temei aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo-vos, a esse deveis temer.
6 ’Ankimatij iga monamaka cinco to̱to̱tzitzi̱n iga o̱me tomi̱ntzitzi̱n, eꞌ Dios ayá̱ꞌ ke̱lka̱wa nisé̱ de inó̱n.
6 Não se vendem cinco pardais por dois asses? Entretanto, nenhum deles está em esquecimento diante de Deus.
7 Dios kimati ke̱ꞌ amotzonkalmej ankipiáj ipan amotzontekon. Amo ximajmawika̱n, amejemej má̱j anvale̱rowaj que miaꞌ to̱to̱tzitzi̱n.
7 Até os cabelos da vossa cabeça estão todos contados. Não temais! Bem mais valeis do que muitos pardais.
8 ’Nimitzijliáj iga inewi yej kinojma‑ijtowa iyi̱xtaj la gente iga ne̱toka, nej yej iPiltzi̱n Ta̱gaꞌ, no̱ nia nikijto̱ti iyi̱xtaj iya̱ngelejmej Dios iga ne̱toka.
8 Digo-vos ainda: todo aquele que me confessar diante dos homens, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Eꞌ yej makijto iyi̱xtaj la gente iga ayá̱ꞌ ne̱toka, no̱ nia nikijto̱ti iyi̱xtaj iya̱ngelejmej Dios iga ayá̱ꞌ ne̱toka.
9 mas o que me negar diante dos homens será negado diante dos anjos de Deus.
10 ’Siga agaj makijto yej aye̱kti iga iPiltzi̱n Ta̱gaꞌ, Dios weljoꞌ ke̱lka̱wili̱j yej kijtoj, eꞌ yej mama̱ltajto iga iyEspí̱ritoj Dios, inó̱n Dios ayoꞌ ke̱lka̱wili̱j.
10 Todo aquele que proferir uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 ’Kua̱ꞌ mitzwi̱gaskej tio̱pan o iyi̱xtaj jue̱zmej o iyi̱xtaj yej manda̱rowaj; amo xitayo̱koyaka̱n iga ayá̱ꞌ ankimatij te̱ anyawij ankijto̱tij.
11 Quando vos levarem às sinagogas e perante os governadores e as autoridades, não vos preocupeis quanto ao modo por que respondereis, nem quanto às coisas que tiverdes de falar.
12 IyEspí̱ritoj Dios yawi mitzne̱xtili̱tij te̱ anyawij ankijto̱tij.
12 Porque o Espírito Santo vos ensinará, naquela mesma hora, as coisas que deveis dizer.
13 Se̱ tokni̱n itza̱la̱n gente kijlij Jesús:
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão lhe falou: Mestre, ordena a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Eꞌ Jesús kijlij:
14 Mas Jesus lhe respondeu: Homem, quem me constituiu juiz ou partidor entre vós?
15 Kijtoj no̱:
15 Então, lhes recomendou: Tende cuidado e guardai-vos de toda e qualquer avareza; porque a vida de um homem não consiste na abundância dos bens que ele possui.
16 Iwá̱n kipowilijkej se̱ ka̱n wel mi̱xkui̱tilo:
16 E lhes proferiu ainda uma parábola, dizendo: O campo de um homem rico produziu com abundância.
17 Inó̱n ta̱gaꞌ ijkí̱n kijtowa̱ya ipan iya̱lmaj: “¿Té̱ iná̱n nia nikchi̱wati? Ayá̱ꞌ nikpiá ka̱n nika̱na yej niki̱xtij ipan nómi̱l.”
17 E arrazoava consigo mesmo, dizendo: Que farei, pois não tenho onde recolher os meus frutos?
18 Iwá̱n kijtoj: “Nikmátiya te̱ nia nikchi̱wati, nia nikxijxiti̱nati ka̱n nika̱na nokose̱chaj iga manikchi̱wa yej má̱j wejweyi, iwá̱n ompa nia nika̱nati inewi nokose̱chaj, iwá̱n inewi yej nikpiá.
18 E disse: Farei isto: destruirei os meus celeiros, reconstruí-los-ei maiores e aí recolherei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Iwá̱n nia nikijli̱ti noa̱lmaj: Noa̱lmaj, paré̱j timotae̱nilijtoꞌ iga miaꞌ año; ximose̱wi, xitakua, xi‑a̱ti, xipa̱ki.”
19 Então, direi à minha alma: tens em depósito muitos bens para muitos anos; descansa, come, bebe e regala-te.
20 Eꞌ Dios kijlij: “Ta̱gaꞌ yej ken atitajla̱ntoꞌ, ini̱nsan yówal tia timikiti, iwá̱n yej tika̱ntoꞌ, ¿a̱ꞌyéj tika̱wili̱j?”
20 Mas Deus lhe disse: Louco, esta noite te pedirão a tua alma; e o que tens preparado, para quem será?
21 Ijkó̱n mochi̱wa se̱ yej kinejnechkowa itomi̱n iga yéjsan; eꞌ iyi̱xtaj Dios ayá̱ꞌ kipiá nité̱.
21 Assim é o que entesoura para si mesmo e não é rico para com Deus.
22 Jesús kijlij idisci̱polojmej:
22 A seguir, dirigiu-se Jesus a seus discípulos, dizendo: Por isso, eu vos advirto: não andeis ansiosos pela vossa vida, quanto ao que haveis de comer, nem pelo vosso corpo, quanto ao que haveis de vestir.
23 Tejemej má̱j tivale̱rowaj que tákual iwá̱n tocue̱rpoj má̱j sej que tzótzol.
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as vestes.
24 Taꞌ xikitaka̱n to̱to̱mej ayá̱ꞌ mi̱lchi̱waj iwá̱n niga tapixkaj iwá̱n akipiáj kajli ka̱n ka̱naj yej kipixkaj, iwá̱n Dios kitamakaj. ¡Puej amejeme̱n má̱j anvale̱rowaj que to̱to̱mej!
24 Observai os corvos, os quais não semeiam, nem ceifam, não têm despensa nem celeiros; todavia, Deus os sustenta. Quanto mais valeis do que as aves!
25 ¿Iwá̱n a̱ꞌ de amejemej iga san matayo̱koya iga chapatiꞌ, wel weyás seꞌ alí̱n?
25 Qual de vós, por ansioso que esteja, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Siga awel ankichi̱waj iní̱n yej alí̱n, ¿te iga anmoyo̱lmiktiáj ipan sewoꞌ?
26 Se, portanto, nada podeis fazer quanto às coisas mínimas, por que andais ansiosos pelas outras?
27 ’Taꞌ xikitaka̱n ken iga weyáj xo̱chimej, ayá̱ꞌ tekipanowaj iwá̱n niga tajtzomaj. Eꞌ nimitzijliáj niga el rey Salomón malej iga moye̱ꞌtaajakia̱ya; ayá̱ꞌ kaxilij ken ino̱mej xo̱chimej yej mojmo̱nsajtikej.
27 Observai os lírios; eles não fiam, nem tecem. Eu, contudo, vos afirmo que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Iwá̱n siga Dios ijkó̱n kimo̱nsajchi̱wa kuaxiwiyoj yej a̱man onoꞌ ipan a̱ka̱walyoj iwá̱n mo̱sta tatas ipan tiꞌti, ¿kén iga ayá̱ꞌ mitztzotzolyo̱ti̱skej, amejeme̱n yej alí̱n anmoconfia̱rowaj ipan Dios?
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, quanto mais tratando-se de vós, homens de pequena fé!
29 Amejeme̱n amo xitayo̱koyaka̱n iga ayoꞌ te̱ ankikua̱skej o té̱ anyawij ankoni̱tij.
29 Não andeis, pois, a indagar o que haveis de comer ou beber e não vos entregueis a inquietações.
30 Yej ayá̱ꞌ ki̱xmatij iyojwi Dios, tayo̱koyaj iga nochi iní̱n, eꞌ amoTaj yej onoꞌ ajko kimátiya te̱ mitzpolowaj amocha̱n.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas vosso Pai sabe que necessitais delas.
31 Eꞌ ximote̱makaka̱n iga Dios marreina̱ro ipan amejeme̱n, iwá̱n nochi ini̱mej yej mitzpolowaj anyawij ankipiatij.
31 Buscai, antes de tudo, o seu reino, e estas coisas vos serão acrescentadas.
32 Jesús kijtoj:
32 Não temais, ó pequenino rebanho; porque vosso Pai se agradou em dar-vos o seu reino.
33 Xiknamakaka̱n yej ankipiáj iwá̱n xikmakaka̱n yej akipiáj. Ijkó̱n ken anke̱naj amotomi̱n ipan yej ayí̱ꞌ tamis, iwá̱n ipan cielo ken ankipiáj amotomi̱n yej ayi̱ꞌpa tami, ka̱n ayagaj tachteki, iwá̱n ka̱n we̱chi ayá̱ꞌ taxi̱xiti̱na.
33 Vendei os vossos bens e dai esmola; fazei para vós outros bolsas que não desgastem, tesouro inextinguível nos céus, onde não chega o ladrão, nem a traça consome,
34 Ka̱n onoꞌ yej mitzyo̱ltila̱na ompa nochipa tikejla̱ntos.
34 porque, onde está o vosso tesouro, aí estará também o vosso coração.
35 —Xine̱chi̱xtoka̱n iga niwi̱ꞌ, xitaajakijtóka̱nya iwá̱n maxo̱tátoya amomecho̱mej.
35 Cingido esteja o vosso corpo, e acesas, as vossas candeias.
36 Xonoka̱n ken inó̱n tekipanowa̱nimej yej kichi̱xtokej ite̱komej iga maasi, iga yajki ka̱n mona̱miktilo, iga kua̱ꞌ asis, kikaltapowili̱skej kua̱ꞌ kaltzotzonas.
36 Sede vós semelhantes a homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que, quando vier e bater à porta, logo lha abram.
37 Pa̱ktokej tekipanowa̱nimej iga kua̱ꞌ asis ite̱ko makasikij isatokej; nimitznojma‑ijliáj iga ite̱ko yawi ki̱xna̱nti̱tij ipan mesa iwá̱n yéjsan ima̱tika kita̱li̱j tákual.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, os encontre vigilantes; em verdade vos afirmo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Pa̱ktokej yejemej siga kasitij isatokej, malej iga asis tajkoyówal o kua̱ꞌ isájpasan.
38 Quer ele venha na segunda vigília, quer na terceira, bem-aventurados serão eles, se assim os achar.
39 Iwá̱n iní̱n xikmatika̱n, siga se̱ ite̱ko kajli kimatiá katka ke̱man yawi asiti yej tachteki, ayá̱ꞌ mokochkui̱li̱j iwá̱n ayá̱ꞌ mote̱makas iga makikaltapo̱ka̱n iga makitachtekika̱n.
39 Sabei, porém, isto: se o pai de família soubesse a que hora havia de vir o ladrão, [vigiaria e] não deixaria arrombar a sua casa.
40 Inó̱n iga amejeme̱n xisatoka̱n iga xine̱chi̱xtoka̱n; nej yej iPiltzi̱n Ta̱gaꞌ niwi̱ꞌ kua̱ꞌ ayá̱ꞌ ankimatitokej.
40 Ficai também vós apercebidos, porque, à hora em que não cuidais, o Filho do Homem virá.
41 Pedro kitajtan:
41 Então, Pedro perguntou: Senhor, proferes esta parábola para nós ou também para todos?
42 Kijtoj toTe̱ko:
42 Disse o Senhor: Quem é, pois, o mordomo fiel e prudente, a quem o senhor confiará os seus conservos para dar-lhes o sustento a seu tempo?
43 Pa̱ktoꞌ inó̱n tekipanowa̱ni iga kua̱ꞌ asis ite̱ko makasiki kichijtoꞌ ken kitekimakakej.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Nimitzijliáj iga inó̱n tekipanowa̱ni yawij kita̱li̱tij iga makimanda̱ro inochi yej itátkipa ite̱ko.
44 Verdadeiramente, vos digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Eꞌ siga inó̱n tekipanowa̱ni makijto ipan iya̱lmaj: “Note̱ko wejká̱wasoꞌ iga asis”, iwá̱n pe̱was iga kikno̱chi̱was sekin tekipanowa̱nimej, tajta̱gaꞌ iwá̱n siwa̱tkej. Iwá̱n pe̱was iga takua iwá̱n a̱ti este ta̱wa̱na.
45 Mas, se aquele servo disser consigo mesmo: Meu senhor tarda em vir, e passar a espancar os criados e as criadas, a comer, a beber e a embriagar-se,
46 Yawi asiti ite̱ko inó̱n tekipanowa̱ni kua̱ꞌ ayá̱ꞌ kichi̱xtoꞌ, iwá̱n kua̱ꞌ ayá̱ꞌ kimatitoꞌ, iwá̱n yawi kicastiga̱ro̱ti, kiti̱tanis ka̱nsan yawij yej ayá̱ꞌ tacre̱dowaj.
46 virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e castigá-lo-á, lançando-lhe a sorte com os infiéis.
47 ’Tekipanowa̱ni yej kimajmati te̱ kineki ite̱ko iwá̱n ayá̱ꞌ kejla̱mikis iga makichi̱wa, yawij kimagatij poxsan.
47 Aquele servo, porém, que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade será punido com muitos açoites.
48 Eꞌ yej ayá̱ꞌ kimatitoꞌ iga kichi̱wa yej kajasi iga makicastiga̱ro̱ka̱n, inó̱n ayá̱ꞌ poxsan yawij kimagatij. Siga agaj Dios kimaka komati, no̱ kitajtanili̱j komati; siga agaj Dios poxsan kipialiá confianza, poxsan maye̱ꞌnemi.
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 ’Nej niwa̱laj niktikuilti̱ko tiꞌti ipan iní̱n ta̱jli, ¡iwá̱n nejwaꞌ niknekiá iga mawe̱weló̱ntoya!
49 Eu vim para lançar fogo sobre a terra e bem quisera que já estivesse a arder.
50 Nia nipano̱ti ken ipan se̱ bautismo iga yawij ne̱poxikno̱chi̱watij, ¡poxsan nimoyo̱lmiktijtoꞌ malej ga aya asi inó̱n día iga mamochi̱wa!
50 Tenho, porém, um batismo com o qual hei de ser batizado; e quanto me angustio até que o mesmo se realize!
51 ¿Ankijtowaj a̱n niwa̱laj iga xonoka̱n tamelá̱ ipan iní̱n ta̱jli? Nimitzijliáj iga ayá̱ꞌ; niwa̱laj iga ximoyojyokati̱ka̱n.
51 Supondes que vim para dar paz à terra? Não, eu vo-lo afirmo; antes, divisão.
52 Desde iná̱n, cinco ipan se̱ kajli yawij yojyokatitotij, e̱yi kijiyaskej yej o̱memej, iwá̱n o̱me̱n kijiyaskej e̱yi.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois, e dois contra três.
53 Te̱taj yawi kijiyati ipiltzi̱n iwá̱n te̱piltzi̱n yawi kijiyati itaj; te̱ye̱ꞌ yawi kijiyati isiwa̱piltzi̱n, isiwa̱piltzi̱n yawi kijiyati iye̱ꞌ; móna̱nti yawi kijiyati isiwa̱mon iwá̱n siwa̱mon yawi kijiyati imona̱n.
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora, e nora contra sogra.
54 Jesús kijlij no̱ la gente:
54 Disse também às multidões: Quando vedes aparecer uma nuvem no poente, logo dizeis que vem chuva, e assim acontece;
55 Iwá̱n kua̱ꞌ tejkawi ejekaꞌ, ankijtowaj iga yawi tadoto̱nitiati, iwá̱n ijkó̱n mochi̱wa.
55 e, quando vedes soprar o vento sul, dizeis que haverá calor, e assim acontece.
56 ¡Amejeme̱n antakajkaya̱waj iga ankitokaj Dios! Amejemej ankimatij yej kijto̱jneki mixti iwá̱n yej mochi̱was ipan ta̱jli, ¿iwá̱n te íga awel ankentende̱rowaj yej nejpa nemi nikchi̱wa yej Dios nemi mitzne̱xtiliáj?
56 Hipócritas, sabeis interpretar o aspecto da terra e do céu e, entretanto, não sabeis discernir esta época?
57 ’¿Te iga ayá̱ꞌ amogá̱najsan anmo‑ijliáj iga ankichijtokej yej aye̱kti?
57 E por que não julgais também por vós mesmos o que é justo?
58 Siga agaj mitzdemanda̱rowa iwá̱n mitzwi̱ga ka̱n manda̱ro̱lo, ximoyo̱lta̱lí̱ka̱nsan ipan ojti. Porque siga mitzwi̱ga iyi̱xtaj juez, juez kitekimakas policiyajmej iga mitzaki̱skej kuákalko.
58 Quando fores com o teu adversário ao magistrado, esforça-te para te livrares desse adversário no caminho; para que não suceda que ele te arraste ao juiz, o juiz te entregue ao meirinho e o meirinho te recolha à prisão.
59 Nimitzijliá iga atiki̱sas ompa este que xikixta̱wa inewi ke̱ꞌ mitztajtaniliáj.
59 Digo-te que não sairás dali enquanto não pagares o último centavo.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.