Atos 13
Ŋwa' Nyo' Moŋkan mo Monfɛm (NHUNT) vs NVT
1 Bonyii bomew to nu ɛ̂ kentaashɛ ke bonyii bo mbee le Antiok, ɛ ɛ̀ nu bò seŋe mwɛɛm mvù bó yuuke ɛ Nyo' jemyi, bvuu yɛɛyi bonyii. Bonyii bodvu to nu Banaban bô Semeon wvù bó to teŋe lɛ Wvù Yiile, noo Lushus wvu Sɛlin bô Saul noo Manɛɛn wvù bó to lɛyɛɛ wvú bô 'Ɛlod wvù wee sa'.
1 Entre os profetas e mestres da igreja de Antioquia da Síria estavam Barnabé e Simeão, chamado Negro, Lúcio de Cirene, Manaém, que tinha sido criado com o rei Herodes Antipas, e Saulo.
2 Ɛ ɛ̀ ke dioo nu ɛ bó bamte mwɛɛm mvudien bunlee Nyo', ɛ Keyoy ke Yuule nɛ gay ɛ̂ bó lɛ, “Ben ebaa Banaban bô Saul egɛɛ, ɛ́ bó elemtè lemme dì me nu ɛ ntee bó lɛ bó elemtè.”
2 Certo dia, enquanto adoravam o Senhor e jejuavam, o Espírito Santo disse: “Separem Barnabé e Saulo para realizarem o trabalho para o qual os chamei”.
3 Ɛ bó yuw nonɛn, bvuu no bamte kɛ mwɛɛm mvudien bunlee, ke nɛ gɛɛ can yî bó le, mum ciinse bó ɛ bó no gɛne.
3 Então, depois de mais jejuns e orações, impuseram as mãos sobre eles e os enviaram em sua missão.
4 Ɛ Banaban bô Saul mum no gɛne no Keyoy ke Yuule to tumɛɛ bó. Ɛ bó nɛ bow ɛ̂ kelaante kè Sɛlusia le, ley ɛ̂ ŋguw wvu ɛ̂ joo le, no leenci, gɛne woŋ wvù Sayblus e.
4 Enviados pelo Espírito Santo, eles desceram ao porto de Selêucia, de onde navegaram para a ilha de Chipre.
5 No bó lente, buy ɛ̂ kelaante kè Salamis e, mum no ghane fewci diɛw Nyo' yéw bunle Bojuu le, ɛ Jon Mak ghane bô bó, fici bó.
5 Ali, na cidade de Salamina, foram às sinagogas judaicas e pregaram a palavra de Deus. João Marcos os acompanhava como assistente.
6 Ɛ bó ke lɛn woŋ wvu ɛ̂ joo ɛntelɛŋ wvudvu le, daŋsɛn gɛn buy naa ɛ̂ kelaante kè Bafos e. No bó gɛn buynɛn yî wee Juu mvu le jó, ɛ ɛ̀ nu wee nfim ɛ diee nu Bal Jisos, ɛ wvú to ké no mbiayte lɛ wen nu wee wvù seŋe mwɛɛm mvù wen yuuke ɛ Nyo' jemyi.
6 Viajaram por toda a ilha até que, por fim, chegaram a Pafos, onde encontraram um feiticeiro judeu, um falso profeta chamado Barjesus.
7 Wvú to ké no shee bô Sɛgus Baulus wvù wee sa' wvu woŋ wvudvu le. Wee sa' wvudvu to kɛŋke bvufee baay. Ɛ wvú ke tee Banaban bô Saul njefo wvú to gomte keeyuw diɛw Nyo'.
7 Ele acompanhava o governador Sérgio Paulo, um homem inteligente que convidou Barnabé e Saulo para visitá-lo, pois desejava ouvir a palavra de Deus.
8 Ɛ bó to, geenɛn ɛ Ɛlimas wvù wee nfim wɛ no diee diew nu ɛ̂ díɛw Glek e, mum no kicine bó, momte keege lɛ fo wee sa' wvudvu elese fitele yî Jisos e kɛ.
8 Mas Elimas, o feiticeiro (esse é o significado de seu nome), opôs-se a eles, na tentativa de impedir que o governador viesse a crer.
9 Ɛ Keyoy ke Yuule yiŋsɛn yî Saul e, wvù diee diew dimew to nu lɛ Baul, ɛ wvú luŋ ɛjisɛ yî wee nfim wvudvu le,
9 Cheio do Espírito Santo, Saulo, também conhecido como Paulo, encarou Elimas nos olhos
10 gay ɛ̂ wvú lɛ, “Wo nu waa dɛwle, ɛ wo nu wee wvù bane fiɛɛ ficii fì nu lɛŋ. Kenlɛɛma bô mbiay nu ɛ cin fô fitele fiuw e. Kɛ ɛ̀ nulo ɛ́ wo enu nɛn sɛ wo kumene kecɛɛy ke Nyo' le lɛ kí etuù mbiay e?
10 e disse: “Filho do diabo, cheio de toda espécie de engano e maldade e inimigo de tudo que é certo! Quando deixará de distorcer os caminhos retos do Senhor?
11 Yekɛ eyuw, keseen nu ɛ kebo ke Nyo' le nu egbwe yî yo le ɛ́ wo efefe, ɛ́ fí ke ejo kefew ɛ́ wo sɛ ebvuu eyɛn kɛ naa diuu le.” Kaŋ mwaaŋ nonɛn, ɛ fiɛɛ fimew shii kɛ diɛwɛ kembɛw e, baŋ ɛjisɛ Ɛlima. Ɛ wvú mum nɛ no ghaale lo mondvuum, gomte wee wvù ecɛŋseè wvú.
11 Preste atenção, pois o Senhor colocou a mão sobre você para castigá-lo, e você ficará cego, sem conseguir ver a luz do sol por algum tempo”. No mesmo instante, neblina e escuridão cobriram-lhe os olhos e ele começou a tatear, suplicando que alguém o tomasse pela mão e o guiasse.
12 Ɛ wee sa' wɛ yɛn nonɛn, mum lese fitele yî Jisos e, no wvú to kɛŋke ŋghaw yî mwɛɛm mvù bó to yɛɛyi ɛkumɛ Tata Jisos e.
12 Quando o governador viu o que havia acontecido, creu, muito admirado com o ensino a respeito do Senhor.
13 Ɛ Baul bô ŋgoo ye ley ɛ̂ ŋguw e Bafos, lente joo yi baay buy ɛ̂ kelaante kè Bɛlga le woŋ wvù Bamfilia le. No bó buy jó, ɛ Jon Mak cinɛ bó le, tu jim Jɛlusalɛm.
13 Paulo e seus companheiros saíram de Pafos num navio e foram à Panfília, onde aportaram em Perge. Ali, João Marcos os deixou e voltou para Jerusalém.
14 Ɛ bó nɛ jó, fey gɛn ɛ̂ kelaante kè Antiok wvu Bisidia le. Ɛ ɛ̀ ke no nu diuu di mbam e, ɛ bó gɛn ley shii yew bunle le.
14 Paulo e Barnabé prosseguiram para o interior, até Antioquia da Pisídia. No sábado, foram à sinagoga.
15 Ɛ bonyii ke nɛ taŋ ɛ̂ Ŋwa' bonci bo Muses e noo ɛ̂ wvu bonyii bo ntum Nyo' le mɛse, ɛ bocee ɛkolɛ yew bunle yidvu mum tum ntum fô bo Baul e lɛ, “Boom bo bwee wese le, ɛ́ ben kɛŋke fiɛɛ keetefe bonyii dvú, ɛ́ ben jeme.”
15 Depois da leitura dos livros da lei e dos profetas, os chefes da sinagoga lhes mandaram um recado: “Irmãos, se vocês têm uma palavra de encorajamento para o povo, podem falar”.
16 Ɛ Baul mum nɛ we, ci bonyii bô kebo mum kɛw no jemyi lɛ, “Bonyii bo Islael noo bonyii bò yaa nu kɛ Bojuu bò wvumte tɛn Nyo', ben eyekɛ eyuw.
16 Então Paulo ficou em pé, levantou a mão para pedir silêncio e começou a falar: “Homens de Israel e gentios tementes a Deus, ouçam-me!
17 Nyo' bonyii bo Islael to nu ɛ caw bo'icee cee bosɛse, ge ɛ kfuu dibole no kuuke seke bó to nu botolo woŋ wvù Ijiw e. Ɛ wvú ke mum bvuse bó jó bô mvuŋgay mwew,
17 “O Deus desta nação de Israel escolheu nossos antepassados e fez que se multiplicassem e se fortalecessem durante o tempo em que ficaram no Egito. Então, com braço poderoso, ele os tirou da escravidão.
18 kuu shém bô bó, no taale kɛ fô bó le ŋkpwaante yî bilum e mbaanyɛ.
18 Ele suportou seu comportamento durante os quarenta anos em que andaram sem rumo pelo deserto.
19 Ɛ wvú ke ge ɛ bó shike bitum bisooshwiy woŋ wvù Kanaan e, mum nya woŋ wvudvu ɛ ɛ̀ no nu wvubo.
19 Destruiu sete nações em Canaã e deu seu território a Israel como herança.
20 Mwɛɛm mvun mvunciim to nu ɛ jo diɛwɛ bilum gee nɛ kecow mbaanshen e (450). No wvú nyaɛ woŋ wvudvu ɛ̂ bó, mum gɛɛ bonyii bò esaakè bó. Ɛ bó saw gɛn buy yî kefew kè wee ntum we wvù Samwɛl to saake le.
20 Tudo isso levou cerca de quatrocentos e cinquenta anos. “Depois, Deus lhes deu juízes para governá-los até o tempo do profeta Samuel.
21 Kɛ yî kefew kekiɛ le ɛ bó ke nɛ lɛkɛ keekɛŋke ɛ ɛ̀ nu nfon, ɛ Nyo' mum nya Saul, waa Kish wvu ɛ̂ kfuu di Bɛnjamen e. Ɛ wvú saw bvunfon yî bilum e mbaanyɛ.
21 Então o povo pediu um rei, e ele lhes deu Saul, filho de Quis, homem da tribo de Benjamim, e ele reinou por quarenta anos.
22 Ɛ Nyo' ke shwaw wvú, gɛɛ Dawe Nfon wvubole. Nyo' to nu ɛ jeme ɛkumɛ Dawe wvun lɛ,
22 Mas Deus removeu Saul e colocou em seu lugar Davi, a respeito de quem Deus disse: ‘Davi, filho de Jessé, é um homem segundo o meu coração; fará tudo que for da minha vontade’.
23 Ɛ̀ to nu ɛ̂ kfuu di Nfon Dawe wvun e dì Nyo' to bvusɛɛ Mboyse, nya ɛ̂ bonyii bo Islael no wvú to kawɛɛ. Ɛ Mboyse wvun nu Jisos.
23 “E Jesus, um dos descendentes de Davi, é o salvador que Deus concedeu a Israel, conforme sua promessa!
24 Ɛ́ Jisos wvun sɛ keeke ekɛw lemme diew nu ɛ Jon to fewci wase ɛ̂ bonyii bocii bo Islael lɛ bó ekumɛn mvuntelem mvubole ɛ́ wen elese bó ɛ̂ joo.
24 Antes da vinda de Jesus, João Batista anunciou que todo o povo de Israel precisava se arrepender e ser batizado.
25 Ɛ Jon ke no nu wase keemɛɛse lemme diew, ke nɛ bife ɛ̂ bonyii lɛ, ‘Ben kpwaake lɛ me nu yɛɛ? Kɛ me n'yaa nu wee wvù ben cɛyte kɛ. Wee wvudvu too ɛjim jo me, ɛ me mbaa encim eŋkocɛn keeŋgvuwcɛ mbaayɛ bolaba bew kɛ.’”
25 Quando João estava concluindo seu trabalho, perguntou: ‘Vocês pensam que eu sou o Cristo? Não sou! Mas ele vem em breve, e não sou digno sequer de desamarrar as correias de suas sandálias’.
26 Ɛ Baul gɛn fwe jeme lɛ, “Boom bo bwɛɛm e bò ɛ̀ nu kfuu di Abla'am e noo ben bonyii bocii bò yaa nu kɛ Bojuu bò wvumte tɛn Nyo', Nyo' to ciinse ntum wvun wvù ɛ̀ nulo ɛ́ bonyii eboy yî dvú le ɛ ɛ̀ nu ɛ̂ beene.
26 “Irmãos, vocês que são filhos de Abraão e também vocês gentios tementes a Deus, esta mensagem de salvação foi enviada a nós.
27 Geenɛn, ɛ bonyii bo Jɛlusalɛm bô bonyii bobole bò saake woŋ, faŋɛ yaa jo Jisos diɛwɛ Mboyse le kɛ. Ɛ bó bvuu faŋɛ yaa kiɛɛ kenyi ke mwɛɛm mvù bonyii bo ntum Nyo' le to saŋɛɛ ɛkumɛ wvú kɛ. Ɛ ɛ̀ nu kɛ mvú mvù bó to shee taaŋke ɛdiuw ɛ mbam e ɛcii. Ɛ bó ke dioo gay lɛ bó eyu wvú nonɛn, ɛ fifin mum ge ɛ fí to kocɛn no bonyii bo ntum Nyo' le to jemyɛɛ.
27 O povo de Jerusalém e seus líderes não reconheceram que Jesus era aquele a respeito de quem os profetas haviam falado. Em vez disso, eles o condenaram e, ao fazê-lo, cumpriram as palavras dos profetas, que são lidas todos os sábados.
28 Naa no bó to baa cim yɛn jay wvù ɛ̀ nulo ɛ́ bó eyu wvú yî dvú le kɛ, ɛ bó gɛn kɛ fwe gay ɛ̂ Baylɛt lɛ bó eyu wvú.
28 Não encontraram motivo legal para executá-lo, mas, ainda assim, pediram a Pilatos que o matasse.
29 Ɛ bó ke ge fiɛɛ ficii no Ŋwa' Nyo' to jemyɛɛ ɛkumɛ Jisos, ɛ bó shike wvú yî kentam e gɛn lese wvú ɛ̂ jem.
29 “Depois de cumprirem tudo que as profecias diziam a respeito dele, eles o tiraram da cruz e o colocaram num túmulo,
30 Geenɛn, ɛ Nyo' kase bvuse wvú yî kpwe le.
30 mas Deus o ressuscitou dos mortos.
31 Ɛ wvú ghan yî ɛdiuw e nteen duŋcɛ ɛkolɛ kew ɛ̂ bonyii bò bô bó to nɛn'yɛɛ Galilee gɛn Jɛlusalɛm. Ɛ̀ nu bó bò fewci ɛkumɛ wvú keseen ɛ̂ bonyii bo Islael.
31 E, por muitos dias, ele apareceu àqueles que o tinham acompanhado da Galileia para Jerusalém. Agora eles são suas testemunhas diante do povo.
32 Nonɛn, bese ɛ no nu tɛn fɛn keseen keefewcɛ saaka wvù jee wvudvu ɛ̂ ben. Saaka wvudvu nu lɛ, fiɛɛ fì Nyo' to kawɛɛ bo'icee cee bonyii bo Islael dvú,
32 “Estamos aqui para trazer a vocês esta boa-nova. A promessa foi feita a nossos antepassados,
33 nu ɛ wvú ɛ ge wase fí ɛ to ɛ kocɛn keseen kefew kesɛɛbeene le, beene bò nu boom bobole. Fifin kocine no Nyo' to bvusɛɛ Jisos yî kpwe le. Bó to nu ɛ saŋ wase ɛkumɛ fiɛɛ fin ɛ̂ Ŋwa' Mbense le biba bifɛɛ, ɛ Nyo' jemyi lɛ,
33 e agora Deus a cumpriu para nós, os descendentes deles, ao ressuscitar Jesus. É isto que o segundo salmo diz a respeito dele: ‘Você é meu Filho; hoje eu o gerei’.
34 Ɛkumɛ mbvuse wvù Nyo' to bvusɛɛ Jisos yî kpwe le lɛ fo wvú efo kɛ, Nyo' to nu ɛ jeme ɛ̂ yin je le lɛ,
34 Pois Deus havia prometido ressuscitá-lo dos mortos, para que jamais apodrecesse no túmulo. Ele disse: ‘Eu lhes darei as bênçãos sagradas que prometi a Davi’.
35 Fí nu ɛ bó ɛ bvuu ɛ saŋ bvudvuu bvumew e ɛ̂ Ŋwa' Mbense le ɛ Dawe gayte lɛ,
35 Em outro salmo, ele explicou de modo mais direto: ‘Não permitirás que o teu Santo apodreça no túmulo’.
36 Fi ɛkumɛ Dawe nu ɛ wvú to lem lemme diew dì Nyo' to nyaɛ ɛ̂ wvú yî kefew kew e, ke kpwe ɛ bó dwey wvú mbew bo ice le, ɛ wvú fo.
36 Não se trata de uma referência a Davi, porque, depois que Davi fez a vontade de Deus em sua geração, morreu e foi sepultado com seus antepassados, e seu corpo apodreceu.
37 Geenɛn, ɛ wee wvun wvù Nyo' to bvusɛɛ yî kpwe le to baa fo ɛ̂ jem kɛ.
37 É uma referência a outra pessoa, a alguém a quem Deus ressuscitou e cujo corpo não apodreceu.
38 Nonɛn, boom bo bwɛɛm e, ben emum ekeè ntay lɛ saaka wvun wvù bó fewci lɛ Nyo' lɛɛshi bibefɛ bi bonyii le nu ɛ wvú lɛɛshi nje Jisos wvun.
38 “Ouçam, irmãos! Estamos aqui para proclamar que, por meio de Jesus, há perdão para os pecados.
39 Wee wvù nu ɛ lese fitele fiew yî Jisos e, nu ɛ wvú ɛ boy wase yî bibefɛ biew e bicii, ɛ ɛ̀ nu fiɛɛ fì ɛ̀ nulo nci Muses saa ege kɛ.
39 Todo o que nele crê é declarado justo diante de Deus, algo que a lei de Moisés jamais pôde fazer.
40 Nonɛn, ben eyɛnè fo fiɛɛ fì bó saŋɛɛ ɛ̂ Ŋwa' bonyii bo ntum Nyo' le ke ekoo ben. Bó jemyi jó lɛ,
40 Por isso, tomem cuidado para que não se apliquem a vocês as palavras dos profetas:
41 ‘Ben eyekɛ eyuw ben bò wɛysee Nyo'.
41 ‘Olhem, zombadores; fiquem admirados e morram! Pois faço algo em seus dias, algo em que vocês não acreditariam mesmo que lhes contassem’”.
42 Ɛ Baul bô Banaban ke dioo ebuyte yew bunle yidvu le, ɛ bonyii bodvu no lɛke lɛ bó ke ebvuu eto kɛ bvu mbam wvù too le ejeme mwɛɛm mvun.
42 Quando Paulo e Barnabé estavam saindo da sinagoga, o povo pediu que voltassem a falar dessas coisas na semana seguinte.
43 Ɛ bonyii ke dioo buy yew bunle le, ɛ bonyii nteen bò to nu Bojuu bô bonyii bò to baŋkɛɛ lo tu bo mbee Bojuu le, no bii Baul bô Banaban e. Ɛ bó no jemyi teete bonyii bodvu lɛ bó eyuukè kɛ ɛ ɛ̀ nu Nyo' le wvù nu ɛ buw bó bô nfi we.
43 Muitos judeus e gentios devotos convertidos ao judaísmo seguiram Paulo e Barnabé, que insistiam com eles para que continuassem a confiar na graça de Deus.
44 Ɛ ɛ̀ ke no nu bvu mbam wvù biɛ wvuwɛ le, ɛ kelaante no gomte keebuy lo kecii keeto eyuw diɛw Nyo'.
44 No sábado seguinte, quase toda a cidade compareceu para ouvir a palavra do Senhor.
45 Ɛ Bojuu yɛn no kebombom ke bonyii le tase nonɛn, mum no bene kendoŋ, kicine fiɛɛ fì Baul jemyi, nan'yi wvú.
45 Quando alguns dos judeus viram as multidões, ficaram com inveja, de modo que difamaram Paulo e contestavam tudo que ele dizia.
46 Ɛ Baul bô Banaban no jemyi lo yaa fane kɛ, gayte lɛ, “Fí nu lɛŋ lɛ bese bee keeyaw efewcɛ diɛw Nyo' ɛ ɛ̀ nu ɛ̂ ben Bojuu. No ben nu ɛ ŋwase lo, ɛ jo bikuu binɛn lɛ ben baa kocɛn keeke ekɛŋkɛ nshii wvù mɛy lo, tu bese nu ebaŋke fisɛse efewci ɛ ɛ̀ nu ɛ̂ bonyii bò yaa nu kɛ Bojuu.
46 Então Paulo e Barnabé se pronunciaram corajosamente, dizendo: “Era necessário que pregássemos a palavra de Deus primeiro a vocês, judeus. Mas, uma vez que vocês a rejeitaram e não se consideraram dignos da vida eterna, agora vamos oferecê-la aos gentios.
47 Ɛ̀ nu no Nyo' nu ɛ gay ɛ̂ bese, no wvú to jemyɛɛ lɛ,
47 Pois foi isso que o Senhor nos ordenou quando disse: ‘Fiz de você uma luz para os gentios, para levar a salvação até os lugares mais distantes da terra’”.
48 Ɛ bonyii bò yaa nu kɛ Bojuu yuw nonɛn, mum no yuuke njoŋ, bɛnsee diɛw yì yi Tata. Ɛ bonyii nteen bee saaka wvudvu le, ɛ ɛ̀ nu bò Nyo' to nu ɛ baa wase lɛ bó nu ke ekɛŋkɛ nshii wvù mɛy lo.
48 Quando ouviram isso, os gentios se alegraram e agradeceram ao Senhor por essa mensagem, e todos que haviam sido escolhidos para a vida eterna creram.
49 Ɛ diɛw yì yi Tata mum lɛn woŋ wvudvu le tfuu.
49 Assim, a palavra do Senhor se espalhou por toda aquela região.
50 Geenɛn, ɛ Bojuu mum nɛ bɛyse bocee ntɛw bô bokɛ' bo bonyii bo baay baay e, ɛ bokɛnɛ ban nu bò to ké no too yew bunle le, ɛ bó no bane Baul bô Banaban, mum kuŋ bó lɛ bó enɛ jó.
50 Então os judeus, instigando as mulheres religiosas influentes e as autoridades da cidade, provocaram uma multidão contra Paulo e Barnabé e os expulsaram dali.
51 Ɛ bó dioo nɛn'yi nonɛn, kucɛ kebvu ke yî bikaa bibole lɛ ɛ̀ nu nciise fiɛɛ fì bó mom, mum gɛn ɛ̂ kelaante kè Ikonium e.
51 Eles, porém, sacudiram o pó dos pés em sinal de reprovação e foram à cidade de Icônio.
52 Ɛ ŋgoo bonyii bo mbee le shɛɛ no nu fibole yuuke njoŋ baay, ɛ Keyoy ke Yuule ɛ yiŋsɛn yî bó le.
52 E os discípulos estavam cheios de alegria e do Espírito Santo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 13, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.