Atos 16
Ngú bà toko nambeè mì Mbíṛì ta ndâ ꞌduù (NDZ) vs NVT
1 Páwòlò giì ꞌdo Sìlísìyà ya gí Dérébì, yí giì ꞌdo Dérébì ya gí Lísítàrà. Ta o tí nò, ꞌbí ꞌdakò tí mbe tala có mì Jézù, ta ṛè wó a Tìmàtéyò, náa nawu wó a jú Jùdéyà mbe ùnje gítí có mì Jézù gî káa bu wó a Ìgìrígì, kuu ta ꞌbá Lísítàrà.
1 Paulo foi primeiro a Derbe e depois a Listra, onde havia um jovem discípulo chamado Timóteo. A mãe dele era uma judia convertida, e o pai era grego.
2 Tìmàtéyò tí nò a ꞌbí ŋa ꞌdakò náa ndâ mbe ùnje gítí có mì Jézù gbí ndâ gbata Lísítàrà ta gbata Ìkónìyùmù ꞌdáá gî wu gbí wó ngé má.
2 Os irmãos em Listra e em Icônio o tinham em alta consideração,
3 Páwòlò bà-i-nò giì je Tìmàtéyò ya tí gí gbí gàzâ, tacó wàa, yí ꞌví dù tí ka nó mì yì. Páwòlò bàkà énò tacó ndâ ꞌduù gbí ndâ to tí nò ꞌdáá gî ŋò ni gî, máa, Tìmàtéyò ya gí gbí gàzâ si yí gbí ꞌviì lá, tacó bu wó a Ìgìrígì.
3 de modo que Paulo pediu que ele os acompanhasse em sua viagem. Em respeito aos judeus da região, providenciou que Timóteo fosse circuncidado antes de partirem, pois todos sabiam que o pai dele era grego.
4 Ndâ Páwòlò ta Tìmàtéyò giì ꞌbìtà bà nò kû ma ndâ có tí nó náa ndâ tú mì Jézù, ta ndâ kpo ꞌduù mì ndâ mbe ùnje gítí có mì Jézù, ꞌdè ꞌdo Jèrùzàlémè énó máa ndâ mbe ùnje gítí có mì Jézù ꞌví bàkà go ndú nó, ta ndi gbí ndâ gbata núú kû ya tí .
4 Em toda cidade por onde passavam, instruíam os irmãos a seguirem as decisões tomadas pelos apóstolos e presbíteros em Jerusalém.
5 Tacó énò, ndâ mbe kû kili ta ṛè mì Jézù giì tee njembí ndú mítí Mbíṛì ta wotí tí ndii ŋìnó sàà kùṛo nó gî. Muu ndú delè giì àdì túkàꞌi.
5 Assim, as igrejas eram fortalecidas na fé e cresciam em número a cada dia.
6 Ndâ Páwòlò ta ndâ ka wó mbe nó giì ndii co gbí ndâ to Fìríjìyà ta Gàlátì ká ta nó, tacó Bèṛi-mì-Mbíṛì kpo-gbí-tà-tù ndú gî, máa, ndú ꞌví ma có mì Mbíṛì mí gbí ndâ to Ásìyà gbí nó mì ndú nò lá.
6 Em seguida, Paulo e Silas viajaram pela região da Frígia e da Galácia, pois o Espírito Santo os impediu de pregar a palavra na província da Ásia.
7 À gbí muu ndú ta o tí nò a có bà ya gí gbí to Bèsínìyà, káa, ndú mâ giì dooko gí Mísìyà gî, Bèṛi-mì-Jézù giì biya ji ndú gî.
7 Então, chegando à fronteira da Mísia, tentaram ir para o norte, em direção à Bitínia, mas o Espírito de Jesus não permitiu.
8 Ndú bà-i-nò giì ndii có Mísìyà ya gí gbí gbata Tòrówà.
8 Assim, seguiram viagem pela Mísia até o porto de Trôade.
9 Ta ꞌbí bèbìlì gbaànjé si ndâ Páwòlò ta ndâ ka nó mì wó kuu gbí gbata Tòrówà, ꞌbí i giì gì gí muu Páwòlò go ṛiì nô. Yí giì ŋò ꞌbí ꞌdakò, tí ꞌduù Mèsìdónìyà ṛò tíyò kû ꞌdeke tí wó ji yí énó máa, «Yo ndii gì gí Mèsìdónìyà, wàa yo ꞌví konì ze.»
9 Naquela noite, Paulo teve uma visão, na qual um homem da Macedônia em pé lhe suplicava: “Venha para a Macedônia e ajude-nos!”.
10 Ṛo Páwòlò mâ giì da bìndi i tí nò, ze ngé giì bàkà nó gí Mèsìdónìyà, tacó ze giì ŋò ni ngbáṛángàꞌi gî, máa, a Mbíṛì ká kû tèꞌé tí ze, máa, ze ya gí bà ma Banga-Ngú-Có ji ndâ ꞌduù kà.
10 Então decidimos partir de imediato para a Macedônia, concluindo que Deus nos havia chamado para anunciar ali as boas-novas.
11 Ze bà-i-nò giì o gbâ ꞌdo Tòrówà jáá ya gí Sàmòsìrásì. Ze giì njè nó ꞌdo Sàmòsìrásì ta ꞌbí yé ya gí Nìpólìsì.
11 Embarcamos em Trôade e navegamos diretamente para a ilha de Samotrácia e, no dia seguinte, chegamos a Neápolis.
12 Ze giì ya ꞌdo bà-i-nò gí Fìlípì, tí gbolò gbata, delè tí kpóló-kpolo gbata gbí to Mèsìdónìyà, náa à kû zogo a ngáángbá gba mì ndâ Ròmánò. Ze mâ giì bàkà làmbu sili mí Fìlípì gî,
12 Dali, alcançamos Filipos, cidade importante dessa região da Macedônia e colônia romana, e ali permanecemos vários dias.
13 ze giì co ꞌdo gbí ndùgù gbata ta ꞌbí ṛi bà wotí gbí tàkìì mì ndâ Jùdéyà gbaànjé ya gí yì ngo, tacó ze ŋò ni gî, máa, ŋìnò bà dù a bàndò bà kili ndâ Jùdéyà tacó bà ꞌdeke tí ndú ji Mbíṛì. Ze bà-i-nò giì ki tí ze to, bìndi ze giì nìbà có mì Mbíṛì ji ndâ ꞌbí niì mbe kili mí kà.
13 No sábado, saímos da cidade e fomos à margem do rio, onde esperávamos encontrar um lugar de oração. Sentamo-nos e começamos a conversar com algumas mulheres ali reunidas.
14 ꞌBí niì gbaànjé ꞌdo gbí òkò tí ndâ niì tí nò, ta ṛè wó a Lídìyà, mbe gì ꞌdo gbí gbata Tìyàtírà, tí niì mbe kû co tí kpokèjì mì Mbíṛì, ta nèté mì wó a bà mà bí-bi i bà moo bòngo, mâ giì ꞌdi ndâ có tí nò náa ze ꞌdè ji ndú nò, Mbíṛì giì je njembí bà ùnje gítí ndâ có tí nò náa Páwòlò ꞌdè nò ji yí.
14 Uma delas era uma mulher temente a Deus chamada Lídia, da cidade de Tiatira, comerciante de tecido de púrpura. Enquanto ela nos ouvia, o Senhor lhe abriu o coração, e ela aceitou aquilo que Paulo estava dizendo.
15 À mâ giì caka tí ndú ta ndâ ꞌduù ꞌbá mì wó ꞌdáá gî gî, yí giì nanaka mítí ze, máa, ze ya gí bà dù a i ꞌbá mì yì, lê náa ze ŋò ni ta yúcó gî, máa, yì tee njembí yì ꞌdáá mítí Mbíṛì gî nô.
15 Foi batizada, junto com sua família, e pediu que nos hospedássemos em sua casa. “Se concordam que creio de fato no Senhor, venham ficar em minha casa”, disse ela, e insistiu até que aceitamos.
16 Ta ꞌbí o gbaànjé si ze kû ya gí bàndò bà ꞌdeke tí ji Mbíṛì, ze giì ꞌde ꞌbí ꞌvinî, tí i-gbí-kecì mì ndâ ꞌbí ꞌduù, ta bààcì gbí muu wó. Ndâ mbe tí ꞌvinî tí nò ꞌde i gbí bààcì tí nò gbí muu wó nò ngé ndii gî.
16 Certo dia, enquanto íamos ao lugar de oração, veio ao nosso encontro uma escrava possuída por um espírito pelo qual ela predizia o futuro. Com suas adivinhações, ganhava muito dinheiro para seus senhores.
17 ꞌVinî tí nò mâ giì ŋò ze, yí giì ꞌbìtà bà ṛu ndi ze ta ndâ Páwòlò ta bà ꞌdè có ta kòcò wó ngéé gí yaà, máa, «Ŋìnó a ndâ bòò mì Mbíṛì tí nó mbe kû dù ngéé gbíṛì nó ká nô. Ndú gì tacó bà tùbà kpokèjì bà ꞌvala yo ji yo.»
17 Ela seguia Paulo e a nós, gritando: “Estes homens são servos do Deus Altíssimo e vieram anunciar como vocês podem ser salvos!”.
18 Síí gbí ṛi bà tò ŋa kû tí nò mì ꞌvinî tí nò tàkò ze giì dù lá. Yí mâ giì bàkà kpòò, ta ꞌbí ṛi gbaànjé yí mâ giì gì gí tàkò ze ta ŋa i mì wó nò, njembí Páwòlò giì volo gítí wó gî. Páwòlò giì ꞌvìsì tí wó gí ndiì, yí giì ꞌdè có ji bààcì tí nò á gbí muu ꞌvinî tí nò nò, máa, «Ye kû ꞌdè có ji wò ta ṛè mì Jézù tí Bìndi-Mbíṛì, máa, wò co ꞌdo gbí muu ꞌvinî tí nò gî.» Káa, à káa póó bà ꞌdè có tí nò mì Páwòlò, bààcì tí nò giì co ꞌdo gbí muu ꞌvinî tí nò gî.
18 Isso continuou por vários dias, até que Paulo, indignado, se voltou e disse ao espírito dentro da jovem: “Eu ordeno em nome de Jesus Cristo que saia dela”. E, no mesmo instante, o espírito a deixou.
19 Ndâ mbe tí ꞌvinî tí nò mâ giì ŋò ni énó máa, Páwòlò volo gbí bà ꞌde i mì ndâ yì ꞌdo gbí wó gî, ndú giì zèè ndâ Páwòlò ta Sìlìvánò, bìndi ndú giì kaa ndú ta bà gbùṛùngà ndú kû ya tí gí gbí ngbàngà á bàndò ꞌvélè.
19 Quando os senhores da escrava viram que suas expectativas de lucro haviam sido frustradas, agarraram Paulo e Silas e os arrastaram à presença das autoridades, na praça do mercado.
20 Ndú mâ giì yee ta ndú kà gî, ndú giì kpì ngbàngà tí ndú ji ndâ gba énó máa, «Ndâ ꞌdakò tí nó kuu nó a ndâ Jùdéyà, káa ndú kû bàkà ꞌviya mí gbí gbata mì ndoo.
20 “Estes judeus estão tumultuando a cidade!”, gritaram para os magistrados.
21 Ndú kû bàkà ꞌbí ŋa i mì ndú náa à me yúcó tacó tí ndâ bòò Rómà ꞌví ùnje gítí nò lá. Bà ṛu ndi ŋa kpokèjì tí nò mì ndú nò delè me dú tacó tí ndoo tí ndâ bòò Rómà lá.»
21 “Eles ensinam costumes que nós, romanos, não podemos seguir, pois contrariam nossas leis!”
22 Có tí nò náa ndâ ꞌdakò tí nò ꞌdè nò giì volo njembí ndâ ꞌduù tí nò mbe tì mèè mí gbí ngbàngà ta o tí nò nò gítí ndâ Páwòlò ta Sìlìvánò gî. Ndâ gba bà-i-nò giì yaka gbí ndâ bòngo ꞌdo tí ndâ Páwòlò ta Sìlìvánò ta kpo tàkòcò gî. Bìndi ndú giì waa có mítí ndú, máa, à gbì ndú.
22 Logo, uma multidão revoltada se juntou contra Paulo e Silas, e os magistrados ordenaram que os dois fossem despidos e açoitados com varas.
23 À mâ giì gbì ndâ Páwòlò ta Sìlìvánò go có mì ndâ gba nò tè gî, à giì kaa ndú nè mí gbí zàà. Bìndi ndâ gba giì ꞌdè có ji mbe ù njekèjì zàà máa, yí kpolo tí ndú tí kpoò.
23 Depois de serem severamente açoitados, foram lançados na prisão. O carcereiro recebeu ordens para não os deixar escapar,
24 Mbe ù njekèjì zàà bà-i-nò giì kaa ndú ya tí ngéé gí tàꞌi ŋìnó ngé kùṛo kà nô. Yí mâ giì eṛe kò ndú gî, yí giì nè njekèjì gí tàkò ndú ṛítí gî.
24 por isso os colocou no cárcere interno, prendendo-lhes os pés no tronco.
25 O mâ giì gbooko gî, ndâ Páwòlò ta Sìlìvánò giì dù kû ꞌdeke tí ndú, ta bà cu cè kû be ta ṛè Mbíṛì, káa ndâ ꞌbí ka ndú náa ndú ta ndú gbí zàà nó giì dù ngbi-ngbìì kû ꞌdi ndâ i tí nò náa ndú kû me nò.
25 Por volta da meia-noite, Paulo e Silas oravam e cantavam hinos a Deus, e os outros presos ouviam.
26 Ndú giì gu káa ndiì ta bà tanga tí mì to. Ndú mâ giì zekeꞌo, ndú giì ŋò ndâ njekèjì zàà ꞌdáá gî njaanga tí nga-ngàà gî. Ndâ gìnjírì tí nó náa à eṛe ta ndâ kò ndâ ꞌduù gbí zàà nó giì kaṛaka gbí tí kpátá-kpàtà, kpátá-kpàtà, ꞌdo tí kò ndú gî.
26 De repente, houve um forte terremoto, e até os alicerces da prisão foram sacudidos. No mesmo instante, todas as portas se abriram e as correntes de todos os presos se soltaram.
27 ꞌDuù tí nó mbe kû ù njekèjì zàà nó mâ giì gundiì ꞌdo tí ṛì, yí mâ giì ŋò ndâ njekèjì zàà ꞌdáá nga-ngàà, nga-ngàà, yí giì ja sìzò mì wó ꞌdo gbí foko, tacó wàa, yì ꞌví zi ta tí yì gî, tacó yí koṛo có énó máa, ndâ ꞌduù gbí zàà faka ꞌdáá mítí yì gî.
27 Quando o carcereiro acordou, viu as portas da prisão escancaradas. Imaginando que os prisioneiros haviam escapado, puxou a espada para se matar.
28 Káa Páwòlò mâ giì ŋò yí tí , yí giì tò kû ji yí ta kòcò wó ngéé gí yaà máa, «Zi tí lo lá! Ze ꞌdáá ta kábà muu ze kuu nô.»
28 Paulo, porém, gritou: “Não se mate! Estamos todos aqui!”.
29 ꞌDakò tí nò mâ giì ꞌdi có tí nò náa Páwòlò ꞌdè ji yí nò, yí giì ꞌdè có máa, à òlò ngba wu. À mâ giì òlò ngba wu ji yí gî, yí giì co ta ngèlè ta gúku, kpùṛù-kpùṛù, ya gí bà ꞌva tí wó kùṛo ndâ Páwòlò ta Sìlìvánò.
29 O carcereiro mandou que trouxessem luz e correu até o cárcere, onde se prostrou, tremendo de medo, diante de Paulo e Silas.
30 Yí giì kaa ndú ꞌdo gbí zàà gí sè. Bìndi yí giì ꞌvee ndú máa, «Ye ꞌví bàkà a ŋa yè, tacó wàa ye ꞌví ꞌvala tí , ndâ kpo ꞌduù?»
30 Então ele os levou para fora e perguntou: “Senhores, que devo fazer para ser salvo?”.
31 Káa ndú giì ꞌvìsì có ji yí énó máa, «Ùnje gítí có mì Mbe tí ndoo tí Jézù, wàa wò bà ꞌvala gî. Ndâ ꞌduù bá mì lo ꞌdáá gî delè bà ꞌvala gî.»
31 Eles responderam: “Creia no Senhor Jesus, e você e sua família serão salvos”.
32 Ndâ Páwòlò ta Sìlìvánò bà-i-nò giì ꞌbìtà bà ma có gítí Mbe tí ndoo ji ndâ ꞌdakò tí nò, ta ndâ ꞌviì mì wó, giì je ndâ ꞌduù ꞌbá mì wó ꞌdáá gî.
32 Então pregaram a palavra do Senhor a ele e a toda a sua família.
33 ꞌDakò tí nò bà-i-nò giì kaa ndâ Páwòlò ta Sìlìvánò ká ta kpo-gbíꞌo tí nò, yí giì caka ṛo ndâ kà bà gbì ndú ta ndi tí kútí ndú nó gî.
33 Mesmo sendo tarde da noite, o carcereiro cuidou deles e lavou suas feridas. Em seguida, ele e todos os seus foram batizados.
34 ꞌDakò tí nò giì kaa ndú ya tí gí ꞌbá mì wó, yí giì je i-zó-zò ji ndú. Líkíꞌo giì bàkà ndú ta ndâ ꞌduù ꞌbá mì wó ꞌdáá gî, tacó ndú ꞌvìsì muu ndú ꞌdo tí ndâ tende kpokèjì gítí kpokèjì mì Mbíṛì gî.
34 Depois, levou-os para sua casa e lhes serviu uma refeição, e ele e toda a sua família se alegraram porque creram em Deus.
35 Yé mâ giì too gî, ndâ kpo-kpò ꞌduù mbe kû waa có gbí ngbàngà giì tuu ndâ ꞌbí kùṛo ndâ àsìkérì mbe kû kpolo tí ndâ ꞌduù gbí zàà ya tí ji ꞌduù tí nó gbí nèté ta o tí nò nó, máa, «Njaanga ndâ ꞌdakò tí nò gî.»
35 Na manhã seguinte, os magistrados mandaram os guardas ordenarem ao carcereiro: “Solte estes homens!”.
36 ꞌDakò tí nò mbe kû kpolo tí ndâ ꞌduù gbí zàà ta o tí nò nò giì ya gí mì Páwòlò, bìndi yí giì ꞌdè có ji yí máa, «Ndâ kpo-kpò ꞌduù mbe kû waa có gbí ngbàngà tuu tú gì tí énò máa, ye njaanga yo gî. À má énò, yo co gí sè, wàa yo ꞌví ya nìkì maa.»
36 Então o carcereiro mandou dizer a Paulo: “Os magistrados disseram que você e Silas estão livres. Vão em paz”.
37 Káa Páwòlò giì ꞌvìsì có ji ꞌdakò tí nò máa, «Ndâ gba máa yè? Ndú ꞌvee me gbí nje ze lá, káa ndú giì gbì ze tí ndâ ꞌviì-Rómà mí kùṛo ndâ ꞌduù ꞌdáá gî, bìndi ndú giì kaa ze mí gbí zàà, káa, ndú kpónó giì ꞌdè có énó máa, ndâ yì kû njaanga ze gbí dùde? ꞌBí có go énò wálá! Si káa ꞌdóó ndú ká ꞌví gì ta kò ndú, wàa ndú ꞌví kaa ze gí sè.»
37 Paulo, no entanto, respondeu: “Eles nos açoitaram publicamente sem julgamento e nos colocaram na prisão, e nós somos cidadãos romanos. Agora querem que vamos embora às escondidas? De maneira nenhuma! Que venham eles mesmos e nos soltem”.
38 Ndâ kùṛo ndâ àsìkérì tí nò mâ giì je ndi kòcò Páwòlò nò ya tí ji ndâ mbe waa có gbí ngbàngà, bà ꞌdi có énó máa, ndâ Páwòlò ta Sìlìvánò a ndâ ꞌviì-Rómà nò giì te a gúku mítí ndú.
38 Os guardas relataram isso aos magistrados, que ficaram assustados por saber que Paulo e Silas eram cidadãos romanos.
39 Ndú bà-i-nò giì ya gí mì ndâ Páwòlò ta Sìlìvánò gbí zàà kà, bìndi ndú giì yìì ndú ta bà ꞌdeke tí ndú ji ndú, máa, ndú co gí sè ꞌdo gbí zàà, wàa ndú ꞌví njè nó ꞌdo gbí gbata Fìlípì gî.
39 Foram até a prisão e lhes pediram desculpas. Então os trouxeram para fora e suplicaram que deixassem a cidade.
40 Ndâ Páwòlò ta Sìlìvánò giì co ꞌdo gbí zàà ya gí ꞌbá mì Lídìyà. Ndú mâ giì ŋò ndâ mbe ùnje gítí có mì Jézù kà, ndú mâ giì ꞌdè ndâ có ŋìnó mbe kû je wotí ji ndâ ꞌduù nó ji ndú gî, ndú giì njè nó ꞌdo gbí gbata Fìlípì gî.
40 Quando Paulo e Silas saíram da prisão, voltaram à casa de Lídia. Ali se encontraram com os irmãos e os encorajaram mais uma vez. Depois, partiram.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 16, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.