Marcos 14
ULwitikano uLupya (NDH) vs ACF
1 Ghakabha ghaashaala amashiku mabhiliishe ukwanda ichaaka icha Pasaka ni cha Mikati iMishita Kulula. Po abhosongo abha bhapuuti na bhamanyishi abha ndaghilo isha Moose, bhakalondagha isila iya kumukola uYeesu ku bhushiifu nu kumughogha.
1 E dali a dois dias era a páscoa, e a festa dos pães ázimos; e os principais dos sacerdotes e os escribas buscavam como o prenderiam com dolo, e o matariam.
2 Paapo bhakayughisania bhakati, “Manye tumukolaghe akabhalilo aka pa chaaka paapo abhandu bhabhaghiile ukubhomba inyakanyaaka.”
2 Mas eles diziam: Não na festa, para que porventura não se faça alvoroço entre o povo.
3 Akabhalilo ako uYeesu akabha mu Bheetaniya mu nyumba iya Siimoni yuuyo kubhwandilo akabha ni mbungo iya makete. Po bhwo uYeesu iikiile ali pakulya, umukolo yumo akiisa kukwake ni supa inandi iya nyemba isha kunuukila isha mutengo umukulu ngaani. Po akayimenyula kumwanya isupa yila nu kumusululila inyemba uYeesu pa mutu ghwake.
3 E, estando ele em betânia, assentado à mesa, em casa de Simão, o leproso, veio uma mulher, que trazia um vaso de alabastro, com ungüento de nardo puro, de muito preço, e quebrando o vaso, lho derramou sobre a cabeça.
4 Abhandu bhamu bhaabho bhakabhaamwo mu nyumba yila bhakakalala, bhakiiyughaania bheene-bheene bhakati, “Tesha! Kali, kooni umukolo uyu akukomania inyemba ishi?
4 E alguns houve que em si mesmos se indignaram, e disseram: Para que se fez este desperdício de ungüento?
5 Paapo inyemba ishi shaabhaghiile ukughulishighwa indalama indinaali imya shitatu (300) nu kubhapa abhapiina.” Bhakaanda ukumukemela umukolo yula.
5 Porque podia vender-se por mais de trezentos dinheiros, e dá-lo aos pobres. E bramavam contra ela.
6 Loole uYeesu akati, “Muleke, kali, kooni kaako mukumutamya? Umwene aambombela inyiisa.
6 Jesus, porém, disse: Deixai-a, por que a molestais? Ela fez-me boa obra.
7 Abhapiina muli nabho akabhalilo kooshi, mubhaghiile ukubhabhombela inyiisa amashiku ghooshi, loole une indaaimbe nuumwe akabhalilo kooshi.
7 Porque sempre tendes os pobres convosco, e podeis fazer-lhes bem, quando quiserdes; mas a mim nem sempre me tendes.
8 Umwene aabhomba shiisho abhaghiile, aaghupaka umubhili ghwangu inyemba ingaanila ukuti aghutendekeshe ukushiilighwa.
8 Esta fez o que podia; antecipou-se a ungir o meu corpo para a sepultura.
9 Nalooli ingubhabhuula, pooshi paapo iNongwa iNyiisa indishikalumbililighwange mu chiisu chooshi, inyiisa isho shiisho umukolo uyu aambombela, indishikayughighwange ukuti abhandu bhamukumbukaghe.”
9 Em verdade vos digo que, em todas as partes do mundo onde este evangelho for pregado, também o que ela fez será contado para sua memória.
10 Po uYuuta Isikaliyooti yuuyo ghwe yumo mu bhamanyili kalongo na bhabhili (12) bhala, akabhuuka ku bhosongo abha bhapuuti ukuti abhaafwe muumwo bhabhaghiile ukumukola uYeesu.
10 E Judas Iscariotes, um dos doze, foi ter com os principais dos sacerdotes para lho entregar.
11 Bhoope bhwo bhaapulika amashu agha Yuuta Isikaliyooti, bhakahobhoka leka, bhakafinga ukumupa indalama. Po akaanda ukulonda isila iya kumubhiika uYeesu mu tukono twabho.
11 E eles, ouvindo-o, folgaram, e prometeram dar-lhe dinheiro; e buscava como o entregaria em ocasião oportuna.
12 Ishiku ilya kwanda ilya chaaka icha Mikati iMishita Kulula, likafika. Bhwo bhaaghogha akonangʼooshi aka Pasaka, abhamanyili abha Yeesu bhakamubhuusha bhakati, “Kali, pooki paapo kulonda tukutendekeshekeshe ichaaka icha Pasaka?”
12 E, no primeiro dia dos pães ázimos, quando sacrificavam a páscoa, disseram-lhe os discípulos: Aonde queres que vamos fazer os preparativos para comer a páscoa?
13 Po uYeesu akabhatuma bhabhili ukufuma mu bhamanyili bhaake akati, “Bhuukagha mu Yelusaleemu, bhwo mwafika, indimukomaane nu muliisha yumo apimbite ingumbe iya miishi. Po mukongaghe,
13 E enviou dois dos seus discípulos, e disse-lhes: Ide à cidade, e um homem, que leva um cântaro de água, vos encontrará; segui-o.
14 ukufika mu nyumba yiiyo akuya pakwingila. Po mumubhuule umwene nyumba muti, ‘UMumanyishi akubhuusha akuti, kali, chili kuughu ichipindwa icha bhaheesha? Paapo ingulonda ukulya ifindu ifya Pasaka pamupeene na bhamanyili bhangu.’
14 E, onde quer que entrar, dizei ao senhor da casa: O Mestre diz: Onde está o aposento em que hei de comer a páscoa com os meus discípulos?
15 Ghwepe umwene nyumba indiabhalangishe ichipindwa ichikulu icha pamwanya mu nyumba ingelesanie chiicho chitendekeshiighwe akiisa, umwo mwo muumwo mukatutendekeshekeshe ifindu.”
15 E ele vos mostrará um grande cenáculo mobilado e preparado; preparai-a ali.
16 Abhamanyili bhakanyatuka ukubhuuka mu kaaya akakulu kala, bhakashaagha shooshi isa muumwo uYeesu akabhabhuula, po bhakatendekesha ifindu ifya Pasaka.
16 E, saindo os seus discípulos, foram à cidade, e acharam como lhes tinha dito, e prepararam a páscoa.
17 Bhwo lyabha lya namasubha, uYeesu na bhamanyili bhaake kalongo na bhabhili bhakafika nu kwikala mu nyumba yila.
17 E, chegada a tarde, foi com os doze.
18 Bhwo bhali pakulya pamupeene, uYeesu akabhabhuula akati, “Nalooli ingubhabhuula, umunyiinyu yumo yuuyo akulya pamupeene nuune, indiaambiike mu tukono utwa bhalughu.”
18 E, quando estavam assentados a comer, disse Jesus: Em verdade vos digo que um de vós, que comigo come, há de trair-me.
19 Abhamanyili bhaake bhakaanda ukuswimaana, po yumo yumo akaanda ukumubhuusha uYeesu akati, “Kali, neene?”
19 E eles começaram a entristecer-se e a dizer-lhe um após outro: Sou eu? E outro disse: Sou eu?
20 Akabhaamula akati, “Yumo pakati papiinyu, yuuyo akusaasila umukati pamupeene nuune mu kabhigha, ghwe yuuyo indiaambiike mu tukono utwa bhalughu.
20 Mas ele, respondendo, disse-lhes: É um dos doze, que põe comigo a mão no prato.
21 Paapo uMwana ughwa Mundu akuya pakughoghighwa isa muumwo shisimbiighwe mu Masimbo aMeelu. Loole lwake umundu yuuyo akuya pakumubhiika uMwana ughwa Mundu mu tukono utwa bhalughu. Kaali kiisa kukwake linga umundu uyo atakapaapighwanga.”
21 Na verdade o Filho do homem vai, como dele está escrito, mas ai daquele homem por quem o Filho do homem é traído! Bom seria para o tal homem não haver nascido.
22 Bhwo bhali pakulya, uYeesu akeegha umukati, akapaalisha kwa Chaala, akaghubheghulania, akabhapa abhamanyili bhaake akati, “Eegha nu kulya umukati, ughu ghwo ghuughwo mubhili ghwangu.”
22 E, comendo eles, tomou Jesus pão e, abençoando-o, o partiu e deu-lho, e disse: Tomai, comei, isto é o meu corpo.
23 Po akeegha ichikombe chiicho chikabha ni ndifaayi, akapaalisha kwa Chaala, akabhapa, bhoope bhakangʼwela bhooshi ichikombe chila chila.
23 E, tomando o cálice, e dando graças, deu-lho; e todos beberam dele.
24 Akabhabhuula akati, “Ili lyo liilyo libhanda lyangu ilya lwitikano liilyo likukupuka ku nongwa iya bhandu abhingi.
24 E disse-lhes: Isto é o meu sangue, o sangue do novo testamento, que por muitos é derramado.
25 Nalooli ingubhabhuula inguti, indaaingangʼwe soona indifaayi ukufika pi ishiku liilyo indiingangʼwe indifaayi imbya mu chitangalala icha Chaala.”
25 Em verdade vos digo que não beberei mais do fruto da vide, até àquele dia em que o beber, novo, no reino de Deus.
26 UYeesu na bhamanyili bhaake bhwo bhiimba inyimbo, po bhakatiila nu kubhuuka ku kaghamba aka Mishunguti. Ikokwe ilya misabhibhu iya kutendekesha indifaayi|src="hk00108C.tif" size="span" loc="Mrk 14:25" copy="Knowles" ref="14:25"
26 E, tendo cantado o hino, saíram para o Monte das Oliveiras.
27 UYeesu akabhabhuula abhamanyili bhaake akati, “Umwe mweshi indimuunginde nu kuundeka. Paapo shisimbiighwe mu Masimbo aMeelu ukuti, ‘Indiingamukome umuliishi ughwa bhonangʼooshi, na bhonangʼooshi indibhakanyambaane.’
27 E disse-lhes Jesus: Todos vós esta noite vos escandalizareis em mim; porque está escrito: Ferirei o pastor, e as ovelhas se dispersarão.
28 Loole bhwo naashuuka, indiingabhatangile ukubhuuka ku Ghalilaayi.”
28 Mas, depois que eu houver ressuscitado, irei adiante de vós para a Galiléia.
29 Loole umwene uPeeteli akamubhuula akati, “Nalinga bhooshi bhaakuleka, une indaaingakuleke naalumo.”
29 E disse-lhe Pedro: Ainda que todos se escandalizem, nunca, porém, eu.
30 UYeesu akamwamula akati, “Nalooli ingukubhuula, umuusughu pabhushiku bhwo ubhiisa akaali ukubhika kabhili, indiubhe ghwangaana katatu.”
30 E disse-lhe Jesus: Em verdade te digo que hoje, nesta noite, antes que o galo cante duas vezes, três vezes me negarás.
31 Loole uPeeteli akashimikisha akati, “Nalinga shikulondighwa ukuti ifwe pamupeene nuughwe, une indaaingakuleke naalumo.” Abhamanyili bhooshi bhoope bhakayugha isa bhubhuubhwo.
31 Mas ele disse com mais veemência: Ainda que me seja necessário morrer contigo, de modo nenhum te negarei. E da mesma maneira diziam todos também.
32 Po uYeesu na bhamanyili bhaake bhakafika mu chibheela chiicho ingamu yaake bhakatingi, Ghetiseemani. UYeesu akabhabhuula abhamanyili bhaake akati, “Mwikale panu bhwo une ingwipuuta.”
32 E foram a um lugar chamado Getsêmani, e disse aos seus discípulos: Assentai-vos aqui, enquanto eu oro.
33 Po akabheegha palubhafu uPeeteli, uYaakobhu nu Yoohani, akaanda ukuswimaana ngaani mu ndumbula yaake nu kulabha-labha.
33 E tomou consigo a Pedro, e a Tiago, e a João, e começou a ter pavor, e a angustiar-se.
34 Akabhabhuula akati, “Indi nu bhuswimaane ubhukulu ngaani mu ndumbula yangu ubhwa kuumbelela ukufwa. Po mwikale panu, mubhe maaso, manye mupitilaghe.”
34 E disse-lhes: A minha alma está profundamente triste até a morte; ficai aqui, e vigiai.
35 Akabhiyila pandaashi panandi, akiitaagha paase, akiipuuta ukuti linga shiitikagha akabhalilo aka ndamyo ako manye kamwaghe.
35 E, tendo ido um pouco mais adiante, prostrou-se em terra; e orou para que, se fosse possível, passasse dele aquela hora.
36 Akayugha akati, “Ghwe Taata ghwangu, kukwako shooshi shibhaghiile ukubhombighwa, ingusuuma manye ushiitikishe kukwangu indamyo ingulu ishi! Manye ubhombe isa muumwo ingulondela, loole ubhombe isa muumwo kulondela.”
36 E disse: Aba, Pai, todas as coisas te são possíveis; afasta de mim este cálice; não seja, porém, o que eu quero, mas o que tu queres.
37 Po akaghaluka ukubhuuka ku bhamanyili bhaake bhatatu bhala, akabhaagha bhapitiile. Akamubhuusha uPeeteli akati, “Ghwe Siimoni, kali, upitiile? Kali, ghwapootwa ukubha maaso nalinga kabhalilo akapimbaashe?”
37 E, chegando, achou-os dormindo; e disse a Pedro: Simão, dormes? não podes vigiar uma hora?
38 Soona akabhabhuula akati, “Mubhange maaso, soona mwipuutaghe ukuti ingelo manye shibhapoote. Indumbula shiinyu shikulonda ukubhomba inyiisa, loole mutali na maka.”
38 Vigiai e orai, para que não entreis em tentação; o espírito, na verdade, está pronto, mas a carne é fraca.
39 Akabhuuka soona pakwipuuta nu kughalukila inyipuuto shila shila.
39 E foi outra vez e orou, dizendo as mesmas palavras.
40 Akaghaluka ku bhamanyili bhaake, akabhaagha bhapitiile soona, paapo amaaso ghaabho ghakabha ghali nu tulo. Akabhakemela, bhoope bhatakamanya ilya kumwamula.
40 E, voltando, achou-os outra vez dormindo, porque os seus olhos estavam pesados, e não sabiam o que responder-lhe.
41 Bhwo aabhiisila ulwa bhutatu ukufuma pakwipuuta, akabhabhuusha akati, “Kali, kooni mukwendelela ukupitila? Mwapitila kaaya! Tesha, akabhalilo kaafika kaako uMwana ughwa Mundu akuya pakubhiikighwa mu tukono utwa bhatulanongwa.
41 E voltou terceira vez, e disse-lhes: Dormi agora, e descansai. Basta; é chegada a hora. Eis que o Filho do homem vai ser entregue nas mãos dos pecadores.
42 Lamusha! Tubhuuke. Tesha, yula yuuyo akwisa pakuumbiika mu tukono utwa bhalughu, aapalamila.”
42 Levantai-vos, vamos; eis que está perto o que me trai.
43 Bhwo uYeesu akaali akuyugha, uYuuta yuuyo ghwe yumo mu bhamanyili kalongo na bhabhili (12) bhala, akiisa pamupeene ni chilundilo icha bhandu bhaabho bhakabha ni mipanga ni nduughu. Abhandu abho bhakabha bhatumiighwe na bhosongo abha bhapuuti, abhamanyishi abha ndaghilo isha Moose na bhosongo abha Bhayuuta.
43 E logo, falando ele ainda, veio Judas, que era um dos doze, da parte dos principais dos sacerdotes, e dos escribas e dos anciãos, e com ele uma grande multidão com espadas e varapaus.
44 UYuuta akatanga taashi ukubhalingaania ichilangisho abhandu bhala akati, “Umundu yuuyo naamulamuka ku sila iya kumwofwa, ghwe yuuyo mwise mumukolaghe nu kubhuuka naghwe bhwo mukumulindilila.”
44 Ora, o que o traía, tinha-lhes dado um sinal, dizendo: Aquele que eu beijar, esse é; prendei-o, e levai-o com segurança.
45 Bhwo uYuuta aafikaashe, nakalinga, akabhuuka kwa Yeesu akati, “Ghwe Mumanyishi!” Po akamwofwa bhwo akumulamuka.
45 E, logo que chegou, aproximou-se dele, e disse-lhe: Rabi, Rabi. E beijou-o.
46 Po abhandu bhala, bhakamukola uYeesu ku maka.
46 E lançaram-lhe as mãos, e o prenderam.
47 Umumanyili yumo mu bhamanyili abha Yeesu bhaabho bhakabhaapo pabhuyo bhula, akafyutula lubhilo umumaaghi umutali ughwa bhwite, akapuupa ichuufwo icha mutumwa ughwa mupuuti usongo.
47 E um dos que ali estavam presentes, puxando da espada, feriu o servo do sumo sacerdote, e cortou-lhe uma orelha.
48 UYeesu akabhabhuusha akati, “Kali, mwisile ni mipanga ni nduughu pakuungola une ungati indi mundu yuuyo akuyikaanika isilikali?
48 E, respondendo Jesus, disse-lhes: Saístes com espadas e varapaus a prender-me, como a um salteador?
49 Amashiku ghooshi naabhanga pamupeene nuumwe, naamanyishanga mu lupaso ulwa Nyumba iya Chaala loole mutaangolagha. Loole mukuungola ulu ukuti imbombo ishi shibhe isa muumwo shisimbiighwe mu Masimbo aMeelu.”
49 Todos os dias estava convosco ensinando no templo, e não me prendestes; mas isto é para que as Escrituras se cumpram.
50 Po abhamanyili bhaake bhooshi bhakamuleka nu kukinda.
50 Então, deixando-o, todos fugiram.
51 Akabhaapo umulumyana yumo yuuyo akamukongagha uYeesu, akafwala igholole. Bhakaghela ukuti bhamukole
51 E um certo jovem o seguia, envolto em um lençol sobre o corpo nu. E lançaram-lhe a mão.
52 loole akapoota, akalileka igholole nu kukinda bhwo ali chitali.
52 Mas ele, largando o lençol, fugiu nu.
53 Po bhakabhuuka nu Yeesu kukaaya aka mupuuti usongo kuukwo abhosongo abha bhapuuti bhooshi na bhosongo abha Bhayuuta na bhamanyishi abha ndaghilo isha Moose bhakabha bhabhungaanite.
53 E levaram Jesus ao sumo sacerdote, e ajuntaram-se todos os principais dos sacerdotes, e os anciãos e os escribas.
54 UPeeteli akamukongagha uYeesu pabhutaliipo, akiingila mu lupaso ulwa nyumba iya mupuuti usongo. Po akiikala pamupeene na bhalindilili, akootagha umulilo.
54 E Pedro o seguiu de longe até dentro do pátio do sumo sacerdote, e estava assentado com os servidores, aquentando-se ao lume.
55 Abhosongo abha bhapuuti bhala ni Ibhalaasa lyoshi ilya Bhayuuta, bhakaanda ukulonda ubhukeeti ubhwa kumusitaakila uYeesu ukuti aghoghighwe, loole bhatakabhwagha ubhukeeti naabhumo.
55 E os principais dos sacerdotes e todo o concílio buscavam algum testemunho contra Jesus, para o matar, e não o achavam.
56 Abhandu abhingi bhakaanda ukumuyughila uYeesu ubhukeeti ubhwa bhumyashi, loole ubhukeeti bhwabho bhukaleghanagha.
56 Porque muitos testificavam falsamente contra ele, mas os testemunhos não eram coerentes.
57 Po abhandu bhamu bhakiima nu kwanda ukumuyughila ubhukeeti ubhwa bhumyashi bhakati,
57 E, levantando-se alguns, testificaram falsamente contra ele, dizendo:
58 “Tukamupulika umundu uyu bhwo akuti, ‘Une indiingapongolanie iNyumba iya Chaala iyi yiiyo yisengiighwe na bhandu. Po ku mashiku matatu, indiingasenge inine yiiyo yitakusengighwa na bhandu.’ ”
58 Nós ouvimos-lhe dizer: Eu derrubarei este templo, construído por mãos de homens, e em três dias edificarei outro, não feito por mãos de homens.
59 Loole poope ubhukeeti ubhwa bhandu bhala bhukaleghanagha.
59 E nem assim o seu testemunho era coerente.
60 Po umupuuti usongo akiima pandaashi pa bhandu bhala, akamubhuusha uYeesu akati, “Kali, utakwamula ni ishu naalimo ukukongana na shiisho abhandu abha bhakukusitaakila ughwe?”
60 E, levantando-se o sumo sacerdote no Sinédrio, perguntou a Jesus, dizendo: Nada respondes? Que testificam estes contra ti?
61 Loole uYeesu akasumbaashe chishita kwamula naalimo. Umupuuti usongo akamubhuusha soona akati, “Kali, ughwe ghwe Mesiiya, uMwana ughwa Chaala uMughindikighwa?”
61 Mas ele calou-se, e nada respondeu. O sumo sacerdote lhe tornou a perguntar, e disse-lhe: És tu o Cristo, Filho do Deus Bendito?
62 Po uYeesu akamwamula akati, “Une neene, indimukamubhone uMwana ughwa Mundu bhwo iikiile ku kakono aka kumwisa aka Chaala ughwa Maka Ghooshi. Soona indimukamubhone bhwo akwisa mu mabhingu ukufuma kumwanya.”
62 E Jesus disse-lhe: Eu o sou, e vereis o Filho do homem assentado à direita do poder de Deus, e vindo sobre as nuvens do céu.
63 Po umupuuti usongo akaghunyaapulania umuselekesha ghwake, akabhuusha akati, “Kali, ulu tukulonda soona abhakeeti?
63 E o sumo sacerdote, rasgando as suas vestes, disse: Para que necessitamos de mais testemunhas?
64 Ulu, mweshi mwapulika ukufuyula kwake! Kali, umwe mukwinongʼona kooni?” Bhooshi bhakatumula ukuti ali ni nongwa, aghoghighwe.
64 Vós ouvistes a blasfêmia; que vos parece? E todos o consideraram culpado de morte.
65 Po bhamu bhakaanda ukumufwilila amati, bhakamwifunika ku maaso, bhakamukoma ni mbuli nu kumubhuusha bhakatingi, “Solola, kali, ghwini yuuyo aakukoma?” Bhoope abhalindilili bhakamwegha nu kumukoma na mapi.
65 E alguns começaram a cuspir nele, e a cobrir-lhe o rosto, e a dar-lhe punhadas, e a dizer-lhe: Profetiza. E os servidores davam-lhe bofetadas.
66 Bhwo uPeeteli ali mu lupaso lula, akiisa umubhombi yumo umulindu ughwa mupuuti usongo.
66 E, estando Pedro embaixo, noátrio, chegou uma das criadas do sumo sacerdote;
67 Bhwo aamubhona uPeeteli akwota umulilo, akamutesha ngaani nu kumubhuula akati, “Nuughwe ghwali nu Yeesu ughwa mu Naasaleeti.”
67 E, vendo a Pedro, que se estava aquentando, olhou para ele, e disse: Tu também estavas com Jesus, o Nazareno.
68 Loole uPeeteli akakaana akati, “Indamumeenye, soona indakushaaghania shiisho kuyugha.” UPeeteli akanyatuka ukubhuuka pakwikala ku mulyango ughwa lupaso. Po mu kabhalilo ako, ubhiisa akabhika.
68 Mas ele negou-o, dizendo: Não o conheço, nem sei o que dizes. E saiu fora ao alpendre, e o galo cantou.
69 Bhwo umubhombi yula aamubhona soona uPeeteli, akaanda ukubhabhuula abhandu bhooshi bhaabho bhakabhaapo pala akati, “Umundu uyu ghwepe ghwe yumo mu bhamanyili.”
69 E a criada, vendo-o outra vez, começou a dizer aos que ali estavam: Este é um dos tais.
70 Loole uPeeteli akakaana soona. Bhwo kaakinda akabhalilo akapimba, abhandu bhaabho bhakiima pala bhakamubhuula uPeeteli bhakati, “Nalooli ughwe ghwe yumo mu bhamanyili paapo ughwe uli Mughalilaayi.”
70 Mas ele o negou outra vez. E pouco depois os que ali estavam disseram outra vez a Pedro: Verdadeiramente tu és um deles, porque és também galileu, e tua fala é semelhante.
71 UPeeteli akaanda ukwighuna nu kuloolika akati, “Une indamumeenye umundu uyu yuuyo mukumuyugha.”
71 E ele começou a praguejar, e a jurar: Não conheço esse homem de quem falais.
72 Nakalinga, ubhiisa akabhika ulwa bhubhili. Po uPeeteli akakumbuka amashu ghaagho uYeesu akamubhuula akati, “Bhwo ubhiisa akaali ukubhika ulwa bhubhili, indiubhe ghwangaana katatu.” Po uPeeteli akaanda ukulila ngaani ku bhuswimaane.
72 E o galo cantou segunda vez. E Pedro lembrou-se da palavra que Jesus lhe tinha dito: Antes que o galo cante duas vezes, três vezes me negarás. E, retirando-se dali, chorou.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Marcos 14, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.