Lucas 12

Ma Mʉweni Sulumani ge Melefit (MUY) vs NAA

Sair da comparação
NAA Nova Almeida Atualizada 2017
1 Ka sarta gani nani nahəma, mis tə̀cakalava agray dəbu ehimeya. Nday kay nahkay ti mis ndahaŋ təcəlki ka asak ge mis ndahaŋ aɗaba məlaŋ mafəkaɗ asak àbi. Eslini Yezu àhi ma ana ndam maɗəbay naŋ ni enji. Àhi ana tay ahkado : « Bumvu slimi ana *miwisiŋ ga ndam *Feriziyeŋ ni : gatay ya taŋgah majalay ahàr gatay magədavani ni ti ègia akaɗa miwisiŋ a.
1 Visto que milhares de pessoas se aglomeraram, a ponto de se atropelarem umas às outras, Jesus começou a dizer, antes de tudo, aos seus discípulos:
2 Ay zlam maŋgahani ni ɗek emipivu ; ma maŋgahani ni ɗek emicivu.
2 Não há nada encoberto que não venha a ser revelado, nem oculto que não venha a ser conhecido.
3 Nahkay ma ya ti kə̀ɗəmum a məlaŋ ziŋ-ziŋeni bu ni ɗek ti emicivu vay-vay a məlaŋ maslaɗani bu. Ma ya ti kə̀humiviyu ana mis e slimi vu lekʉlʉm məzləkumkabu ahay ni ti atəzlah àna ma gani nani ka ahàr ga həma. »
3 Porque tudo o que vocês disseram às escuras será ouvido em plena luz; e o que disseram ao pé do ouvido no interior da casa será proclamado dos telhados.
4 Yezu àɗəm keti : « Nəhi ana kʉli ndam goro ni, kə̀grumfəŋa aŋgwaz kà ndam ya takaɗ mis na ba, aɗaba tamal tàkaɗa mis a ti tə̀grikivu araŋa nahaŋ koksah.
4 — Digo a vocês, meus amigos: não temam os que matam o corpo e, depois disso, nada mais podem fazer.
5 Nəɗəfiki bay ya ti kəgrumfəŋa aŋgwaz a ni ana kʉli : bay nani ti bay ya ti tamal àkaɗa mis a ti esliki mizligiyu naŋ a *dəluv ga aku vu ni. Bay nani ti Melefit. Iy nahkay, nəhi ana kʉli, grumfəŋa aŋgwaz a ti kà naŋ.
5 Eu, porém, vou mostrar a quem vocês devem temer: temam aquele que, depois de matar, tem poder para lançar no inferno. Sim, digo que a esse vocês devem temer.
6 « Tə̀bu təsəkum eɗiɗiŋ ciɓ-ciɓeni zlam àna siŋgu cʉ bi aw ? Ay səruma eɗiɗiŋ nday nani ti ku biliŋ day àgəjazlki ahàr ke Melefit do.
6 — Não se vendem cinco pardais por duas moedinhas? Entretanto, Deus não se esquece de nenhum deles.
7 Lekʉlʉm day ku məhər ga ahàr gekʉli nəŋgu ni Melefit àcalaba ɗek. Nahkay kə̀grum aŋgwaz ba, ku eɗiɗiŋ kay day kàtamuma tay kè eri ge Melefit a. »
7 Até os cabelos da cabeça de vocês estão todos contados. Não temam! Vocês valem bem mais do que muitos pardais.
8 Yezu àɗəm keti : « Nəhi ana kʉli nahəma, ku way way do tamal aɗəm vay-vay naŋ mis goro kè meleher ge mis ti, nu *Wur ge Mis day anəɗəm vay-vay naŋ mis goro kè meleher ga *məslər ge Melefit.
8 — Digo mais a vocês: todo aquele que me confessar diante dos outros, também o Filho do Homem o confessará diante dos anjos de Deus;
9 Ay maslaŋa ya ti aɗəm naŋ mis goro do nahəma, nu day anəɗəm naŋ mis goro do kè meleher ga məslər ge Melefit.
9 mas o que me negar diante das pessoas será negado diante dos anjos de Deus.
10 Maslaŋa ya ti aɗəmku ma magədavani ka nu, nu Wur ge Mis ni ti, Melefit aməmbərfəŋa zlam magudarani gayaŋ nana. Ay maslaŋa ya endivi *Məsuf Njəlatani ni ti, Melefit aməmbərfəŋa zlam magudarani gayaŋ na do simiteni.
10 Todo aquele que disser uma palavra contra o Filho do Homem, isso lhe será perdoado; mas, para o que blasfemar contra o Espírito Santo, não haverá perdão.
11 Atagrafəŋa seriya kè kʉli a ahay ga *mahəŋgalavù Melefit ba, akaba kè meleher ga bəbay ahkay do ni kè meleher ga ndam ga ŋgumna. Ka ya ti tagrafəŋa seriya kè kʉli a nahkay ni ti pakama ya ti akəɗəmum ga mahəŋgay ahàr gekʉli ni ti àhəli ahàr ana kʉli ba ;
11 — Quando levarem vocês às sinagogas ou à presença de governadores e autoridades, não se preocupem quanto à maneira como irão responder, nem quanto às coisas que tiverem de falar.
12 aɗaba mam, ka sarta gani nani ti Məsuf Njəlatani aməɗəfiki ere ye ti akəɗəmum ni ana kʉli. »
12 Porque o Espírito Santo lhes ensinará, naquela mesma hora, as coisas que vocês devem dizer.
13 Eslini zal nahaŋ e kiɗiŋ ge mis dal-dalani ni bu àhi ana Yezu ahkado : « Mʉsi, wur ga mmawa àhəla elimeni ga bəŋ geli ya àmbribu ana leli na ɗek. Hi ti mə̂dufəŋa ere gani goro a ti. »
13 Nesse ponto, um homem que estava no meio da multidão disse a Jesus: — Mestre, diga a meu irmão que reparta comigo a herança.
14 Yezu àhəŋgrifəŋ, àhi ahkado : « Way àfiyu nu bay magray seriya ga midikaba zlam ana kʉli a way, wura ? »
14 Mas Jesus lhe respondeu:
15 Eslini Yezu nakəŋ àhi ana mis ni ɗek ahkado : « Bumvu slimi ana ma ge elimeni, kàwayum ba. Aɗaba mis naŋ àbu àna sifa ti azuhva zlam ya àfəŋ ni do. Ku elimeni gayaŋ kay nəŋgu ni àvi sifa do. »
15 Então lhes recomendou:
16 Àhi ma ana tay àna ma *gozogul, àɗəm ahkado : « Bay ge elimeni nahaŋ àbu nahəma, vədaŋ gayaŋ tə̀bu, zlam ànjəkia dal-dal.
16 E Jesus lhes contou ainda uma parábola, dizendo:
17 Àhi ana ahàr : “Nihi guvur goro tàhəca ti anəbəviyu zlam ni ti a mam vu mam ? Nagray hi ti ahəmamam ?”
17 Então ele começou a pensar: “Que farei, pois não tenho onde armazenar a minha colheita?”
18 Mək àɗəm : “Ere ye ti nagray ni ti nihi : nembeɗkaba guvur goro na ɗek, nələmvaya gəɗákana ndahaŋ a. Nahkay anəbəviyu hay goro ni akaba zlam ndahaŋ ni ɗek.
18 Até que disse: “Já sei! Destruirei os meus celeiros, construirei outros maiores e aí armazenarei todo o meu produto e todos os meus bens.
19 Mək anəhi ana ahàr : Maslaŋa goro ni, zlam gayak àvu kay maŋgahani ge vi ehimeyeni. Nihi ti pəsaba, zum zlam, si zlam, gray wuməri zlam gayak.”
19 Então direi à minha alma: ‘Você tem em depósito muitos bens para muitos anos; descanse, coma, beba e aproveite a vida.’”
20 Ay ti Melefit àhi : “Nak kə̀sər araŋa do, kani kani a ga məlavaɗ kara kəmət. Nahkay zlam gayak ya kə̀ŋgahkabu ɗek ni ti way aməzum way ?” »
20 Mas Deus lhe disse: “Louco! Esta noite lhe pedirão a sua alma; e o que você tem preparado, para quem será?”
21 Yezu àhi ana tay ahkado : « Maslaŋa ya ti aŋgahikabu elimeni ana ahàr gayaŋ gayaŋani ni ti naŋ day ere ye ti agrakivu ni ti nahkay, aɗaba kè eri ge Melefit ti naŋ bay ge elimeni do. »
21 — Assim é o que ajunta tesouros para si mesmo, mas não é rico para com Deus.
22 Eslini Yezu àhi ana ndam maɗəbay naŋ ni ahkado : « Nahkay zla nahəma, nəhi ana kʉli a manjəhaɗ gekʉli bu ni ti ŋgay akəzumum mam akaba akəbumkabu mam ti kàjalum ba, àhəli ahàr ana kʉli ba daya.
22 A seguir, Jesus se dirigiu aos seus discípulos, dizendo:
23 Sifa ti àtam zlam məzumani do waw ? Vu ti àtam zlam məbakabani do waw ?
23 Porque a vida é mais do que o alimento, e o corpo, mais do que as roupas.
24 Ŋga pʉm ŋgarama day nimi : tìzligi zlam do, tàbaz zlam do. Guvur gatay àbi, məlaŋ məbiyu zlam gatay ndahaŋ day àbi. Ku nday tə̀bu nahkay nəŋgu ni, Melefit naŋ àbi avi zlam məzumani ana tay bi aw ? Lekʉlʉm ti kàtamum eɗiɗiŋ ferek-ferek do waw ?
24 Observem os corvos, que não semeiam, não colhem, não têm despensa nem celeiros; contudo, Deus os sustenta. Vocês valem muito mais do que as aves!
25 Way e kiɗiŋ gekʉli bu esliki mədəkiviyu vaɗ àkivu ke vi gayaŋ ku gʉzit àna majalay ahàr gayaŋ way ? Àbi !
25 Quem de vocês, por mais que se preocupe, pode acrescentar um côvado ao curso da sua vida?
26 Ay tamal kìslʉmki magray ere hini gʉziteni ni do nahəma, kajalumki ahàr ka zlam ga manjəhaɗ gekʉli nday ndahaŋ ni ti kamam ?
26 Portanto, se não podem fazer nada quanto às coisas mínimas, por que se preocupam com as outras?
27 Jalum ahàr day ! Vay-vay ga zlam ya təfət a vədaŋ bu ni ti tàgray tʉwi do, tə̀ləmkabu azana do daya. Ay nəhi ana kʉli nahəma, ku Salomoŋ àna elimeni gayaŋ ni ɗek tekeɗi àbakabu azana ya ti àɓəlay akaɗa vay-vay bəlaŋ ni ndo.
27 Observem como crescem os lírios: eles não trabalham, nem fiam. Eu, porém, afirmo a vocês que nem Salomão, em toda a sua glória, se vestiu como qualquer deles.
28 Zlam ya təfət a vədaŋ bu kani, hajəŋ təbiyu tay a aku vu ni tekeɗi Melefit abəki vay-vay ka tay. Tamal naŋ àbu agray nahkay ti aməbəki zlam ke kʉli amatam gatay ni do waw ? Lekʉlʉm ti kə̀fumki ahàr ke Melefit lala do ni ti kamam ?
28 Ora, se Deus veste assim a erva que hoje está no campo e amanhã é lançada no forno, muito mais fará por vocês, homens de pequena fé!
29 Lekʉlʉm ti kə̀ɗəbum zlam məzumani akaba zlam miseni ba ; zlam nday nani àhəli ahàr ana kʉli ba.
29 Portanto, não fiquem perguntando o que irão comer ou beber e não fiquem preocupados com isso.
30 Nday ya ti taɗəbay zlam nday nani ɗek kəlavaɗ ni ti ndam ga *duniya ya tə̀fəki ahàr ke Melefit do ni. Ay lekʉlʉm ti Bəŋ gekʉli Melefit àsəra ere ya àhəcikivu ana kʉli na.
30 Porque os gentios de todo o mundo é que procuram estas coisas; mas o Pai de vocês sabe que vocês precisam delas.
31 Ɗəbum ti *Məgur ge Melefit sawaŋ. Nahkay zlam ndahaŋ ni ɗek day Melefit aməvikivu ana kʉli.
31 Busquem, antes de tudo, o seu Reino, e estas coisas lhes serão acrescentadas.
32 Aŋgwaz àwər kʉli ba, bəza təmbak goro ni, aɗaba àɓəlafəŋa kà Bəŋ gekʉli Melefit ga məvi Məgur gayaŋ ana kʉli a. »
32 — Não tenha medo, ó pequenino rebanho; porque o Pai de vocês se agradou em dar-lhes o seu Reino.
33 « Səkumumoru zlam gekʉli ti kə̂bumi siŋgu gani ana ndam talaga. Nahkay ti akələbum àna elimeni e melefit bu. Elimeni nani àndav ɗay-ɗay do, mbolu gani àgədavu ɗay-ɗay do daya. Eslini e melefit bu ni ti ndam akal tòru koksah, gaŋgu day tə̀bi ga magudar zlam bi.
33 Vendam os seus bens e deem esmola; façam para vocês mesmos bolsas que não desgastem, tesouro inesgotável nos céus, onde o ladrão não chega, nem a traça corrói,
34 Aɗaba məlaŋ ya ti elimeni gekʉli àvu ni ti kajalumki ahàr ti ka məlaŋ gani nani. »
34 porque, onde estiver o tesouro de vocês, aí estará também o seu coração.
35 Yezu àhi ana tay keti : « Ahàr àɗəm kəbumkabu azana ge tʉwi, kəbumi slimi ana ceŋgel gekʉli ti aku àmətkia ka tay a ba.
35 — Estejam preparados, com o corpo cingido e as lamparinas acesas.
36 Njəhaɗum akaɗa ga ndam majəgay ahay ka ya ti bay ya təgri tʉwi ni àdoru ka wuməri ga maday wal ni. Tə̀bu tajəgay naŋ ; tamal àsləkabiya, àzala tay a nahəma, təzləkiaba mahay a.
36 Façam como os homens que esperam pelo seu senhor, ao voltar ele das festas de casamento; para que logo abram a porta, quando vier e bater.
37 Tamal bay ya təgri tʉwi ni àsləkabiya, àdi ahàr ana ndam gayaŋ ni nday eri, nday tə̀bu tajəgay naŋ nahəma, ndam nday nani tə̂mərvu. Nəhi ana kʉli nahəma, bay ahay ni aməbakabu azana ge tʉwi gayaŋ, aməhi ana tay tânjəhaɗa ga məzum zlam a, amara məvi zlam məzumani ana tay.
37 Bem-aventurados aqueles servos a quem o senhor, quando vier, encontrar vigilantes. Em verdade lhes digo que ele há de cingir-se, dar-lhes lugar à mesa e, aproximando-se, os servirá.
38 Ku tamal àsləkabiya àna huɗ ya vaɗ ahkay do ni ge dʉena, àdi ahàr ana tay nday eri, tə̀bu tajəgay naŋ ti tə̂mərvu.
38 Quer ele venha à meia-noite ou de madrugada, bem-aventurados serão eles, se os encontrar vigilantes.
39 « Cʉm day, tamal bay ahay àsəra sarta ga ndam akal ya atara ga məzləl naŋ na ti àmbrəŋ tay ga mara məhuriyani a ahay gayaŋ vu do.
39 Porém, considerem isto: se o pai de família soubesse a que hora viria o ladrão, não deixaria que a sua casa fosse arrombada.
40 Nahkay lekʉlʉm day slamatumvu lala, aɗaba nu *Wur ge Mis anara ti ka sarta ya ti lekʉlʉm kàjalumki ahàr do ni. »
40 Estejam também vocês preparados, porque o Filho do Homem virá à hora em que vocês menos esperam.
41 Eslini Piyer àhi ana Yezu ahkado : « Bay geli, ma *gozogul ya kə̀ɗəm ni ti kə̀hi ana leli tək, kə̀hi ana mis ɗek aw ? »
41 Então Pedro perguntou: — Senhor, esta parábola é só para nós ou também para todos?
42 Bay geli àhəŋgrifəŋ, àhi ahkado : « Bay magray tʉwi lala, andikabu ana bay ya agri tʉwi ni, àsəra zlam a ni ti way ? Maslaŋa nani ti bay ya ti naŋ agri tʉwi ni ambərfəŋ tʉwi ga huɗ ahay gayaŋ ɗek a ahar vu. Ambərfəŋ tʉwi ga məvi zlam məzumani ana ndam məgri tʉwi ndahaŋ àna sarta gani daya.
42 O Senhor respondeu:
43 Bay magray tʉwi nani ti tamal bay ya naŋ agri tʉwi ni àsləkabiya, àdi ahàr, naŋ àbu agray tʉwi lala nahəma, bay məgri tʉwi nani aməmərvu.
43 Bem-aventurado aquele servo a quem seu senhor, quando vier, achar fazendo assim.
44 Nəhi ana kʉli nahəma, bay ya təgri tʉwi ni aməmbrivu elimeni gayaŋ ɗek a ahar vu.
44 Em verdade lhes digo que lhe confiará todos os seus bens.
45 Ay bi bay magray tʉwi ni àhi ana ahàr ahkado : “Bay ya ti nəgri tʉwi ni àsləkabiya weceweci do.” Nahkay anjəki ka məzləɓ ndam ya tagrakabu tʉwi ni ; ku zal ku wal day azləɓ. Azum zlam zlam gayaŋ, esi zum dal-dal, eviyi ahàr.
45 Mas o que acontecerá se aquele servo disser consigo mesmo: “Meu senhor demora para vir”, e começar a espancar os empregados e as empregadas, a comer, a beber e a embriagar-se?
46 Naŋ àbu agray nahkay ti bay ya təgri tʉwi ni amasləkabiya ka fat ya bay məgri tʉwi ni àjalaki ahàr ndo ni, àna njemdi ya ti àsər do ni. Eminjia ti amatraɓ naŋ dal-dal, aməgri daliya akaɗa ya agri ana nday ndahaŋ ya ti tə̀fəki ahàr ndo ni. »
46 Virá o senhor daquele servo, em dia em que não o espera e em hora que não sabe, e irá aplicar-lhe um castigo severo, condenando-o com os infiéis.
47 Yezu àɗəm keti : « Tamal bay magray tʉwi àsəra ere ye ti bay ya agri tʉwi ni awayay na, àslamalavu ga məgri tʉwi nani do nahəma, bay ahay ni aməzləɓ naŋ dal-dal.
47 — Aquele servo que conheceu a vontade de seu senhor e não se aprontou, nem fez segundo a sua vontade, será punido com muitos açoites.
48 Ay tamal ti bay magray tʉwi ni àsər ere ye ti bay ahay ni awayay ni do, agray ere ye ti bay ahay ni àwayay do ni ti, bay ahay ni aməzləɓ naŋ kay do. Maslaŋa ya ti tə̀via zlam a kay ni ti etihindifiŋa kay daya. Maslaŋa ya ti tə̀mbriva zlam kay a ahar va nahəma, etihindifiŋa kay àtama ge mis ndahaŋ na. »
48 Aquele, porém, que não soube a vontade do seu senhor e fez coisas dignas de reprovação levará poucos açoites. Mas àquele a quem muito foi dado, muito lhe será exigido; e àquele a quem muito se confia, muito mais lhe pedirão.
49 Yezu àɗəm keti : « Ere ye ti nəzəbiyu a duniya vu ni ti aku. Nawayay nihi ti aku ni mêbeftevu hʉya.
49 — Eu vim para lançar fogo sobre a terra, e bem que eu gostaria que já estivesse aceso.
50 Mis atəgru daliya kay, daliya nani ti emigi *baray goro nahaŋ. Nìsliki majəgani do, nawayay ti baray nani mâgravu hʉya.
50 Mas existe um batismo pelo qual tenho de passar, e como me angustio até que o mesmo se cumpra!
51 Lekʉlʉm kə̀ɗəmum nu nàra a duniya va ti, ti mis tânjəhaɗ e kiɗiŋ gatay bu àna sulumani aw ? Aha ! Nəhi ana kʉli, nàra ti ga məzəbiyu hirvu sawaŋ.
51 Vocês pensam que vim para dar paz à terra? Eu afirmo a vocês que não; pelo contrário, vim para trazer divisão.
52 Nahkay mis zlam a huɗ ahay bu etihirvu. Mis mahkərani ni etici ma ge mis cʉeni ni do, mis cʉeni ni day etici ma ge mis mahkərani ni do. Anjəki ti nihi hʉya.
52 Porque, daqui em diante, estarão cinco divididos numa casa: três contra dois e dois contra três.
53 Bəŋ ga wur emici ma ga wur gayaŋ zalani do, wur ni day emici ma ga bəŋani do. Məŋ ga wur emici ma ga wur gayaŋ dahalayani do, wur ni day emici ma ga məŋani do. Məŋ ga zal emici ma ga wal ga wur gani do, wal ni day emici ma ga məŋ ga zal gayaŋ ni do. »
53 Estarão divididos: pai contra filho, filho contra pai; mãe contra filha, filha contra mãe; sogra contra nora e nora contra sogra.
54 Yezu àhi pakama nahaŋ ana mis dal-dalani ni, àɗəm ahkado : « Tamal ti kìpʉma maklaɓasl gwar ka dəluv gəɗakana ti kəɗəmum avər ara atəɗ hʉya, mək agravu eɗeɗiŋ.
54 Jesus disse ainda às multidões:
55 Tamal ti kìcʉma aməɗ akəzlabiyu gwar egezi ti kəɗəmum endif ara agray, mək agravu eɗeɗiŋ.
55 E, quando notam que sopra o vento sul, dizem que fará calor, e assim acontece.
56 Lekʉlʉm ndam jireni do, aɗaba kəmənjumoru agavəla ahkay do ni ka haɗ ti kə̀səruma ere ye ti amagravu na. Ay ere ye ti Melefit agray nihi ni ti kə̀sərum do ni ti kamam ? »
56 Hipócritas! Vocês sabem interpretar a aparência da terra e do céu, mas não sabem discernir esta época?
57 Yezu àɗəm keti : « Ere ye ti àɓəlay magrani ni ti lekʉlʉm lekʉlʉmeni kə̀sərumkaba do ni ti kamam ?
57 — E por que não julgam também por vocês mesmos o que é justo?
58 Tamal ti maslaŋa akoru abəhaɗkuk mirdim, kə̀bum kədəgumkaboru afa ga bay nahəma, ŋgalumbu ka ahàr divi. Tamal ti kàŋgalumbu ndo nahəma, maslaŋa nani aməzikaboru kur ana bay magray seriya. Bay ni aməvi kur ana zal slewja, mək zal slewja ni aməfiyu kur a daŋgay vu.
58 Quando você for com o seu adversário ao magistrado, faça o possível para chegar a um acordo com ele enquanto vocês estão a caminho, para não acontecer que ele arraste você ao juiz, o juiz entregue você ao oficial de justiça e o oficial de justiça ponha você na prisão.
59 Nəhuk nahəma, mənjəɗ məpəlaba ere ye ti tə̀fəkuk na ɗek ti akahəraya a daŋgay ni ba do. Ku tamal ti agəjənifuk sisi bəlaŋ nəŋgu ni, si kəpəlaba kwa. »
59 Digo-lhe que você não sairá dali enquanto não pagar o último centavo.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 12, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.