Lucas 8
ZƆƆZ O JOOWO (MUR) vs VC
1 Ma bodo iinyaye ogɛn ook ɔzɔp Yesu kuturyok o adikir kibeen o miliny buk, uuwak kaviyak o baliin o Joowo. Ɔrkɔr niini kibeen nuyak ogin een amɔtɔ ram.
1 Depois disso, Jesus andava pelas cidades e aldeias anunciando a boa nova do Reino de Deus.
2 Buk ŋaai baal aara niini miniŋ o Loryento ŋaatineeŋ e kibeen ŋaai baal arogoz niini mɔɔrizɔi e ɔrkɔr kibeen nɔɔnɔ. Ma ŋaai nicigi awɔyi Meri o looc o kazi Magdala baal aara Yesu ŋaatin miniŋ o Loryento een torgɛrɛm e.
2 Os Doze estavam com ele, como também algumas mulheres que tinham sido livradas de espíritos malignos e curadas de enfermidades: Maria, chamada Madalena, da qual tinham saído sete demônios;
3 Ki Jowana ween ŋaa o eet o kazi Cuza o aliŋliŋonek alaan o kazi Erod, ki Susana, been ŋaai oogi ci meel ci gɔɔn atirit niigi Yesu kibeen nuyak ogin guruce o ajowa niigi kaale ugeec.
3 Joana, mulher de Cuza, procurador de Herodes; Susana e muitas outras, que o assistiram com as suas posses.
4 Mazi avɔ alotak kɔlɛ ci meel Yesu kuturyowɛ dook, iiya uduwak niini nɔɔgɔ yabziin ci anek nɛ,
4 Havia se reunido uma grande multidão: eram pessoas vindas de várias cidades para junto dele. Ele lhes disse esta parábola:
5 “Anyak baale eet ci akɔ ḏowɛn mana. Mazi akɔ aḏowɛ, iitazak ḏowo ogɛnɛ gɔl kɛŋ, ma arɔc ɔl zɔɔnɛ, ma avu avɛra kibaali.
5 Saiu o semeador a semear a sua semente. E ao semear, parte da semente caiu à beira do caminho; foi pisada, e as aves do céu a comeram.
6 Bodo ḏowo ogɛn iinak ŋinti een biyɛn. Mazi akɔ aduŋna, araabjai taman nɔkɔ, eeci akɔm tɔdɔ nicoko nyonac ci ka kuruktɛkɛ ḏowo agɛrɔ looc.
6 Outra caiu no pedregulho; e, tendo nascido, secou, por falta de umidade.
7 Bodo ḏowo ogɛn iinak bila kɔrgɛn, ma iŋaaz niigi dook kibeen bila zɛɛ makacin eedit bila nɔɔgɔ calaŋ abiir.
7 Outra caiu entre os espinhos; cresceram com ela os espinhos, e sufocaram-na.
8 Maje ḏowo ogɛn iinak tɔdɔ ci abon, ma iroktai zɛɛ makacin ibiiritɔ juruŋ, ma anyaa gɔɔn vokonti codoi kɛbɛrɛ ci meelik gɛr.”
8 Outra, porém, caiu em terra boa; tendo crescido, produziu fruto cem por um. Dito isto, Jesus acrescentou alteando a voz: Quem tem ouvidos para ouvir, ouça!
9 Mazi ajin nuyawa Yesu kɛŋ ci yabziin nico,
9 Os seus discípulos perguntaram-lhe a significação desta parábola.
10 abɛdɛkɛ niini nɔɔgɔ anek nɛ, “Anyozozeyuŋ igeet gɛnyizi ci ka agayi zoozok o baliin o Joowo aroodi. Maje bar ɔl oogi aduyak olla nɔɔgɔ zoozowa nici gole ci yabziinto, ka mã azii, alaŋ aga keŋti cigeec.
10 Ele respondeu: A vós é concedido conhecer os mistérios do Reino de Deus, mas aos outros se lhes fala por parábolas; de forma que vendo não vejam, e ouvindo não entendam.
11 Kɛŋ zin ci yabziin nico nɛɛn ce. Ma ḏowo zɔɔz o Joowo nɛɛn.
11 Eis o que significa esta parábola: a semente é a palavra de Deus.
12 Ma ḏowo ci iinak gɔl kɛŋ o, atobɔ ki ɔl o gɔɔn azii zɔɔz o Joowo. Ma bar taman nɔkɔ aku Loryen, ma aara zɔɔz nico zinzeetine ugeec ka calaŋ atuwe ka korogit.
12 Os que estão à beira do caminho são aqueles que ouvem; mas depois vem o demônio e lhes tira a palavra do coração, para que não creiam nem se salvem.
13 Ma ḏowo ci iinak tɔdɔ ceen biyɛn o, atobɔ niigi kibeen ɔl o gɔɔn azii zɔɔz o Joowo, ma agam talniinta, bar alaŋ akɔ zɔɔz nici zinzeetine ugeec juruŋ. Ma atuwe niigi ŋintimiliny nɔkɔ. Mazi aku gi ci acina nɔɔgɔ tuwente cineeŋ o, ooŋ niigi tuwɛn, ma amiiri bodo ki vurut.
13 Aqueles que a recebem em solo pedregoso são os ouvintes da palavra de Deus que a acolhem com alegria; mas não têm raiz, porque crêem até certo tempo, e na hora da provação a abandonam.
14 Ma ḏowo ci iinak bila kɔrgɛn o, atobɔ niigi kibeen ɔl o gɔɔn azii zɔɔz o Joowo, ma atuwe, maje bar bodo ŋaato iinon zinzeeti ugeec kaal o loocu, ki arɔkzɛt, been kaal o arɛɛz niigi kutuguzɔ loota ŋina zɛɛ makacin acabit kaala nici nɔɔgɔ calaŋ tuwɛn cineeŋ o akɔ ki taden.
14 A que caiu entre os espinhos, estes são os que ouvem a palavra, mas prosseguindo o caminho, são sufocados pelos cuidados, riquezas e prazeres da vida, e assim os seus frutos não amadurecem.
15 Ma ḏowo ci iinak tɔdɔ ci abon o, atobɔ niigi kibeen ɔl o gɔɔn azii zɔɔz o Joowo, ma azooni juruŋ zinzeetine ci abon. Ma amɛna niigi tuwente uneeŋ zɛɛ ma aliŋliŋonek Jook juruŋ gole ci abon.
15 A que caiu na terra boa são os que ouvem a palavra com coração reto e bom, retêm-na e dão fruto pela perseverança.
16 Akɔm zin laadun eet ci atokol lamba, ma bodo abuŋ kodooca, karabɔŋ arek kɛrca loota. Bar kanɛ atokol niini lamba, ma arek ceez kɔrgɛn ka kataraan ceez dook, ka mã avunak ɔl ceez, acin niigi looc juruŋ.
16 Ninguém acende uma lâmpada e a cobre com um vaso ou a põe debaixo da cama; mas a põe sobre um castiçal, para iluminar os que entram.
17 Zin mã anyak gi ci inoko aroodi, katin ayelzai kiziiyɛ. Buk mã anyak gi ci abuŋe, katin ayelzai kicinɛ, ma adɛnyai juruŋ vooritina.
17 Porque não há coisa oculta que não acabe por se manifestar, nem secreta que não venha a ser descoberta.
18 Abon zin niiga aziiknu zɔɔz o Joowo juruŋ. Eeci ɛɛti ci aga zɔɔz o Joowo azaaconek nɔɔnɔ kizi appe. Maje bar ɛɛti calaŋ zɔɔz o Joowo aga, ma bar abaaban niini kizik aga ci miliny, aamnyai koca bar ŋaatin ci miliny noko kavu nɔkɔ dook.”
18 Vede, pois, como é que ouvis. Porque ao que tiver, lhe será dado; e ao que não tiver, até aquilo que julga ter lhe será tirado.
19 Mazi avɔ avunak Yesu gɔtɔnɔgja kibeen yaatin, akɔma gɔl ci ka kurumtɔi niigi been nɔɔnɔ, eeci mɛɛlɛ ɔl ɔrɔɔt.
19 A mãe e os irmãos de Jesus foram procurá-lo, mas não podiam chegar-se a ele por causa da multidão.
20 Iiya ni enek ɛɛti oman Yesu nɛ, “Yaatun kibeen gotonogu bitaala. Arɔɔŋ kicintin ineet.”
20 Foi-lhe avisado: Tua mãe e teus irmãos estão lá fora e desejam ver-te.
21 Ma abɛdɛkɛ Yesu nɔɔgɔ dook anek nɛ, “Yaai kibeen gɔtɔnɔga nɛɛn ɔl o azii zɔɔz o Joowo, ma azooni.”
21 Ele lhes disse: Minha mãe e meus irmãos são estes, que ouvem a palavra de Deus e a observam.
22 Ma iitene oman enek Yesu nuyak ogin nɛ, “Kabaaktozek di liil baagit.” Otoodit ni niigi kavool ɔtɔɔzɔ.
22 Num daqueles dias ele subiu com os seus discípulos a uma barca. Disse ele: Passemos à outra margem do lago. E eles partiram.
23 Mazi ŋaan awɔ liil kɛŋa nɔkɔ, ɛtɛɛda Yesu ooŋnya. Ŋintimiliny nɔkɔ iiya ŋɔɔti ci appe ɔrɔɔt, ma apalpalanek maam kavool ci arɔɔŋ uup. Makacin iziti niigi tirinyɛ ɔrɔɔt ɛlɛ.
23 Durante a travessia, Jesus adormeceu. Desabou então uma tempestade de vento sobre o lago. A barca enchia-se de água, e eles se achavam em perigo.
24 Ɔɔtɔ ni nuyawa ŋaati Yesu, ma avɔ iiŋka anek nɛ, “Manyi, Manyi, tiŋa je! Iiyayet daayizi!”
24 Aproximaram-se dele então e o despertaram com este grito: Mestre, Mestre! Nós estamos perecendo! Levantou-se ele e ordenou aos ventos e à fúria da água que se acalmassem; e se acalmaram e logo veio a bonança.
25 Ma anek niini nuyak nɛ, “Tuwɛn cunooŋ o inoo?”
25 Perguntou-lhes, então: Onde está a vossa fé? Eles, cheios de respeito e de profunda admiração, diziam uns aos outros: Quem é este, a quem os ventos e o mar obedecem?
26 Enice ɔɔtɔ Yesu kibeen nuyak ogin zɛɛ ma avɔ arum looc ci ajɔŋɔzɔ ki kutur o kazi Garazin o avɛnɔ ki Galili liil baagita.
26 Navegaram para a região dos gerasenos, que está defronte da Galiléia.
27 Mazi aduŋnak Yesu dɔwɔn ŋinaante, iiyak nɔɔnɔ ɛɛti ci anyak miniŋ ci Loryento. Ɛɛti nici awɔ ŋaḏinyiny nɔkɔ irkitok ci meel gɛr, ma buk alaŋ abaak ɔlɔ, bar abaak vitɛnane o gɔɔn adawi ɔl ɔl o adaai.
27 Mal saltou em terra, veio-lhe ao encontro um homem dessa região, possuído de muitos demônios; há muito tempo não se vestia nem parava em casa, mas habitava no cemitério.
28 Mazi acin niini Yesu, ɛgɛrɛny ɔrɔɔt ɛlɛ, ma avaci ɛlɛ looc nɔɔnɔ zɔɔnɛ. Ma azi molowe ci appe nɛ, “Yesu ween ŋɛɛrti Jook o adikir, arooŋ gitaz ŋaatan? Kilalekin ineet, má da apiranan.”
28 Ao ver Jesus, prostrou-se diante dele e gritou em alta voz: Por que te ocupas de mim, Jesus, Filho do Deus Altíssimo? Rogo-te, não me atormentes!
29 Aduwa niini gi nico o, eeci egerenyek uyen Yesu miniŋ o Loryento kudunta ŋaatin. Lak ci meel gɛr ci gɔɔn agidi miniŋa nici nɔɔnɔ. Ma acap ɔl nɔɔnɔ azɛɛn been zɔɔ ziiyi, bar atɛɛt niini ziik nicoko, ma avɔyi nɔɔnɔ miniŋa nici balala.
29 Porque Jesus ordenara ao espírito imundo que saísse do homem. Pois há muito tempo que se apoderara dele, e guardavam-no preso em cadeias e com grilhões nos pés, mas ele rompia as cadeias e era impelido pelo demônio para os desertos.
30 Ma ajin Yesu nɔɔnɔ anek nɛ, “Kazi zaar cugun nɛ?”
30 Jesus perguntou-lhe: Qual é o teu nome? Ele respondeu: Legião! {Porque eram muitos os demônios que nele se ocultavam.}
31 Ma ilalek miniŋa nici Yesu ka calaŋ atooyek niini nɔɔgɔ ŋolol o miniŋu.
31 E pediam-lhe que não os mandasse ir para o abismo.
32 Maje ŋinaante anyak kɔcɔcɔbanɛn ci meel gɛr agɛ bɛ tadena. Ma ilalek miniŋa nicigi Yesu ka kanyek nɔɔgɔ kɔɔt kɔcɔcɔbanene nicoko. Agama ni Yesu zɔɔz cineeŋ o.
32 Ora, andava ali pastando no monte uma grande manada de porcos; rogaram-lhe os demônios que lhes permitisse entrar neles. Ele permitiu.
33 Ma aduŋna miniŋa ci Loryento noko eete nico, ma avɔ kɔcɔcɔbanɛnɛ. Ma avira kɔcɔcɔbanɛna nici tadena, ma avu iinak liil kutudude niigi dook lai.
33 Saíram, pois, os demônios do homem e entraram nos porcos; e a manada de porcos precipitou-se, pelo despenhadeiro, impetuosamente no lago e afogou-se.
34 Ma adɔkɔny ɔl ci ona owa kɔcɔcɔbanɛn o, ma avɔ aduwak ɔl o kuturo kibeen ɔl manɛɛni gi nico.
34 Quando aqueles que os guardavam viram o acontecido, fugiram e foram contá-lo na cidade e pelo campo.
35 Ivita ni ɔl ka kivita kicinit gi ci agooni o. Mazi avunak niigi Yesu, amada eet ona aduŋna miniŋa o Loryento ŋaatin e aavi Yesu libira. Anyawun rum alya, maje buk ɔɔ oninɛ obona labak. Ma anyak ɔl dook ŋoliin zooze nico ɔrɔɔt.
35 Saíram eles, pois, a ver o que havia ocorrido. Chegaram a Jesus e acharam a seus pés, sentado, vestido e calmo, o homem de quem haviam sido expulsos os demônios; e tomados de medo,
36 Oobtek ni ɔl ona aavtiz tɔ e ɔl ci ona avu vurta o zɔɔz ci arogzi Yesu eet nico o.
36 ouviram das testemunhas a narração desse exorcismo.
37 Enektek ni ɔl dook o abaak looce ci kazi Garazin noko Yesu nɛ, “Tɔ looce cinaaŋ o”, eeci anyayit niigi ŋoliin ɔrɔɔt. Enico otoodun Yesu kavool, ɔtɔɔ.
37 Então todo o povo da região dos gerasenos rogou a Jesus que se retirasse deles, pois estavam possuídos de grande temor. Jesus subiu à barca, para regressar.
38 Ilalek ni ɛɛti ona aduŋna miniŋa ci Loryento ŋaatin noko Yesu enek nɛ, “Korkorit da.”
38 Nesse momento, pedia-lhe o homem, de quem tinham saído os demônios, para ficar com ele. Mas Jesus despediu-o, dizendo:
39 Bar anek Yesu nɔɔnɔ nɛ, “Akɔm! Miire. Bitɔ ɔlɔ, ka bitɔ duwak ɔl gi ci ona agoonekin Jooi noko.”
39 Volta para casa, e conta quanto Deus te fez. E ele se foi, publicando por toda a cidade essas grandes coisas...
40 Mazi akɔ abada Yesu liil baagita, atalta ɔl ci meel nɔɔnɔ, eeci uyen laadun arɛ niigi dook nɔɔnɔ.
40 À sua volta, Jesus foi recebido por uma multidão que o esperava.
41 Iiyak ni nɔɔnɔ ɛɛti ci kazi Jairas ceen alaan ci miliny ceeze o Juz lotento. Aku niini, ma akani kozoŋti looc Yesu ŋuma, ma ilalek nɔɔnɔ ka korkorit kɔɔtɔ ole onin.
41 O chefe da sinagoga, chamado Jairo, foi ao seu encontro. Lançou-se a seus pés e rogou-lhe que fosse à sua casa,
42 Eeci anyak niini bɛɛnyin ci adoye ṯɔr nɔkɔ ci een irkitowa ci aritan amɔnki ram. Amɔɔr niini ɔrɔɔt ɛlɛ, ma ɔdɔvyai ka kadaak.
42 porque tinha uma filha única, de uns doze anos, que estava para morrer. Jesus dirigiu-se para lá, comprimido pelo povo.
43 Ma awɔ Yesu o, adala ɔl nɔɔnɔ libirɔ dook. Maje ole nicoko eecitɔ anyak ŋaa ci amɔɔr ariik kɛŋ biye irkitok amɔtɔ ram. Ma adica niini kaal ogin anyak dook akimanɛn, ma ŋaan kojowa akim ci arogoz nɔɔnɔ nɔkɔ.
43 Ora, uma mulher que padecia dum fluxo de sangue havia doze anos, e tinha gasto com médicos todos os seus bens, sem que nenhum a pudesse curar,
44 Iiyak ni niini Yesu eci bawuco kɔlɛ kɔrgɛna ŋina, ma aku uum nɔɔnɔ rum onin malkinto. Enico ɛlɛ itivanɛ kɛŋ oninɛ ariike tiv.
44 aproximou-se dele por detrás e tocou-lhe a orla do manto; e no mesmo instante lhe parou o fluxo de sangue.
45 Ma ajine Yesu azi nɛ, “Ŋɛnɛɛn ci uumnyan o?”
45 Jesus perguntou: Quem foi que me tocou? Como todos negassem, Pedro e os que com ele estavam disseram: Mestre, a multidão te aperta de todos os lados...
46 Maje bar Yesu azi nɛ, “Anyak eet ci uumnyan tɔ, eeci kaga anyak dɔyiz ci uduna ŋaatan.”
46 Jesus replicou: Alguém me tocou, porque percebi sair de mim uma força.
47 Mazi akɔ acin ŋaa Yesu agawun gi ci ona agɔɔn niini o, iiya ŋoliinta kabarit, ma aku akani kozoŋti looc Yesu kɛŋa. Ma aduwak nɔɔnɔ ɔl kɔrgɛna ŋina gi ci aku uumi niini nɔɔnɔ o, kibeen rogɛt ci orogi niini enico ɛlɛ o.
47 A mulher viu-se descoberta e foi tremendo e prostrou-se aos seus pés; e declarou diante de todo o povo o motivo por que o havia tocado, e como logo ficara curada.
48 Enek ni Yesu nɔɔnɔ nɛ, “Bɛɛnyan, uruguzin ineet tuwɛn unune. Tɔ yaak.”
48 Jesus disse-lhe: Minha filha, tua fé te salvou; vai em paz.
49 Mazi ŋaan aduwa Yesu gi nico nɔkɔ, iiya ɛɛti ci itoonnyai ole o Jairas. Ma aku anek nɔɔnɔ nɛ, “Adaak bɛɛnyun. Má ŋaan amila alaan ci demziinto o gaga.”
49 Enquanto ainda falava, veio alguém e disse ao chefe da sinagoga: Tua filha acaba de morrer; não incomodes mais o Mestre.
50 Maje buk Yesu azii gi nico nɔkɔ, ma anek Jairas nɛ, “Má anyei ŋoliin gaga, bar olla tuwɔ, eeci arogi tedec bɛɛnyun labak.”
50 Mas Jesus o ouviu e disse a Jairo: Não temas; crê somente e ela será salva.
51 Mazi akɔ arum Yesu kɔrɔk o Jairas, alamun niini ɔl dook ŋaati avɔyi ceeza. Ma akɔyi niini ceeza Pitɔr ki Jɔn ki Jemis ki baati doleco ki yaatin doon.
51 Quando Jesus chegou à casa, não deixou ninguém entrar com ele, senão Pedro, Tiago, João com o pai e a mãe da menina.
52 Maje ɔl dook alu, ma iinon dole. Ma anek Yesu nɔɔgɔ nɛ, “Má aluyu gaga. Alaŋ dole adaai, olla ɔɔŋ labak.”
52 Todos, entretanto, choravam e se lamentavam. Mas Jesus disse: Não choreis; a menina não morreu, mas dorme.
53 Bar ararni niigi nɔɔnɔ zooze nico, eeci aga niigi dole adaawa.
53 Zombavam dele, pois sabiam bem que estava morta.
54 Ma agam Yesu dole aziit, ma awo anek nɛ, “Dole, tiŋa je.”
54 Mas segurando ele a mão dela, disse em alta voz: Menina, levanta-te!
55 Ma abadaak dole vɔŋizi oninɛ, ma iŋaaz enico ɛlɛ. Ma anek Yesu nɔɔgɔ nɛ, “Anycek dole gi ci adak.”
55 Voltou-lhe a vida e ela levantou-se imediatamente. Jesus mandou que lhe dessem de comer.
56 Ma abiir baatin ki yaatin ooti ɔrɔɔt ɛlɛ giye nico, bar aricanek Yesu nɔɔgɔ calaŋ aduwak ɔl oogi gi nico.
56 Seus pais ficaram tomados de pasmo; Jesus ordenou-lhes que não contassem a pessoa alguma o que se tinha passado.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.