Atos 19
Ya̱ʼa̱ tseʼe je̱ nam ko̱jtstán juuʼ veʼe je̱ Nteʼyamˍ xyaktaajnjimdu je̱ nMa̱j Vintsá̱namda Jesucristo ka̱jx (MTONT) vs NVT
1 Je̱m tseꞌe Corinto je̱ Apolos vyeꞌna ku veꞌe je̱ Pablo ñajxy je̱m tonꞌam tso̱v je̱tseꞌe jye̱ꞌy je̱m éfesovit kyajpu̱n ka̱jxm. Je̱m tseꞌe du̱ma̱a̱tnavyaatji je̱ jaanchjaꞌvivada,
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo viajou pelas regiões do interior até chegar a Éfeso, no litoral, onde encontrou alguns discípulos.
2 je̱tseꞌe du̱ꞌamo̱tutú̱vidi:
2 Ele lhes perguntou: “Vocês receberam o Espírito Santo quando creram?”. “Não”, responderam eles. “Nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo.”
3 Vanꞌit tseꞌe je̱ Pablo yꞌamo̱tutú̱vijidi:
3 “Então que batismo vocês receberam?”, perguntou ele. “O batismo de João”, responderam.
4 Vanꞌit tseꞌe je̱ Pablo ña̱ꞌmu̱xjidi:
4 Paulo disse: “João batizava com o batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois, isto é, em Jesus”.
5 Ku veꞌe du̱ꞌamo̱tunajxti, na̱pe̱jttu tseꞌe je̱ Ma̱ja̱ Vintsá̱n Jesús ka̱jx.
5 Assim que ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Ku veꞌe je̱ Pablo je̱ kya̱ꞌa̱j tyuknu̱ko̱o̱jnjidi, vanꞌit tseꞌe je̱ Espíritu Santo ñu̱ka̱daakjidi, kyo̱jtstup tseꞌe je̱ ayook juuꞌ veꞌe kyavinmó̱tudup, je̱tseꞌe je̱ Nteꞌyam je̱ yꞌayook du̱ko̱jtsnáxta.
6 Paulo lhes impôs as mãos e o Espírito Santo veio sobre eles, e falaram em línguas e profetizaram.
7 Nu̱makme̱jtsk joꞌneꞌe je̱ yaaꞌtya̱jk yꞌijtti.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Toojk po̱ꞌo̱ tseꞌe je̱ Pablo ña̱jkxténi je̱p tsaptu̱jkp. Je̱p tseꞌe kajaꞌvina katsa̱ꞌkina du̱tukꞌix vintso̱ je̱ꞌe̱ veꞌe ku veꞌe je̱ jayu yꞌit je̱m je̱ Nteꞌyam yꞌam kya̱ꞌm. Veꞌem tseꞌe du̱ka̱jts je̱tseꞌe je̱ jayu du̱jaanchjávadat je̱ Jesucristo.
8 Em seguida, Paulo foi à sinagoga e ali pregou corajosamente durante três meses, argumentando de modo convincente sobre o reino de Deus.
9 Ax je̱m tseꞌe juuꞌ veꞌe je̱ vyinmaꞌyu̱n du̱ma̱kkpa̱a̱mdu je̱tseꞌe du̱kakuva̱jkti je̱ o̱y ka̱ts je̱ o̱y ayook. Vanꞌit tseꞌe je̱ nu̱may jayu juuꞌ veꞌe je̱m nayꞌamojkijidup, je̱ja tseꞌe vyinkujkta vyaandi je̱ts kaꞌa je̱ꞌe̱ veꞌe yꞌo̱ya je̱ ayook juuꞌ veꞌe je̱ Pablo tukmuko̱jtsju̱dup. Vanꞌit tseꞌe je̱ Pablo du̱va̱a̱jv pa̱n pa̱n jatyeꞌe du̱kuva̱jktu je̱ yꞌayook je̱tseꞌe du̱yaknu̱jkx joma veꞌe je̱ Tiranno je̱ jayu du̱yakꞌixpu̱k. Je̱m tseꞌe je̱ Pablo je̱ jayu du̱tukꞌix jó̱vum xa̱a̱j.
9 Mas alguns deles se mostraram endurecidos, rejeitaram a mensagem e falaram publicamente contra o Caminho. Paulo, então, deixou a sinagoga e levou consigo os discípulos, passando a realizar discussões diárias na escola de Tirano.
10 Veꞌem tseꞌe me̱jtsk joojnt du̱tuujn; yꞌamo̱tunajxtu tseꞌe je̱ Ma̱ja̱ Vintsá̱n Jesús je̱ kya̱ts je̱ yꞌayook nu̱jom pa̱n pa̱n jatyeꞌe tsu̱u̱nidup je̱m ásiait yꞌit jo̱o̱tm, veꞌem tseꞌe je̱ israeejlit jáyuda veꞌem tseꞌe pa̱n pa̱n jatyeꞌe ka je̱ꞌe̱pta.
10 Isso continuou durante os dois anos seguintes, e gente de toda a província da Ásia, tanto judeus como gregos, ouviu a palavra do Senhor.
11 Je̱ mú̱jit atu̱va tseꞌe je̱ Pablo tyoon je̱ Nteꞌyam je̱ kyutojku̱n ka̱jx,
11 Deus concedeu a Paulo o poder de realizar milagres extraordinários.
12 je̱ paayu paat tseꞌe ukpu̱ je̱ viijnk vit juuꞌ veꞌe je̱ ñiꞌkx je̱ kyo̱pk tyukpaatyp, je̱ꞌe̱ tseꞌe yakna̱jkxtup joma veꞌe je̱ paꞌam jáyuda. Ku veꞌe veꞌem du̱tonda, vanꞌit tseꞌe jyo̱tka̱daaktini pa̱n pa̱n jatyeꞌe pa̱jkju̱dup je̱tseꞌe tyukvaatsjidini je̱ ko̱ꞌo̱yjáyuvap pa̱n pa̱n jatyeꞌe je̱m jyaꞌvin ka̱jxmda je̱ ko̱ꞌo̱yjáyuvap.
12 Quando lenços ou aventais usados por ele eram colocados sobre enfermos, estes eram curados de suas doenças e deles saíam espíritos malignos.
13 Je̱m tseꞌe je̱ israeejlit jáyuda juuꞌ veꞌe muxim muyam du̱yakpítsumdu je̱ ko̱ꞌo̱yjáyuvap je̱m je̱ jayu jyaꞌvin ka̱jxmda, je̱ꞌe̱ tseꞌe du̱ꞌuknu̱pa̱a̱jmtkidu je̱tseꞌe je̱ Ma̱ja̱ Vintsá̱n Jesús je̱ xya̱a̱j du̱ko̱jtspaaꞌttat je̱tseꞌe du̱yakpítsumdat. Jidu̱ꞌu̱m tseꞌe du̱na̱a̱jmada je̱ ko̱ꞌo̱yjáyuvap:
13 Alguns judeus viajavam pelas cidades expulsando espíritos malignos. Tentavam usar o nome do Senhor Jesus, dizendo: “Ordeno que saia em nome de Jesus, a quem Paulo anuncia!”.
14 Veꞌemeꞌe jyátu̱kada yꞌijt je̱ Esceva nu̱vuxtojtu̱k je̱ myajntkta. Je̱ Esceva, je̱ israeejlit jáyuts je̱ꞌe̱ veꞌe, je̱ teeꞌta̱jk je̱ vyintsá̱n.
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de Ceva, um dos principais sacerdotes.
15 Ku veꞌe veꞌem jyátkidi toꞌk nax, vanꞌit tseꞌe je̱ ko̱ꞌo̱yjáyuvap yꞌatso̱o̱jvjidi:
15 Certa ocasião, o espírito maligno respondeu: “Eu conheço Jesus e conheço Paulo, mas quem são vocês?”.
16 Vanꞌit tseꞌe ñu̱ye̱jtsu̱kjidi je̱ jayu juuꞌ veꞌe je̱m jyaꞌvin ka̱jxm je̱ ko̱ꞌo̱yjáyuvap, je̱tseꞌe tyuntsiiꞌkjidini je̱tseꞌe yꞌama̱a̱daaguijidi; ax veꞌem tseꞌe kye̱e̱ktini nu̱vaꞌajts a̱xvaꞌajts je̱ts tum tsaachada tum xa̱ꞌa̱jkada.
16 O homem possuído pelo espírito maligno saltou em cima deles e os atacou com tanta violência que fugiram da casa, despidos e feridos.
17 Ñu̱jaꞌvidupts ya̱ꞌa̱ veꞌe nu̱jom pa̱n pa̱n jatyeꞌe je̱m Éfeso tsu̱u̱nidup, je̱ israeejlit jáyuda je̱ts pa̱n pa̱n jatyeꞌe ka je̱ꞌe̱pta. Ax veꞌem tseꞌe je̱ jayu o̱o̱y tyuntsa̱ꞌkidi je̱tseꞌe du̱yakmá̱jidi du̱yakjaanchidi je̱ Ma̱ja̱ Vintsá̱n Jesús.
17 A notícia do ocorrido se espalhou rapidamente por toda a cidade de Éfeso, tanto entre judeus como entre gregos, e sobre eles veio um temor reverente, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Nay veꞌempa nu̱may pa̱n pa̱n jatyeꞌe du̱jaanchjaꞌvidu je̱ Jesús, yꞌavaꞌniduts je̱ꞌe̱ veꞌe je̱ kyo̱ꞌo̱y je̱ꞌe̱ juuꞌ veꞌe tyoondup yꞌijt.
18 Muitos dos que creram confessaram suas obras pecaminosas.
19 Nu̱mayda tseꞌe juuꞌ veꞌe maaydup yꞌijtti, je̱ꞌe̱ tseꞌe du̱yakna̱jkxtu je̱ ña̱kta joma veꞌe du̱toonkada yꞌijt je̱ maayk je̱tseꞌe du̱yakto̱o̱ydini je̱ ña̱kta je̱ja je̱ nu̱may jayu vyinkujk. Ku veꞌe yakpayo̱ꞌy pa̱n vinxu̱p je̱ꞌe̱ veꞌe du̱tso̱va je̱ ña̱kta, mó̱kupx jatoogupx joojnt nu̱mutún joꞌn tseꞌe vyinjajty toꞌk ka̱ꞌa̱jyji je̱ ña̱kta.
19 Vários deles, que haviam praticado feitiçaria, trouxeram seus livros de encantamentos e os queimaram publicamente. O valor dos livros totalizou cinquenta mil moedas de prata.
20 Ax veꞌem tseꞌe je̱ Ma̱ja̱ Vintsá̱n je̱ kya̱ts je̱ yꞌayook vyaꞌkxtkꞌatu̱ꞌu̱ts je̱tseꞌe mya̱kkpa̱jkꞌatu̱ꞌu̱ts.
20 Assim, a mensagem a respeito do Senhor se espalhou amplamente e teve efeito poderoso.
21 Ax ku tseꞌe veꞌem jyajty, vanꞌit tseꞌe je̱ Pablo du̱nu̱pa̱a̱jmtki je̱tseꞌe na̱jkx du̱kuꞌíxnuva je̱ jaanchjaꞌvivata̱jkta juuꞌ veꞌe je̱m macedóniait je̱ts acáyait yꞌit jo̱o̱tmda je̱tseꞌe u̱xꞌo̱o̱k ña̱jkxu̱t je̱m Jerusalén. Veꞌem tseꞌe vyaampa je̱ts ku veꞌe je̱m Jerusalén ña̱jkxu̱t, je̱ts vinko̱pk je̱ꞌe̱ veꞌe je̱tseꞌe ña̱jkxpat je̱m Roma.
21 Depois disso, Paulo se sentiu impelido pelo Espírito a passar pela Macedônia e a Acaia antes de ir a Jerusalém. “E, de lá, devo prosseguir para Roma!”, disse ele.
22 Vanꞌit tseꞌe du̱nu̱ke̱jxidi je̱m macedóniait yꞌit jo̱o̱tm nu̱me̱jtsk je̱ pyattoꞌniva, Timoteo je̱ts Erasto je̱ꞌe̱ veꞌe xya̱a̱jta, namvaat je̱ꞌe̱ veꞌe jave̱e̱ꞌn jyaaꞌktáñ je̱m ásiait yꞌit jo̱o̱tm.
22 Então, enviou adiante dele à Macedônia dois assistentes, Timóteo e Erasto, e permaneceu um pouco mais na província da Ásia.
23 Ax veꞌem tseꞌe tyoojnji kyo̱jtsji vanꞌit, je̱tseꞌe je̱ jayu yoojmu̱kti yꞌajxu̱kti, jo̱tmaꞌttu veꞌe je̱ꞌe̱ ka̱jx ku veꞌe nu̱may je̱ jayu je̱ Jesucristo du̱jaanchjaꞌvidi.
23 Por essa época, houve enorme tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Je̱m tseꞌe vyeꞌna toꞌk je̱ yaaꞌtya̱jk juuꞌ veꞌe Demetrio du̱xa̱a̱j, je̱ platero toonk je̱ꞌe̱ veꞌe tyukjoojntykip. Je̱ Diana juuꞌ veꞌe vyinjaꞌvidup vyintsa̱ꞌkidup, je̱ꞌe̱ tseꞌe je̱ chapta̱jk yꞌapa̱mnajxyp je̱ plata ma̱a̱t. O̱o̱yts je̱ꞌe̱ veꞌe du̱tuntoonkma̱ꞌa̱ je̱ꞌe̱ juuꞌ veꞌe du̱ꞌapa̱mnajxtuvap je̱ tsapta̱jk.
24 Começou com Demétrio, ourives que fabricava modelos de prata do templo da deusa grega Ártemis e que empregava muitos artífices.
25 Je̱ Demetrio tseꞌe du̱yaknayꞌamojkijidu pa̱n pa̱n jatyeꞌe nay je̱ꞌe̱ je̱ toonk du̱toonduvap, je̱tseꞌe du̱nu̱u̱jmidi:
25 Ele os reuniu a outros que trabalhavam em ofícios semelhantes e disse: “Senhores, vocês sabem que nossa prosperidade vem deste empreendimento.
26 Mꞌíxtup mmó̱tudup xa miitseꞌe ti veꞌe je̱ Pablo tyuump kya̱jtsp. Veꞌem tseꞌe vyaꞌañ je̱ts kaꞌa veꞌe je̱ vintsa̱ꞌkin du̱jaye̱pta juuꞌ jatyeꞌe je̱ jayu yꞌapa̱mnajxyp. Nu̱may tseꞌe je̱ jayu du̱tukvinꞌu̱u̱ꞌn je̱tseꞌe du̱tukkuvu̱k juuꞌ veꞌe kya̱jtsp. Ka yaajyap tseꞌe éfesovit kyajpu̱n ku̱jx veꞌem jyátu̱ka, veꞌempa veꞌe yaja nu̱jom ásiait yꞌit ja̱a̱t.
26 Mas, como vocês viram e ouviram, esse sujeito, Paulo, convenceu muita gente de que deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. Fez isso não apenas aqui em Éfeso, mas em toda a província.
27 Kutsa̱ꞌa̱gats ya̱ꞌa̱ veꞌe je̱ts ya̱ ntoonkamda vyintó̱kinit; ka ya̱ꞌa̱jyap tseꞌe, nay veꞌempa veꞌe vyintó̱kivat je̱ vintsa̱ꞌkin juuꞌ veꞌe yakmo̱o̱yp je̱ Diana juuꞌ veꞌe nvinjaꞌvimdup nvintsa̱ꞌkimdup, veꞌem tseꞌe yakviijnkꞌíxnit je̱ꞌe̱ juuꞌ veꞌe je̱ jayu vyinjaꞌvidup vyintsa̱ꞌkidup yaja nu̱jom ásiait yꞌit ja̱a̱t je̱ts vinxu̱p toꞌk it toꞌk naxviijn.
27 Claro que não me refiro apenas à perda do respeito público por nossa atividade. Também me preocupa que o templo da grande deusa Ártemis perca sua influência e que esta deusa magnífica, adorada em toda a província da Ásia e ao redor do mundo, seja destituída de seu grande prestígio!”.
28 Ku veꞌe du̱ꞌamo̱tunajxti, e̱jkju̱du jo̱tꞌaajnju̱du tseꞌe o̱o̱y, je̱tseꞌe ma̱kk vyaandi:
28 Ao ouvir isso, ficaram furiosos e começaram a gritar: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
29 Nu̱jom tseꞌe je̱ jayu je̱m kajpu̱n ka̱jxm yoojmu̱kti yꞌajxu̱kti. Tun toꞌmayji tseꞌe ñayꞌamojkijidi je̱p kumoon tu̱jkp. Je̱p tseꞌe du̱pava̱a̱ꞌndi je̱ Gayo je̱ts je̱ Aristarco, macedóniait jáyuda je̱ꞌe̱ veꞌe, je̱ Pablo je̱ myujatyooꞌda.
29 Em pouco tempo, a cidade toda estava uma confusão. O povo correu para o anfiteatro, arrastando os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de viagem de Paulo.
30 Jyatukta̱kavaants je̱ꞌe̱ veꞌe je̱ Pablo, ax kaꞌa tseꞌe je̱ jaanchjaꞌvivata̱jk du̱yakjajtti.
30 Ele também quis entrar, mas os discípulos não permitiram.
31 Nay veꞌempa tseꞌe je̱ ásiait yakkutojkpada juuꞌ veꞌe je̱ Pablo mya̱a̱tnayjaꞌvijidup, je̱ꞌe̱ tseꞌe je̱ Pablo je̱ ka̱ts du̱tuknu̱ke̱jxtu je̱ts kaꞌa veꞌe tyá̱kat je̱p kumoon tu̱jkp.
31 Alguns amigos de Paulo, oficiais da província, também lhe enviaram um recado no qual suplicaram que não arriscasse a vida entrando no anfiteatro.
32 Je̱p tseꞌe yoojmu̱kti yꞌajxu̱kti joma veꞌe ñayꞌamojkijidi. Je̱p tseꞌe toꞌk viijn juuꞌ veꞌe ma̱kk ko̱jtstup, nay je̱ppa tseꞌe jadoꞌk viijn juuꞌ veꞌe ma̱kk ko̱jtstuvap, ax nu̱may tseꞌe je̱ jáyuda juuꞌ veꞌe du̱kanu̱jaꞌvidup pa̱n tya̱jxeꞌe ñayꞌamojkijidi.
32 Lá dentro, em polvorosa, o povo todo gritava, e cada um dizia uma coisa. Na verdade, a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Ax je̱ppa tseꞌe je̱ jáyuda juuꞌ veꞌe je̱ Alejandro du̱vaajnjidu. Vanꞌit tseꞌe je̱ israeejlit jayu du̱tiꞌtspítsumdi je̱ja je̱ nu̱may jayu vyinkujk. Tukvinjaꞌvijidu tseꞌe je̱ Alejandro je̱ kya̱ꞌa̱j ma̱a̱t je̱tseꞌe yꞌamo̱ꞌo̱ttat ku̱x kyuko̱tsuvaampyeꞌe je̱ israeejlit jáyuda je̱ja je̱ nu̱may jayu vyinkujk.
33 Entre a multidão, os judeus empurraram Alexandre para a frente e ordenaram que explicasse a situação. Ele fez sinal pedindo silêncio e tentou falar.
34 Ku veꞌe du̱nu̱jaꞌvidi je̱ts israeejlit jayu je̱ꞌe̱ veꞌe, vanꞌit tseꞌe me̱jtsk hora joꞌn ma̱kk vyaandi:
34 No entanto, quando a multidão percebeu que ele era judeu, começou a gritar novamente e continuou por cerca de duas horas: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
35 Vanꞌit tseꞌe je̱ jaayva je̱ nu̱may jayu du̱yakꞌama̱ꞌt, je̱tseꞌe vyaajñ:
35 Por fim, o escrivão da cidade conseguiu acalmar a multidão e disse: “Cidadãos de Éfeso, todos sabem que Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis, cuja imagem caiu do céu para nós.
36 Kaꞌa tseꞌe pa̱n yꞌo̱ꞌyixju̱ je̱tseꞌe du̱nu̱nkakuvá̱ku̱t. Je̱ꞌe̱ ka̱jxts a̱tseꞌe nvaꞌañ je̱ts yaknaxka̱daꞌakta je̱ mꞌaajta je̱ mjo̱o̱tta je̱tseꞌe o̱y xpayo̱ꞌo̱ydat juuꞌ veꞌe mtonuvaandup.
36 Portanto, sendo este um fato inegável, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 Ku̱x ya̱ yaaꞌtya̱jkta juuꞌ veꞌe tu̱xyakme̱tsta, kaꞌats ya̱ꞌa̱ veꞌe du̱vinko̱jtspé̱tta je̱ Diana juuꞌ veꞌe nvinjaꞌvimdup nvintsa̱ꞌkimdup, ni kaꞌa tseꞌe juuꞌ du̱me̱e̱ꞌtsta joma veꞌe yakvinjava yakvintsa̱ꞌa̱ga.
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, mas eles não roubaram nada do templo nem disseram coisa alguma contra nossa deusa.
38 Pa̱n nu̱xa̱ꞌa̱avaajnju̱dup tseꞌe je̱ Demetrio je̱ts pa̱n pa̱n jatyeꞌe mya̱a̱ttoondup, vaꞌan tseꞌe du̱nu̱xa̱ꞌa̱ada. Je̱ꞌe̱ ka̱jx tseꞌe jye̱ja je̱ to̱kin payo̱ꞌyvada je̱ts pa̱n pa̱n jatyeꞌe yakkutojktup, je̱ja je̱ꞌe̱ vyinkujkta tseꞌe du̱kó̱tstat ka̱kje̱ꞌe̱ pa̱n ti jatyeꞌe natyuknu̱xa̱ꞌa̱ijidup.
38 “Se Demétrio e seus artífices têm alguma queixa contra eles, os tribunais estão abertos e há oficiais disponíveis para ouvir o caso. Que façam acusações formais.
39 Pa̱n viijnkts je̱ꞌe̱ veꞌe juuꞌ veꞌe mꞌamó̱tudup, ko̱jtsꞌó̱ya tseꞌe du̱tsa̱k je̱p kumoon ku veꞌe ká̱tsani je̱tseꞌe je̱ jayu ñayꞌamókajadat.
39 E, se há outras queixas que desejam apresentar, elas podem ser resolvidas em assembleia, conforme a lei.
40 Kaꞌa tseꞌe yꞌo̱ya je̱ts u̱u̱ꞌmeꞌe u̱xyam nyoojmu̱kumdat nꞌajxu̱kumdat. Pa̱n myó̱tudup xa je̱ꞌe̱ veꞌe pa̱n pa̱n jatyeꞌe je̱ ma̱ja̱ kutojku̱n du̱jaye̱jptup je̱tseꞌe xvatso̱ꞌvumdat, tsoꞌoxpaatumdap tseꞌe, ku̱x kaꞌa xa veꞌe tii ti veꞌe nvaajnjimdap.
40 Corremos o perigo de ser acusados de provocar desordem, pois não há motivo para este tumulto. E, se exigirem de nós uma explicação, não teremos o que dizer”.
41 Ku veꞌe veꞌem vyaajñ, vanꞌit tseꞌe je̱ jayu du̱nu̱u̱jmidi je̱tseꞌe ña̱jkxtinit.
41 Então os despediu, e a multidão se dispersou.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.