Provérbios 23
Godɨn Eghaghanim: Akar Gavgavir Dɨkɨrɨzir Ghurim ko Igiam (MSY2020) vs NTLH
1 Nɨ aperagha ikia gumazir aruar mam koma api, egh nɨ dagher me nɨ danɨngamimra nɨghnɨgh, dagheba apir arazir aghuimɨn gɨn mangɨ.
1 Quando você for jantar com alguém importante, não esqueça quem ele é.
2 Egha nɨ puv apir gumazim, nɨ uan ifongiam abɨragh.
2 Se você é guloso, controle-se.
3 Egh nɨ gumazir aruar kamɨn dagher aghuiba bagh puv ivizivighan markɨ. Da nɨ gifaraghtɨ, nɨ arazir a ifongezir puvatɨzim damigham.
3 Não tenha pressa de comer a boa comida que ele serve, pois ele pode estar querendo enganar você. — 7 —
4 Nɨ dagɨaba bar izɨvazir gumazimɨn mɨn otivsɨ pamten ingaran markɨ. Nɨ nɨghnɨzir aghuim ikɨva, egh kamaghɨn damuan kogham.
4 Não se mate de trabalhar, tentando ficar rico,
5 Nɨ dagɨar avɨriba inightɨ, da zuamɨra gɨvagham. Dagɨaba gɨvaghamin arazim, mati kuarazir isam avɨziba ikia mɨghegha bar isɨn mar ghu.
5 nem pense demais nisso. Pois o seu dinheiro pode sumir de repente, como se tivesse criado asas e voado para longe como uma águia. — 8 —
6 Nɨ gumazir uan bizibar suighavghɨra dar anogorozim ko daman markɨ. Egh nɨ an dagher aghuim bagh ivizivighan markɨ.
6 Não coma na casa de um homem miserável, nem tenha pressa de comer a boa comida que ele serve.
7 Nɨ a ko damɨtɨ a kamaghɨn nɨ mɨkɨmam, “Nɨ izɨ, uan ifongiamɨn gɨn mangɨ taba ua dar amɨ.” Egha a guizbangɨra mɨgeir puvatɨ. A uan nɨghnɨzimɨn aven nɨ damamin dagheba an ada amɨsefe.
7 “Coma um pouco mais”, diz ele, mas não está sendo sincero.
8 Eghtɨ nɨ gumazir kamɨn arazim gɨfogh, egh dagher amezir kabar mighsɨ damuam. Eghtɨ nɨn asuir akar nɨ a mɨkemeziba, da pura gɨvagham.
8 O jeito dele fará com que você fique enjoado. Você vomitará o pouco que comeu, e todos os seus elogios ficarão desperdiçados. — 9 —
9 Nɨ gumazir nɨghnɨzir aghuiba puvatɨzim ko mɨkɨman markɨ. Nɨ nɨghnɨzir aghuim a danɨngam, a bar aghuagham.
9 Não perca tempo falando com um tolo, porque ele desprezará a sua conversa inteligente. — 10 —
10 Bar fomɨra me nguazibar mɨtaghiniaba arɨki, ezɨ nɨ mɨtaghniar kabagh isɨvaghan markɨ. Egh nɨ ameboghfeziar oveaghuezibar boribar nguaziba inian markɨ.
10 Não mude de lugar uma divisa antiga, nem tome posse de terras que pertencem a órfãos.
11 Ezɨ Ikiavɨra Itir God uabɨ mati borir kabar anabar gumazimɨn mɨn, men akurvaghamin ingangarim iti. Egh a kotiabar aven men akurvaghsɨ bar gavgavigh ikiam.
11 Deus é o poderoso defensor dos órfãos e defenderá a causa deles contra você. — 11 —
12 Me nɨn sure damutɨ, nɨ bar deraghvɨra suren akar aghuibar suiragh. Egh nɨ deraghvɨra fofozir aghuim itir akaba baragh.
12 Preste atenção no que lhe ensinam e aprenda o mais que puder. — 12 —
13 Nɨ borim akɨrsɨ, a mɨsoghsɨ atiatingan markɨ. Nɨ aghorimɨn a mɨsogh, an aremeghan kogham.
13 Não deixe de corrigir a criança. Umas palmadas não a matarão.
14 Guizbangɨra, bizir kam an akuraghtɨ, a Gumazamizir Oveaghuezibar Nguibamɨn mangɨghan kogham.
14 Para dizer a verdade, poderão até livrá-la da morte. — 13 —
15 Nan borim, nɨ nɨghnɨzir aghuim ko fofozim inightɨ, nan navim bar deragham.
15 Meu filho, se você se tornar sábio, eu ficarei muito feliz.
16 Eghtɨ nɨ guizɨn akam mɨkɨmtɨ, nan navir averiam bar akuegham.
16 Eu me sentirei orgulhoso quando ouvir você falar com sabedoria. — 14 —
17 Nɨ gumazir arazir kurabagh amibar arazibagh ifongeghan markɨ. Nɨ zurara gavgavigh Ikiavɨra Itir Godɨn atiating an apengan ikɨ.
17 Não tenha inveja dos pecadores. Procure respeitar e obedecer a Deus todos os dias da sua vida.
18 Nɨ kamaghɨn damuva, egh nɨ gɨn dughiar aghuim bativam, egh nɨ zuamɨram oveghan kogham.
18 Assim, o seu futuro será brilhante, e você não perderá a esperança. — 15 —
19 Nan borim, nɨ nan akam baragh, nɨghnɨzir aghuim iniam. Egh uan daroriba deraghvɨra dagh nɨghnɨgh.
19 Escute, meu filho. Seja sábio e pense seriamente na sua maneira de viver.
20 Egh nɨ puv wainɨn dɨpaba apir gumazamiziba ko puv apir gumazamiziba ko poghan markɨ.
20 Não ande com gente que bebe demais, nem com quem come demais.
21 Guizbangɨra, wainɨn dɨpaba apa onganizir gumazamiziba ko puv apir gumazamiziba, me bar onganarazibagh amir gumazamizibar otivigham. Ezɨ gumazir apava puram akuim, a dughiar otevimra korotiar bɨaghireziba uan mɨkarzim avam.
21 Porque tanto os beberrões como os comilões vivem com sono e acabam na pobreza, vestindo trapos. — 16 —
22 Nɨ uan afeziar nɨ gamizɨ nɨ datɨrɨghɨn itim, nɨ an akam baragh. Egh nɨn amebam ghurightɨ, nɨ a bakɨnɨghnɨgh an aghuaghan markɨ.
22 Escute o seu pai, pois você lhe deve a vida; e não despreze a sua mãe quando ela envelhecer.
23 Egh nɨ guizɨn arazim ko, nɨghnɨzir aghuim ko, suren akaba ko, fofozir igharazir maba bagh gavgavigh da inigh. Egh nɨ arazir kaba makunan markɨ.
23 Compre a verdade, a sabedoria, a instrução e o bom senso, mas não venda nenhum deles.
24 Guizbangɨra, gumazim nɨghnɨzir aghuim ikia arazir aghuimɨn gɨn zui, ezɨ an afeziam bizir kam bagha bar akonge.
24 O pai que tem um filho correto e sábio ficará muito feliz e se orgulhará dele.
25 Nɨ arazir aghuir kabar gɨn mangɨtɨ, nɨn afeziam ko amebar nɨ batezim, aningɨn navimning bar deragh bar akuegham.
25 Faça que o seu pai se alegre por causa de você; dê à sua mãe esse prazer. — 17 —
26 Nan borim, nɨ deraghvɨra nan akam baragh nan arazibar gansɨ bar akongegh.
26 Meu filho, preste bem atenção no que eu digo e siga o exemplo da minha vida.
27 Guizbangɨra, tuavimɨn amizim ko, amizir pam ikia gumaziba isava akuim, aning mati mozir bar konezim.
27 As prostitutas e as mulheres imorais são uma armadilha perigosa e sem saída.
28 Ezɨ amizir kamaghɨn amim, okɨmakɨar amizimɨn mɨn gumaziba bagha mɨzua gara iti. Egha a gumazir avɨribagh etuima me uan amuiba ataghɨrasi.
28 Como um ladrão, elas esperam pelas suas vítimas e tornam muitos homens infiéis. — 18 —
29 Gumazir manaba osɨmtɨzir ekiaba ikia, egha uari uarir apangkufi? Ezɨ gumazir manaba puvɨra mɨgɨa mɨdoroziba forima da otifi? Ezɨ gumazir manabar mɨkarziba duaba puram otiva isi? Ezɨ gumazir manabar damaziba zuraram men aghefi?
29 Quem é que grita de dor? Para quem são as tristezas? Quem é que vive brigando e se queixando? Quem é que tem os olhos vermelhos e ferimentos que podiam ter sido evitados?
30 Kar gumazir wainɨn dɨpar avɨriba ko dɨpar onganir maba saram apiba, kar merara.
30 É aquele que bebe demais e anda procurando bebidas misturadas.
31 Guizbangɨra, wain ganganir aghuim gamua, kavɨn aven angazangarim ikia, nɨn kuarɨghmɨzimɨn dera. Egh nɨ wain ateghtɨ a nɨ gekuan markɨ.
31 Não fique olhando para o vinho que brilha no copo, com a sua cor vermelha, e desce suavemente.
32 Nɨ anemegh, gɨn kamaghɨn uabɨ baragham, a mati kuruzim nɨ givizima an imezim nɨn mɨkarzimɨn aven ghu.
32 Pois no fim ele morde como uma cobra venenosa.
33 Eghtɨ nɨn nɨghnɨzim ikuvightɨ, nɨ suam, nɨ bizir igharagha garibar gari. Egh nɨ pura bizir onganir igharazibav kɨmam.
33 Você verá coisas esquisitas e falará tolices.
34 Egh nɨ dakusɨ, nɨ uabɨ baragh, mati nɨ kurimɨn dɨpenim gisɨn itima ana ongarimɨn ghua nɨ isa vong ko vongɨn nɨ akuri.
34 Você se sentirá como se estivesse no meio do mar, enjoado, balançando no alto do mastro de um navio.
35 Egh nɨ kamaghɨn mɨkɨmam, “Me na mɨsozi, kɨ orazir puvatɨ. Manmagh amizɨ kɨ dɨkavizir puvatɨ? Kɨ dɨkavigh ua dɨpar onganitam ramasa.”
35 Então você dirá: “Alguém deve ter batido em mim; acho que levei uma surra, mas não lembro. Por que não consigo levantar? Preciso de mais um gole.”
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Provérbios 23, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.