2 Samuel 19

Godɨn Eghaghanim: Akar Gavgavir Dɨkɨrɨzir Ghurim ko Igiam (MSY2020) vs NAA

Sair da comparação
NAA Nova Almeida Atualizada 2017
1 Ezɨ gumazir maba gɨn ghua kamaghɨn Joapɨn mɨgɨa ghaze, “Devit bar Apsalomɨn apangkuvigha a bagha azia iti.”
1 Disseram a Joabe: — Eis que o rei anda chorando e se lamentando por Absalão.
2 Dughiar kamɨn Devitɨn mɨdorozir gumaziba kamaghɨn oraki, Devit uan otarim Apsalom bagh azia iti. Kamaghɨn amizɨ, me mɨdorozim damu apaniba abɨnamin arazim bagha navir agorogem gamir puvatɨ. Men naviba osemegha iti.
2 Assim, a vitória se tornou, naquele mesmo dia, em luto para todo o povo, porque, naquele dia, o povo tinha ouvido dizer: “O rei está de luto por causa de seu filho.”
3 Egha mɨdorozir gumaziba nɨmɨra nɨmɨra nguibar ekiamɨn iza, mati mɨdorozir gumaziba mɨdorozimɨn aregha aghumsɨzim sara izi.
3 Naquele mesmo dia, o povo entrou às escondidas na cidade, como o faz quando foge envergonhado da batalha.
4 Dughiar kamɨn, atrivim uan guam avaragha pamtemɨn azia ghaze, “O Apsalom, nan otarim, noka. Apsalom, nan otarim, nan otarim!”
4 O rei tinha coberto o rosto e exclamava em alta voz: — Meu filho Absalão! Absalão, meu filho! Meu filho!
5 Ezɨ Joap atrivimɨn dɨpenimɨn ghugha kamaghɨn a mɨgei, “Nɨ oragh. Nɨ datɨrɨghɨn uan mɨdorozir gumazibagh amizɨ, me bar aghumsɨki. Dughiar kamra, gumazir kaba nɨn akura. Ezɨ nɨ uan amuiba ko boriba ko amuir doziba, ia osɨmtɨzir tam inizir puvatɨ.
5 Então Joabe entrou na casa do rei e lhe disse: — Hoje o rei envergonhou a face de todos os seus servos, que hoje mesmo livraram a sua vida, a vida de seus filhos e de suas filhas e a vida de suas mulheres e de suas concubinas.
6 Ezɨ gumazir nɨ gifongeziba, nɨ me gifongezir puvatɨ. Ezɨ gumazir nɨ gifongezir puvatɨziba nɨ me gifonge. Nɨn arazim bighavɨra kamaghɨn en akagha ghaze, nɨn ingangarir gumazir dapaniba ko mɨdorozir gumaziba, me pura biziba. Ezɨ kɨ fo, Apsalom ti angamɨra itima e bar ariaghirezɨ, nɨ ti bar akongeghai.
6 Você ama os que o odeiam e odeia os que o amam. Hoje dá a entender que os seus comandantes e soldados não têm qualquer valor. Porque agora entendo que, se Absalão estivesse vivo e todos nós hoje estivéssemos mortos, então você estaria contente.
7 “Nɨ oragh, nɨ dɨkavigh zuamɨra mangɨ mɨdorozir gumaziba deravɨra me mɨkɨmɨva, men navibar amightɨ da deraka. Kɨ Ikiavɨra Itir Godɨn ziamɨn guizbangɨra nɨ mɨgei, nɨ kamaghɨn damighan koghtɨ, datɨrɨghɨn dɨmangan me nɨ ateghtɨ, nɨ bar osɨmtɨzir ekiam iniam. Eghtɨ osɨmtɨzir kam osɨmtɨzir nɨ uan igiamra ikia iza datɨrɨghɨn tuzir osɨmtɨziba, bar dagh afiragham.”
7 Agora, levante-se, saia e diga uma palavra de encorajamento aos seus soldados. Juro pelo Senhor que, se não sair, nem um só homem ficará com você esta noite. E este mal seria maior do que todos que têm vindo sobre você desde a sua mocidade até agora.
8 Joap mɨkemegha gɨvazɨma, Devit dɨkavigha ghua nguibar ekiamɨn tiar akamɨn aperaghav iti. Ezɨ an mɨdorozir gumaziba kamaghɨn oraki, atrivim nguibar ekiamɨn tiar akamɨn boroghɨn aperaghav iti. Kamaghɨn amizɨ, an mɨdorozir gumaziba iza a ko iti. Ezɨ Israelian mɨdorozir gumaziba arava vaghvagha bar uan nguibabar ghue.
8 Então o rei se levantou e sentou junto ao portão da cidade. E anunciaram isso a todo o povo, dizendo: — Eis que o rei está sentado junto ao portão da cidade. E todo o povo veio apresentar-se diante do rei. Ora, Israel havia fugido, cada um para a sua tenda.
9 Israelian gumazamiziba bar, uari adoghodogha marazi ghaze, “Atrivim Devit en akurazɨma, Filistiaba ko apanir igharaziba e gasɨghasɨzir puvatɨ. Egha a datɨrɨghɨn, Apsalomɨn atiatigha arav ghugha en kantri ataki.
9 Todo o povo, em todas as tribos de Israel, andava discutindo entre si, dizendo: — O rei nos tirou das mãos de nossos inimigos, livrou-nos das mãos dos filisteus e, agora, fugiu da terra por causa de Absalão.
10 E Apsalom amɨsevezɨ a en atrivimɨn otozɨ, me mɨdorozimɨn aven a mɨsoghezɨ an areme. E Devit inigh izɨtɨ a en atrivimɨn ikiam. E bizir tizim mɨzuamam?”
10 Absalão, a quem ungimos sobre nós, morreu na batalha. Agora por que vocês estão calados e não fazem com que o rei volte?
11 Gumazir maba Israelian mɨgɨrɨgɨar kamɨn gun Atrivim Devit geghani, kamaghɨn amizɨ, a ofa gamir gumazimning, Sadok ko Abiatar bagha akam amaga ghaze, “Kɨ kamaghɨn ifonge, ia nan akam isɨ Judabar gumazir dapanibav mɨkɨm suam, kɨ kagh ikia Israelia mɨgeir akaba baraki. Ia Judaba bizir tizim bagha Israelia ataghizɨ, me faraghavɨra nan azangsɨgha ghaze, kɨ ua uan dɨpenimɨn mangam?
11 Então o rei Davi mandou dizer aos sacerdotes Zadoque e Abiatar: — Perguntem aos anciãos de Judá: “Por que vocês seriam os últimos a trazer o rei de volta ao seu palácio, visto que aquilo que todo o Israel dizia já chegou aos ouvidos do rei?
12 E bar aveghbuaba egha anabar vamɨrara, egha ia tizim bagha gumazir igharaziba ataghizɨ me ian faragh mangɨ, uam na inigh izasa?”
12 Vocês são meus irmãos. São do mesmo povo que eu. Por que, então, seriam os últimos a trazer o rei de volta?”
13 Egha Devit uaghan Amasa mɨgɨa ghaze, “Ga anabar vamɨra. Kɨ nɨ amɨseveghtɨma, nɨ Joapɨn danganim inigh, nan mɨdorozir gumazibar gumazir dapanimɨn ikiam. Kɨ kamaghɨn damighan koghtɨ God na mɨsueghtɨ kɨ aremegham.”
13 Digam a Amasa: “Você não é da mesma família que eu? Que Deus me castigue se você não vier a ser para sempre comandante do meu exército, em lugar de Joabe.”
14 Ezɨ Devitɨn akaba, Judan gumazamizibar nɨghnɨzibagh ekuizɨ, me nɨghnɨzir vamɨram amigha kamaghɨn a bagha akam amadagha ghaze, “E ifonge, nɨ uan adarazi ko, ia bar uamategh Jerusalemɨn izɨ.”
14 Com isto o rei moveu o coração de todos os homens de Judá, como se fossem um só homem. E mandaram dizer ao rei: — Volte com todos os seus servos.
15 Kamaghɨn amizɨ, Devit uan adarazi ko ghua Jordanɨn Fanemɨn otifi. Ezɨ Judan gumazamiziba kamaghsua, Devit izɨ Jordanɨn Fanem girɨghtɨ, me a bativigh a ko Jordanɨn vongɨn izam. Egha me ghua Jordanɨn Fanemɨn boroghɨn, Gilgalɨn nguibar ekiamɨn a mɨzuai iti.
15 Então o rei voltou e chegou ao Jordão. E os homens de Judá foram a Gilgal, para encontrar-se com o rei, a fim de fazê-lo passar o Jordão.
16 Ezɨ Geran otarim Simei, a Benjaminɨn anabamɨn mav, an nguibam Bahurim, a zuamɨra Judaba ko iza Atrivim Devit bativasa izaghirɨ.
16 Simei, filho de Gera, benjamita, que era de Baurim, apressou-se e desceu com os homens de Judá a encontrar-se com o rei Davi.
17 Ezɨ Benjaminɨn anabamɨn 1,000plan gumaziba Simei ko Devit bagha ize. Ezɨ Siba, a Solɨn adarazir ingangarir gumazim, a 15plan otariba ko 20plan ingangarir gumaziba sara, zuamɨra ghua Jordanɨn Fanemɨn atrivim bato.
17 Com ele estavam mil homens de Benjamim, bem como Ziba, servo da casa de Saul, acompanhado de seus quinze filhos e seus vinte servos. Entraram no Jordão à vista do rei
18 Me atrivimɨn adarazir akurvagha, me isa fanemɨn vongɨn me arɨsi. Egha atrivim ifongezir biziba, me bar dagh ami.
18 e o atravessaram, para fazerem passar a casa real e para fazerem o que lhe era agradável. Então Simei, filho de Gera, prostrou-se diante do rei, quando este ia passar o Jordão,
19 Atrivim dɨpam gɨrasava amima, Simei iza an damazimɨn irɨgha kamaghɨn a mɨgei, “Ga uaning, nan gumazir ekiam, nɨ nan arazir kuraba gɨn amangasa kɨ ifonge. Nɨ Jerusalem ataghizir dughiamɨn, osɨmtɨzir kɨ amizim, nɨ a gɨnɨghnɨghan markɨ, nɨ nan arazir kurar kam bar a gɨn amadagh.
19 e lhe disse: — Que o meu senhor, o rei, não me tenha por culpado nem se lembre do mal que este seu servo cometeu no dia em que o rei, meu senhor, saiu de Jerusalém. Que o rei não guarde isso em seu coração.
20 Atrivim, kɨ fo, kɨ arazir kuram gami, kamaghɨn amizɨ kɨ notɨn amadaghan gumazir igharazibar faragha iza nɨ bato. Kɨ nɨn ingangarir gumazim.”
20 Porque este seu servo sabe que pecou. Por isso, de toda a casa de José, sou hoje o primeiro que veio encontrar-se com o rei, meu senhor.
21 Ezɨ Seruian otarim Abisai kamaghɨn a mɨgei, “Simei akar kuramɨn Ikiavɨra Itir God mɨsevezir atrivim mɨkeme, kamaghɨn an aremeghtɨ, deragham!”
21 Então Abisai, filho de Zeruia, disse: — Será que Simei não deveria morrer pelo que fez? Ele amaldiçoou o ungido do
22 Ezɨ Devit kamaghɨn Abisai uan avebam Joap ko aning mɨgɨa ghaze, “Kar guan bizim puvatɨ, gua Seruian otarimning. Gua tizim bagha nan apanim damuasa? Kɨ datɨrɨghɨn kamaghɨn fo, kɨ Israelia bar men atrivim. Ezɨ dughiar kamɨn, e Israelian gumazitam mɨsueghtɨ an aremeghan kogham. Bar puvatɨgham.”
22 Porém Davi disse: — Que tenho eu a ver com vocês, filhos de Zeruia? Querem agora se tornar meus adversários? Morreria alguém hoje em Israel? Será que eu não sei que hoje novamente sou rei sobre Israel?
23 Egha atrivim akar dɨkɨrɨzim gamua pamtemɨn Simei mɨgɨa ghaze, “Bar guizbangɨra, me nɨ mɨsueghtɨ, nɨ aremeghan kogham.”
23 Então o rei disse a Simei: — Você não será morto. E o rei jurou que seria assim.
24 Ezɨ Solɨn igiavotarim Mefiboset uaghan iza Devit bato. Dughiar Devit Jerusalem ataghizimɨn ikegha iza datɨrɨghɨn, atrivim uamategha deragha izezimɨn, Mefiboset uan dagariba ko korotiaba ruezir puvatɨ, egha a uaghan uan ghuamasɨzim gɨsezir puvatɨ.
24 Também Mefibosete, neto de Saul, desceu a encontrar-se com o rei. Ele não tinha tratado dos pés, nem aparado a barba, nem lavado as roupas, desde o dia em que o rei tinha saído até o dia em que voltou em paz.
25 Mefiboset datɨrɨghɨn Jerusalem ategha iza atrivim bato. Ezɨ atrivim kamaghɨn an azara, “Mefiboset, nɨ manmaghɨn amigha na ko arav ghuzir puvatɨ?”
25 Quando ele chegou de Jerusalém para encontrar-se com o rei, este lhe perguntou: — Por que você não foi comigo, Mefibosete?
26 Ezɨ Mefiboset kamaghɨn a ikaragha ghaze, “O atrivim, nan gumazir ekiam, nɨ fo, nan dagarimning ikufi. Dughiar nɨ Jerusalem ataghɨrazimɨn, kɨ uan ingangarir gumazim mɨgɨa ghaze, ‘Nɨ na bagh donkin tam inigh izɨtɨ, kɨ a daperagh atrivim ko mangam.’ Ezɨ nan ingangarir gumazim na gifara.
26 Ele respondeu: — Ó rei, meu senhor, o meu criado me enganou. Porque este seu servo dizia: “Vou mandar preparar um jumento e montarei nele para ir com o rei.” Porque este seu servo é coxo.
27 Egha a nɨ bagha ghua akar ifavaribar nɨ mɨgɨa nan ziam abɨra. Ezɨ atrivim, nɨ nan gumazir ekiam, nɨ mati Ikiavɨra Itir Godɨn ensel. Nɨ bizir aghuir manamɨn na damusɨ nɨ a damu.
27 Além do mais, o meu criado falsamente acusou este seu servo diante do rei, meu senhor. Porém o rei, meu senhor, é como um anjo de Deus; que faça o que achar melhor.
28 Kɨ fo, nɨ nan afeziamɨn adarazir gumazamiziba bar me mɨsueghtɨ me arighireghamin gavgavim iti. Ezɨ puvatɨ, nɨ nan apangkuvigha na ataghizɨ, kɨ zurara nɨn dɨpenimɨn aven itir dagher dakozimɨn api. Kamaghɨn amizɨ, kɨ ua bizir igharaz tam uabɨ danɨngɨsɨ nɨn azangan kogham.”
28 Porque toda a casa de meu pai era digna de morte diante do rei, meu senhor, mas o rei pôs este seu servo entre os que sentam à sua mesa para comer. Que direito ainda tenho? Que mais posso pedir ao rei?
29 Ezɨ atrivim kamaghɨn mɨgei, “Nɨn mɨgɨrɨgɨar kam mamaghɨra tugh, kɨ nɨghnigha gɨfa. Nɨ Siba ko gua Solɨn nguazim tuiragh uaning danɨng, an akuar tam initɨma nɨ akuatam inigh.”
29 Então o rei disse: — Por que você ainda fala dos seus negócios? Eu decido que você e Ziba repartam as terras.
30 Ezɨ Mefiboset kamaghɨn atrivim mɨgei, “Nɨ Siba ateghtɨ, a bar ada ini. Kɨ dagh nɨghnɨzir puvatɨ. Kɨ nɨ baghavɨra nɨghnɨzima, nɨ deraghavɨra ikegha ua ize.”
30 Mas Mefibosete disse ao rei: — Que ele fique com tudo, uma vez que o rei, meu senhor, já voltou em paz à sua casa.
31 Ezɨ Gileatɨn Distrighɨn gumazim Barsilai, a Rogelimɨn nguibam ategha izaghira atrivim ko Jordanɨn Fanem girɨgh vongɨn mangasa a ko iti.
31 Também Barzilai, o gileadita, desceu de Rogelim e passou com o rei o Jordão, para o acompanhar até o outro lado.
32 Barsilai datɨrɨghɨn 80plan azeniba ikia egha bar ghuri. A dagɨar avɨriba iti, ezɨ Devit uan adarazi ko Mahanaimɨn itir dughiamɨn, Barsilai dagheba ko bizir avɨribar Devit uan adarazi ko me ganɨdi.
32 Barzilai era bem velho, da idade de oitenta anos. Ele havia sustentado o rei quando este estava em Maanaim, porque era um homem muito rico.
33 Ezɨ atrivim kamaghɨn a mɨgei, “Nɨ nan gɨn Jerusalemɨn izɨtɨ kɨ nɨ geghuv nɨn ganam.”
33 O rei disse a Barzilai: — Venha comigo, e eu o sustentarei em Jerusalém.
34 Ezɨ Barsilai a ikaragha ghaze, “Nan gumazir ekiam, kɨ kɨran oveghangɨn aremegham, ezɨ kɨ tizim bagh nɨn gɨn Jerusalemɨn mangam?
34 Mas Barzilai respondeu ao rei: — Quantos serão ainda os dias dos anos da minha vida? Não vale a pena subir com o rei a Jerusalém.
35 Nɨ oragh, kɨ 80plan azeniba iti, egha deragha bizir aghuiba ko kurabagh fozir puvatɨ. Kɨ dagheba ko dɨpabar amɨva deragh dar isɨngtɨziba baraghan kogham, manam derazɨ manam ikufi. Nan kuarimning uaghan ikufi, eghtɨ gumazamiziba ighiabar amutɨ, kɨ me onger ighiaba baraghan kogham. Kamagh amizɨ, kɨ tizim bagh nɨn gɨn mangɨva osɨmtɨzim nɨ danɨngam? Ti puvatɨgham.
35 Hoje tenho oitenta anos. Poderia eu discernir entre o que é bom e o que é mau? Poderia este seu servo perceber o sabor do que come e do que bebe? Poderia eu ainda ouvir a voz dos cantores e cantoras? E por que este seu servo se tornaria ainda um peso ao rei, meu senhor?
36 Atrivim, nɨ bizir tizim bagh arazir aghuir kamɨn na damuasa? Markɨ. Kɨ nɨ ko fanemɨn vongɨn tong sɨvagh mangɨgh, egh kɨ uamategham.
36 Este seu servo irá com o rei só um pouco além do Jordão. Por que o rei iria me retribuir com tal recompensa?
37 Ga uaning, nɨ na ateghtɨ kɨ uamategh uan nguibamɨn mangɨva, nguazir uan afeziam ko amebamɨn kuamning afazɨ naghɨn aremeka. Ezɨ nan otarim Kimham iti, a nɨ ko mangam. A nɨn ingangarir gumazim. Eghtɨ nɨ bizitam a bagh a damusɨ nɨ puram a damu.”
37 Deixe que este seu servo volte, e morrerei na minha cidade e serei sepultado junto de meu pai e de minha mãe. Mas aqui está o seu servo Quimã. Deixe que ele passe com o rei, meu senhor. Faça por ele o que achar melhor.
38 Ezɨ atrivim kamaghɨn a ikaragha ghaze, “Kimham na ko mangam. Ezɨ kɨ bizir tizim a bagh a damusɨ ifongegh, kɨ puram a damuam. Egh nɨ bizir tizim damusɨ pura nan azaraghtɨ, kɨ nɨ bagh puram a damuam.”
38 O rei respondeu: — Quimã passará comigo, e eu farei por ele o que você achar melhor. E tudo o que você me pedir, isso farei por você.
39 Egha atrivim uan gumazamiziba ko, me bar Jordanɨn Fanem girɨgha vongɨn ghue. Egha atrivim deragh Barsilai damuasa God ko mɨgei. Egha a Barsilain torezɨ, a uamategha uan nguibamɨn ghu.
39 Todo o povo passou o Jordão, e o rei também passou. E o rei beijou Barzilai e o abençoou. E Barzilai voltou para casa.
40 Atrivim vongɨn ghua Gilgalɨn nguibar ekiamɨn zuima, Kimham a ko zui. Ezɨ Judabar mɨdorozir gumaziba ko Israelian marasi, me bar atrivim ko vongɨn zui.
40 Dali o rei foi para Gilgal, e Quimã foi com ele. Todo o povo de Judá e metade do povo de Israel acompanharam o rei.
41 Devit Gilgalɨn nguibar ekiamɨn itima, Israelian gumaziba bar atrivim bagha iza, kamaghɨn a mɨgei, “Gumazir ekiam, bizir tizim bagha en aveghbuaba Judaba, en modogha nɨ ko nɨn amuiba ko boriba ko nɨn mɨdorozir gumaziba inigha Jordanɨn Fanem abɨki?”
41 Eis que todos os homens de Israel vieram falar com o rei e lhe disseram: — Por que os nossos irmãos, os homens de Judá, roubaram o rei e o trouxeram para este lado do Jordão com a casa dele e todos os servos de Davi?
42 Judan gumaziba bar akar kam baregha kamaghɨn a ikaragha ghaze, “Atrivim en ikɨzimɨn mav, kamaghɨn amizɨ e arazir kam gami. Ezɨ ia tizim bagha e baseme? Atrivim e bagha daghetam givezezir puvatɨ, egha bizitam bar e ganɨngizir puvatɨ.”
42 Então todos os homens de Judá responderam aos homens de Israel: — Porque o rei é nosso parente. E por que estão irados por causa disso? Será que comemos à custa do rei ou ele nos deu algum presente?
43 Ezɨ Israelian gumaziba kamaghɨn me ikaragha ghaze, “Gumazitam atrivimɨn otoghɨva a bar moghɨra en kantrin atrivimɨn ikiam. Ezɨ kantrin kamɨn aven, e Israelia 10plan anababa iti, ezɨ ia Judaba anabar vamɨrara iti. Guizbangɨra, Devit ian anabamɨn oto, egha a bar en atrivimɨn iti, ezɨ e 10plan anababa, e ia gafira. Ezɨ ia tizim bagha en aghuagha e gasɨghasɨghasava ami? E uari uam atrivim inigh izamin nɨghnɨzimɨn mɨngarim.” Ezɨ puvatɨ, Judaba bar gavgavigha pamtemɨn mɨgɨa Israelia abɨni.
43 E os homens de Israel responderam aos homens de Judá e disseram: — Nós temos dez vezes mais direito sobre o rei do que vocês, e Davi é mais nosso do que de vocês. Por que, então, fizeram pouco caso de nós? Não fomos nós os primeiros a falar em trazer o nosso rei de volta? Porém a palavra dos homens de Judá foi mais dura do que a palavra dos homens de Israel.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar 2 Samuel 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.