Atos 19
Bateli Vavaluna (MPX) vs NAA
1 Apolosa iyoho Kolinita, inoke Pol i noek kamwasa toto awaa i na i tagil Epeso. Tohago enuna i pwawaliya to,
1 Aconteceu que, enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo, tendo passado pelas regiões mais altas, chegou a Éfeso. Encontrando ali alguns discípulos,
2 inoke i nelil i ba, “Sauga ku abulilek, tab Yayaluwa Bwabwalena ku ahe?”
2 perguntou-lhes: — Vocês receberam o Espírito Santo quando creram? Ao que eles responderam: — Pelo contrário, nem mesmo ouvimos que existe o Espírito Santo.
3 Inoke Pol i nelil i ba, “Hauna kaba babitaiso elana ku babitaisowa?”
3 Paulo perguntou: — Então que batismo vocês receberam? Eles responderam: — O batismo de João.
4 Inoke Pol i ba, “Diyon wana babitaiso ana sapu i noek ya te pagan nanakina ana en ta pek. Ge Diyon iya i baek gamagalau elal toto i nenem enaa nihi abulilek-an, heiya Yeisu.”
4 Paulo explicou: — João realizou batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois dele, a saber, em Jesus.
5 Sauga baaba o hi hago, inoke Babala Yeisu alana elana hi babitaiso.
5 Eles, tendo ouvido isto, foram batizados no nome do Senhor Jesus.
6 Pol nimana i teli pwataliyaa, inoke Yayaluwa Bwabwalena i lau elal ge anan getoga ona hi baubaunan ge hi palopisai.
6 E, quando Paulo lhes impôs as mãos, o Espírito Santo veio sobre eles, e tanto falavam em línguas como profetizavam.
7 He bolau ali gewi elulutega eluwa.
7 Eram, ao todo, uns doze homens.
8 Pol i nok i na Yudiya wali limi tapwalolowa, inoke waikena eton gamwanaa ginebi wana atimatuwa i baaba, alonau gamagalau hi peliwaliwan-agil Yehoba wana abalogugui kaiwena, nuwana gamagalau ni paabulilek-agil.
8 Durante três meses, Paulo frequentou a sinagoga, onde falava ousadamente, discutindo e persuadindo a respeito do Reino de Deus.
9 Yaa enuna ateliya i gasisi, nige nuwaliya nihi abulilek, inoke Babala wana kamwasa hi sinalian boda mataliyaa. Inoke Pol i tataluwagil ge toabulilek i ahel alonau, yaka lan maisena ge maisena alonau gamagalau hi peliwaliwan-agil Tilanas wana abavavasili limena elana.
9 Mas como alguns deles se mostravam teimosos e descrentes, falando mal do Caminho diante da multidão, Paulo se afastou deles. E, levando consigo os discípulos, passou a falar diariamente na escola de Tirano.
10 Baliman labui gamwanaa i giginol i olaola ya to, inoke Yudiya ge Gilik bolo hi miminaa Eisiya ana labiya, hi gewigewi Babala wana baaba hi hago.
10 Paulo fez isso durante dois anos, de modo que todos os habitantes da província da Ásia ouviram a palavra do Senhor, tanto judeus como gregos.
11 Yehoba ginol yawiyawi enuna gegetogal i ginolil Pol wana tuwalali gamwanaa.
11 Deus, pelas mãos de Paulo, fazia milagres extraordinários,
12 Kaliko toto ana alutan i abutiya ge ana holahola gamagalau nihi ahe nihi pwatanik tokasiyebwa elal, yaka ali kasiyebwa ni mowasi ge yayaluwa bibikel nihi ulutagilem elal.
12 a ponto de levarem aos enfermos lenços e aventais do seu uso pessoal, diante dos quais as enfermidades fugiam das suas vítimas, e os espíritos malignos se retiravam.
13 — ausente —
13 E alguns judeus, exorcistas ambulantes, tentaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre pessoas possuídas de espíritos malignos, dizendo: — Ordeno que saiam pelo poder de Jesus, a quem Paulo prega.
14 — ausente —
14 Os que faziam isto eram sete filhos de um judeu chamado Ceva, sumo sacerdote.
15 Yaa sauga etega yayaluwa bibikena analiya i lahe i ba, “Yeisu ya atena ge Pol al ya atena, yaa henalau komiu?”
15 Mas o espírito maligno lhes respondeu: — Conheço Jesus e sei quem é Paulo; mas vocês, quem são?
16 Yaka tau toto yayaluwa bibikena i miminaa elana i tatalut ge i tagapanapanak-agil, inoke bobokaliya ya limi hi lou luwan, tuwaliya i yousasaliya.
16 E o possuído do espírito maligno saltou sobre eles, dominando a todos e, de tal modo prevaleceu contra eles, que, nus e feridos, fugiram daquela casa.
17 Yudiya ge Gilik bolo hi miminaa Epeso wasana hi hago, inoke gegewel hi lovakun nabi ge Babala Yeisu alana hi awatauwan nabiyan.
17 Este fato chegou ao conhecimento de todos os moradores de Éfeso, tanto judeus como gregos. Veio temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Bolo hi abulilek hi gewi hi nem ge wali pagan nanakina hi ba pamasal boda mataliyaa.
18 Muitos dos que creram vieram confessando e denunciando publicamente as suas próprias obras.
19 Bolo kukula hi awaawaginol, hi gewi al wali kukula ana buki hi pwatanim ge hi ton boda mataliyaa. Buki bolo o, binimala nihi palian, molaliya ana bwata silba ali gewi 50,000.
19 Também muitos dos que haviam praticado magia, reunindo os seus livros, os queimaram diante de todos. Calculado o valor dos livros, verificaram que chegava a cinquenta mil denários.
20 Hi ginol ola o, inoke Babala wana baaba i lelu ge i gagagasisi gamagalau elal.
20 Assim, a palavra do Senhor crescia e prevalecia poderosamente.
21 Bugul bolo o i mowasi, yaka Pol i nuwatu ni noek Masidoniya ge Akaiya wali labiya yaka abwe ni nok ni na Yelusalema. Ge i nuwatu al i ba, “Na na ga Yelusalema, yaka abwe na na panuwa Loma na kite.”
21 Depois destas coisas, Paulo resolveu, no seu espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e Acaia. Ele dizia: — Depois de passar por Jerusalém, preciso ir também a Roma.
22 Inoke ana tolabe labui, Timoti ge Elastas, i patunal hi na labi Masidoniya, yaka iya i miminaa ga labi Eisiya sauga kekeisi al.
22 Tendo enviado à Macedônia dois daqueles que o ajudavam, a saber, Timóteo e Erasto, permaneceu algum tempo na província da Ásia.
23 Saugena o elana apwanawa bwabwatana etega i masal Epeso Yeisu wana kamwasa baena.
23 Por esse tempo, houve grande tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Silba ana totuwalali etegana alana Demitiliyas, iya wana tuwalali yabowaine Atemis wana limi tapwalolo ana kakanun ni ginola silba elana ge ni palian gamagalau elal. Inoke alonau wana totuwalali mani bwabwatana hi pwawaa wali tuwalali o elana.
24 Pois um ourives, chamado Demétrio, que fazia modelos de prata do templo de Diana e que dava muito lucro aos artífices,
25 Yaka wana totuwalali i yoga gogonil, avaliyau ge enuna al bolo wali tuwalali i ola iya, inoke i ba, “Tonowakau, ku atena ya mani bwabwatana ta pwawa wala tuwalali ya elana.
25 convocando-os juntamente com outros do mesmo ofício, disse-lhes: — Senhores, vocês sabem que a nossa prosperidade vem deste ofício.
26 He iyaka totomiu ku kite ge wasana ku hago, tau toto Pol i ba tage yabowaine bolo gamagalau hi giginola nimaliyaa nige yabowaine hot i oola. Inoke iyaka gamagalau hi gewi nuwaliya i gove wala panuwa Epeso ge kelaubwa Eisiya ana labi bwalibwaligena elana.
26 E agora vocês estão vendo e ouvindo que não só em Éfeso, mas em quase toda a província da Ásia, este Paulo tem persuadido e desencaminhado muita gente, afirmando que os deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade.
27 Inoke ya lovakun eba abwe wala mani ana abanem alana gamagalau nihi awa nanakan. Ge ya lovakun eba wala yabowaine bwabwatana Atemis wana limi tapwalolo abwe nihi ba tage nige bugul i oola, ge Atemis, iya labi Eisiya gegewena ge panayawi bwabwaligena hi kululuek elana, alana bwabwatana ni tabwa bugul bwagabwaga.”
27 Não somente há o perigo de que o nosso negócio caia em descrédito, como também de que o próprio templo da grande deusa Diana seja considerado sem valor, e que até venha a ser destruída a majestade daquela que toda a província da Ásia e o mundo adoram.
28 Sauga baaba o hi hago, inoke hi huga nabi ge hi yogayoga hi ba, “Kila Epeso wala yabowaine Atemis alana i miha hot.”
28 Ouvindo isto, ficaram furiosos e começaram a gritar: — Grande é a Diana dos efésios!
29 Yaka abwe awauli i bwata ge panuwa gamwana bwalibwaligena i pakalaopop. Yaka boda hi na Pol alonau labui, Masidoniya gamagaliliyau, Gaiyas ge Alistako hi libil, inoke pamaisena gegewel hi patalelu nok hi na wali abanogogowa.
29 A confusão se espalhou pela cidade, e todos juntos foram correndo para o teatro, arrastando consigo os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de Paulo.
30 Pol nuwana ni masal boda mataliyaa, yaa tohago hi lopwali.
30 Quando Paulo quis apresentar-se ao povo, os discípulos não o permitiram.
31 I ola al labi Eisiya ana tologugui enuna bolo Pol wana heliyamwau, baaba hi patuna hi ba lopwali bahi ni mamasal abanogogowa.
31 Também algumas autoridades da província, que eram amigos de Paulo, mandaram um recado, pedindo que ele não se arriscasse indo ao teatro.
32 Boda nogogo hi paawaawauli, enuna hi yoga bugul etega bana hi babaa, enuna hi yoga bugul getoga bana. He gamagalau hi gewi nige hi aatena hauna kaiwena ge hi nok o.
32 Uns, pois, gritavam de uma forma; outros, de outra; porque a assembleia tinha virado uma confusão. E, na sua maior parte, nem sabiam por que motivo estavam reunidos.
33 Yudiya Aleksenda hi pibibin i na i mihouwa, yaka gamagalau enuna boda gamwanaa hi ba ni liwaliwan elal. Inoke nimana i latahin nuwana gamagalau ni pabakuhol ge ni baek elal iya ge wana pan Yudiya nige bugul etega hi giginol panak Atemis kaiwena.
33 Então tiraram Alexandre do meio da multidão, e os judeus o empurraram para a frente. Este, acenando com a mão, queria falar ao povo.
34 Yaa sauga boda hi atena age iya Yudiya gamagalina, inoke gegewel analiya maisena hi yogayoga sauga ana yapu i ola tu auwas, hi ba, “Kila Epeso wala yabowaine Atemis alana i miha hot.”
34 Quando, porém, reconheceram que ele era judeu, todos, a uma voz, gritaram durante quase duas horas: — Grande é a Diana dos efésios!
35 Yaka abwe panuwa ana tologugui boda i pabakuhol ge i ba, “Epeso gamagaliliyau, panayawi bwalibwaligel hi atena te Atemis, iya alana bwabwatana, wana limi tapwalolo ge wana etotohi pat toto i soguem labulabumwa ali tomatahikan heiya kila Epeso.
35 O escrivão da cidade, tendo apaziguado o povo, disse: — Senhores efésios, quem não sabe que a cidade de Éfeso é a guardiã do templo da grande Diana e da imagem que caiu do céu?
36 Nige gamagal etega bugul ya ni aalahagil, inoke ku bakuhu ge bahi sigasiga paganina nuku giginol.
36 Ora, não podendo isto ser contestado, convém que vocês se mantenham calmos e não façam nada de forma precipitada;
37 Bolau ya iyaka ku enil pwatanim, he nige bugul etega hi kakaome wala limi tapwalolo elana ge wala yabowaine alana nige hi babaa lowan.
37 porque estes homens que vocês trouxeram para cá não profanaram o templo, nem blasfemam contra a nossa deusa.
38 Ebo Demitiliyas ge wana totuwalali nuwaliya gamagal etega nihi wole, he abakot i gan ge toyatala heliya iyoho. Inoke woliwoli o nihi ahe nihi na nihi pamasal elal.
38 Portanto, se Demétrio e os artífices que o acompanham têm alguma queixa contra alguém, saibam que existem os tribunais e os procônsules; que se acusem uns aos outros ali.
39 Ge ebo wami nuwatu enuna al i gan ge nuwamiu nuku pamasal, he abwe ta abubun wala nogogowa, ni ola wala logugui.
39 Mas, se vocês estão pleiteando alguma outra coisa, isso será decidido em assembleia regular.
40 Binimala Loma ana tologugui bugul bolo ta ginol lan ya wasaliya nihi hago, bosowaina hot nihi wolela nihi ba, ‘Age ku lohaveyan.’ Binimala ebo nihi ba ola o, he nige wala sapu hot i gagan ge ta ba pasapu elal, kaiwena awauli ya nige puna hot i gagan.”
40 Porque também corremos o risco de sermos, hoje, acusados de revolta, não havendo motivo algum que possamos alegar para justificar este ajuntamento.
41 Wana baaba o i pwamowasi, inoke nogogo i kaus ge gamagalau i patunal hi sikal.
41 E, havendo dito isto, dissolveu a assembleia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.