Mateus 27
Anutu Sua Kini Potomaxana (MNA) vs NVT
1 Timbot ma mbeŋbeŋŋana, to zin bibip kizin patoronŋana kan ziŋan zin peeze kan timap ma tilup zin be tipombol Yesu ka sua be tipuni ma imeete.
1 De manhã cedo, os principais sacerdotes e líderes do povo se reuniram outra vez para planejar uma maneira de levar Jesus à morte.
2 To tipo i, mi tikami ma tila tiuri la Pilatus namaana. Pa ni gabana ki Rom.
2 Então o amarraram, o levaram e o entregaram a Pilatos, o governador romano.
3 Yudas ta iur Yesu ila ka koi bizin naman na, ileŋ kembei sua imbol kek be tipun Yesu ma imeete, to leleene ipata kat pa mbulu ta ikam na. Tana ikam pat kini mozooroŋan tomoota laamuru, mi ila be ipimiili pizin bibip kizin patoronŋana kan mi zin peeze kan. Ila ipet kizin, to iso:
3 Quando Judas, que o havia traído, viu que Jesus tinha sido condenado à morte, encheu-se de remorso e devolveu as trinta moedas de prata aos principais sacerdotes e líderes do povo,
4 “Is, pat tiom tis! Nio aŋkam sanaana biibi kat. Pa tomtom ta le uunu sa isaana som, ta aŋsegeedi ma aŋuri sorok ima nomoyom ma iŋgi be imeete i.” Mi zin tipekel kwoono ma tiso: “Ina nu koroŋ ku. Niam koroŋ tiam som.”
4 dizendo: “Pequei, pois traí um homem inocente”. “Que nos importa?”, retrucaram eles. “Isso é problema seu.”
5 To Yudas iswiiri pat tina isu keren uunu ta Urum Merere leleene, mi iyooto ma ila, mi ikeene ŋgureene ma imeete.
5 Então Judas jogou as moedas de prata no templo, saiu e se enforcou.
6 Zin bibip kizin patoronŋana kan tiyogeege pat tana, to tiso: “Pat tiŋgi, iŋgi kembei siŋ ki tomtom ka kadoono. Tana irao be tuur sula pelpeele ki Urum Merere pepe. Kokena tomolo tutu.”
6 Os principais sacerdotes juntaram as moedas e disseram: “Não seria certo colocar este dinheiro no tesouro do templo, pois é dinheiro manchado de sangue”.
7 Tiso sua pa ma tiyok raraate, to tikam pat tina mi tiŋgiimi toono pakaana kizin wal ta tiurpewe kuuru na. Mi tiso lele ti ko imbot pizin wal ta Yuda somŋan i be titwi zin meeteŋan kizin isula.
7 Então resolveram comprar o campo do oleiro e transformá-lo num cemitério para estrangeiros.
8 Uunu tina ta tipaata lele tana zaana be ‘Toono ki siŋ’. Mi zaana tina, tiwatwaata men ma imar indeeŋe koozi.
8 Por isso, até hoje ele se chama Campo de Sangue.
9 — ausente —
9 Cumpriu-se, assim, a profecia de Jeremias que diz: “Tomaram as trinta peças de prata, preço pelo qual ele foi avaliado pelo povo de Israel,
10 — ausente —
10 e compraram o campo do oleiro, conforme o Senhor ordenou”.
11 To tikam Yesu ma tila tipamenderi su gabana ki Rom kereene uunu. Mi ni iwi i. Iso: “Parei, nu tana, ta king kizin Yuda?” Yesu ipekel kwoono ma iso: “Sua ta so na.”
11 Agora Jesus estava diante de Pilatos, o governador romano, que lhe perguntou: “Você é o rei dos judeus?”. Jesus respondeu: “É como você diz”.
12 To zin bibip kizin patoronŋana kan ziŋan zin peeze kan timaŋga mi tiŋgal sua pini. Mi ni ipekel kalŋan som.
12 No entanto, quando os principais sacerdotes e os líderes do povo fizeram acusações contra ele, Jesus permaneceu calado.
13 Tana Pilatus iso pini ta kembei: “Nu leŋ zin som? Zin timbel sua ŋgalŋana pu.”
13 Então Pilatos perguntou: “Você não ouve essas acusações que fazem contra você?”.
14 Mi sua ta tiŋgalŋgal pini na, Yesu ipekel sa som. Imaane men. Tabe Pilatus ikam ŋgar boozo.
14 Mas, para surpresa do governador, Jesus nada disse.
15 Lupŋana biibi tana iso iwedet, na gabana ki Rom ikamam mbulu ta kembei: Ni iwi zin iwal biibi pa zin wal ta timbotmbot lela ruumu sanaana leleene na. Beso lelen pa kizin tasa, to izemi ma iyooto sorok.
15 A cada ano, durante a festa da Páscoa, era costume do governador libertar um prisioneiro, qualquer um que a multidão escolhesse.
16 Mi indeeŋe mazwaana tina na, tomtom sananŋana ta, zaana Barabas, ni imbotmbot lela ruumu sanaana. Ni uruunu irao karkari lup.
16 Nesse ano, havia um prisioneiro, famoso por sua maldade, chamado Barrabás.
17 Tana iwal timar tilup zin, to Pilatus iwi zin. Iso: “Tomtom iŋgoi ta niom leleyom be aŋzemi ma ima. Barabas, som Yesu ta tipaati be Mesia na?”
17 Quando a multidão se reuniu diante de Pilatos naquela manhã, ele perguntou: “Quem vocês querem que eu solte: Barrabás ou Jesus, chamado Cristo?”.
18 Pa Pilatus, ni iute: Zin bibip kizin Yuda matan mburmbur pa Yesu, tanata tikami ma imar kini.
18 Pois ele sabia muito bem que os líderes religiosos judeus tinham prendido Jesus por inveja.
19 Pilatus imbutultul ise sua urpeŋana muriini ma imbotmbot, mi kusiini ikam sua ma imar. Iso: “Tomtom ndeeŋeŋana tina, mbuuli pepe. Pa mbeŋi nio aŋmiu pini, ta ikam ma koozi leleŋ ipata kat.”
19 Nesse momento, enquanto Pilatos estava sentado no tribunal, sua esposa lhe mandou o seguinte recado: “Deixe esse homem inocente em paz. Na noite passada, tive um sonho a respeito dele e fiquei muito perturbada”.
20 Mi zin bibip kizin patoronŋana kan ziŋan zin peeze kan tikuru zin iwal lelen, tana tiwi Pilatus be izem Barabas ma iyooto, mi ipun Yesu ma imeete.
20 Enquanto isso, os principais sacerdotes e os líderes do povo convenceram a multidão a pedir que Barrabás fosse solto e Jesus executado.
21 Tabe Pilatus iwi zin mini ma iso: “Wal ru ta timbotmbot i, niom leleyom be aŋzem asiŋ ma ima?” Mi zin tipekel kwoono ma tiso: “Barabas!”
21 Então o governador perguntou outra vez: “Qual dos dois vocês querem que eu lhes solte?”. A multidão gritou em resposta: “Barrabás!”.
22 To iwi zin mini ma iso: “Mi parei pa Yesu ta tipaati be Mesia na? Ko aŋkam parei pini?” Mi zin ta boozomen tikor kwon ma tiso: “Puni sala ke pambaaraŋana!”
22 Pilatos perguntou: “E o que farei com Jesus, chamado Cristo?”. “Crucifique-o!”, gritou a multidão.
23 Tabe Pilatus iwi zin mini. Iso: “Mi ni ikam so mbulu sananŋana i?” Mi zin kezen keke la pini ma tiso: “Puni sala ke pambaaraŋana!”
23 “Por quê?”, quis saber Pilatos. “Que crime ele cometeu?” Mas a multidão gritou ainda mais alto: “Crucifique-o!”.
24 To Pilatus ire kembei sua kini irao som, mi rimen to malmal isu. Tabe ikam yok sula mbooro ma iŋguuru namaana ila wal matan, mi iso pizin ta kembei: “Tomtom tiŋgi, sombe imeete, na nio leŋ uunu sa som. Ina niom uunu tiom.”
24 Pilatos viu que de nada adiantava insistir e que um tumulto se iniciava. Assim, mandou buscar uma bacia com água, lavou as mãos diante da multidão e disse: “Estou inocente do sangue deste homem. A responsabilidade é de vocês”.
25 Mi iwal biibi tilup kwon ma tiso: “Ambai. Siŋ kini ka kadoono ise tiam mi lutuyam bizin tomini!”
25 Todo o povo gritou em resposta: “Que nós e nossos descendentes sejamos responsabilizados pela morte dele!”.
26 Tona Pilatus izem Barabas ma iyooto. Mi Yesu na, ikami mi iuri ila zin malmal kan naman ma tibalisi, to tikami ma tila be tipuni sala ke pambaaraŋana.
26 Então Pilatos lhes soltou Barrabás. E, depois de mandar açoitar Jesus, entregou-o para ser crucificado.
27 To zin malmal kan ki Rom tikam Yesu ma tilela gabana ki Rom ruumu kini leleene. Mi tiboobo waen bizin pakan ma timar mi ziŋan tiliu Yesu.
27 Alguns dos soldados do governador levaram Jesus ao quartel e chamaram todo o regimento.
28 To tikinke mburu kini ma isu, mi tikam mburu siŋsiŋŋana mi tipiri sala ŋwaana.
28 Tiraram as roupas de Jesus e puseram nele um manto vermelho.
29 Mi tikam wooro matanmatanŋana, mi tital ma tiur sala uteene. Mi tiur teene ila namaana woono ma iwe kembei ta tete. To tiŋgun kumbun mbukuunu pini mi tipeŋeu i. Tiso: “Aa, king kizin Yuda, niam ampakuru!”
29 Teceram uma coroa de espinhos e a colocaram em sua cabeça. Em sua mão direita, puseram um caniço, como se fosse um cetro. Ajoelhavam-se diante dele e zombavam: “Salve, rei dos judeus!”.
30 To tipureskaali, mi tikam teene ma tirourou sala uteene.
30 Cuspiam nele, tomavam-lhe o caniço da mão e com ele batiam em sua cabeça.
31 Tipeŋeu i makiŋ, to tikinke mburu siŋsiŋŋana ma isu, mi tiur itunu mburu kini ila niini mini. To tikami ma tila be tipuni sala ke pambaaraŋana.
31 Quando se cansaram de zombar dele, tiraram o manto e o vestiram novamente com suas roupas. Então o levaram para ser crucificado.
32 Tiyooto pa ruumu ki gabana, mi tiwwa ma tila pa zaala na, tise ki tomtom ta ki Kairini. Zaana Simon. To zin malmal kan tiyasasaari be ikwaara ke pambaaraŋana ki Yesu.
32 No caminho, encontraram um homem chamado Simão, de Cirene, e os soldados o obrigaram a carregar a cruz.
33 Tila ma tipet lele ta zaana ‘Golgata’. (Golgata ka uunu ta kembei: ‘Lele ki tomtom uteene putuunu.’)
33 Então saíram para um lugar chamado Gólgota (que quer dizer “Lugar da Caveira”).
34 Tona tikam baen ma titooro raama koroŋ pakpakŋana be Yesu iwin. Mi ni itoombo ten na, leleene pa som.
34 Os soldados lhe deram para beber vinho misturado com fel, mas, quando Jesus o provou, recusou-se a beber.
35 To tipuni sala ke pambaaraŋana. Mi tikam mburu kini ma tisombe tiparrai pizin. Tana tikam mbulu ta be tire so tomtom tabe ikam so mburu i.
35 Depois de pregá-lo na cruz, os soldados tiraram sortes para dividir suas roupas.
36 Tirai mburu makiŋ, to mbulen isu ma timbotmbot, mi timboro i.
36 Então, sentaram-se em redor e montaram guarda.
37 Mi uunu kini ta imeete pa i na, tibeede ka sua sotaaraŋana ise koroŋ pakaana mi tipakap la ke pambaaraŋana kini. Imbot kor pa uteene. Sua sotaaraŋana ta kembei: “Iŋgi Yesu, king kizin Yuda.”
37 Acima de sua cabeça estava presa uma tabuleta com a acusação feita contra ele: “Este é Jesus, o Rei dos judeus”.
38 Mi tipun tomtom kuumbuŋan ru tomen ila ke pambaaraŋana. Ta imbot la ki namaana woono, mi toro imbot ila ki ŋas.
38 Dois criminosos foram crucificados com ele, um à sua direita e outro à sua esquerda.
39 Zin wal ta tilala ma timarmar mi tire sala pini na, uten suksuk sala pini, mi tigibgiibi sua repiiliŋana pini ma tiso:
39 O povo que passava por ali gritava insultos e sacudia a cabeça, em zombaria:
40 “Ywee, kam kosa kusa tau. Nu sombe reege Urum Merere ma isu lene, to pamender mini pa aigule tel tau! Mburom so kamke itum kek! Sombe nu Anutu Lutuunu ŋonoono, na su pa ke pambaaraŋana ku tina.”
40 “Você disse que destruiria o templo e o reconstruiria em três dias. Pois bem, se é o Filho de Deus, salve a si mesmo e desça da cruz!”.
41 Mi zin bibip kizin patoronŋana kan ziŋan zin ŋgarŋan ki tutu mi zin peeze kan tomini tirepiili i ma tiso:
41 Os principais sacerdotes, os mestres da lei e os líderes do povo também zombavam de Jesus.
42 “Ni imbot be iuluulu zin wal pakan. Mi parei ta irao be iuulu itunu som? Tomtom tiŋgi iso ni king kizin Israel. Ambai. Kozo tombot mi tere i ten. Sombe izem ke pambaaraŋana ma isu, nako tuurla kini.
42 “Salvou os outros, mas não pode salvar a si mesmo!”, diziam. “Quer dizer que ele é o rei de Israel? Que desça da cruz agora mesmo e creremos nele!
43 Mi iso ni Anutu Lutuunu, mi iurla kat kini. Tana tombot mi tere ten. Ko Anutu leleene pini, mi ikamke i ma isu, som som?”
43 Ele confiou em Deus, então que Deus o salve agora, se quiser. Pois ele disse: ‘Eu sou o Filho de Deus’.”
44 Mi tomtom kuumbuŋan ru ta tipun zin raami na, ziru tomini tipasomi, mi tiso sua raraate men.
44 Até os criminosos que tinham sido crucificados com ele o insultavam da mesma forma.
45 Zoŋ mataana ikam kembei aigule palakuutu, to zoŋ mataana imeete mi zugut biibi izuk toono tana ma imap ma imbot irao zoŋ mataana ikam tel.
45 Ao meio-dia, desceu sobre toda a terra uma escuridão que durou três horas.
46 To Yesu iboobo ma kalŋaana biibi. Iso: “Eli, Eli lama sabaktani?” Sua tina ka uunu ta kembei:
46 Por volta das três da tarde, Jesus clamou em alta voz: “ Eli, Eli, lamá sabactâni ?”, que quer dizer: “Meu Deus, meu Deus, por que me abandonaste?”.
47 Tomtom pakan ta timbotmbot kolouŋana na, tileŋ sua kini tana, to tiso: “Aa, keleŋ. Iŋga iboobo Anutu kwoono Ilia.”
47 Alguns dos que estavam ali pensaram que ele chamava o profeta Elias.
48 To tomtom kizin ta, ni iloondo ma ila ikam koroŋ ta izenzen yok na, ma itizik sula baen pakpakŋana, mi ipo la ke molo. To isara sala ki Yesu be isemsem.
48 Um deles correu, ensopou uma esponja com vinagre e a ergueu num caniço para que ele bebesse.
49 Mi tomtom pakan tiso: “Tombot mi tere i ten. Ko Ilia imar ma ikamke i ma iŋgi.”
49 Os outros, porém, disseram: “Esperem! Vamos ver se Elias vem salvá-lo”.
50 To Yesu iyak ma kalŋaana biibi, mi izem itunu mi imeete.
50 Então Jesus clamou em alta voz novamente e entregou seu espírito.
51 Indeeŋe tana, kawaala biibi ta imbot lela Urum Merere leleene na, rek sala kor mi tuŋ sula meleebe. Mi yeŋyeeŋge biibi itok toono ma pat bibip timapalpaala.
51 Naquele momento, a cortina do santuário do templo se rasgou em duas partes, de cima até embaixo. A terra estremeceu, rochas se partiram
52 Mi Anutu wal kini potomŋan boozomen ta timeete ma tila kek na, naala kwon ikaaga, mi burup ma timaŋga mi matan iyaara mini.
52 e sepulturas se abriram. Muitos do povo santo que haviam morrido ressuscitaram.
53 Mi tizem naala kizin, mi tila tiwwa ma indeeŋe ta Yesu imaŋga mini pa naala, to tilela kar biibi Yerusalem, mi tomtom boozo tire zin.
53 Saíram do cemitério depois da ressurreição de Jesus, entraram na cidade santa de Jerusalém e apareceram a muita gente.
54 Beso zin malmal kan ziŋan biibi kizin ta timborro Yesu na, tire yeŋyeeŋge tana mi mbulu boozomen ta iwedet, na timoto kan mi tiso: “Ŋonoono kat, tomtom ti, ni Anutu Lutuunu.”
54 O oficial romano e os outros soldados que vigiavam Jesus ficaram aterrorizados com o terremoto e com tudo que havia acontecido, e disseram: “Este homem era verdadeiramente o Filho de Deus!”.
55 Mi zin moori pakan ta ziŋan Yesu timbot Galilea mi timar, mi timbesmbeeze pini na, zin timbot molo mi tire lala pini.
55 Muitas mulheres que tinham vindo da Galileia com Jesus para servi-lo olhavam de longe.
56 Zin moori tina, kizin ru zan ta Maria, ta ki kar Magdala, mi Maria toro ta Yosep ma Yems nan i. Mi Zebedi kusiini igaaba zin tomini.
56 Entre elas estavam Maria Madalena, Maria, mãe de Tiago e José, e a mãe dos filhos de Zebedeu.
57 — ausente —
57 Ao entardecer, José, um homem rico de Arimateia que tinha se tornado seguidor de Jesus,
58 — ausente —
58 foi a Pilatos e pediu o corpo de Jesus. Pilatos ordenou que lhe entregassem o corpo.
59 Tona Yosep ikami ma izuki pa kawaala ŋgeezeŋana,
59 José tomou o corpo e o envolveu num lençol limpo, feito de linho,
60 mi iuri lela naala kini popoŋana ta tiurpe lela raŋ sumbuunu na. To ipatimbil pat biibi ta ma ila isekaala naala kwoono pa. Iposop uraata makiŋ, to izem naala tana mi ila.
60 e o colocou num túmulo novo, de sua propriedade, escavado na rocha. Então rolou uma grande pedra na entrada do túmulo e foi embora.
61 Mi Maria ta Magdala i ziru Maria toro, timbutultul ma timbotmbot, mi tire lala pa naala.
61 Maria Madalena e a outra Maria estavam ali, sentadas em frente ao túmulo.
62 Aigule tabe tiparaŋraŋ koroŋ pa aigule potomŋana na imap, to aigule potomŋana ipet. To zin bibip kizin patoronŋana kan ziŋan zin tutu kan tila ki Pilatus mi tiso pini. Tiso:
62 No dia seguinte, no sábado, os principais sacerdotes e os fariseus foram a Pilatos
63 “Biibi, niam motoyam iŋgalŋgal sua ki tomtom pakaamŋana tana. Indeeŋe ni imbot mataana iyaryaara men na, iso ta kembei: ‘Nio ko aŋmeete, mi so koŋ mbeŋ iwe tel pa, to aŋmaŋga mini.’
63 e disseram: “Senhor, lembramos que, quando ainda vivia, aquele mentiroso disse: ‘Depois de três dias ressuscitarei’.
64 Tana ur sua pizin menderŋan ku be timenderkaala naala kini mi timboro kat ma irao ka mbeŋ tel imap. Kokena naŋgaŋ kini tila tikem putuunu ma tila tiur la lele toro, mi tipakaam ma tiso Anutu ipei i ma burup ma imaŋga mini. To pakaamŋana kizin tana ko ilip pa pakaamŋana mataana kana.”
64 Por isso, pedimos que lacre o túmulo até o terceiro dia. Isso impedirá que seus discípulos roubem o corpo e depois digam a todos que ele ressuscitou. Se isso acontecer, estaremos em pior situação que antes”.
65 Tana Pilatus iso pizin ta kembei: “Zin menderŋan timbotmbot a. Mi niom ituyom kala mi kuur zin be timenderkaala naala kwoono mi matan pa.”
65 Pilatos respondeu: “Levem soldados e guardem o túmulo como acharem melhor”.
66 Tana tizem Pilatus, mi tila ma tipokaala naala kwoono ma tuŋ kat, mi tiur zin menderŋan be timboro.
66 Então eles lacraram o túmulo e puseram guardas para protegê-lo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Mateus 27, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.