Lucas 6
Ley saa ni nacoo Jesucristu (MITNT) vs NVI
1 Daaní, iin quìvì descansu nì yàha Jesús mahì iin itu. Te nì quesaha nècuàchì dacuahá‑yá sáhnù‑nè sìcàyòcó trigu mà, te dacóyo‑ne nùnìá ini ndahà‑né, te saxí‑néà.
1 Certo sábado, enquanto Jesus passava pelas lavouras de cereal, seus discípulos começaram a colher e a debulhar espigas com as mãos, comendo os grãos.
2 Doco nì cacachi nècuàchì fariseu xì‑yá:
2 Alguns fariseus perguntaram: "Por que vocês estão fazendo o que não é permitido no sábado? "
3 Dandu nì naxiconihí Jesús nùù‑né, cachí‑yà:
3 Jesus lhes respondeu: "Vocês nunca leram o que fez Davi, quando ele e seus companheiros estavam com fome?
4 Ndè ini veheñùhu xi Dios nì quìhvi‑ne, nì tnii‑ne dìtà vídì ìì iá nùù Dios, te nì xixi‑neà, dècuèndè compañeru‑nè nì sàha stná‑nè, mate còò permisu cuxi‑nda dìtà mà, cuisì dùtù xixi xi ñà‑yùcán.
4 Ele entrou na casa de Deus e, tomando os pães da Presença, comeu o que apenas aos sacerdotes era permitido comer, e os deu também aos seus companheiros".
5 Te nì cachi stná‑yà xì‑né:
5 E então lhes disse: "O Filho do homem é Senhor do sábado".
6 Daaní, inga quìvì descansu nì quìhvi‑ya ini veheñùhu, te nì dàcuàhá‑yá nèhivì; te yucán iá stná iin tiàa sànì ìchì ndahà cuàhá‑xi.
6 Noutro sábado, ele entrou na sinagoga e começou a ensinar; estava ali um homem cuja mão direita era atrofiada.
7 Te yucán xíndoo stná nècuàchì fariseu xì stná nècuàchì ley xi veheñùhu, xínàní‑nè mii‑yá, a cuáhàn‑yà dandúvàha‑ya tiàa ma, mate quìvì descansu nduá, vàchi nú ducán, dandu nìhì ndèè‑né daquée cuàchi‑ne dìquì‑yá cahan‑né.
7 Os fariseus e os mestres da lei estavam procurando um motivo para acusar Jesus; por isso o observavam atentamente, para ver se ele iria curá-lo no sábado.
8 Doco mii‑yá, ináhá‑yâ nansa nacání ini‑nè. Ñàyùcàndùá, nì cachi‑yà xì tiàa nì ìchì iin ndahà‑xìmà:
8 Mas Jesus sabia o que eles estavam pensando e disse ao homem da mão atrofiada: "Levante-se e venha para o meio". Ele se levantou e foi.
9 Dandu nì cachi Jesús xì nsidaa‑né:
9 Jesus lhes disse: "Eu lhes pergunto: o que é permitido fazer no sábado: o bem ou o mal, salvar a vida ou destruí-la? "
10 Dandu nì xiconúù‑yá nùù nsidaa‑né, te nì cachi‑yà xì tiàa ma:
10 Então, olhou para todos os que estavam à sua volta e disse ao homem: "Estenda a mão". Ele a estendeu, e ela foi restaurada.
11 Dandu nècuàchì nì xitnùhu yucán, yáha ga nì caxidà ini‑nè, te nì candatnuhu‑né índù modo cadi‑nè nùù Jesús.
11 Mas eles ficaram furiosos e começaram a discutir entre si o que poderiam fazer contra Jesus.
12 Daaní, quìvì yucán nì quecuaán‑yá cuàhàn‑yà yucù, te niùyacà nì ìa‑ya yucán cáhàn‑yà xì Dios.
12 Num daqueles dias, Jesus saiu para o monte a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Na ní tùinuù nì cana‑ya nèhivì dacuahá‑yá, te nì nacàxin‑ya ùxìn ùì‑nè; nècuàchì apóstol cucumi chuun nùù‑yá cunduu‑ne nì cachi‑yà xì‑né.
13 Ao amanhecer, chamou seus discípulos e escolheu doze deles, a quem também designou como apóstolos:
14 Iin nècuàchìmà nani Simón, doco Pedro nì dàcúnání‑yânè; daaní, inga‑nè nani Andrés, divi ñani Pedro; te iá stná Jacobo, xì Juan, xì Felipe, xì Bartolomé,
14 Simão, a quem deu o nome de Pedro; seu irmão André; Tiago; João; Filipe; Bartolomeu;
15 xì Mateo, xì Tomás, xì Jacobo nduú dèhe Alfeo, xì stná inga Simón. El Celador cachí stná‑nè xì Simón mà.
15 Mateus; Tomé; Tiago, filho de Alfeu; Simão, chamado zelote;
16 Daaní, iá stná ñani Jacobo nani Judas, xì stná Judas Iscariote, divi tiàa icúmí cahin xì‑yá.
16 Judas, filho de Tiago; e Judas Iscariotes, que veio a ser o traidor.
17 Daaní, nì nuu‑ya dècuèndè iin xaan ndé chicá ndàà, te nì nataca nsidaa nècuàchì dacuahá‑yá nùù‑yá, mii‑né xì cuàhà gá stná nèhivì, xínduu‑ne nèhivì ladu Judea, xì nèhivì ñuu Jerusalén, xì nèhivì ñuu Tiro xì ñuu Sidón ndoó yuhù mar. Pues nsidaa nèhivì mà, nì casaà‑nè yucán, cuní‑nè cunini‑ne càhàn‑yà, te cuní stná‑nè nduvàha nècuàchì cuhí xi‑ne.
17 Jesus desceu com eles e parou num lugar plano. Estava ali muitos dos seus discípulos e imensa multidão procedente de toda a Judéia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom;
18 Stná nèhivì xíndoho quidá ñà‑malu, nì canduvàha stná nsidaa‑né nì quida‑ya.
18 que vieram para ouvi-lo e serem curadas de suas doenças. Os que eram perturbados por espíritos imundos ficaram curados,
19 Te nsidaa nèhivì cuáhà mà, cuní‑nè dùcùn ndahà‑né ìcà‑yá, te nduvàha‑ne, vàchi fuerte iá milagru xi‑ya, vàtùni dandúvàha nsihi‑yanè.
19 e todos procuravam tocar nele, porque dele saía poder que curava a todos.
20 Daaní, nì indehè‑yá nsidaa nèhivì xínchicùn xì‑yá ndoó yucán, te nì cachi‑yà:
20 Olhando para os seus discípulos, ele disse: "Bem-aventurados vocês os pobres, pois a vocês pertence o Reino de Deus.
21 ’Nansicáhán mii‑nsiá nècuàchì xíhì doco vichi, vàchi icúmí‑nsiâ sàà‑nsià ndenuu ini‑nsià.
21 Bem-aventurados vocês, que agora têm fome, pois serão satisfeitos. Bem-aventurados vocês, que agora choram, pois haverão de rir.
22 ’Nansicáhán stná‑nsià na cahíchì ini nèhivì‑nsiá, te nacóó dahuun‑ne mii‑nsiá, te ò cánàhá‑nè daquée cuàchi‑ne dìquì‑nsiá sàhà yùhù ana nduú Tnaha Nèhivì Ñuhìví.
22 Bem-aventurados serão vocês, quando os odiarem, expulsarem e insultarem, e eliminarem o nome de vocês, como sendo mau, por causa do Filho do homem.
23 Quìvì cuu xi‑nsiá ducán, dandu contentu ni cúndóó‑nsiá, te cudiì ini‑nsià, vàchi iin ñà‑vàha cahnú cucumi‑nsiá ndè gloria. Te nú quidá quini nèhivì xì‑nsiá vichi, dandu nsinuu inì‑nsia ñà‑divi ducán nìsa quida stná xìì‑né xì nècuàchì nìsa cahàn cuenta xi Dios sànaha.
23 "Regozijem-se nesse dia e saltem de alegria, porque grande é a recompensa de vocês no céu. Pois assim os antepassados deles trataram os profetas.
24 ’Doco mii‑nsiá nècuàchì cuìcà, ¡ndahví‑nsià! vàchi mate iin vida vàha icúmí‑nsiâ vichi, doco después mà níhì gá‑nsià ni‑iñàha.
24 "Mas ai de vocês, os ricos, pois já receberam sua consolação.
25 ’Te ¡ndahví stná mii‑nsiá nècuàchì xixí tnaha guá vichi! vàchi icúmí sàà iin quìvì tnaha inì‑nsia. Te mii‑nsiá nècuàchì cudíì guá inì‑xi sàhà vida‑xi vichi, icúmí‑nsiâ cundoo‑nsia tnùnsí ini, te cuhuun ga inì‑nsia.
25 Ai de vocês, que agora têm fartura, porque passarão fome. Ai de vocês, que agora riem, pois haverão de se lamentar e chorar.
26 ’Te ¡ndahví stná mii‑nsiá nú ndeníhí vàha nsidanicuú nèhivì mii‑nsiá! vàchi divi ducán nìsa quida stná yohòtéhè nèhivì vichi, nìsa ndenihi vàha stná nsidaa‑né tètnùhù cachí cáhàn cuenta xi Dios.
26 Ai de vocês, quando todos falarem bem de vocês, pois assim os antepassados deles trataram os falsos profetas".
27 ’Yùhù cachíˋ xì nsidaa mii‑nsiá nècuàchì iníní vichi, xiñuhu‑ñá cuu inì‑nsia sàhà nèhivì xiní ùhì xì‑nsiá, te obra vàha quida stná‑nsià sàhà ana cahíchì ini xì‑nsiá.
27 "Mas eu digo a vocês que estão me ouvindo: Amem os seus inimigos, façam o bem aos que os odeiam,
28 Te càhàn viì stná‑nsià xì nèhivì xícàn chìhán dìquì‑nsiá; te càcàn tàhvì stná‑nsià nùù Dios sàhà nèhivì quidá quini xi‑nsiá.
28 abençoem os que os amaldiçoam, orem por aqueles que os maltratam.
29 Te nú ni caní iin tiàa iin ladu nùù‑nsiá, dandu danácuícó stná‑nsià inga ladu nùù‑nsiá; te nú candiáá iin tiàa sacú ndixí‑nsiá, te cuní stná‑te candiaa‑tè dùhnù‑nsiá, dandu màsà cuídáhán‑nsiâñà nùù‑té.
29 Se alguém lhe bater numa face, ofereça-lhe também a outra. Se alguém lhe tirar a capa, não o impeça de tirar-lhe a túnica.
30 Nsidaa ana xícàn iñàha nùù‑nsiá, cuàha‑nsia nècuàchìmà, te nú ni cándiáá‑né iñàha xi‑nsia, màsà nándácàn gà‑nsiañà.
30 Dê a todo o que lhe pedir, e se alguém tirar o que pertence a você, não lhe exija que o devolva.
31 Nacua cuní mii‑nsiá quida nèhivì xì‑nsiá, divi ducán xiñuhu quida stná mii‑nsiá xì‑né.
31 Como vocês querem que os outros lhes façam, façam também vocês a eles.
32 ’Vàchi nú cuisì nèhivì cuú inì‑xi sàhà‑ndà cuú stná ini‑ndà sàhà‑xí, dandu mà cuáha Dios premiu sàhájàn, vàchi ducán quidá stná ndéni nèhivì cuáchi nì cui, cuú ini‑nè sàhà nècuàchì cuú inì‑xi sàhà mii‑né.
32 "Que mérito vocês terão, se amarem aos que os amam? Até os ‘pecadores’ amam aos que os amam.
33 Te nú cuisì quida‑nda obra xì nèhivì quidá stná obra xì‑ndà, dandu mà cuáha Dios premiu sàhájàn, vàchi divi ducán xíquida stná ndéni nècuàchì cuáchi nì cui.
33 E que mérito terão, se fizerem o bem àqueles que são bons para com vocês? Até os ‘pecadores’ agem assim.
34 Te nú cuisì sáha too‑nda dìhùn nùù nèhivì ndiatu‑nda danáà xì nùù‑ndà, dandu mà cuáha Dios premiu sàhájàn, vachi ndè stná nèhivì cuáchi, ducán xíquida stná‑nè, sáha toó stnahá stná‑nè dìhùn, te naquíhín tú‑néà.
34 E que mérito terão, se emprestarem a pessoas de quem esperam devolução? Até os ‘pecadores’ emprestam a ‘pecadores’, esperando receber devolução integral.
35 Ñàyùcàndùá, (cachíˋ xì‑nsiá), xiñuhu‑ñá cuu ini‑nsià sàhà nèhivì xiní ùhì xì‑nsiá, te quida stná‑nsià obra xì‑né, te cuàha toó stná‑nsiànè iñàha, te màsà cúníhnú ini‑nsià naquihin‑nsia dìhùn mà, dandu cahnú coo premiu xi‑nsia, te cunduu ndisa‑nsia dèhe Yua‑nda Dios iá dìquì‑xí ansivi, vàchi mii‑yá, quidá stná‑yà favor xì nèhivì mà túha naquimanì xì‑yá, xì stná nèhivì malu.
35 Amem, porém, os seus inimigos, façam-lhes o bem e emprestem a eles, sem esperar receber nada de volta. Então, a recompensa que terão será grande e vocês serão filhos do Altíssimo, porque ele é bondoso para com os ingratos e maus.
36 Ñàyùcàndùá, nacua cuhí ini Yuandiaha‑nsiá nsidaa nèhivì, divi ducán ndiá ìcà stná mii‑nsiá quida‑nsia, cuhi stná ini‑nsià nsidaa nèhivì.
36 Sejam misericordiosos, assim como o Pai de vocês é misericordioso".
37 ’Màsà dácuídâ cuàchi tnahá‑nsiá, dandú mà dácuídâ cuàchi stná Dios mii‑nsiá. Màsà dáquêe cuàchi stnahá‑nsiá dìquì‑nsiá, dandu mà dáquêe cuàchi stná Dios dìquì mii‑nsiá. Te cuicahnú stnahá stná ini‑nsià sàhà‑nsiá, dandu cuicahnú stná ini mii‑yá sàhà‑nsiá.
37 "Não julguem, e vocês não serão julgados. Não condenem, e não serão condenados. Perdoem, e serão perdoados.
38 ’Nú dacútâhvì stnahá‑nsiá iñàha, dandu icúmí stná‑nsià nìhìtáhvì‑nsiá (nùù mii‑yá), te ñà‑ndùá cuàha‑yansià cundua na ian xiin‑nda nùnì, te itácùha viì medida mà, ndè quidíníhní‑teá ñà‑quèe tnua, te sádi vàha‑tèá, dècuèndè chiyódo gá stná‑teá nùù‑ndà. Pues, ducán iá stná na níhìtáhvì‑nsiá nùù mii‑yá. Vàchi divi vara chitácùhá‑nsià icúmí stná‑nsià nacuitacùhá‑nsià.
38 Dêem, e lhes será dado: uma boa medida, calcada, sacudida e transbordante será dada a vocês. Pois a medida que usarem, também será usada para medir vocês".
39 Dandu nì nacani‑ya xì‑né iin ejemplu, te dohó nì cachi‑yà:
39 Jesus fez também a seguinte comparação: "Pode um cego guiar outro cego? Não cairão os dois no buraco?
40 ’Cunaha‑nsiá, ni‑iin tiàa làcà dàcuàhá nùù iin maestru, màdìá chicá ndiaá‑nè nùù maestru xi‑ne mà. Còó. Doco nú sànì nsihi nì cutùha vàha‑ne, dandísá, nahi maestru‑mà cunduu stná‑nè.
40 O discípulo não está acima do seu mestre, mas todo aquele que for bem preparado será como o seu mestre.
41 ’Màsà (cuítnùhu tnahá‑nsiá), vàchi nú jaan, dandu queámà na ian nandúcú iin tiàa iin xèhè tii inácáá nduchìnúù ñanìtnaha‑ne. Doco ini nduchìnúù mii‑né inácáá stná iin ñà‑chicá cahnú na iin sì‑ndùhú yutnù, te có‑quìhín casu‑nè.
41 "Por que você repara no cisco que está no olho do seu irmão e não se dá conta da viga que está em seu próprio olho?
42 Màsà (cuítnùhu tnahá‑nsiá, cachíˋ), vàchi ducán queámà na ian cachí iin‑nsia xì iin ñanìtnaha‑nsia: “Nacoo‑ní yùhù taví xèhè tii inácáá dacúcuíín nduchìnúù‑ní”. Doco nècuàchì cachí ducán, dananí uun‑ne ndiaá ndisa‑ne, vàchi inácáá stná iin ñà‑càhnú nduchìnúù mii‑né, te có‑quìhín casu‑nè. Dihna xiñuhu tavà‑né ñà‑jaàn nùù mii‑né, dandu vàtùni cutùi viì nùù‑né ñà‑tavà‑né xèhè tii inácáá nduchìnúù ñanìtnaha‑nemà.
42 Como você pode dizer ao seu irmão: ‘Irmão, deixe-me tirar o cisco do seu olho’, se você mesmo não consegue ver a viga que está em seu próprio olho? Hipócrita, tire primeiro a viga do seu olho, e então você verá claramente para tirar o cisco do olho do seu irmão".
43 ’Nú iá vàha iin yutnù fruta, mà cuáha‑nù fruta chicuéhè. Te iin yutnù iá cuèhè‑xi, mà cuáha stná‑nu fruta vàha.
43 "Nenhuma árvore boa dá fruto ruim, nenhuma árvore ruim dá fruto bom.
44 Vàchi sàhà fruta‑numa cundáà ini‑ndà, a yútnu vàha nduú‑nu, ò á coó. Na iin yutnù ìñù, de por sí, có‑càná sì‑higu nùù‑nú. Stná sì‑uva, mà cuídá‑ndá quisì mà nùù iin nducu yòhò ìñù.
44 Toda árvore é reconhecida por seus frutos. Ninguém colhe figos de espinheiros, nem uvas de ervas daninhas.
45 (Te ducán iá stná xì mii‑nsiá.) Iin nècuàchì vàha, cuàhà ñà‑vàha ñuhú ini anima‑nè; te ñàyùcàndùá, divi palabra vàha ma nduá cachí‑nè. Doco iin nècuàchì malu, cuàhà ñà‑chìcuéhè ñuhú ini anima‑nè, ñàyùcàndùá ñà‑chìcuéhè nduá cachí stná‑nè. Vàchi ñà‑ñùhú chitu ini anima‑ndà, divi nduá cáhàn‑ndà sàhà‑xí.
45 O homem bom tira coisas boas do bom tesouro que está em seu coração, e o homem mau tira coisas más do mal que está em seu coração, porque a sua boca fala do que está cheio o coração".
46 ’Mii‑nsiá, “Stoho‑nsì Señor” cachí‑nsià xìˊ, doco ¿índù chuun có‑càhvì‑nsiá ñà‑ndùá cachíˋ xì‑nsiá?
46 "Por que vocês me chamam ‘Senhor, Senhor’ e não fazem o que eu digo?
47 — ausente —
47 Eu lhes mostrarei a que se compara aquele que vem a mim, ouve as minhas palavras e as pratica.
48 — ausente —
48 É como um homem que, ao construir uma casa, cavou fundo e colocou os alicerces na rocha. Quando veio a inundação, a torrente deu contra aquela casa, mas não a conseguiu abalar, porque estava bem construída.
49 ’Doco nèhivì iníní uun xi ñà‑ndùá cachíˋ, te có‑quìhín casu‑nè sàhà‑ñá, ducán cuu stná xì‑né na ian nì quida inga tiàa, nì quidayucun‑nè vehe‑ne nùù ñuhù ùún, còò cimientu xan. Dandu nì xìnu stná tèñuhu nì dùcùn‑te ndè ìcà vehe ma, te vichi vichi nì ndua ìá; nì chàhmà dahuan ―nì cachi Jesús.
49 Mas aquele que ouve as minhas palavras e não as pratica, é como um homem que construiu uma casa sobre o chão, sem alicerces. No momento em que a torrente deu contra aquela casa, ela caiu, e a sua destruição foi completa".
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.