Atos 19
Testamento jaa maa jitoho-yo Jesucristo (MIGNT) vs NTLH
1 Te nini kándee Apolos ini̱ ñuu̱ Corinto, te ni̱ ja̱'a Pablo va̱i‑de ñuu̱ ichi nínu‑ga̱, te ni̱ nchaa̱‑de ñuu̱ Éfeso. Te yúan ni̱ jini̱‑de nuu̱ sáva ña̱yɨvɨ káskuá'a.
1 Enquanto Apolo estava na cidade de Corinto, Paulo viajou pelo interior da província da Ásia e chegou a Éfeso. Ali encontrou alguns cristãos
2 Te ni̱ jika̱ tu̱'ún‑de‑i: A ni̱ kani'i̱n‑ro̱ Espíritu Santo ja̱ ní ka̱kandíja‑ró xí té chá'a̱n‑ga̱, áchí‑de. Te máá‑i, ni̱ kaka'a̱n‑i jíín Pablo: Té kuni tu̱'un‑ga̱‑ná ja̱ íó Espíritu Santo, áchí‑i.
2 e perguntou: — Quando vocês creram, vocês receberam o Espírito Santo? Eles responderam: — Nós nem mesmo sabíamos que existe o Espírito Santo.
3 Yúan‑na te ni̱ kachi̱ Pablo: Na̱ sɨkɨ̱ ní ka̱janducha‑ro núsáá, áchí‑de. Te ni̱ kaka'a̱n‑i: Sɨkɨ̱ tú'un ni̱ skuánducha Juan, áchí‑i.
3 — Então que tipo de batismo vocês receberam? — perguntou Paulo. — O batismo de João Batista! — responderam.
4 Te ni̱ ka'a̱n Pablo: Ni̱ skuánducha Juan jíín tú'un ja̱ ná nákani ini̱‑i, te áchí‑de jíín ñáyɨvɨ já ná kándíja‑i nuu̱ I'a̱ va̱i ichi yatá‑dé, kúu Cristo Jesús. Achí‑de.
4 Então Paulo disse: — João batizava aqueles que se arrependiam dos seus pecados. E também dizia ao povo de Israel que eles deviam crer naquele que havia de vir depois dele, isto é, em Jesus.
5 Te nuu̱ ní ka̱jini so̱'o‑i tu̱'un yá'a, te ni̱ ka̱janducha‑ní‑i jíín sɨ́'vɨ́ máá Jíto'o̱‑yo̱ Jesús.
5 Depois de ouvirem isso, aqueles homens foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Te Pablo, ni̱ chaa‑de nda'a‑dé sɨkɨ̱‑í. Te ni̱ chaa̱‑ni Espíritu Santo sɨkɨ̱‑í jíná'an‑i. Te ni̱ kaka'a̱n‑i sɨ́ɨn sɨ́ɨn yu'u. Te ni̱ ka̱jani‑i tu̱'un‑ya̱.
6 Aí Paulo pôs as mãos sobre eles, e o Espírito Santo veio sobre eles. Então começaram a falar em línguas estranhas e a anunciar também a mensagem de Deus.
7 Te ni̱ i̱o nátu̱'un uxi̱ uu̱ tá'a̱n‑i.
7 Esses homens eram mais ou menos doze.
8 Te ni̱ kɨ̱vɨ Pablo ini̱ ve̱'e sinagoga. Te ni̱ chundéé iní‑de, ni̱ ka'a̱n vatu̱ máá‑de nuu̱ uní yoo̱, ndátu̱'ún‑de te skándíja‑de ña̱yɨvɨ sɨkɨ́ ñúu̱ nuu̱ tá'ú Dios tiñu.
8 Durante três meses Paulo foi à sinagoga e falou com coragem ao povo. Ele conversava com eles e tentava convencê-los a respeito do Reino de Deus .
9 Yúan‑na te sava‑i, ni̱ ka̱kujá'a̱ ini̱‑i te tú ní kákandíja‑i. Te ni kaka'a̱n ndɨva̱'a‑i sɨkɨ̱ íchi Dios nuu̱ táká ña̱yɨvɨ kánataka̱. Te ni̱ kuxio‑ni Pablo núu̱ ñáyɨvɨ‑ún. Te kája'a̱n cha̱a káskuá'a‑ún jíín‑de. Te ndɨta'a̱n kɨvɨ̱ ní ndatu̱'ún‑de jíín cháa‑ún ini̱ escuela ɨɨn cha̱a nání Tiranno.
9 Mas alguns eram teimosos, não acreditavam e, em frente de todos, ainda falavam mal do Caminho do Senhor . Então Paulo abandonou a sinagoga, levando os cristãos consigo, e começou a falar diariamente na escola de um homem chamado Tirano.
10 Te uu̱ kuia̱ ni̱ sá'a‑de súan. Te ta̱ká ña̱yɨvɨ káxiu̱kú ñúu̱ Asia, kúu ña̱yɨvɨ judío te kúu ña̱yɨvɨ ñuu̱ Grecia, ni̱ ka̱jini so̱'o‑i tu̱'un máá Jíto'o̱‑yo̱ Jesús.
10 Ele fez isso durante dois anos, até que todos os moradores da província da Ásia, tanto os judeus como os não judeus, ouviram a mensagem do Senhor.
11 Te ni̱ sá'a Dios tɨnɨ̱ tiñu ñá'nu xaa̱n jíín ndá'a Pablo.
11 Deus fazia milagres extraordinários por meio de Paulo,
12 Te ni̱ ka̱kinchaka pañito‑de xí sá'ma‑dé nuu̱ ñáyɨvɨ káku'u̱. Te ni̱ ka̱xndée sɨkɨ̱‑í. Te ni̱ kandu̱va̱'a‑ni‑i kue'e̱ káta'a̱n‑i. Te tachi̱ kíni, ni̱ ka̱kenda ini̱‑i kája'a̱n.
12 tanto que as pessoas pegavam lenços e aventais que ele usava e os levavam para os doentes tocarem. E, quando estes tocavam neles, ficavam curados; e de outras pessoas saíam os espíritos maus.
13 Te sava cha̱a judio, ni̱ ka̱jika kuu‑de káskúnu‑de tachi̱ kíni. Te kákuni̱‑de kuatíñu‑de sɨ́'vɨ́ máá Jíto'o̱‑yo̱ Jesús ja̱ kíñi'in‑de tachi̱ kíni iní ña̱yɨvɨ. Te súan ni̱ kaka'a̱n‑de: Ká'a̱n ni̱'in‑ri̱ jíín‑ró jíín sɨ́'vɨ́ Jesús ja̱ jáni Pablo tu̱'un‑ya̱, áchí‑de.
13 Alguns judeus que andavam de um lugar para outro, expulsando espíritos maus, quiseram usar também o nome do Senhor Jesus para expulsar os espíritos maus, dizendo a eles: — Pelo poder do nome de Jesus, o mesmo que Paulo anuncia, eu mando que vocês saiam!
14 Te ɨɨn cha̱a judío nání‑de Esceva, kúu‑de sutu̱ ñá'nu, te ni̱ i̱o usia̱ se̱'e yíí‑de ja̱ kásá'a tiñu yá'a.
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de um judeu chamado Ceva, que era Grande Sacerdote .
15 Ko ni̱ ka'a̱n‑ni tachi̱ kíni‑ún: A jiní‑ri̱ máá Jesús. Te suni a jiní‑ri̱ Pablo. Ko róó, ndé cha̱a kákuu‑ró. Achí jíín‑de.
15 Mas certa vez um espírito mau disse a eles: — Eu conheço Jesus e sei quem é Paulo. Mas vocês, quem são?
16 Te cha̱a tá'a̱n tachi̱ kíni‑ún, ni̱ kundéé‑de, ni̱ ke̱ndava‑de sɨkɨ̱ usiá cha̱a‑ún. Te ni̱ ka̱jinu víchí lɨ́ɨ‑dé ni̱ kenda koyo‑de ini̱ ve̱'e‑ún chi ni̱ katuji̱‑dé.
16 Então o homem que estava dominado pelo espírito mau os atacou e bateu neles com tanta violência, que eles fugiram daquela casa feridos e com as roupas rasgadas.
17 Te tu̱'un yá'a ni̱ jicha̱ kua'a̱n nɨ́ɨ́ núu̱ ñáyɨvɨ káxiu̱kú iní ñuu̱ Éfeso, kúu ña̱yɨvɨ judío jíín ñáyɨvɨ ñúu̱ Grecia, ni̱ ka̱jini tu̱'un‑i. Te ni̱ kayu̱'ú xaa̱n‑í. Te ni̱ ka̱nakana jaa‑i máá Jíto'o̱‑yo̱ Jesús jíín sɨ́'vɨ́‑yá.
17 E todos os que moravam em Éfeso, judeus e não judeus, souberam disso. Eles ficaram com muito medo, e o nome do Senhor Jesus se tornou mais respeitado ainda.
18 Te kua'a̱ ñáyɨvɨ já ní ka̱kandíja, ni̱ ja̱koyo‑i nuu̱ Pablo, ni̱ ka̱nakani ndaa̱‑i kua̱chi‑i jíín tíñu ñáá ni̱ ka̱sá'a‑i.
18 Então muitos dos que creram vinham e confessavam publicamente as coisas más que haviam feito.
19 Te kua'a̱ cháa ja̱ ní ka̱sá'a tiñu ña̱vá'a, ni̱ ja̱koyo‑de kándá'á‑de tutu̱‑de. Te ni̱ ka̱ja'mu‑de tutu̱‑ún jíto nuu̱ táká ña̱yɨvɨ. Te ni̱ ka̱tava‑dé cuenta na̱saa ncháá tutu̱ ni̱ kayu̱‑ún. Te ni̱ kajini̱‑de ja̱ úu̱ xiko uxi̱ mil peso kúu.
19 E muitos daqueles que praticavam feitiçaria ajuntaram os seus livros e os trouxeram para queimar diante de todos. Quando calcularam o preço dos livros queimados, o total chegou a cinquenta mil moedas de prata .
20 Súan ni̱ ndea̱ téyíí tú'un máá Jíto'o̱‑yo̱. Te ni̱ jicha̱ nu̱u kua'a̱n.
20 Assim, de maneira poderosa, a mensagem do Senhor era anunciada e se espalhava cada vez mais.
21 Te nuu̱ ní ndɨ'ɨ ta̱ká tiñu yá'a, te ni̱ chaa ini̱ Pablo ja̱ kí'i̱n‑de ñuu̱ Macedonia jíín ñúu̱ Acaya te vásá nájaa̱‑de ñuu̱ Jerusalén. Te ni̱ ka'a̱n‑de: Nú ni̱ ja'a̱n‑ri̱ yúan, yúan‑na te kánúú kí'i̱n‑ri̱ ñuu̱ Roma, áchí‑de.
21 Depois desses acontecimentos, Paulo resolveu passar pelas províncias da Macedônia e da Acaia e ir até Jerusalém. Ele dizia: — Depois que eu visitar Jerusalém, preciso ir a Roma.
22 Te ni̱ tájí‑de uu̱ cha̱a káchindéé tá'an jíín‑de kája'a̱n ñuu̱ Macedonia, kákuu Timoteo jíín Erasto. Te ni̱ kanchaa̱ máá‑de ñuu̱ Asia yaku̱‑ga̱ kɨvɨ̱.
22 Então Paulo enviou para a Macedônia dois dos seus ajudantes, Timóteo e Erasto, mas ele ficou mais algum tempo na província da Ásia.
23 Te suu kɨvɨ̱‑ún ni̱ ka̱ndonda xaa̱n ñáyɨvɨ sɨkɨ́ íchi‑yá.
23 Foi nessa ocasião que houve na cidade de Éfeso uma grande desordem por causa do Caminho do Senhor .
24 Chi ni̱ i̱o ɨɨn cha̱a platero nání Demetrio. Te máá‑de jíín cháa kásátiñu ta'a̱n jíín‑de, xaa̱n ní kani'i̱n‑dé xu̱'ún, chi̱ jíín plata kásá'a‑de ve'e lúlí i'a̱ Diana.
24 Um ourives chamado Demétrio fazia pequenos modelos de prata do templo da deusa Diana, e o seu negócio dava muito lucro aos que trabalhavam com ele.
25 Te cha̱a‑ún, ni̱ ka̱stútú‑de tá'an‑de ja̱ kásá'a suni tiñu‑ún jíín‑de. Te ni̱ ka'a̱n‑de: A kájini̱‑ro̱ já sɨkɨ́ tíñu kásá'a‑yó yá'a káni'i̱n téyíí‑ró xú'ún.
25 Então ele chamou estes e outros da mesma profissão e disse: — Meus amigos, vocês sabem que a nossa riqueza vem deste nosso ofício.
26 Te kájini̱‑ro̱ te suni kájini tu̱'un‑ró já cháa Pablo yúan, nasu̱ máá ɨ́ɨn ñuu̱ Éfeso chi̱ nɨ́ɨ́‑ni ñuu̱ Asia sásɨ́ɨn‑de ña̱yɨvɨ jíín tú'un ská'a̱n‑de‑i. Chi̱ ká'a̱n‑de ja̱ násu̱ Dios kákuu i'a̱ kásá'a nda'a.
26 Vocês mesmos podem ver e ouvir o que esse tal de Paulo está fazendo. Ele afirma que os deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. E está conseguindo convencer muita gente, tanto daqui como de quase toda a província da Ásia.
27 Te yú'ú‑ri̱ ja̱ káni ini̱ ña̱yɨvɨ já tíñu sáni kúu tiñu kásá'a‑yó. Te sanaa te ji̱ta viñu̱'un i'a̱ ñá'nu Diana, te suni sájá'a̱ ini̱‑i nuu̱ Diana luu va̱sa ndivii ñáyɨvɨ ñúu̱ Asia jíín nɨ́ɨ́ ñúyɨ́vɨ káchiñú'ún‑i nuu̱‑yá vina. Achí‑de.
27 Assim nós estamos correndo o perigo de ver o povo rejeitar o nosso negócio. E não é só isso. Existe o perigo de o templo da grande deusa Diana não ficar valendo mais nada e também de ser destruída a grandeza dessa deusa adorada por todos na Ásia e no mundo inteiro.
28 Súan ni̱ ka̱jini so̱'o‑de tu̱'un yá'a, te ni̱ kakiti̱ xaa̱n iní‑de. Te ni̱ ka̱kana jíín‑de: Kúñá'nu téyíí Diana i'a̱ ñuu̱ Éfeso, áchí‑de.
28 Quando a multidão ouviu isso, ficou furiosa e começou a gritar: — Viva a grande Diana de Éfeso!
29 Te ña̱yɨvɨ ñúu̱‑ún, ni̱ ka̱kuvaa̱‑i. Te ɨɨn ká'nu‑ni ni̱ ka̱ndonda‑i kája'a̱n‑i onde̱ ini̱ teatro káñu'un‑i Gayo jíín Aristarco, cha̱a ñuu̱ Macedonia ja̱ kájika ta'a̱n‑de jíín Pablo.
29 E a confusão se espalhou por toda a cidade. A multidão agarrou Gaio e Aristarco, dois macedônios que viajavam com Paulo, e os arrastou até o teatro.
30 Te kuní Pablo kɨ̱vɨ‑de nuu̱ ká'i̱in tútú ñáyɨvɨ‑ún. Ko ña̱yɨvɨ káskuá'a‑ún, tú ní kája̱'a‑i tu̱'un ki'i̱n‑de.
30 Paulo queria falar ao povo, mas os irmãos não deixaram.
31 Te suni sava cha̱a kákuñá'nu ini̱ ñuu̱ Asia, ja̱ kákuu amigo‑de, ni̱ ka̱tájí tú'un kua'a̱n nuu̱‑dé káka'a̱n nda̱'ú jíín‑de ja̱ má kí'i̱n‑de ini̱ teatro.
31 Alguns altos funcionários daquela província, que eram amigos de Paulo, mandaram a ele um recado, pedindo que não fosse ao teatro.
32 Te sava ña̱yɨvɨ, ni̱ ka̱kana jaa‑i ɨɨn tu̱'un, te sava‑ga̱‑i ɨnga̱ tu̱'un, chi̱ junta‑ún, ni̱ kasaka̱ nu̱u‑i. Te kua'a̱‑gá‑i, tú kájini̱ kutɨ‑í na̱ sɨkɨ̱ kúu ja̱ ní kataka̱‑i.
32 Naquela altura dos acontecimentos a multidão que se achava no teatro estava em completa desordem: uns gritavam uma coisa, e outros gritavam outra, pois a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Te sava cha̱a judío, ni̱ ka̱chundá'á‑de Alejandro, ni̱ ka̱kiñi'in‑de cha̱a ma̱'ñú ñáyɨvɨ kuá'a̱‑ún. Yúan‑na te Alejandro, sá'a‑de seña jíín ndá'a‑dé ja̱ ná kúná'ín‑i, chi̱ ka'a̱n‑de ja'a̱ judío jíín ñáyɨvɨ kuá'a̱‑ún kuní‑de.
33 Algumas pessoas ficaram pensando que Alexandre era o culpado, pois os judeus o obrigaram a ir e ficar lá na frente. Aí Alexandre fez um sinal com a mão e tentou falar para se defender diante do povo.
34 Ko ni̱ ka̱nakuni̱‑i‑de ja̱ cháa judío kúu‑de, te yu̱án ní ka̱kana kó'ó‑i nátu̱'un uu̱ hora: Kúñá'nu téyíí Diana i'a̱ ñuu̱ Éfeso, áchí‑i.
34 Mas, quando perceberam que ele era judeu, ficaram gritando todos juntos a mesma coisa durante duas horas: — Viva a grande Diana de Éfeso!
35 Yúan‑na te ni̱ ka̱kuná'ín ñáyɨvɨ ní sá'a cha̱a kúu secretario ñuu̱‑ún. Te ni̱ ka'a̱n‑de: Róó ña̱yɨvɨ ñúu̱ Éfeso, a kájini̱ ta̱ká ña̱yɨvɨ já ñúu̱ Éfeso xaa̱n káchiñú'ún‑i i'a̱ Diana jíín ndosó ja̱ ní tájí Júpiter, ni̱ kuun va̱i.
35 Finalmente o secretário da prefeitura da cidade conseguiu acalmar o povo. Ele disse o seguinte: — Cidadãos de Éfeso! Todos sabem que a nossa cidade é a guardadora do templo da grande Diana e da pedra sagrada que caiu do céu.
36 Te tu̱'un yá'a, ta̱ká kájatú'ún‑i. Núsáá te va̱'a‑ga̱ ná kasú‑ro̱ yú'u‑ro te ma̱ sá'a yachi̱‑ro̱ ní ɨɨn tiñu ja̱ tú ní kátava‑ro cuenta.
36 Ninguém pode negar isso. Assim fiquem calmos e não façam nada sem pensar bem.
37 Chi ni̱ ka̱kinchaka‑ró cháa yá'a onde̱ yá'a va̱sa tú ní kásá'a‑de ni ɨɨn kua̱chi ni tú ní káka'a̱n ndɨva̱'a‑de ni ɨɨn tu̱'un sɨkɨ̱ í'a̱ máá‑yó.
37 Vocês trouxeram aqui estes homens, mas eles não assaltaram o templo, nem ofenderam a nossa deusa.
38 Te Demetrio jíín táká cha̱a kásátiñu ta'a̱n jíín‑de, nú kájaki̱n‑de kua̱chi sɨkɨ̱ ɨ́ɨn cha̱a, íó juzgado ná kí'i̱n‑de. Te íó gobernador, yúan ná kakán‑de kua̱chi sɨkɨ̱ tá'an‑de.
38 Se Demétrio e os seus ajudantes têm alguma acusação contra alguém, eles podem apresentar suas acusações no tribunal, pois para isso há dias certos de reunião, e também existem os governadores.
39 Te nú íó ɨnga̱ tu̱'un kákuni̱‑ro̱, te kuu sándaa̱‑ro̱ ondé nuu̱ ɨ́ɨn junta legal.
39 Porém, se vocês querem mais alguma coisa, isso será tratado na reunião do povo, convocada de acordo com a lei .
40 Chi̱ yú'ú‑ri̱ ja̱ cháa‑de kua̱chi sɨkɨ̱‑yo̱, kachi̱‑de ja̱ kánakua̱tá'an máá‑yó, chi ma̱ ní'i̱n‑yo̱ tú'un ka'a̱n‑yo̱ naja̱ ní ka̱nataka̱‑yo̱ vína. Achí‑de. Te ni̱ ndɨ'ɨ ni̱ ka'a̱n secretario tu̱'un yá'a.
40 Pois corremos o risco de sermos acusados de revolta, por causa do que está acontecendo hoje. Não há motivo para toda esta confusão. E nós não poderíamos justificar tudo isso.
41 Te ni̱ jacha̱‑de ña̱yɨvɨ‑ún kája'a̱n‑i.
41 Depois de dizer essas palavras, ele terminou a reunião.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.