Lucas 6

Tupana Ehay Satere Mawe Pusupuo (MAVNT) vs VC

Sair da comparação
MAVNT
VC Versão Católica
1 Mi'i hawyi yt i'atu­potpap i hap e'at pe Iesui awati ypia puo tokosap towy­ria'in nywo. Mi'i hap tote iwyria'in ho'opik ta'yn awati ta'a­tu­ko­ka'at no hawyi ta'a­tu'u ra'yn.
1 Em dia de sábado, Jesus atravessava umas plantações; seus discípulos iam colhendo espigas {de trigo}, as debulhavam na mão e comiam.
2 Mi'i pote nagnia ehay enoi haria te'e­ro'e i'atuepe — Kat poteĩ eweho­'opik awati yt aipotpap i hap e'at pe i'atu'e. Mi'i tã ti yt naku i aiwo­'o­nãpin hawe i'atu'e.
2 Alguns dos fariseus lhes diziam: Por que fazeis o que não é permitido no sábado?
3 Mi'i tã ti i'atu'e pote Iesui to'e — Yt eweikuap i aikotã sa'a­wy­'ite morekuat Tawi tunug tesy'at hawyi e. I'ewyte towy­wuaria tesu­ra­ra'in i'atue­sy'at hawyi hap e.
3 Jesus respondeu: Acaso não tendes lido o que fez Davi, quando teve fome, ele e os seus companheiros;
4 Teke Tupana mõtypot hawe hawyi tutu'u mekewat man wakuat Tupana kapiat pa'i mi'u wuat yn mekewat man yt naku i miit re'en ne'i mi'u wo e miwan me wen ma'ato morekuat Tawi i'u hesy'at kahato hawyi. I'ewyte toimõ'ẽ mekewat man tesu­ra­ra'in me. Ma'ato miwan me waku pa'i mi'u wuat yn wo rakat man tutu'u tesu­ra­ra'in wywo. Yt naku i irania'in mi'u e miwan me wen.
4 como entrou na casa de Deus e tomou os pães da proposição e deles comeu e deu de comer aos seus companheiros, se bem que só aos sacerdotes era permitido comê-los?
5 Pyno Tupana tipo­'oro ra'yn ehowawi Wuat'i Miit'in Yke'et e hap het rakat e. Mi'i Miit toĩne'en Tupana Mipo­'oro Wuat'i Miit'in Akag wo e. Mi'i pote waku ahenoi ehepe uheywyt'in uheinyt'in kat som waku watunug kat som yt naku i watunug Tupana mõtypot hap e'at pe e Iesui tuwepiat.
5 E ajuntou: O Filho do Homem é senhor também do sábado.
6 Mi'i hawyi wẽtup yt motpap i hap e'at piat turan teke ra'yn Iesui Tupana mõtypot hawe miit'in atumu'e hamo. Mi'i hap tote wẽtup ok ipo sese kawiat ipo kag mot'i rakat toĩne'en.
6 Em outro dia de sábado, Jesus entrou na sinagoga e ensinava. Achava-se ali um homem que tinha a mão direita seca.
7 Mi'i hawyi Miit'in mu'e haria itotiaria wãi'e hap miwan miat moherep haria te'e­ro'e to'ope — Waku wate­ha'at kahato Iesui kape sio ipotpap mesup yt aipotpap i hap e'at pe sio yt sio toimoe­hãite mekewat ipo kĩ'ã rakat sio yt i'atu'e to'ope. Ipotpap Iesui pote waku wato'e wuat'i ehamo — Yt naku i rakat meiẽ Iesui wato'e i'atu'e.
7 Ora, os escribas e os fariseus observavam Jesus para ver se ele curaria no dia de sábado. Eles teriam então pretexto para acusá-lo.
8 Ma'ato toma'at teran hap i'atu­wa­nẽtup hawiat Iesui tikuap ta'yn tuwe­kaipyi hawyi toikaykay ra'yn ipo kĩ'ã rakat tuwe­wawi wuat'i ehamo hawyi to'e — Uhyt eriot ro meikowo waku meiũpe y'am me ereĩne'en wuat'i miit'in py'a­setpe wuat'i miit'in ehamo e ipo kĩ'ã rakat pe. Ipoĩ'ãm na'yn hawyi hewyry miit'in py'a­setpuo.
8 Mas Jesus conhecia os pensamentos deles e disse ao homem que tinha a mão seca: Levanta-te e põe-te em pé, aqui no meio. Ele se levantou e ficou em pé.
9 Mi'i hawyi Iesui apo'e irania'in me — Kat som to'e miwan me Tupana mõtypot hap e'at ete e. Aikotã watunug mesuwat e'at pe sio wakuap watunug sio yt nakuap i watunug sio miit'in ky'e hap sio miit'in auka hap kat som to'e miwan me hap watunug e mi'i hap ete apo'e itotiaria pe.
9 Disse-lhes Jesus: Pergunto-vos se no sábado é permitido fazer o bem ou o mal; salvar a vida, ou deixá-la perecer.
10 Mi'i hawyi yt ta'a­tu­wesat kuap i. Mi'i hawyi Iesui teha'at kahato itotiaria ewawi mot'i hawyi to'e ipo kĩ'ã rakat pe — Uiwy e erepo­torok to meikowo e. Mi'i hawyi ipo kĩ'ã rakat tuwe­po­torok ta'yn hawyi waku ra'yn ipo.
10 E relanceando os olhos sobre todos, disse ao homem: Estende tua mão. Ele a estendeu, e foi-lhe restabelecida a mão.
11 Mi'i pote wãi'e hap enoi haria i'atu­py­'ahak kahato ra'yn Iesui ete. Mi'i hawyi te'e­ro'e to'ope — Aikotã aru wati­'akit wati­mohit mesuwat Iesui i'atu'e ta'a­tu­py­'ahak popuo.
11 Mas eles encheram-se de furor e indagavam uns aos outros o que fariam a Jesus.
12 Mi'i hawyi Iesui toto yity'ok kape Tupana wywuat to'oehay hamo. Mi'i hawyi wãtym ka'ap ihay Tupana wywo yity'ok tote.
12 Naqueles dias, Jesus retirou-se a uma montanha para rezar, e passou aí toda a noite orando a Deus.
13 Ihot'ok hawyi toi'a­tu­kaykay ra'yn temiit'in sem tuwe­wawi. Mi'iria kaipyi 12 ok takaria toi'a­tu­'airo topot­po­'o­roria 12 ok takaria wo.
13 Ao amanhecer, chamou os seus discípulos e escolheu doze dentre eles que chamou de apóstolos:
14 Sa'a­wy'i Simãu toi'airo topot­po­'oro wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi het tutum pakup i PETERU e Simãu me het pakup ta'yn. Mi'i hawyi Peteru ywyt ÃTERE toi'airo tomi­po­'oro wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi TIAKU toi'airo temiit sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi IUWÃU toi'airo tomiit sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi WIRIPI toikaykay tuwe­wawi temiit sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi PATURUMEU toi'airo topot­mu'e sese wo tehay moherep hamo.
14 Simão, a quem deu o sobrenome de Pedro; André, seu irmão; Tiago, João, Filipe, Bartolomeu,
15 Mi'i hawyi MATEU toi'aro topot­mu'e sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi TUME toi'airo tomi­po­'oro sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi wẽtup ok TIAKU mekewat Auweu sa'yru toi'airo tomi­po­'oro wo tehay moherep hamo. I'ewyte wẽtup ok SIMÃU toi'airo topot­po­'oro wo tehay moherep hamo. Mekewat sa'a­wy­'iwuat surara powyro hat tetama piaria wanĩ­kaptia sytpok hamo rakat — Uhetama Kana'a po'og wakuat torania kai e hat.
15 Mateus, Tomé, Tiago, filho de Alfeu; Simão, chamado Zelador;
16 Mi'i hawyi IUTA mekewat Tiaku sa'yru toi'airo temiit sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi wẽtup IUTA toi'airo temiit no tehay moherep hamo mekewat Ikarioti sa'yru. Mi'i miit yt naku i ma'ato Iesui ma'at hanuat ne'i topy­hu'at. Mi'i hawyi toran na'yn 12 ok takaria tehay moherep hanuaria wo toi'a­tu­'airo.
16 Judas, irmão de Tiago; e Judas Iscariotes, aquele que foi o traidor.
17 Iesui ti'a­tu­'airo 12 ok takaria temiit'in topot­po­'o­roria wo miit'in mu'e hamuat hawyi ipot'apyk yity'ok kaipyi yi hot kape tomi­'ai­roria wywo. Mi'i hawyi yt put'ok­to'e yi hot piat i te turan irania'in ipotmu­'eria sem tipuẽti Iesui mekewat yahig note. Mi'i hawyi mekewat yahig wato tote tukup­te'en Iesui kat haria aiko­pepyi aiko­pepyi tõ'ẽ. I'atu kahato miit'in itote toipuẽti yi Iuteu kaipy­wiaria tawa wato Ieru­sarẽi kaipy­wiaria i'ewyte y'y wato yẽpe etiat tawa Tiru kaipy­wiaria tawa Sitãu kaipy­wiaria toi'a­tu­puẽti itote.
17 Descendo com eles, parou numa planície. Aí se achava um grande número de seus discípulos e uma grande multidão de pessoas vindas da Judéia, de Jerusalém, da região marítima, de Tiro e Sidônia, que tinham vindo para ouvi-lo e ser curadas das suas enfermidades.
18 I'atu kahato miit'in itote Iesui ekatup haria. Tõ'ẽ tõ'ẽ Iesui ehay kapiat te'e­ru­wa­nẽtup teran haype. I'ewyte i'ahu rakaria ta'a­tue­hãite hap ky'ewi haria tõ'ẽ kahato Iesui kape. I'ewyte tõ'ẽ kahato ahiag ipiit piat rakaria. Mi'i haria ahiag i'atu­mo­so­'opot ko'i ma'ato Iesui ti'a­tu­sopo yne ahiag i'atupiit pyi.
18 E os que eram atormentados dos espíritos imundos ficavam livres.
19 Mi'i hawyi yne Itotiaria te'e­ru­wehik teran Iesui ete katu­pono ta'a­tu­ky­'esat ta'a­tu­moe­hãite hap Iesui piat katu­pono Iesui hesaika kahato Tupana esaika hamo miit'in moehãite hamo. Mi'i pote ta'a­tu­ky­'esat kahato Iesui emig ta'a­tupo wuat hap yne i'ahu rakaria. Ta'a­tuemig hawyi meremo i'atue­hãite hap topy­hu'at.
19 Todo o povo procurava tocá-lo, pois saía dele uma força que os curava a todos.
20 Mi'i hawyi Iesui teha'at topot­mu­'eria kape hawyi toi'a­tu­ky'e kahato hawyi to'e — Tupana mipoi­tyro ko'i eipe uimohey haria yt hekat rakaria i eipe pytkai more­kuaria Tupana etama pe eweikup­te'en wuat'i e'at pe e. — Uheka­tu­wyria uwe uwe Tupana pe to'e — Yt uimi­ky­'esat ok tã i te worokuap e topy'a pe mio tã e haria pe Tupana to'e — Pyno uimi­poi­tyro sese ko'i eipe katu­pono woro­ho­'onug wyti aru eipe wuat'i ywania pore­kuaria wo mesu­wa­rote aikotã Uito areĩne'en Morekuat no atipy pe hap ewy e Tupana tepiat — Worokuap teran e haria uimohey haria.
20 Então ele ergueu os olhos para os seus discípulos e disse: Bem-aventurados vós que sois pobres, porque vosso é o Reino de Deus!
21 Mi'i hawyi Iesui teha'at topot­mu­'eria kape hawyi toi'a­tu­ky'e kahato hawyi to'e — Tupana mipoi­tyro ko'i eipe uimohey haria hesy'at rakaria eweikup­te'en pytkai katu­pono uwe uwe to'e Tupana pe — Uhesy'at kahato ekuap hap ky'ewi aikotã hesy'at kahato rakaria tikat mi'u yn hap ewy — Worokat kahato En Tupana e haria pe — Aikotã ienuk kahato haria iwepit kahato haria ewy woro­ho­'onug eiperia i'ok kahato rakaria ewy e Tupana tokuap teran haria pe e. Mi'i hawyi Iesui teha'at topot­mu­'eria kape hawyi toi'a­tu­ky'e kahato hawyi to'e — Tupana mipoi­tyro ko'i eipe uimohey haria e. koitywy eweiwak eipy'a pe ma'ato mi'i hawyi Tupana mimo­wepit kahato rakaria eweikup­te'en wuat'i e'at pe e. Ta'i uwe uwe tuwak topy'a pe irania'in satek pote ho'opot pote mi'i haria pe ti Tupana to'e — Woro­ho­'o­mo­wepit kahato eipe katu­pono karãpe eheha­ky­'e'i hap put'ok'e ehete mi'i hap atu'u yne uipy'a pe wy aikotã irania'in ehaky­'e'i hap ewetu'u yne hap ewy e Tupana mi'iria pe e Iesui topot­mu­'eria pe ahepe.
21 Bem-aventurados vós que agora tendes fome, porque sereis fartos! Bem-aventurados vós que agora chorais, porque vos alegrareis!
22 Mi'i hawyi Iesui teha'at topot­mu­'eria kape hawyi toi'a­tu­ky'e kahato hawyi to'e — Tupana mipoi­tyro ko'i eipe uimohey haria miit'in miky­ry'i eweikup­te'en mesuwe pytkai e. Uwe uwe wakuap nug motiat miit'in wo'o­ky­ry'i hamo topy­hu'at mi'i haria pe ti Tupana to'e — Pywo pe ti woro­ho­'o­mo­wepit kahato katu­pono atum aru ehepe uhetama atipy piat e Tupana. Pywo pe ti woro­ho­'o­mo­wepit kahato eipe katu­pono aikope Uito areĩne'en Morekuat no hap tote hekat kahato rakaria wo eweikup­te'en wuat'i e'at pe e.
22 Bem-aventurados sereis quando os homens vos odiarem, vos expulsarem, vos ultrajarem, e quando repelirem o vosso nome como infame por causa do Filho do Homem!
23 Mi'i hawyi Iesui teha'at topot­mu­'eria kape hawyi toi'a­tu­ky'e kahato hawyi to'e — Uwe uwe uhemiit sese wo miit'in miky­ry'i hamo te'e­ro­py­hu'at miit'in misa­ty'i saty'i wo miit'in mimo­weu­ka'i mi'i uhemiit pote mi'i hat pe — Pywo pe ti woro­mo­wepit po'og ni wuat'i kai e Iesui temiit'in me. — Ta'i mi'i tã hap ewy ta'a­tunug sa'a­wy­'i­wuaria uhehay moherep haria ete e Tupana. Mi'i tupono i'atuehay sa'ag yt pywo pe i ehete uhemiit'in eipe pote eiwe­mo­wepit ro eiwe­wehum hawyi waku peso­'e­wei'e iwepit sese rakat peso'e hap ewy katu­pono meiũran ti aru Tupana mimõ­typot kahato haria wo eweikup­te'en atipy pe are e. Ta'i atipy pe — Woro­mõ­typot kahato eipe e Tupana aru uimohey haria potiat miit'in miky­ry'i hap ko'i wo eipe pote e Iesui.
23 Alegrai-vos naquele dia e exultai, porque grande é o vosso galardão no céu. Era assim que os pais deles tratavam os profetas.
24 Mi'i hawyi Iesui teha'at yt tomohey haria i pe hawyi to'e tuwak popuo — Ho'o­wasat kahato rakaria eiperia katu­pono — Uruekat kahato hap kaipyi urumo­wepit hap toĩne'en e haria eipe e. Yt naku i pe eiwa­nẽtup hap katu­pono eweikat at ka'ap ewepit hap eheka­re'en sok mesu­wa­rote hap kaipyi e. Ta'i mesu­wa­rotiat ewepit kahato hap yn eweikat e. Pyno emiky­'esat ewy toĩne'en eipo pe aru hap ok tã ma'ato Tupana piat eimo­wepit hap yt eweikat hin i e. Pywo ti rat eimi­puẽti ok tã mesu­wa­rote yn toĩne'en irane eha'up mo ma'ato atipy piat eha'up yt kat i hin i irane eweipuẽti aru e mesu­wa­rotiat yn hekat rakaria pe.
24 Mas ai de vós, ricos, porque tendes a vossa consolação!
25 Mi'i hawyi Iesui teha'at yt tomohey haria i pe hawyi to'e tuwak popuo — Ho'o­wasat kahato rakaria ewy eweikup­te'en mesu­wa­rotiat mi'u yn ewei'a­tukat pote e. — Uru'ok kahato mi'u wo ewei'e eiwo­'ope ma'ato yt ehesy'at hin i eipy'a pe Tupana kuap hap ky'ewi e. — Uru'ok kahato uruto ewei'e ma'ato meiũran aru ehesy'at kahato ra'yn wuat'i e'at pe e. Koitywy eiwepit kahato mesuwe wen ma'ato mi'i irẽ aru paa'e­wei'e ehesy'at sese wuat'i e'at pe hap kaipyi e. Yt naku i kahato aru topy­hu'at ehepe e. Eweiwak kahato wuat'i e'at pe ei'a­rot'i kahato hap aru put'ok'e e Iesui mesu­wa­rotiat mi'u yn kat haria pe.
25 Ai de vós, que estais fartos, porque vireis a ter fome! Ai de vós, que agora rides, porque gemereis e chorareis!
26 Mi'i hawyi Iesui teha'at yt tomohey haria i pe hawyi to'e tuwak popuo — Yt naku i pe aru eweikup­te'en wuat'i e'at pe e. — Uruto po'og irania'in kai ewei'e yn eipy'a pe pote e. Eweikat kahato miit'in kaipyi — Waku po'og en i'atu'e hap. Eiwe­mõ­typot hap yn eweikat irania'in kaipyi e. Mi'i pote ti aru ihaky­'e'i kahato rakaria ewy eweikup­te'en wuat'i e'at pe yt kat i Tupana mõtypot hap eikai pote e. Sa'a­wy­'iwuat Tupana ehay yt pywo rakat i moherep haria heso rakaria ko'i ewy kahato eweikup­te'en are e. Ta'i sa'a­wy'i mi'iria pe — Waku kahato eipe po'og torania kai i'atu'e wen ma'ato — Yt nakuaria i kahato ti eipe e Tupana sa'a­wy'i mi'iria pe e Iesui. Mi'iria ewy kahato aru to'e ehepe are e Iesui — Uruto po'og irania'in kai e haria pe.
26 Ai de vós, quando vos louvarem os homens, porque assim faziam os pais deles aos falsos profetas!
27 Mi'i hawyi Iesui to'e tomohey haria pe. — Uha'y­ru'in uhaki­'yt'in e eiwa­nẽtup to mesup uimienoi koro kape e. Eiwe­waure ka'a kahato ro mesuwat uimienoi koro kape e katu­pono atiky­'esat kahato ewetunug kahato mesuwat ui'e hap — Waku wati­'a­tu­ky'e yne yne ahewa­nĩ­kaptia ko'i e. Waku pe yn waku watu­kup­te'en yt nakuap i nug ahetiat haria wywo e. Waku watunug waku yn yt aiky'e i haria pe e. Waku wati­'a­tu­ky'e kahato yn na'yn yt aiky'e i haria e.
27 Digo-vos a vós que me ouvis: amai os vossos inimigos, fazei bem aos que vos odeiam,
28 Uimohey haria e waku wati­'a­tue­waku yn na'yn ai'a­tu­sa­ty'i saty'i haria e. Mi'i hawyi waku aimo­so­'opot haria upi wahẽtup Tupana kape yn na'yn — Eti'a­tue­ha­kye­ra'at o uruewa­nĩ­kaptia yt aipo­wyro hin i haria waku wato'e Tupana pe e. I'ewyte waku wahẽtup kahato Tupana kaipyi aimo­weu­ka'i haria upi i'atu­poi­tynug ahiag pupiat hamo e.
28 abençoai os que vos maldizem e orai pelos que vos injuriam.
29 Waku wati­'a­tu­ky'e aima'at haria yt naku i watu­'uka aiwu­'uka teran haria wywo e. Karãpeĩ ahewa­nĩkap ahowa­petek hawyi waku wato'e tope — Waku kokai i ro uhowa­petek uhyt mana waku wato'e ahowa­petek hat pe e. Karãpe ahewa­nĩkap aipo­hari ahe'yni ete waku watum ahesokpe ko'i tope ahewa­nĩkap ky'e hap moherep hamo are e.
29 Ao que te ferir numa face, oferece-lhe também a outra. E ao que te tirar a capa, não impeças de levar também a túnica.
30 I'ewyte karãpe wẽtup ok hẽtup kat ahekat kat ahekat ahepe mi'i hat pe waku watum imiky­'esat ewy e. I'ewyte karãpe ahewa­nĩ­kaptia ahero'ok ahekat ko'i mi'i hawyi yt naku i — Eterut i ro emiero'ok uhyt mana wato'e. Yt naku i aipo­hari ahekat etiat hat kaipyi wate­ra­'aipok e.
30 Dá a todo o que te pedir; e ao que tomar o que é teu, não lho reclames.
31 Uimohey haria waku watunug wakuap torania miit'in muo e. Ta'i uiwy­ria'in aikotã irania'in tunug waku hap ehepe aimi­ky­'esat ewy mi'i hap ewy o waku watunug waku hap irania'in me e. Ta'i aikotã wati­ky­'esat irania'in miat wakuap nug ahepiat hap ok tã waku watunug mi'i waku hap ewy i'atuepe e.
31 O que quereis que os homens vos façam, fazei-o também a eles.
32 Uiwy­ria'in e mesu­wa­ro­tiaria tiky'e ta'a­tu­ky'e haria yn ma'ato are'e ehepe wẽtup sehay — Waku wati­'a­tu­ky'e yne miit'in sio aiky'e haria sio yt aiky'e i haria e.
32 Se amais os que vos amam, que recompensa mereceis? Também os pecadores amam aqueles que os amam.
33 Ma'ato aiky'e haria yn wati­'a­tu­ky'e pote watu­kup­te'en yt Tupana mohey i haria mesu­wa­ro­tiaria ewywuat haria ewy kahato watu­kup­te'en katu­pono mi'iria ti'a­tu­ky'e ta'a­tu­ky'e haria yn e. Mi'i haria mesu­wa­ro­tiaria ewy wato­py­hu'at iro yt po'og i mi'iria kai ahewaku hap e.
33 E se fazeis bem aos que vos fazem bem, que recompensa mereceis? Pois o mesmo fazem também os pecadores.
34 — Ta'i mesu­wa­ro­tiaria yt Tupana mohey haria i timõ'ẽ kahato ta'a­tuekat ta'a­tu­ky'e haria kape yn e. Yt Tupana mohey hin i haria pytkai ta'a­tu­ky'e kahato ta'a­tu­ky'e haria — Etipuru ekat uhyt mana mimi ta'a­tu­ky'e hat to'e pote meremo ta'a­tu­puru ta'a­tukat irania'in miẽtup hap katu­pono te'e­ru­wa­nẽtup — Pyno meũran aru uimõ'ẽ uimi­puru saipepiat po'og toterut i'atu'e te'e­ru­wa­nẽtup hawe. Pyno uimohey haria eipe pote yt atiky­'esat i eweimõ'ẽ irania'in miat turan eweipuru turan mi'iria wanẽtup hap ewywuat eiwa­nẽtup hap wywo e. Atiky­'esat mio tã wato'e aipy'a pe ahekat puru hap ete — Ta'aipok pote waku ma'ato yt ta'aipok i uimi­puru uimi­mõ'ẽ pote i'ewyte waku uhepe waku wato'e kahato aipy'a pe yt kat i ahekat ky'ewi hap wywo e Iesui ahepe.
34 Se emprestais àqueles de quem esperais receber, que recompensa mereceis? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Pyno waku kahato wati­mõ'ẽ ahekat ma'ato yt naku i wati­mõ'ẽ ahekat mesu­wa­ro­tiaria yt Tupana mohey i haria mimõ'ẽ hap ewy e. Waku wati­puru ahekat wuat'i miit'in me yt kat yt naku i aiwa­nẽtup hap wywo i e. Waku wati­puru ahekat wuat'i miit pe ta'a­tu­puru reran mote e. Yt naku i apowa­to'e — Eweterut apuru uimi­puru sio yt yt naku i wato'e. Waku wati­mõ'ẽ aikotã Tupana timõ'ẽ hap ewy are e. Ta'i aiky'e hap wywo yn toi'a­tu­mõ'ẽ ahowawi aiky'e hap wywo. I'aman tutum kahato wuat'i miit'in me i'atuko ko'i moehãite hap sio waku nug haria kape sio yt naku i nug haria kape sio tomohey hap upi sio yt tomohey i hap upi tutum i'aman i'atuko ko'i moehãite hap e. Ta'i Tupana ti'a­tu­ky'e tewa­nĩ­kaptia torania hawyi tutum at i'atuko moehãite hamo yt kat sa'up i wuat'i pe e. Pyno waku Ai'ywot Tupana ewywuat waku wati­mõ'ẽ ahekat are e. Ta'i waku watunug Tupana minug ewy e. Ta'i ahegyi'at kahato hap kaipyi wati­mõ'ẽ pote meiũran yt ta'a­tuerut i aimi­puru i'atuepiat saipepiat ma'ato Tupana yt tiwaure hin i aima'at hap mi'i hawyi ahekat saipepiat hum ahepe aimi­puru.
35 Pelo contrário, amai os vossos inimigos, fazei bem e emprestai, sem daí esperar nada. E grande será a vossa recompensa e sereis filhos do Altíssimo, porque ele é bom para com os ingratos e maus.
36 Uipot­mu­'eria eipe pote mio tã are'e ehepe — Ewei'a­tu­ky'e ro yne yne ehewa­nĩ­kaptia are e. Waku yn no ewetunug ehewa­nĩ­kaptia pe hãpyk takat yn i'atu­ky'e hap upi e. Ehekat ko'i kape yt eiwa­nẽtup at ka'ap tei'o — Kat ko'i kat ko'i aru uimi­puru saipepiat uhekat ta'atuium yt ewei'e tei'o eipy'a pe e. Yt eiwa­nẽtup tei'o eimi­puru porap hap kape are. Mi'i tã eweipuẽti eimi­puru saipepiat Tupana kaipyi po'og po'og eimi­puru kupitu kai e. Mi'i tã ui'e hap ewy ewetunug pote ti aru Tupana sa'y­ru'in Tupana saki­'yt'in eipe i'atu'e mi'iria ehepiat pe e. — Tupana mẽpyt'in eipe i'atu'e ehepiat pe e. Ta'i Ai'ywot atipy piat minug ewywuat nug haria eipe i'atu'e ehepiat katu­pono Tupana iwese kahato yt iwese kahato i rakaria ete hap ewy waku aito iwese kahato rakaria wo wato­py­hu'at wuat'i miit'in ete are e. Tupana tuwe­mo­sa­ty'i kahato topy'a pe tewa­nĩ­kaptia satek hap e'at pe e. Waku watu­we­mo­sa­ty'i ahewa­nĩkap satek hap e'at pe e. Waku wati­'a­tu­po­wyro mi'iria hatek hap upi e. Pyno waku Ai'ywot Koro miit'in ky'e hat ewy watoĩ­ne'en wuat'i miit'in ky'e hap wywo sio wakuaria sio miit yt nakuaria i are e. Wakuat yn ewetunug o wuat'i miit'in me Ai'ywot Koro minug hap ewywuat e Iesui uruepe ahepe topot­mu­'eria pe.
36 Sede misericordiosos, como também vosso Pai é misericordioso.
37 Mi'i hawyi po'og Iesui to'e ahepe — Uiwy­ria'in yt naku i wati­'a­tu­mohit miit'in — Mekewat miit yt kan hamo i yt naku i wato'e irania'in me are e. Yt naku i wato'e aiwa­nẽtup hawe — Uito po'og mi'i miit kai e. I'ewyte karãpe miit'in inug sa'ag ahetiat hawyi yt naku i wahenoi irania'in me iminug sa'ag ahetiat e. Miit'in minug sa'ag ahetiat wahenoi irania'in me wẽtup ok minug sa'ag ko'i pote ti aru Tupana i'ewyte henoi eiwat eiminug yt naku i hap ko'i wuat'i miit'in ehamo aru e. Ma'ato waku waure wo watoĩ­ne'en irania'in miat aima'at hap kai. Mi'i hap ete eweikup­te'en waure wo pote Tupana i'ewyte eiminug yt naku i hap ko'i kai waure wo toĩne'en are e Iesui ahepe.
37 Não julgueis, e não sereis julgados; não condeneis, e não sereis condenados; perdoai, e sereis perdoados;
38 Waku hegyi'at kahato rakaria wo watu­kup­te'en uheka­tu­wyria are. Wati­mõ'ẽ ahekat irania'in me pote ti aru i'ewyte Tupana timõ'ẽ kahato tekat ahowawi aikotã ahegyi'at hap ok tã tutum ahepe ma'ato ahegyi'at hap wywo watum kurin kurin irania'in me pote mi'i hap ok tã ne aru Tupana tum ahepe e. Ma'ato ahegyi'at hap iwato kahato watum mote Tupana i'ewyte hum iwato kahato ahepe e. I'ewyte aimiium kurin yt ahegyi'at i pote i'ewyte Tupana tum kurin ahepe ahegyi'at hap ok tã aru tutum ahowawi e. Waho'oium kurin pote Tupana ho'oium kurin ahowawi e Iesui.
38 dai, e dar-se-vos-á. Colocar-vos-ão no regaço medida boa, cheia, recalcada e transbordante, porque, com a mesma medida com que medirdes, sereis medidos vós também.
39 Mi'i hawyi po'og Iesui henoi hã'ãkap wuo — Ta'i e ahetama puo yt ihapytig i rakaria ikat kahato ta'a­tu­po­re­reko hat e. Mi'i hawyi wẽtup ok tuereto yt ipuẽti i topo­re­reko hanuat hawyi to'o­'e­wywuat toipuẽti topo­re­reko hamo yt ihapytig i rakat re e. Mi'i hawyi hewo yi hot pe to'o­'ewy e. Mi'i hap ewy ti aimu'e haria yt Tupana kuap i rakaria pote aimu'e hap Tupana moherep hap yt heremo hin i katu­pono yt iha i rakaria ewy tukup­te'en. — Mi'i ti mu'ap Tupana kape i'atu'e pytkai yt mu'ap hin i. Mi'i pote i'atu­mi­mu­'eria i'ewyte ho'o­wasat rakaria ewy e. Yt toikuap i kahato mu'ap hawyi yt toimo­herep kuap i topot­mu­'eria pe yt ihapytig i rakaria ewywuaria pe e.
39 Propôs-lhes também esta comparação: Pode acaso um cego guiar outro cego? Não cairão ambos na cova?
40 Ma'ato eiwe­mu'e kahato Eimu'e Hat mienoi ete uhehay ete hawyi Eimu'e Hat mikuap hap ok tã ewehenoi kuap are e. Ma'ato wo'o­mu'e hat yt ihapytig i rakat ewywuat pote i'ewyte wo'o­mu'e haria yt ihapytig i rakaria ewywuaria tukup­te'en ta'a­tu­mu'e kahato pytkai. Mi'i hawyi ta'a­tu­mu'e hat ewy hewo yi hot pe to'o­'ewy e. Pyno areĩne'en Eimu'e Haria Akag wo e Iesui. Atiky­'esat kahato yne eiperia ewetunug torania ui'e hap ok tã e. Ui'e hap ewy ewetunug pote Uito ewywuat eweikup­te'en miit'in mu'e hamo e. Yt naku i ewei'e eipy'a pe — Atikuap po'og Uimu'e hat Iesui kai mi'i pote waku wẽtup sehay ahenoi irania'in me uiwa­nẽtup hap ewy yt uimu'e hap sehay ewy yt naku i ewei'e. Uipot­mu­'eria sese eipe pote uimi­mu'e hap ewy kahato aru ewei'a­tu­mu'e e. Mi'i hawyi hãpyk sese uipo­'o­roria wo miit'in mu'e hamo eweikup­te'en e.
40 O discípulo não é superior ao mestre; mas todo discípulo perfeito será como o seu mestre.
41 Tukup­te'en irania'in uimi­mu­'eria te'e­ra­ha'at kahato irania'in kape sio ta'a­tu­'a­parap sio yt hap kuap hamo e. I'atueha irania'in kape yn yt naku i kat hamo e. Yt te'e­ra­ha'at hin i ta'a­tu­minug ta'a­tuwat kape sio waku sio yt ta'a­tu­minug kuap hamo e. Mi'iria ta'a­tu­mohey teran irania'in yt naku i nug hap etiat haype e. Yt karãpe i paa'i­'a­tu'e ta'a­tu­minug sa'ag hap ko'i ete e. Yt eweikup­te'en nei'o mi'iria ewy e Iesui ahepe.
41 Por que vês tu o argueiro no olho de teu irmão e não reparas na trave que está no teu olho?
42 — Uito po'og irania'in kai e haria ewy eweikup­te'en mote yt ihapytig i rakaria ewy te eweikup­te'en katu­pono — Hehu iwato'in nakat eheha pe hap ewy toĩne'en aikotã hu yp toĩne'en eheha pe hap ewy e. — Atihep teran mekewat eha piat hu hit ewei'e ma'ato yt etunug kuap i kat pote hu yp ewywuat toĩne'en eha pe pote e. Pyno waku etihep hu yp eha pyi hawyi pote etihep kuap kurin nakat hu irania'in eha pyi e. Mi'i hap ewy eweikup­te'en eweikat irania'in minug sa'ag mote e. Waku ewei'e eipy'a pe — Atoiat teran uiminug sa'ag e. Ma'ato yt naku i ewei'e — Uito waku ma'ato irania'in yt naku i nug haria wo yt ewei'e tei'o e Iesui ahepe.
42 Ou como podes dizer a teu irmão: Deixa-me, irmão, tirar de teu olho o argueiro, quando tu não vês a trave no teu olho? Hipócrita, tira primeiro a trave do teu olho e depois enxergarás para tirar o argueiro do olho de teu irmão.
43 Mi'i hawyi Iesui to'e ahepe — Pyno uiwy­ria'in ahenoi teran ehepe wẽtup uhehay iã'ãkap e. Pyno aito wato­py­hu'at kat kat yp ewywuat watoĩ­ne'en iywa he rakat yp ewy e. Ta'i ai'ywa he rakat ewywuat aito pote iwese kahato rakaria ewy watoĩ­ne'en e. Ma'ato ai'ywa nop takat pote yt kan hamo watoĩ­ne'en miit'in ekyi Tupana kape are. Yt karãpe i ywa nop takat watikoi are. Ta'i watu'u he kahato rakat hawyi — Waku mesuwat iã'ỹi aimikoi wo wato'e e.
43 Uma árvore boa não dá frutos maus, uma árvore má não dá bom fruto.
44 Pyno watikuap mikoi yp waku sio yt naku i hap i'ywa he sio nop hap ete. — He pote he yt pote yt wato'e. Ma'ato he nakat kape wata­'aipok aimi'u wuat hep hamo. Ma'ato nop takat kape yt karãpe i wata­'aipok aimi'u wuat hep hamo e. Ihep hawyi watu'u hap ky'ewi ma'ato nop takat pote yt karãpe i wata­'aipok i'u hamo e. Mi'i hap ewy kahato aiminug waku hap irania'in me te'e­ra­'aipok ahowawi aiwese hap upi ma'ato yt naku i nug hap ahehay pote yt te'e­ra­'aipok hin i ahowawi Tupana ehay kuap hamo e Iesui ahepe.
44 Porquanto cada árvore se conhece pelo seu fruto. Não se colhem figos dos espinheiros, nem se apanham uvas dos abrolhos.
45 Pyno uiwy­ria'in aito waku rakaria watu­kup­te'en mote mekewat Wiku yp he rakat ewy watu­kup­te'en e. Hewo hewo waku mug hap yn mote waku kahato rakat no watoĩ­ne'en. Iwese kahato rakaria wo watu­kup­te'en e. Pyno waku hap kape yn watu­wa­nẽtup aipy'a pe mi'i hawyi ahehay kaipyi tuwẽtem waku rakat yn e. Ma'ato yt naku i watu­wa­nẽtup pote yt naku i hap tuwẽtem ahehay kaipyi e. Pyno aiwa­nẽtup hap aipy'a piat toĩne'en ahekat hap ewy e. Waku rakat aiwa­nẽtup hap pote toĩne'en waku rakat ewy aheĩne'en hap e. Ma'ato yt pote yt naku i nug hano watoĩ­ne'en e Iesui ahepe.
45 O homem bom tira coisas boas do bom tesouro do seu coração, e o homem mau tira coisas más do seu mau tesouro, porque a boca fala daquilo de que o coração está cheio.
46 Uipot­mu­'eria kat pote som ewei'e uhepe — Urumu'e hat ekag koro En Mehĩ Urumu'e hat akag koro Mimi ewei'e uhepe at ka'ap ma'ato mi'i pytkai yt ewetunug hin i yne yne uhepiat einãpin hap ko'i e. Uruka­'iwat sese En ewei'e hawyi yt uimi­ky­'esat ewy hin i ewetunug pytkai e. Yt naku i eimi­ky­'esat ko'i yn ewetunug hawyi uimi­ky­'esat pun haria eweikup­te'en are e ahepe.
46 Por que me chamais: Senhor, Senhor... e não fazeis o que digo?
47 Pyno uwe uwe tut uhowawi mi'i hawyi uhehay toikuap tonãpin hap ko'i toikuap mi'i hawyi tutunug yne tonãpin hap uhepiat ok tã ewy mi'i hat topy­hu'at aikotã getap nug hat ikahu waku kahato rakat nug hat ewy are e.
47 Todo aquele que vem a mim ouve as minhas palavras e as pratica, eu vos mostrarei a quem é semelhante.
48 Ta'i uipot­mu­'eria ewetunug uhepiat einãpin hap ewy pote eweikup­te'en aru iwe'eg kahato rakaria ewywuat aikotã getap iheg nakat nug hat ewy eweikup­te'en e. Ta'i sa'a­wy'i toikat kuru­su'yp iheg nakat to'yat eãkukag wo e. Mi'i hawyi toi'a­tutuk iãkukag yi pya pe hap ewy e. Mi'i yat toĩne'en iheg nakat kahato ikahu kahato hap ewy. I'yat iminug aikotã ai'yat yi heg note ewy iheg hap ewy. Mi'i turan ywytu uato kahato put'ok'e wen ma'ato tominug to'yat iheg kahato rakat yt ta'at hin i hawyi ywytu uato yt timoma kuap i katu­pono yi heg nakat tote yi pan me toĩne'en kahato pote yt ta'at hin i ywytu uato hap e'at pe e. Mi'i hap ewy kahato uimienoi ko'i nug haria tukup­te'en e Iesui ahepe.
48 É semelhante ao homem que, edificando uma casa, cavou bem fundo e pôs os alicerces sobre a rocha. As águas transbordaram, precipitaram-se as torrentes contra aquela casa e não a puderam abalar, porque ela estava bem construída.
49 Ma'ato uwe uwe tuwa­nẽtup uhehay kape tonãpin hap kape porap'i mi'i hawyi tuwa­nẽtup tuwepe — Yt atunug neran i Iesui piat uinãpin hap e mi'i e hat wanẽtup hat aikotã getap nug yt iheg miat i rakat ewy aikotã aria'yp nupi'a misekuap kahato wuat ne'i getap nug hat ewy. I'ewyte yt ika'a pya pe i toipan hat ewy e. Mi'i turan put'ok'e ywytu uato hawyi ywytu uato ti'y­pyhep hap ewy e. Mi'i hawyi i'yat yt kat i ta'at ra'yn hawyi e. Mi'i hap ewy topy­hu'at uhepiat tonãpin hap uhehay upi yt topy­hu'at i rakat e Iesui ahepe mekewat yity'ok totepyi.
49 Mas aquele que as ouve e não as observa é semelhante ao homem que construiu a sua casa sobre a terra movediça, sem alicerces. A torrente investiu contra ela, e ela logo ruiu; e grande foi a ruína daquela casa.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.

💬 Explicar Lucas 6 no WhatsApp Sobre a Bíblia com IA →