Lucas 6

Tupana Ehay Satere Mawe Pusupuo (MAVNT) vs NAA

Sair da comparação
MAVNT
NAA Nova Almeida Atualizada 2017
1 Mi'i hawyi yt i'atu­potpap i hap e'at pe Iesui awati ypia puo tokosap towy­ria'in nywo. Mi'i hap tote iwyria'in ho'opik ta'yn awati ta'a­tu­ko­ka'at no hawyi ta'a­tu'u ra'yn.
1 Aconteceu que, num sábado, Jesus passava pelas searas, e os seus discípulos colhiam e comiam espigas, debulhando-as com as mãos.
2 Mi'i pote nagnia ehay enoi haria te'e­ro'e i'atuepe — Kat poteĩ eweho­'opik awati yt aipotpap i hap e'at pe i'atu'e. Mi'i tã ti yt naku i aiwo­'o­nãpin hawe i'atu'e.
2 E alguns dos fariseus lhes disseram: — Por que vocês fazem o que não é lícito aos sábados?
3 Mi'i tã ti i'atu'e pote Iesui to'e — Yt eweikuap i aikotã sa'a­wy­'ite morekuat Tawi tunug tesy'at hawyi e. I'ewyte towy­wuaria tesu­ra­ra'in i'atue­sy'at hawyi hap e.
3 Jesus tomou a palavra e disse:
4 Teke Tupana mõtypot hawe hawyi tutu'u mekewat man wakuat Tupana kapiat pa'i mi'u wuat yn mekewat man yt naku i miit re'en ne'i mi'u wo e miwan me wen ma'ato morekuat Tawi i'u hesy'at kahato hawyi. I'ewyte toimõ'ẽ mekewat man tesu­ra­ra'in me. Ma'ato miwan me waku pa'i mi'u wuat yn wo rakat man tutu'u tesu­ra­ra'in wywo. Yt naku i irania'in mi'u e miwan me wen.
4 Como entrou na casa de Deus e, pegando os pães da proposição, comeu e deu também aos que estavam com ele, pães que não lhes era lícito comer, mas exclusivamente aos sacerdotes?
5 Pyno Tupana tipo­'oro ra'yn ehowawi Wuat'i Miit'in Yke'et e hap het rakat e. Mi'i Miit toĩne'en Tupana Mipo­'oro Wuat'i Miit'in Akag wo e. Mi'i pote waku ahenoi ehepe uheywyt'in uheinyt'in kat som waku watunug kat som yt naku i watunug Tupana mõtypot hap e'at pe e Iesui tuwepiat.
5 Então Jesus lhes disse:
6 Mi'i hawyi wẽtup yt motpap i hap e'at piat turan teke ra'yn Iesui Tupana mõtypot hawe miit'in atumu'e hamo. Mi'i hap tote wẽtup ok ipo sese kawiat ipo kag mot'i rakat toĩne'en.
6 Aconteceu que, em outro sábado, Jesus entrou na sinagoga e começou a ensinar. Estava ali um homem que tinha a mão direita ressequida.
7 Mi'i hawyi Miit'in mu'e haria itotiaria wãi'e hap miwan miat moherep haria te'e­ro'e to'ope — Waku wate­ha'at kahato Iesui kape sio ipotpap mesup yt aipotpap i hap e'at pe sio yt sio toimoe­hãite mekewat ipo kĩ'ã rakat sio yt i'atu'e to'ope. Ipotpap Iesui pote waku wato'e wuat'i ehamo — Yt naku i rakat meiẽ Iesui wato'e i'atu'e.
7 Os escribas e os fariseus observavam Jesus, procurando ver se ele faria uma cura no sábado, a fim de acharem de que o acusar.
8 Ma'ato toma'at teran hap i'atu­wa­nẽtup hawiat Iesui tikuap ta'yn tuwe­kaipyi hawyi toikaykay ra'yn ipo kĩ'ã rakat tuwe­wawi wuat'i ehamo hawyi to'e — Uhyt eriot ro meikowo waku meiũpe y'am me ereĩne'en wuat'i miit'in py'a­setpe wuat'i miit'in ehamo e ipo kĩ'ã rakat pe. Ipoĩ'ãm na'yn hawyi hewyry miit'in py'a­setpuo.
8 Mas Jesus, conhecendo os pensamentos deles, disse ao homem da mão ressequida: E ele, levantando-se, ficou em pé.
9 Mi'i hawyi Iesui apo'e irania'in me — Kat som to'e miwan me Tupana mõtypot hap e'at ete e. Aikotã watunug mesuwat e'at pe sio wakuap watunug sio yt nakuap i watunug sio miit'in ky'e hap sio miit'in auka hap kat som to'e miwan me hap watunug e mi'i hap ete apo'e itotiaria pe.
9 Então Jesus disse a eles:
10 Mi'i hawyi yt ta'a­tu­wesat kuap i. Mi'i hawyi Iesui teha'at kahato itotiaria ewawi mot'i hawyi to'e ipo kĩ'ã rakat pe — Uiwy e erepo­torok to meikowo e. Mi'i hawyi ipo kĩ'ã rakat tuwe­po­torok ta'yn hawyi waku ra'yn ipo.
10 Então Jesus, olhando para todos que estavam ao seu redor, disse ao homem: Ele assim o fez, e a mão lhe foi restaurada.
11 Mi'i pote wãi'e hap enoi haria i'atu­py­'ahak kahato ra'yn Iesui ete. Mi'i hawyi te'e­ro'e to'ope — Aikotã aru wati­'akit wati­mohit mesuwat Iesui i'atu'e ta'a­tu­py­'ahak popuo.
11 Mas eles se encheram de furor e discutiam entre si quanto ao que fariam contra Jesus.
12 Mi'i hawyi Iesui toto yity'ok kape Tupana wywuat to'oehay hamo. Mi'i hawyi wãtym ka'ap ihay Tupana wywo yity'ok tote.
12 Naqueles dias, Jesus se retirou para o monte, a fim de orar, e passou a noite orando a Deus.
13 Ihot'ok hawyi toi'a­tu­kaykay ra'yn temiit'in sem tuwe­wawi. Mi'iria kaipyi 12 ok takaria toi'a­tu­'airo topot­po­'o­roria 12 ok takaria wo.
13 E, quando amanheceu, chamou a si os seus discípulos e escolheu doze dentre eles, aos quais deu também o nome de apóstolos:
14 Sa'a­wy'i Simãu toi'airo topot­po­'oro wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi het tutum pakup i PETERU e Simãu me het pakup ta'yn. Mi'i hawyi Peteru ywyt ÃTERE toi'airo tomi­po­'oro wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi TIAKU toi'airo temiit sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi IUWÃU toi'airo tomiit sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi WIRIPI toikaykay tuwe­wawi temiit sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi PATURUMEU toi'airo topot­mu'e sese wo tehay moherep hamo.
14 Simão, a quem acrescentou o nome de Pedro, e André, seu irmão; Tiago e João; Filipe e Bartolomeu;
15 Mi'i hawyi MATEU toi'aro topot­mu'e sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi TUME toi'airo tomi­po­'oro sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi wẽtup ok TIAKU mekewat Auweu sa'yru toi'airo tomi­po­'oro wo tehay moherep hamo. I'ewyte wẽtup ok SIMÃU toi'airo topot­po­'oro wo tehay moherep hamo. Mekewat sa'a­wy­'iwuat surara powyro hat tetama piaria wanĩ­kaptia sytpok hamo rakat — Uhetama Kana'a po'og wakuat torania kai e hat.
15 Mateus e Tomé; Tiago, filho de Alfeu, e Simão, chamado Zelote;
16 Mi'i hawyi IUTA mekewat Tiaku sa'yru toi'airo temiit sese wo tehay moherep hamo. Mi'i hawyi wẽtup IUTA toi'airo temiit no tehay moherep hamo mekewat Ikarioti sa'yru. Mi'i miit yt naku i ma'ato Iesui ma'at hanuat ne'i topy­hu'at. Mi'i hawyi toran na'yn 12 ok takaria tehay moherep hanuaria wo toi'a­tu­'airo.
16 Judas, filho de Tiago, e Judas Iscariotes, que se tornou traidor.
17 Iesui ti'a­tu­'airo 12 ok takaria temiit'in topot­po­'o­roria wo miit'in mu'e hamuat hawyi ipot'apyk yity'ok kaipyi yi hot kape tomi­'ai­roria wywo. Mi'i hawyi yt put'ok­to'e yi hot piat i te turan irania'in ipotmu­'eria sem tipuẽti Iesui mekewat yahig note. Mi'i hawyi mekewat yahig wato tote tukup­te'en Iesui kat haria aiko­pepyi aiko­pepyi tõ'ẽ. I'atu kahato miit'in itote toipuẽti yi Iuteu kaipy­wiaria tawa wato Ieru­sarẽi kaipy­wiaria i'ewyte y'y wato yẽpe etiat tawa Tiru kaipy­wiaria tawa Sitãu kaipy­wiaria toi'a­tu­puẽti itote.
17 E, descendo com eles do monte, Jesus parou num lugar plano onde se encontravam muitos discípulos seus e grande multidão do povo, de toda a Judeia, de Jerusalém e do litoral de Tiro e de Sidom,
18 I'atu kahato miit'in itote Iesui ekatup haria. Tõ'ẽ tõ'ẽ Iesui ehay kapiat te'e­ru­wa­nẽtup teran haype. I'ewyte i'ahu rakaria ta'a­tue­hãite hap ky'ewi haria tõ'ẽ kahato Iesui kape. I'ewyte tõ'ẽ kahato ahiag ipiit piat rakaria. Mi'i haria ahiag i'atu­mo­so­'opot ko'i ma'ato Iesui ti'a­tu­sopo yne ahiag i'atupiit pyi.
18 que vieram para o ouvir e para ser curados de suas doenças. Também os atormentados por espíritos imundos eram curados.
19 Mi'i hawyi yne Itotiaria te'e­ru­wehik teran Iesui ete katu­pono ta'a­tu­ky­'esat ta'a­tu­moe­hãite hap Iesui piat katu­pono Iesui hesaika kahato Tupana esaika hamo miit'in moehãite hamo. Mi'i pote ta'a­tu­ky­'esat kahato Iesui emig ta'a­tupo wuat hap yne i'ahu rakaria. Ta'a­tuemig hawyi meremo i'atue­hãite hap topy­hu'at.
19 E todos da multidão procuravam tocar em Jesus, porque dele saía poder; e curava todos.
20 Mi'i hawyi Iesui teha'at topot­mu­'eria kape hawyi toi'a­tu­ky'e kahato hawyi to'e — Tupana mipoi­tyro ko'i eipe uimohey haria yt hekat rakaria i eipe pytkai more­kuaria Tupana etama pe eweikup­te'en wuat'i e'at pe e. — Uheka­tu­wyria uwe uwe Tupana pe to'e — Yt uimi­ky­'esat ok tã i te worokuap e topy'a pe mio tã e haria pe Tupana to'e — Pyno uimi­poi­tyro sese ko'i eipe katu­pono woro­ho­'onug wyti aru eipe wuat'i ywania pore­kuaria wo mesu­wa­rote aikotã Uito areĩne'en Morekuat no atipy pe hap ewy e Tupana tepiat — Worokuap teran e haria uimohey haria.
20 Então, olhando para os seus discípulos, Jesus lhes disse:
21 Mi'i hawyi Iesui teha'at topot­mu­'eria kape hawyi toi'a­tu­ky'e kahato hawyi to'e — Tupana mipoi­tyro ko'i eipe uimohey haria hesy'at rakaria eweikup­te'en pytkai katu­pono uwe uwe to'e Tupana pe — Uhesy'at kahato ekuap hap ky'ewi aikotã hesy'at kahato rakaria tikat mi'u yn hap ewy — Worokat kahato En Tupana e haria pe — Aikotã ienuk kahato haria iwepit kahato haria ewy woro­ho­'onug eiperia i'ok kahato rakaria ewy e Tupana tokuap teran haria pe e. Mi'i hawyi Iesui teha'at topot­mu­'eria kape hawyi toi'a­tu­ky'e kahato hawyi to'e — Tupana mipoi­tyro ko'i eipe uimohey haria e. koitywy eweiwak eipy'a pe ma'ato mi'i hawyi Tupana mimo­wepit kahato rakaria eweikup­te'en wuat'i e'at pe e. Ta'i uwe uwe tuwak topy'a pe irania'in satek pote ho'opot pote mi'i haria pe ti Tupana to'e — Woro­ho­'o­mo­wepit kahato eipe katu­pono karãpe eheha­ky­'e'i hap put'ok'e ehete mi'i hap atu'u yne uipy'a pe wy aikotã irania'in ehaky­'e'i hap ewetu'u yne hap ewy e Tupana mi'iria pe e Iesui topot­mu­'eria pe ahepe.
21 — Bem-aventurados são vocês
22 Mi'i hawyi Iesui teha'at topot­mu­'eria kape hawyi toi'a­tu­ky'e kahato hawyi to'e — Tupana mipoi­tyro ko'i eipe uimohey haria miit'in miky­ry'i eweikup­te'en mesuwe pytkai e. Uwe uwe wakuap nug motiat miit'in wo'o­ky­ry'i hamo topy­hu'at mi'i haria pe ti Tupana to'e — Pywo pe ti woro­ho­'o­mo­wepit kahato katu­pono atum aru ehepe uhetama atipy piat e Tupana. Pywo pe ti woro­ho­'o­mo­wepit kahato eipe katu­pono aikope Uito areĩne'en Morekuat no hap tote hekat kahato rakaria wo eweikup­te'en wuat'i e'at pe e.
22 — Bem-aventurados são vocês quando as pessoas os odiarem, expulsarem da sua companhia, insultarem e rejeitarem o nome de vocês como indigno, por causa do Filho do Homem.
23 Mi'i hawyi Iesui teha'at topot­mu­'eria kape hawyi toi'a­tu­ky'e kahato hawyi to'e — Uwe uwe uhemiit sese wo miit'in miky­ry'i hamo te'e­ro­py­hu'at miit'in misa­ty'i saty'i wo miit'in mimo­weu­ka'i mi'i uhemiit pote mi'i hat pe — Pywo pe ti woro­mo­wepit po'og ni wuat'i kai e Iesui temiit'in me. — Ta'i mi'i tã hap ewy ta'a­tunug sa'a­wy­'i­wuaria uhehay moherep haria ete e Tupana. Mi'i tupono i'atuehay sa'ag yt pywo pe i ehete uhemiit'in eipe pote eiwe­mo­wepit ro eiwe­wehum hawyi waku peso­'e­wei'e iwepit sese rakat peso'e hap ewy katu­pono meiũran ti aru Tupana mimõ­typot kahato haria wo eweikup­te'en atipy pe are e. Ta'i atipy pe — Woro­mõ­typot kahato eipe e Tupana aru uimohey haria potiat miit'in miky­ry'i hap ko'i wo eipe pote e Iesui.
23 Alegrem-se naquele dia e exultem, porque grande é a recompensa de vocês no céu; porque os pais dessas pessoas fizeram o mesmo com os profetas.
24 Mi'i hawyi Iesui teha'at yt tomohey haria i pe hawyi to'e tuwak popuo — Ho'o­wasat kahato rakaria eiperia katu­pono — Uruekat kahato hap kaipyi urumo­wepit hap toĩne'en e haria eipe e. Yt naku i pe eiwa­nẽtup hap katu­pono eweikat at ka'ap ewepit hap eheka­re'en sok mesu­wa­rote hap kaipyi e. Ta'i mesu­wa­rotiat ewepit kahato hap yn eweikat e. Pyno emiky­'esat ewy toĩne'en eipo pe aru hap ok tã ma'ato Tupana piat eimo­wepit hap yt eweikat hin i e. Pywo ti rat eimi­puẽti ok tã mesu­wa­rote yn toĩne'en irane eha'up mo ma'ato atipy piat eha'up yt kat i hin i irane eweipuẽti aru e mesu­wa­rotiat yn hekat rakaria pe.
24 — Mas ai de vocês, os ricos,
25 Mi'i hawyi Iesui teha'at yt tomohey haria i pe hawyi to'e tuwak popuo — Ho'o­wasat kahato rakaria ewy eweikup­te'en mesu­wa­rotiat mi'u yn ewei'a­tukat pote e. — Uru'ok kahato mi'u wo ewei'e eiwo­'ope ma'ato yt ehesy'at hin i eipy'a pe Tupana kuap hap ky'ewi e. — Uru'ok kahato uruto ewei'e ma'ato meiũran aru ehesy'at kahato ra'yn wuat'i e'at pe e. Koitywy eiwepit kahato mesuwe wen ma'ato mi'i irẽ aru paa'e­wei'e ehesy'at sese wuat'i e'at pe hap kaipyi e. Yt naku i kahato aru topy­hu'at ehepe e. Eweiwak kahato wuat'i e'at pe ei'a­rot'i kahato hap aru put'ok'e e Iesui mesu­wa­rotiat mi'u yn kat haria pe.
25 — Ai de vocês
26 Mi'i hawyi Iesui teha'at yt tomohey haria i pe hawyi to'e tuwak popuo — Yt naku i pe aru eweikup­te'en wuat'i e'at pe e. — Uruto po'og irania'in kai ewei'e yn eipy'a pe pote e. Eweikat kahato miit'in kaipyi — Waku po'og en i'atu'e hap. Eiwe­mõ­typot hap yn eweikat irania'in kaipyi e. Mi'i pote ti aru ihaky­'e'i kahato rakaria ewy eweikup­te'en wuat'i e'at pe yt kat i Tupana mõtypot hap eikai pote e. Sa'a­wy­'iwuat Tupana ehay yt pywo rakat i moherep haria heso rakaria ko'i ewy kahato eweikup­te'en are e. Ta'i sa'a­wy'i mi'iria pe — Waku kahato eipe po'og torania kai i'atu'e wen ma'ato — Yt nakuaria i kahato ti eipe e Tupana sa'a­wy'i mi'iria pe e Iesui. Mi'iria ewy kahato aru to'e ehepe are e Iesui — Uruto po'og irania'in kai e haria pe.
26 — Ai de vocês, quando todos os elogiarem, porque os pais dessas pessoas fizeram o mesmo com os falsos profetas!
27 Mi'i hawyi Iesui to'e tomohey haria pe. — Uha'y­ru'in uhaki­'yt'in e eiwa­nẽtup to mesup uimienoi koro kape e. Eiwe­waure ka'a kahato ro mesuwat uimienoi koro kape e katu­pono atiky­'esat kahato ewetunug kahato mesuwat ui'e hap — Waku wati­'a­tu­ky'e yne yne ahewa­nĩ­kaptia ko'i e. Waku pe yn waku watu­kup­te'en yt nakuap i nug ahetiat haria wywo e. Waku watunug waku yn yt aiky'e i haria pe e. Waku wati­'a­tu­ky'e kahato yn na'yn yt aiky'e i haria e.
27 — Digo, porém, a vocês que me ouvem: amem os seus inimigos, façam o bem aos que odeiam vocês.
28 Uimohey haria e waku wati­'a­tue­waku yn na'yn ai'a­tu­sa­ty'i saty'i haria e. Mi'i hawyi waku aimo­so­'opot haria upi wahẽtup Tupana kape yn na'yn — Eti'a­tue­ha­kye­ra'at o uruewa­nĩ­kaptia yt aipo­wyro hin i haria waku wato'e Tupana pe e. I'ewyte waku wahẽtup kahato Tupana kaipyi aimo­weu­ka'i haria upi i'atu­poi­tynug ahiag pupiat hamo e.
28 Abençoem aqueles que os amaldiçoam, orem pelos que maltratam vocês.
29 Waku wati­'a­tu­ky'e aima'at haria yt naku i watu­'uka aiwu­'uka teran haria wywo e. Karãpeĩ ahewa­nĩkap ahowa­petek hawyi waku wato'e tope — Waku kokai i ro uhowa­petek uhyt mana waku wato'e ahowa­petek hat pe e. Karãpe ahewa­nĩkap aipo­hari ahe'yni ete waku watum ahesokpe ko'i tope ahewa­nĩkap ky'e hap moherep hamo are e.
29 Ao que lhe bate numa face, ofereça também a outra; e, ao que lhe tirar a capa, deixe que leve também a túnica.
30 I'ewyte karãpe wẽtup ok hẽtup kat ahekat kat ahekat ahepe mi'i hat pe waku watum imiky­'esat ewy e. I'ewyte karãpe ahewa­nĩ­kaptia ahero'ok ahekat ko'i mi'i hawyi yt naku i — Eterut i ro emiero'ok uhyt mana wato'e. Yt naku i aipo­hari ahekat etiat hat kaipyi wate­ra­'aipok e.
30 Dê a todo o que lhe pedir alguma coisa; e, se alguém levar o que é seu, não exija que seja devolvido.
31 Uimohey haria waku watunug wakuap torania miit'in muo e. Ta'i uiwy­ria'in aikotã irania'in tunug waku hap ehepe aimi­ky­'esat ewy mi'i hap ewy o waku watunug waku hap irania'in me e. Ta'i aikotã wati­ky­'esat irania'in miat wakuap nug ahepiat hap ok tã waku watunug mi'i waku hap ewy i'atuepe e.
31 Façam aos outros o mesmo que vocês querem que eles façam a vocês.
32 Uiwy­ria'in e mesu­wa­ro­tiaria tiky'e ta'a­tu­ky'e haria yn ma'ato are'e ehepe wẽtup sehay — Waku wati­'a­tu­ky'e yne miit'in sio aiky'e haria sio yt aiky'e i haria e.
32 — Se vocês amam aqueles que os amam, que recompensa terão? Porque até os pecadores amam aqueles que os amam.
33 Ma'ato aiky'e haria yn wati­'a­tu­ky'e pote watu­kup­te'en yt Tupana mohey i haria mesu­wa­ro­tiaria ewywuat haria ewy kahato watu­kup­te'en katu­pono mi'iria ti'a­tu­ky'e ta'a­tu­ky'e haria yn e. Mi'i haria mesu­wa­ro­tiaria ewy wato­py­hu'at iro yt po'og i mi'iria kai ahewaku hap e.
33 Se fizerem o bem aos que lhes fazem o bem, que recompensa terão? Até os pecadores fazem isso.
34 — Ta'i mesu­wa­ro­tiaria yt Tupana mohey haria i timõ'ẽ kahato ta'a­tuekat ta'a­tu­ky'e haria kape yn e. Yt Tupana mohey hin i haria pytkai ta'a­tu­ky'e kahato ta'a­tu­ky'e haria — Etipuru ekat uhyt mana mimi ta'a­tu­ky'e hat to'e pote meremo ta'a­tu­puru ta'a­tukat irania'in miẽtup hap katu­pono te'e­ru­wa­nẽtup — Pyno meũran aru uimõ'ẽ uimi­puru saipepiat po'og toterut i'atu'e te'e­ru­wa­nẽtup hawe. Pyno uimohey haria eipe pote yt atiky­'esat i eweimõ'ẽ irania'in miat turan eweipuru turan mi'iria wanẽtup hap ewywuat eiwa­nẽtup hap wywo e. Atiky­'esat mio tã wato'e aipy'a pe ahekat puru hap ete — Ta'aipok pote waku ma'ato yt ta'aipok i uimi­puru uimi­mõ'ẽ pote i'ewyte waku uhepe waku wato'e kahato aipy'a pe yt kat i ahekat ky'ewi hap wywo e Iesui ahepe.
34 E, se emprestam àqueles de quem esperam receber, que recompensa terão? Também os pecadores emprestam aos pecadores, para receberem outro tanto.
35 Pyno waku kahato wati­mõ'ẽ ahekat ma'ato yt naku i wati­mõ'ẽ ahekat mesu­wa­ro­tiaria yt Tupana mohey i haria mimõ'ẽ hap ewy e. Waku wati­puru ahekat wuat'i miit'in me yt kat yt naku i aiwa­nẽtup hap wywo i e. Waku wati­puru ahekat wuat'i miit pe ta'a­tu­puru reran mote e. Yt naku i apowa­to'e — Eweterut apuru uimi­puru sio yt yt naku i wato'e. Waku wati­mõ'ẽ aikotã Tupana timõ'ẽ hap ewy are e. Ta'i aiky'e hap wywo yn toi'a­tu­mõ'ẽ ahowawi aiky'e hap wywo. I'aman tutum kahato wuat'i miit'in me i'atuko ko'i moehãite hap sio waku nug haria kape sio yt naku i nug haria kape sio tomohey hap upi sio yt tomohey i hap upi tutum i'aman i'atuko ko'i moehãite hap e. Ta'i Tupana ti'a­tu­ky'e tewa­nĩ­kaptia torania hawyi tutum at i'atuko moehãite hamo yt kat sa'up i wuat'i pe e. Pyno waku Ai'ywot Tupana ewywuat waku wati­mõ'ẽ ahekat are e. Ta'i waku watunug Tupana minug ewy e. Ta'i ahegyi'at kahato hap kaipyi wati­mõ'ẽ pote meiũran yt ta'a­tuerut i aimi­puru i'atuepiat saipepiat ma'ato Tupana yt tiwaure hin i aima'at hap mi'i hawyi ahekat saipepiat hum ahepe aimi­puru.
35 Vocês, porém, amem os seus inimigos, façam o bem e emprestem, sem esperar nada em troca; vocês terão uma grande recompensa e serão filhos do Altíssimo. Pois ele é bondoso até para os ingratos e maus.
36 Uipot­mu­'eria eipe pote mio tã are'e ehepe — Ewei'a­tu­ky'e ro yne yne ehewa­nĩ­kaptia are e. Waku yn no ewetunug ehewa­nĩ­kaptia pe hãpyk takat yn i'atu­ky'e hap upi e. Ehekat ko'i kape yt eiwa­nẽtup at ka'ap tei'o — Kat ko'i kat ko'i aru uimi­puru saipepiat uhekat ta'atuium yt ewei'e tei'o eipy'a pe e. Yt eiwa­nẽtup tei'o eimi­puru porap hap kape are. Mi'i tã eweipuẽti eimi­puru saipepiat Tupana kaipyi po'og po'og eimi­puru kupitu kai e. Mi'i tã ui'e hap ewy ewetunug pote ti aru Tupana sa'y­ru'in Tupana saki­'yt'in eipe i'atu'e mi'iria ehepiat pe e. — Tupana mẽpyt'in eipe i'atu'e ehepiat pe e. Ta'i Ai'ywot atipy piat minug ewywuat nug haria eipe i'atu'e ehepiat katu­pono Tupana iwese kahato yt iwese kahato i rakaria ete hap ewy waku aito iwese kahato rakaria wo wato­py­hu'at wuat'i miit'in ete are e. Tupana tuwe­mo­sa­ty'i kahato topy'a pe tewa­nĩ­kaptia satek hap e'at pe e. Waku watu­we­mo­sa­ty'i ahewa­nĩkap satek hap e'at pe e. Waku wati­'a­tu­po­wyro mi'iria hatek hap upi e. Pyno waku Ai'ywot Koro miit'in ky'e hat ewy watoĩ­ne'en wuat'i miit'in ky'e hap wywo sio wakuaria sio miit yt nakuaria i are e. Wakuat yn ewetunug o wuat'i miit'in me Ai'ywot Koro minug hap ewywuat e Iesui uruepe ahepe topot­mu­'eria pe.
36 Sejam misericordiosos, como também é misericordioso o Pai de vocês.
37 Mi'i hawyi po'og Iesui to'e ahepe — Uiwy­ria'in yt naku i wati­'a­tu­mohit miit'in — Mekewat miit yt kan hamo i yt naku i wato'e irania'in me are e. Yt naku i wato'e aiwa­nẽtup hawe — Uito po'og mi'i miit kai e. I'ewyte karãpe miit'in inug sa'ag ahetiat hawyi yt naku i wahenoi irania'in me iminug sa'ag ahetiat e. Miit'in minug sa'ag ahetiat wahenoi irania'in me wẽtup ok minug sa'ag ko'i pote ti aru Tupana i'ewyte henoi eiwat eiminug yt naku i hap ko'i wuat'i miit'in ehamo aru e. Ma'ato waku waure wo watoĩ­ne'en irania'in miat aima'at hap kai. Mi'i hap ete eweikup­te'en waure wo pote Tupana i'ewyte eiminug yt naku i hap ko'i kai waure wo toĩne'en are e Iesui ahepe.
37 — Não julguem e vocês não serão julgados; não condenem e vocês não serão condenados; perdoem e serão perdoados;
38 Waku hegyi'at kahato rakaria wo watu­kup­te'en uheka­tu­wyria are. Wati­mõ'ẽ ahekat irania'in me pote ti aru i'ewyte Tupana timõ'ẽ kahato tekat ahowawi aikotã ahegyi'at hap ok tã tutum ahepe ma'ato ahegyi'at hap wywo watum kurin kurin irania'in me pote mi'i hap ok tã ne aru Tupana tum ahepe e. Ma'ato ahegyi'at hap iwato kahato watum mote Tupana i'ewyte hum iwato kahato ahepe e. I'ewyte aimiium kurin yt ahegyi'at i pote i'ewyte Tupana tum kurin ahepe ahegyi'at hap ok tã aru tutum ahowawi e. Waho'oium kurin pote Tupana ho'oium kurin ahowawi e Iesui.
38 deem e lhes será dado; boa medida, prensada, sacudida e transbordante será dada a vocês; porque com a medida com que tiverem medido vocês serão medidos também.
39 Mi'i hawyi po'og Iesui henoi hã'ãkap wuo — Ta'i e ahetama puo yt ihapytig i rakaria ikat kahato ta'a­tu­po­re­reko hat e. Mi'i hawyi wẽtup ok tuereto yt ipuẽti i topo­re­reko hanuat hawyi to'o­'e­wywuat toipuẽti topo­re­reko hamo yt ihapytig i rakat re e. Mi'i hawyi hewo yi hot pe to'o­'ewy e. Mi'i hap ewy ti aimu'e haria yt Tupana kuap i rakaria pote aimu'e hap Tupana moherep hap yt heremo hin i katu­pono yt iha i rakaria ewy tukup­te'en. — Mi'i ti mu'ap Tupana kape i'atu'e pytkai yt mu'ap hin i. Mi'i pote i'atu­mi­mu­'eria i'ewyte ho'o­wasat rakaria ewy e. Yt toikuap i kahato mu'ap hawyi yt toimo­herep kuap i topot­mu­'eria pe yt ihapytig i rakaria ewywuaria pe e.
39 Jesus lhes contou também uma parábola:
40 Ma'ato eiwe­mu'e kahato Eimu'e Hat mienoi ete uhehay ete hawyi Eimu'e Hat mikuap hap ok tã ewehenoi kuap are e. Ma'ato wo'o­mu'e hat yt ihapytig i rakat ewywuat pote i'ewyte wo'o­mu'e haria yt ihapytig i rakaria ewywuaria tukup­te'en ta'a­tu­mu'e kahato pytkai. Mi'i hawyi ta'a­tu­mu'e hat ewy hewo yi hot pe to'o­'ewy e. Pyno areĩne'en Eimu'e Haria Akag wo e Iesui. Atiky­'esat kahato yne eiperia ewetunug torania ui'e hap ok tã e. Ui'e hap ewy ewetunug pote Uito ewywuat eweikup­te'en miit'in mu'e hamo e. Yt naku i ewei'e eipy'a pe — Atikuap po'og Uimu'e hat Iesui kai mi'i pote waku wẽtup sehay ahenoi irania'in me uiwa­nẽtup hap ewy yt uimu'e hap sehay ewy yt naku i ewei'e. Uipot­mu­'eria sese eipe pote uimi­mu'e hap ewy kahato aru ewei'a­tu­mu'e e. Mi'i hawyi hãpyk sese uipo­'o­roria wo miit'in mu'e hamo eweikup­te'en e.
40 — O discípulo não está acima do seu mestre; todo aquele, porém, que for bem-instruído será como o seu mestre.
41 Tukup­te'en irania'in uimi­mu­'eria te'e­ra­ha'at kahato irania'in kape sio ta'a­tu­'a­parap sio yt hap kuap hamo e. I'atueha irania'in kape yn yt naku i kat hamo e. Yt te'e­ra­ha'at hin i ta'a­tu­minug ta'a­tuwat kape sio waku sio yt ta'a­tu­minug kuap hamo e. Mi'iria ta'a­tu­mohey teran irania'in yt naku i nug hap etiat haype e. Yt karãpe i paa'i­'a­tu'e ta'a­tu­minug sa'ag hap ko'i ete e. Yt eweikup­te'en nei'o mi'iria ewy e Iesui ahepe.
41 — Por que você vê o cisco no olho do seu irmão, mas não repara na trave que está no seu próprio olho?
42 — Uito po'og irania'in kai e haria ewy eweikup­te'en mote yt ihapytig i rakaria ewy te eweikup­te'en katu­pono — Hehu iwato'in nakat eheha pe hap ewy toĩne'en aikotã hu yp toĩne'en eheha pe hap ewy e. — Atihep teran mekewat eha piat hu hit ewei'e ma'ato yt etunug kuap i kat pote hu yp ewywuat toĩne'en eha pe pote e. Pyno waku etihep hu yp eha pyi hawyi pote etihep kuap kurin nakat hu irania'in eha pyi e. Mi'i hap ewy eweikup­te'en eweikat irania'in minug sa'ag mote e. Waku ewei'e eipy'a pe — Atoiat teran uiminug sa'ag e. Ma'ato yt naku i ewei'e — Uito waku ma'ato irania'in yt naku i nug haria wo yt ewei'e tei'o e Iesui ahepe.
42 Como você poderá dizer a seu irmão: “Deixe, irmão, que eu tire o cisco que está no seu olho”, se você não repara na trave que está no seu próprio olho? Hipócrita! Tire primeiro a trave do seu olho e então você verá claramente para tirar o cisco que está no olho do seu irmão.
43 Mi'i hawyi Iesui to'e ahepe — Pyno uiwy­ria'in ahenoi teran ehepe wẽtup uhehay iã'ãkap e. Pyno aito wato­py­hu'at kat kat yp ewywuat watoĩ­ne'en iywa he rakat yp ewy e. Ta'i ai'ywa he rakat ewywuat aito pote iwese kahato rakaria ewy watoĩ­ne'en e. Ma'ato ai'ywa nop takat pote yt kan hamo watoĩ­ne'en miit'in ekyi Tupana kape are. Yt karãpe i ywa nop takat watikoi are. Ta'i watu'u he kahato rakat hawyi — Waku mesuwat iã'ỹi aimikoi wo wato'e e.
43 — Não há árvore boa que dê mau fruto, nem árvore má que dê bom fruto.
44 Pyno watikuap mikoi yp waku sio yt naku i hap i'ywa he sio nop hap ete. — He pote he yt pote yt wato'e. Ma'ato he nakat kape wata­'aipok aimi'u wuat hep hamo. Ma'ato nop takat kape yt karãpe i wata­'aipok aimi'u wuat hep hamo e. Ihep hawyi watu'u hap ky'ewi ma'ato nop takat pote yt karãpe i wata­'aipok i'u hamo e. Mi'i hap ewy kahato aiminug waku hap irania'in me te'e­ra­'aipok ahowawi aiwese hap upi ma'ato yt naku i nug hap ahehay pote yt te'e­ra­'aipok hin i ahowawi Tupana ehay kuap hamo e Iesui ahepe.
44 Porque cada árvore é conhecida pelos frutos que produz. Porque não se colhem figos de ervas daninhas, nem se apanham uvas dos espinheiros.
45 Pyno uiwy­ria'in aito waku rakaria watu­kup­te'en mote mekewat Wiku yp he rakat ewy watu­kup­te'en e. Hewo hewo waku mug hap yn mote waku kahato rakat no watoĩ­ne'en. Iwese kahato rakaria wo watu­kup­te'en e. Pyno waku hap kape yn watu­wa­nẽtup aipy'a pe mi'i hawyi ahehay kaipyi tuwẽtem waku rakat yn e. Ma'ato yt naku i watu­wa­nẽtup pote yt naku i hap tuwẽtem ahehay kaipyi e. Pyno aiwa­nẽtup hap aipy'a piat toĩne'en ahekat hap ewy e. Waku rakat aiwa­nẽtup hap pote toĩne'en waku rakat ewy aheĩne'en hap e. Ma'ato yt pote yt naku i nug hano watoĩ­ne'en e Iesui ahepe.
45 A pessoa boa tira o bem do bom tesouro do coração, e a pessoa má tira o mal do mau tesouro; porque a boca fala do que está cheio o coração.
46 Uipot­mu­'eria kat pote som ewei'e uhepe — Urumu'e hat ekag koro En Mehĩ Urumu'e hat akag koro Mimi ewei'e uhepe at ka'ap ma'ato mi'i pytkai yt ewetunug hin i yne yne uhepiat einãpin hap ko'i e. Uruka­'iwat sese En ewei'e hawyi yt uimi­ky­'esat ewy hin i ewetunug pytkai e. Yt naku i eimi­ky­'esat ko'i yn ewetunug hawyi uimi­ky­'esat pun haria eweikup­te'en are e ahepe.
46 — Por que vocês me chamam “Senhor, Senhor!”, e não fazem o que eu mando?
47 Pyno uwe uwe tut uhowawi mi'i hawyi uhehay toikuap tonãpin hap ko'i toikuap mi'i hawyi tutunug yne tonãpin hap uhepiat ok tã ewy mi'i hat topy­hu'at aikotã getap nug hat ikahu waku kahato rakat nug hat ewy are e.
47 Eu vou mostrar a vocês a quem é semelhante todo aquele que vem a mim, ouve as minhas palavras e as pratica.
48 Ta'i uipot­mu­'eria ewetunug uhepiat einãpin hap ewy pote eweikup­te'en aru iwe'eg kahato rakaria ewywuat aikotã getap iheg nakat nug hat ewy eweikup­te'en e. Ta'i sa'a­wy'i toikat kuru­su'yp iheg nakat to'yat eãkukag wo e. Mi'i hawyi toi'a­tutuk iãkukag yi pya pe hap ewy e. Mi'i yat toĩne'en iheg nakat kahato ikahu kahato hap ewy. I'yat iminug aikotã ai'yat yi heg note ewy iheg hap ewy. Mi'i turan ywytu uato kahato put'ok'e wen ma'ato tominug to'yat iheg kahato rakat yt ta'at hin i hawyi ywytu uato yt timoma kuap i katu­pono yi heg nakat tote yi pan me toĩne'en kahato pote yt ta'at hin i ywytu uato hap e'at pe e. Mi'i hap ewy kahato uimienoi ko'i nug haria tukup­te'en e Iesui ahepe.
48 Esse é semelhante a um homem que, ao construir uma casa, cavou, abriu profunda vala e lançou o alicerce sobre a rocha. Quando veio a enchente, as águas bateram contra aquela casa e não a puderam abalar, por ter sido bem-construída.
49 Ma'ato uwe uwe tuwa­nẽtup uhehay kape tonãpin hap kape porap'i mi'i hawyi tuwa­nẽtup tuwepe — Yt atunug neran i Iesui piat uinãpin hap e mi'i e hat wanẽtup hat aikotã getap nug yt iheg miat i rakat ewy aikotã aria'yp nupi'a misekuap kahato wuat ne'i getap nug hat ewy. I'ewyte yt ika'a pya pe i toipan hat ewy e. Mi'i turan put'ok'e ywytu uato hawyi ywytu uato ti'y­pyhep hap ewy e. Mi'i hawyi i'yat yt kat i ta'at ra'yn hawyi e. Mi'i hap ewy topy­hu'at uhepiat tonãpin hap uhehay upi yt topy­hu'at i rakat e Iesui ahepe mekewat yity'ok totepyi.
49 Mas o que ouve e não pratica é semelhante a um homem que construiu uma casa sobre a terra, sem alicerces, e, quando as águas bateram contra ela, logo desabou; e aconteceu que foi grande a ruína daquela casa.

Ler em outra tradução

Comparar com outra

Estude este capítulo no WhatsApp

Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 6, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.

💬 Explicar Lucas 6 no WhatsApp Sobre a Bíblia com IA →