Gênesis 31
Ulibra wi Naşibaţi (KNF) vs NTLH
1 Wal mënţ Yakob aŧiink kë babuk Laban bakţup aji : « Yakob ajej bka bi aşin nja bŧi, bka bi aşin nja bi bi ayoknuŋ hënk. »
1 Jacó ficou sabendo que os filhos de Labão andavam dizendo o seguinte: — Jacó está tirando tudo o que é do nosso pai. É às custas do nosso pai que ele está ficando rico.
2 Akak win ţi kaara ki Laban kë aankak wo jibi abiiŋ awo na a ţi kaŧeeku.
2 Jacó também notou que Labão já não se mostrava tão amigo como antes.
3 Kë *Yawe Nawat Kabuka aşë ji na a : « Kakan du uŧaak wi başinu, du bayiţu, nji dwo na iwi. »
3 Então o Senhor Deus disse a Jacó: — Volte para a terra dos seus pais, onde estão os seus parentes. Eu estarei com você.
4 Yakob ado kë badu bi Rakel na Leya baya baţënka du uţeeh wi awooŋ na batani bi nul.
4 Aí Jacó mandou chamar Raquel e Leia para que viessem ao campo, onde ele estava com as suas ovelhas e cabras.
5 Aji na baka : « Dwin ţi kaara ki aşinan kë aankak awo na nji jibi abiiŋ awo ţi kaŧeeku, kë Naşibaţi i paapa ajaaŋ adëman aşë wo na nji.
5 Quando chegaram, ele disse: — Tenho reparado que o pai de vocês já não se mostra tão meu amigo como antes; mas o Deus do meu pai tem estado comigo.
6 An ţi ikowan name kë dlempar aşinan jibi nhiniiŋ bŧi.
6 Vocês sabem muito bem que tenho me esforçado muito, trabalhando para o pai de vocês.
7 Aşinan, ul kë aşë guuraarën guur : aţëlëş uko wi ŋŧiinkaraanuŋ aji uwo baluk bi naan ŋyaaş iñeen. Kë Naşibaţi aşë wo aandi adolën buţaan.
7 Mas ele me tem enganado e já mudou o meu salário umas dez vezes. Porém Deus não deixou que ele me prejudicasse.
8 Ŋyaaş bŧi ŋi ajakuŋ: Ŋnŧaam ŋanwooŋ na ŋndampu ŋakwooŋ baluk bi naan, ŋnŧaam ŋaji ŋabuk ŋmpoţi ŋanwooŋ na ŋndampu. Kë akale ji : Ŋanwooŋ ŋpiiţ ŋakwooŋ baluk bi naan, ŋnŧaam ŋaji ŋabuk ŋpiiţ.
8 Quando ele dizia: “Os cabritos com manchas serão o seu salário”, aí as fêmeas tinham crias manchadas. E, quando ele dizia: “Os cabritos listados serão o seu salário”, aí as crias saíam todas listadas.
9 Hënk, kë Naşibaţi apënan ŋnŧaam ŋi aşinan awulën.
9 Foi assim que Deus tirou os rebanhos do pai de vocês e os deu a mim.
10 « Ţi wal wi ŋnŧaam ŋawooŋ ţi pay, dkat këş kë kahaabëşa na nji, kë nwin kë ŋdow ŋanjaaŋ ŋapaya kë ŋaji ŋawo na ŋndampu, ŋpiiţ këme ŋataprën.
10 — Um dia, quando os animais estavam no tempo do cruzamento, eu tive um sonho. Eu vi que os bodes que cobriam as fêmeas eram listados, malhados e manchados.
11 Kë uwanjuŧ wi Naşibaţi udu'ën aji : “Yakob,” kë nŧeem aji : “Nji wi.”
11 O Anjo de Deus me chamou pelo nome, e eu respondi: “Aqui estou.”
12 Kë uji na nji : “Katan këş, iwin kë ŋko bŧi ŋankpayiiŋ ŋawo na ŋdampu na ŋpiiţ këme ataprën ţiki dwin uko wi Laban akdoliiŋ.
12 Então ele continuou: “Veja! Todos os bodes que estão cruzando são listados, malhados e manchados. Eu estou fazendo com que isso aconteça porque tenho visto o que Labão está fazendo com você.
13 Nji Naşibaţi ampënuŋ awinana ţi kadunu du Betel a, di ituluŋ ukëra ţi plaak pi iŧëfuŋ abot amehna aji iţaşën. Hënkuŋ naţiin ipën ţi uŧaak wi, ikak du uŧaak wi kabuka ki nu.” »
13 Eu sou o Deus que apareceu a você em Betel, onde você me dedicou uma pedra, derramando azeite sobre ela, e onde você me fez uma promessa. Agora prepare-se, saia desta terra e volte para a terra onde você nasceu.”
14 Bi Rakel na Leya baŧeema aji : « Ŋhuma nka kafah kaloŋ këme bka bloŋ ţi iko yi aşinun i?
14 Então Raquel e Leia responderam: — Não sobrou nada para herdarmos do nosso pai.
15 Ŋdo kak kak hënkuŋ bayaanţ ţi këş ki nul, wal wi ajejuŋ un, awaapu abot ade uko wi awaaparuŋ un.
15 Ele nos trata como se fôssemos estrangeiras. Ele até nos vendeu e depois gastou todo o dinheiro que recebeu como pagamento.
16 Aa, bka bŧi bi Naşibaţi ajejuŋ ţi aşinun bawo bi nun na babukun. Hënkuŋ doon uko bŧi wi Naşibaţi ajakiiŋ. »
16 Toda a riqueza que Deus tirou do nosso pai é nossa e dos nossos filhos. Portanto, faça tudo o que Deus mandou.
17 Yakob anaţa apayan babukul na baharul ţi ŋnŧaam ŋi pnkunkaali.
17 — ausente —
18 Ajej ŋnŧaam ŋi nul, bka bi nul bŧi bi akaaŋ wi awooŋ ţi Padan-Aram, ajej ba pa pţiiş du uko Iŧaak aşin du uŧaak wi Kanaan.
18 — ausente —
19 Laban aya wal mënţ ppuunk ŋnkaneel, kë Rakel aşë kiij itu yi aşin.
19 Labão, o pai de Raquel, havia ido para outro lugar a fim de cortar a lã das suas ovelhas; e, enquanto ele estava fora, Raquel roubou as imagens dos deuses da casa dele.
20 Yakob aya amena mena, kë Laban naharameeŋ aammee.
20 Foi assim que Jacó, sem avisar que ia embora, enganou Labão, o arameu,
21 Aţi na bka bi nul bŧi aya amuur bdëk bi Ëfrat, aşë ya umbaŋ wi inkuŋ yi Galad.
21 fugindo com tudo o que tinha. Atravessou o rio Eufrates e foi na direção da região montanhosa de Gileade.
22 Wi udoluŋ ŋnuur ŋwajanţ, kë başë ţup Laban kë Yakob aţii.
22 Três dias depois Labão ficou sabendo que Jacó havia fugido.
23 Ajej babuk aşin adookar na a ado ŋnuur paaj na uloŋ abaa moba du inkuŋ yi Galad.
23 Ele reuniu os seus parentes e foi atrás de Jacó. Sete dias depois, Labão alcançou Jacó na região montanhosa de Gileade.
24 Na uŧejan, Naşibaţi apën ţi ŋţaafi awinana ţi kadun ki Laban naharameeŋ, aji na a : « Ţaafaraan, meen jibi ikyaaŋ kaţiini na Yakob. »
24 Naquela noite Deus apareceu num sonho a Labão, o arameu, e disse: — Cuidado! Não faça nada a Jacó.
25 Laban aban du dko di Yakob ataruŋ kaloona ki nul du inkuŋ yi Galad, aşë tar kak kaloona ki nul da, ul na bañaaŋ biki nul.
25 Labão alcançou Jacó na região montanhosa de Gileade, onde ele estava acampado. E Labão e os seus parentes acamparam no mesmo lugar.
26 Aji na Yakob : « we umobiiŋ ba? We ukaaŋ kë iguurën ba? Adoo ya na babuk naan ji bawo bakalabuş biki ikaanuŋ du ugut.
26 Aí Labão disse a Jacó: — Por que foi que você me enganou, levando as minhas filhas como se fossem prisioneiras de guerra?
27 We ukaaŋ kë imena mena aya ba? Iwo i lah kaţupën nşë nwutu iya na mnlilan, ññooţanan na iyeeh na ŋntambër na bnŧuni.
27 Por que você me enganou, fugindo desse jeito, sem me dizer nada? Se você tivesse falado comigo, eu teria preparado uma festa alegre de despedida, com canções acompanhadas de pandeiros e de liras .
28 Iindo wutën mmook babab naan na babuk naan. Na manjoonan ido do ji napën.
28 Você nem me deixou beijar os meus netos e as minhas filhas. O que você fez foi coisa de gente sem juízo.
29 Dhilan lah kadolu buţaan, kë Naşibaţi i şaaş ajaaŋ adëman aşë jakën na uŧejan utakal : “Ţaafaraan, meen jibi kyayi kaţiini na Yakob.”
29 Eu poderia ter feito muito mal a vocês, mas na noite passada o Deus do seu pai me disse assim: “Cuidado! Não faça nada a Jacó.”
30 Kë woli iwo i pya ţiki inuh katoh ki şaaş, we ukaaŋ kë ikiij itu yi naan? »
30 Eu sei que você foi embora porque tinha saudades de casa. Mas por que foi que você roubou as imagens dos deuses da minha casa?
31 Yakob aŧeema aji : « Iwinle kë nya amena mena, dşal kë iŧeehën babuku.
31 Jacó respondeu: — Eu fiquei com medo, pois pensei que o senhor ia me tirar as suas filhas à força.
32 Kë du ñaaŋ i işaaŋ aţënkna itu yi nu, aŋ mënţan akeţ. Neejan iten, bañaaŋ biki nja bawo bamaar, iwinle uko wi nu kjej wa. » Yakob aamme kë Rakel akiijuŋ itu mënţ.
32 Mas, se o senhor achar as suas imagens com alguém aqui, essa pessoa será morta. Os nossos parentes são testemunhas: se o senhor encontrar aqui qualquer coisa que seja sua, pode levar. Acontece que Jacó não sabia que Raquel havia roubado as imagens.
33 Laban aya neej du kaloona ki Yakob, apën aya du ki Leya, akak apën aya du iloona yi balempar babukul batëb aanwin nin uko uloŋ. Wi akpënuŋ ţi kaloona ki Leya, aşë neej du ki Rakel.
33 Labão entrou na barraca de Jacó, depois na de Leia e depois na das duas escravas, porém não encontrou as suas imagens. Então foi para a barraca de Raquel.
34 Kë Rakel anjejuŋ ktu kuŋ aşë jej ka aţu ţi uko uţoori wi bajaaŋ baţu ţi feţ di unŧaam wi pnkunkaali aşë ţo ţi wa duuţ. Laban aten tenan ţi kaloona bŧi aanwin nin uko uloŋ.
34 Aí ele procurou em toda parte, porém não achou nada, pois Raquel havia posto as imagens numa sela de camelo e estava sentada em cima.
35 Kë Rakel aşë ji na aşin : « Ajug naan awutan kadeebaţ woli mënaţa wi aneejuŋ, dwin pli. » Hënk, kë Laban ala anoor aanwin nin uko uloŋ.
35 Ela disse ao pai: — O senhor não fique zangado comigo por eu não me levantar, mas é que estou menstruada. Foi assim que Labão procurou as suas imagens, sem as encontrar.
36 Wal mënţ kë Yakob aşë deebaţ aşë ŋoman na Laban aji : « Uko uwuţaan uhoŋ wi ndoliiŋ ba? We wi njubaniiŋ ba? Kë ido bi duka duka ţi kafeţ naan.
36 Aí Jacó ficou zangado. Ele disse a Labão: — O que foi que eu fiz de errado? Qual foi a
37 Iten ţi iko yi naan bŧi bë iinwin win nin kako kaloŋ ki nu. Iwinle kaloŋ, kpënan ka ţi kadun ki bañaaŋ biki nu na biki naan, bawo bamaar.
37 Agora que mexeu em todas as minhas coisas, será que encontrou alguns objetos que são seus? Pois ponha esses objetos aqui, na frente dos meus parentes e dos seus, para que eles julguem qual de nós dois está com a razão.
38 Ŋşubal iñeen ŋtëb ŋi ŋi nwooŋ ţi katohu, ŋnkaneel ŋi nu na ŋpi ŋi nu ŋaambaaŋ kapara, kë mënde nin udow ţi batani bi nu.
38 Durante os vinte anos que trabalhei para o senhor, as suas ovelhas e as suas cabras nunca tiveram abortos, e eu não comi um só carneiro do seu rebanho.
39 Woli ŋnko ŋi uţeeh ŋafiŋ unŧaam uloŋ mënji kaţiju wa, nji djaaŋ kaluk wa. Iji kţu'ën pluk ŋnŧaam ŋi bakiijuŋ na pnak këme na uŧejan.
39 Nunca lhe trouxe os animais que as feras mataram, mas eu mesmo pagava o prejuízo. O senhor me cobrava qualquer animal que fosse roubado de dia ou de noite.
40 Bnuur baji batërën na pnak, ujonţ kaneenanaan bŋoy na uŧejan.
40 A minha vida era assim: de dia o calor me castigava, e de noite eu morria de frio. E quantas noites eu passei sem dormir!
41 Ŋşubal iñeen ŋtëb ŋi ŋi nji nwooŋ du katohu : dlemparu ŋşubal iñeen na ŋbaakër pa babuku, abot alemparu paaj pa batani bi nu, kë iwi iţëlëş uko wi ŋŧiinkaruŋ aji uwo baluk bi naan ŋyaaş iñeen.
41 Fiquei vinte anos na sua casa. Trabalhei catorze anos para conseguir as suas duas filhas e seis anos para conseguir os seus animais. E, ainda por cima, o senhor mudou o meu salário umas dez vezes.
42 Woli Naşibaţi, i Paapa na Abraham aşin bajaaŋ badëman, Naşibaţi i Iŧaak akţiiŋ, aanwo lah na nji, kdolën nţiiş iñen ijinţ. Kë Naşibaţi aşë win unoor wi naan na ulemp wi iñen yi naan, kë uŧejan unţëpuŋ kë aşë wayëş nja. »
42 Se o Deus dos meus antepassados — o Deus de Abraão, o Deus a quem Isaque temia — não tivesse estado comigo, o senhor teria me mandado embora com as mãos vazias. Mas Deus viu o meu sofrimento e o trabalho que tive e ontem à noite ele resolveu a questão.
43 Laban aŧeema aji : « Baaţ biki bawo babuk naan, kë bapoţ biki bawo biki naan. Ŋnŧaam ŋi bŧi ŋawo ŋi naan. Uko wi ikwinuŋ hënk bŧi uwo wi naan. Kë nji we wi nhilanuŋ kado pa babuk naan na bapoţ biki babukuŋ?
43 Labão respondeu a Jacó assim: — Estas filhas são minhas, os netos são meus, estes animais são meus, e tudo o que você está vendo é meu. Agora, como não posso fazer nada para ficar com as minhas filhas e com os filhos que elas tiveram,
44 Joh ŋdo bhoŋar nji na iwi. Ŋdo uko mënţ uyuuj kë andoli ahoŋ aŧënţul uko uloŋ. »
44 estou disposto a fazer um trato com você. Vamos fazer aqui um montão de pedras para que lembremos desse trato.
45 Kë Yakob aşë ŧëf plaak,
45 Então Jacó pegou uma pedra e a pôs de pé como se fosse um pilar.
46 akak aji na bañaaŋ biki nul bajejënţ mnlaak. Kë bajejënţ mnlaak ado bnjuŋ, aşë ţo ade bukal bŧi ţi mnlaak mënţ.
46 Depois disse aos seus parentes que ajuntassem e amontoassem pedras. Eles fizeram um montão de pedras e depois tomaram uma refeição ali do lado dele.
47 Laban adu dko mënţ Yegar Ŧahaduta, kë Yakob adu da Galeed.
47 Labão pôs naquele lugar o nome de Jegar-Saaduta , e Jacó o chamou de Galeede .
48 Laban aji : « Bnjuŋ bi mnlaak bi bakyuujuŋ kë ŋhoŋar nţa nji na iwi. » Ukaaŋ kë badu da aji Galeed.
48 Depois Labão disse: — Este montão de pedras servirá para que nós dois lembremos desse trato. Foi por isso que aquele lugar recebeu o nome de Galeede.
49 Bakak adu da aji Mişpa, ţiki Laban aji : «*Yawe Nawat Kabuka akdooŋ kayeŋ nja, nja batëb bŧi, woli ŋënkak awinar.
49 E também teve o nome de Mispa porque Labão disse: — Que o
50 Woli inooran babuk naan këme ajej baaţ baloŋ ahoţalëş ţi baka, mënţ ñaaŋ akwayëşuŋ nja, lipariin, Naşibaţi akwayëşuŋ nja. »
50 Se você maltratar as minhas filhas ou se você casar com outras mulheres, mesmo que eu não saiba o que está acontecendo, lembre que Deus está nos vigiando.
51 Akak aji na Yakob : « Iwin bnjuŋ bi mnlaak bi na plaak panŧëfuŋ pi ţi pŧoof pi nja,
51 Aqui estão as pedras e o pilar que coloquei entre nós dois.
52 ikwooŋ uko unkyujuŋ uko wi ŋdoluŋ nţa di. Mënwo i kaţëp bnjuŋ bi na plaak pi kaya du umbaŋ wi nu na uşal uwuţaan. Kë iwi kak iinwo i kaţëp pa kabi di umbaŋ wi naan na uşal uwuţaan.
52 O montão de pedras e o pilar são para lembrarmos desse trato. Eu nunca passarei para lá deste pilar para atacá-lo, e você não passará para cá deste montão de pedras e deste pilar para me atacar.
53 Naşibaţi i Abraham, i Nahor na i bateem baka akwayëşuŋ nja. »
53 O Deus de Abraão e o Deus de Naor será juiz entre nós. Então Jacó fez um juramento em nome do Deus a quem Isaque, o seu pai,
54 Afiŋar Naşibaţi unŧaam du pnkuŋ aşë du bayiţul babi bade. Bade aşë fër du pnkuŋ.
54 Ele ofereceu um animal em sacrifício ali na montanha e convidou os seus parentes para uma refeição. Naquela noite eles comeram e dormiram ali na montanha.
55 — ausente —
55 Na manhã seguinte Labão se levantou bem cedo, beijou as suas filhas e os seus netos e os abençoou. E depois foi embora, voltando para a sua terra.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 31, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.