Lucas 8
Li Santil hu (KEKNT) vs NVT
1 Li Jesús co̱ sa' eb li tenamit chixyebal resil li cha̱bil esilal. Ut quilaje'xbeni chixjunileb li tenamit ut li c'aleba̱l rochbeneb lix tzolom cablaju. Yo̱ chixch'olobanquil lix ya̱lal chirix lix nimajcual cuanquilal li Dios.
1 Pouco tempo depois, Jesus começou a percorrer as cidades e os povoados vizinhos, anunciando as boas-novas a respeito do reino de Deus. Iam com ele os Doze
2 Cuanqueb ajcui' ixk yo̱queb chi ochbeni̱nc reheb. Eb li ixk a'in, a'an eb li que'q'uirtesi̱c xyajeleb ut eb li que'isi̱c ma̱us aj musik'ej riq'uineb xban li Jesús. Sa' xya̱nkeb a'an cuan lix María. Lix Magdalena neque'xye ajcui' re. A'an li ixk li qui-isi̱c cuukub li ma̱us aj musik'ej riq'uin.
2 e também algumas mulheres que tinham sido curadas de espíritos impuros e enfermidades. Entre elas estavam Maria Madalena, de quem ele havia expulsado sete demônios;
3 Cuan lix Susana sa' xya̱nkeb. Ut cuan ajcui' lix Juana li rixakil laj Chuza li quicuan chok' merto̱m riq'uin laj Herodes. Ut cuanqueb ajcui' nabaleb chic li ixk rochbeneb. A'an eb li neque'tenk'an reheb riq'uin li c'a'ruheb re.
3 Joana, esposa de Cuza, administrador de Herodes; Susana, e muitas outras que contribuíam com seus próprios recursos para o sustento de Jesus e seus discípulos.
4 Nabaleb li tenamit que'ch'utla riq'uin li Jesús. Que'chal chak sa' eb li na'ajej yalak bar. Ut li Jesús qui-oc chixyebal jun li jaljo̱quil ru a̱tin reheb. Ut quixye:
4 Certo dia, uma grande multidão, vinda de várias cidades, juntou-se para ouvir Jesus, e ele lhes contou uma parábola:
5 —Jun aj acuinel co̱ chi a̱uc. Ut nak yo̱ chixhirbal li iyaj, cuan li quinak chire be ut quiyek'i̱c. Que'chal li xul li neque'xic'an ut que'xcua' li iyaj.
5 “Um lavrador saiu para semear. Enquanto espalhava as sementes pelo campo, algumas caíram à beira do caminho, onde foram pisadas, e as aves vieram e as comeram.
6 Ut cuan ajcui' li iyaj quinak sa' xya̱nk li pec. Quimok, abanan sa' junpa̱t quichakic xban nak chaki li ch'och'.
6 Outras caíram entre as pedras e começaram a crescer, mas as plantas logo murcharam por falta de umidade.
7 Ut cuan cui'chic li iyaj quinak sa' xya̱nk li q'uix. Ut nak quichamo' li q'uix sa' xbe̱n, quixnat' li acui̱mk.
7 Outras sementes caíram entre os espinhos, que cresceram com elas e sufocaram os brotos.
8 Ut cuan cui'chic li iyaj quinak sa' li cha̱bil ch'och'. Quimok ut quiq'ui ut quiu̱chin chi us. Quixq'ue o'takc'a̱l (100) ru li junju̱nk chi rok. Ut quixye cui'chic li Jesús, —Li ani ta̱raj rabinquil li c'a'ru yo̱quin chixyebal, chixq'uehak retal li yo̱quin chixyebal, chan.
8 Ainda outras caíram em solo fértil e produziram uma colheita cem vezes maior que a quantidade semeada”. Quando ele terminou de dizer isso, declarou: “Quem é capaz de ouvir, ouça com atenção!”.
9 Ut eb lix tzolom que'xpatz' re: —¿C'a'ru xya̱lal li jaljo̱quil ru a̱tin li xaye? chanqueb.
9 Seus discípulos lhe perguntaram o que a parábola significava.
10 Quichak'oc li Jesús ut quixye reheb: —La̱ex q'uebil e̱re xnaubal xya̱lal li mukmu̱quil na'leb chirix lix nimajcual cuanquilal li Dios. A'ut li jun ch'ol chic li inc'a' neque'pa̱ban, riq'uin jaljo̱quil ru a̱tin ta̱yema̱nk reheb. Usta yo̱queb chi iloc, abanan inc'a' te'xq'ue retal. Usta yo̱queb chi abi̱nc, abanan inc'a' te'xtau xya̱lal.
10 Ele respondeu: “A vocês é permitido entender os segredos do reino de Deus, mas uso parábolas para ensinar os outros, a fim de que, ‘Quando olharem, não vejam; quando escutarem, não entendam’.
11 A'an a'in lix ya̱lal li jaljo̱quil ru a̱tin li xinye. Li iyaj, a'an retalil li ra̱tin li Dios.
11 “Este é o significado da parábola: As sementes são a palavra de Deus.
12 Ut li iyaj li quinak chire li be, a'an retalileb li neque'abin re li ra̱tin li Dios. Nak ac xe'rabi li a̱tin, laj tza inc'a' naxcanabeb re te'xtau ru li xya̱lal li ra̱tin li Dios re nak inc'a' te'pa̱ba̱nk ut te'colek'.
12 As sementes que caíram à beira do caminho representam os que ouvem a mensagem, mas o diabo vem e a arranca do coração deles e os impede de crer e ser salvos.
13 Ut li iyaj li quinak sa' xya̱nk li pec, a'an retalileb li neque'abin re li ra̱tin li Dios ut neque'xpa̱b chi saheb sa' xch'o̱l. Abanan inc'a' nacana sa' xch'o̱leb. Nak nayale' rix lix pa̱ba̱leb, inc'a' neque'xcuy xnumsinquil. Nach'inan ban xch'o̱leb.
13 As sementes no solo rochoso representam os que ouvem a mensagem e a recebem com alegria. Uma vez, porém, que não têm raízes profundas, creem apenas por um tempo e depois desanimam quando enfrentam provações.
14 Ut li iyaj li quinak sa' xya̱nk li q'uix, a'an retalileb li neque'abin re li ra̱tin li Dios. Neque'xpa̱b, abanan inc'a' neque'q'ui sa' xpa̱ba̱leb xban nak ca'aj cui' li c'a'ak re ru cuan sa' ruchich'och' neque'xc'oxla, li biomal ut xra̱bal ru li c'a'ak chic re ru. A'an li naramoc lix ya̱lal chiruheb.
14 As que caíram entre os espinhos representam outros que ouvem a mensagem, mas logo ela é sufocada pelas preocupações, riquezas e prazeres desta vida, de modo que nunca amadurecem.
15 Ut li iyaj li quit'ane' sa' cha̱bil ch'och', a'an retalileb li neque'abin re li ra̱tin li Dios. Neque'xpa̱b li ra̱tin chi anchaleb xch'o̱l ut neque'q'ui sa' xpa̱ba̱leb, chan li Jesús.
15 E as que caíram em solo fértil representam os que, com coração bom e receptivo, ouvem a mensagem, a aceitam e, com paciência, produzem uma grande colheita.”
16 Ut li Jesús quixye ajcui' reheb: —Ma̱ ani tixloch junak candil ut tixq'ue ta rubel junak uc'al malaj ut tixq'ue ta rubel ch'a̱t. Tixq'ue ban sa' junak na'ajej najt xteram re nak cua̱nkeb sa' cutan li ani te'oc sa' li cab.
16 “Não faz sentido acender uma lâmpada e depois cobri-la com uma vasilha ou escondê-la debaixo da cama. Pelo contrário, ela é colocada num pedestal, de onde sua luz pode ser vista pelos que entram na casa.
17 Jo'can ajcui' ma̱c'a' cuan chi mukmu chi inc'a' ta ta̱nauma̱nk mokon. Ut li inc'a' natauman ru anakcuan, ta̱tauma̱nk ru mokon.
17 Da mesma forma, tudo que está escondido será revelado, e tudo que está oculto virá à luz e será conhecido por todos.
18 Jo'can ut cheq'uehak retal li c'a'ru te̱rabi xban nak li ani naxq'ue xch'o̱l chixtaubal ru li xya̱lal, ta̱q'uehek' mas xna'leb. Abanan li inc'a' naxq'ue xch'o̱l chixtaubal ru, ta̱mak'ek' chiru li naxc'oxla nak naxnau, chan.
18 “Portanto, ouçam com atenção! Pois ao que tem, mais lhe será dado, mas do que não tem, até o que pensa ter lhe será tomado”.
19 Ut eb li ri̱tz'in li Jesús rochbeneb lix na' que'cuulac chi a̱tinac riq'uin. Abanan inc'a' que'ru chi oc cuan cui' li Jesús xban nak k'axal cui'chic nabaleb li cristian.
19 Então a mãe e os irmãos de Jesus foram vê-lo, mas não conseguiram chegar até ele por causa da multidão.
20 Ut quiyehe' resil re li Jesús: —La̱ na' ut eb la̱ cui̱tz'in cuanqueb chirix cab ut te'raj a̱cua̱tinanquil, chan.
20 Alguém disse a Jesus: “Sua mãe e seus irmãos estão lá fora e querem vê-lo”.
21 Quichak'oc li Jesús ut quixye reheb: —Li ani neque'abin re li ra̱tin li Dios ut neque'xba̱nu li c'a'ru naxye, a'aneb lin na' ut li cui̱tz'in, chan li Jesús reheb.
21 Jesus respondeu: “Minha mãe e meus irmãos são aqueles que ouvem a palavra de Deus e a praticam”.
22 Sa' jun li cutan li Jesús quixye reheb lix tzolom: —K'axonko jun pac'al li palau, chan reheb. Ut qui-oc sa' jun li jucub rochbeneb lix tzolom ut co̱eb.
22 Certo dia, Jesus disse a seus discípulos: “Vamos para o outro lado do mar”. Assim, entraram num barco e partiram.
23 Nak ac yo̱queb chi xic chiru li palau, li Jesús quicuar. Sa' li ho̱nal a'an quichal jun li ca̱k-sut-ik' ut qui-oc chi nujac li ha' sa' li jucub ut yo̱queb re chi subu̱nc sa' li palau.
23 Durante a travessia, Jesus caiu no sono. Logo, porém, veio sobre o mar uma forte tempestade. O barco começou a se encher de água, colocando-os em grande perigo.
24 Eb lix tzolom co̱eb cuan cui' li Jesús ut que'rajsi. Ut que'xye re: —At tzolonel, at tzolonel, osoc' ke, chanqueb. Ut li Jesús qui-aj ru ut quixk'us li ik' ut quixk'us li palau ut ch'anamil quicana. Inc'a' chic qui-ec'an.
24 Os discípulos foram acordá-lo, clamando: “Mestre, Mestre, vamos morrer!”. Quando Jesus despertou, repreendeu o vento e as ondas violentas. A tempestade parou, e tudo se acalmou.
25 Ut li Jesús quixye reheb: —¿C'a'ru xec'ul? ¿Ma ma̱c'a' chic e̱pa̱ba̱l? chan. C'ajo' nak qui-oc xc'a'uxeb ut que'xsach xch'o̱l. Que'xye chi ribileb rib, —¿Chanru nak neque'abin li ik' ut li palau chiru li cui̱nk a'in? Ut, ¿chanru nak cuan xcuanquil chixk'usbaleb? chanqueb.
25 Então ele lhes perguntou: “Onde está a sua fé?”. Admirados e temerosos, os discípulos diziam entre si: “Quem é este homem? Quando ele ordena, até os ventos e o mar lhe obedecem!”.
26 Li Jesús ut eb lix tzolom que'cuulac sa' li na'ajej Gadara li cuan jun pac'al li palau Galilea.
26 Então chegaram à região dos gadarenos, do outro lado do mar da Galileia.
27 Toje' ajcui' te'cuulak li Jesús nak quichal jun li cui̱nk li cuan sa' li tenamit a'an chi c'uluc re. Li cui̱nk a'an ac junxil cuan ma̱us aj musik'ej riq'uin. Inc'a' chic nacuan sa' rochoch chi moco naxq'ue chic rak'. Junes sa' li na'ajej li neque'muke' cui' li camenak nacuan.
27 Quando Jesus desembarcou, um homem possuído por demônios veio ao seu encontro. Fazia muito tempo que ele não tinha casa nem roupas e vivia num cemitério fora da cidade.
28 Nak quiril li Jesús li cui̱nk quixcuik'ib rib chiru. Quixjap re chixyebal: —¿C'a'ru ta̱cuaj cuiq'uin, at Jesús? La̱at li Ralal li nimajcual Dios. Nintz'a̱ma cha̱cuu nak mina̱ch'i'ch'i'i, chan re.
28 Assim que viu Jesus, gritou e caiu diante dele. Então disse em alta voz: “Por que vem me importunar, Jesus, Filho do Deus Altíssimo? Suplico que não me atormente!”.
29 Quixye chi jo'can xban nak li Jesús ac yo̱ chixyebal re li ma̱us aj musik'ej nak ta̱e̱lk riq'uin li cui̱nk. Nabal sut narahobtesi̱c li cui̱nk xban li ma̱us aj musik'ej. Neque'xbac' riq'uin ch'i̱ch' ut riq'uin cadena. Abanan naxt'upi li cadena ut nac'ame' xban li ma̱us aj musik'ej sa' eb li na'ajej bar ma̱c'a' cuan.
29 Pois Jesus já havia ordenado que o espírito impuro saísse dele. Esse espírito tinha dominado o homem em várias ocasiões. Mesmo quando era colocado sob guarda, com os pés e as mãos acorrentados, ele quebrava as correntes e, sob controle do demônio, corria para o deserto.
30 Li Jesús quixye re: —¿Ani a̱c'aba'? chan re. —Cuakib mil inc'aba' xban nak nabalo, chan nak quichak'oc.
30 Jesus lhe perguntou: “Qual é o seu nome?”. “Legião”, respondeu ele, pois havia muitos demônios dentro do homem.
31 Ut eb li ma̱us aj musik'ej que'xtz'a̱ma chiru li Jesús nak inc'a' tixtaklaheb sa' xbalba.
31 E imploravam que Jesus não os mandasse para o abismo.
32 Aran cuanqueb jun tu̱b li a̱k yo̱queb chi ichajibc chiru li tzu̱l. Eb li ma̱us aj musik'ej que'xtz'a̱ma chiru li Jesús nak tixtaklaheb chi oc riq'uineb li a̱k. Ut li Jesús quixcanabeb chi oc riq'uineb.
32 Ali perto, uma grande manada de porcos pastava na encosta de uma colina, e os demônios suplicaram que ele os deixasse entrar nos porcos. Jesus lhes deu permissão.
33 Que'el li ma̱us aj musik'ej riq'uin li cui̱nk ut que'oc riq'uineb li a̱k. Eb li a̱k que'oc chi a̱linac. Sa' xbe̱n li u̱l que'el chak ut toj sa' li palau coxe'nak ut aran que'cam.
33 Os demônios saíram do homem e entraram nos porcos, e toda a manada se atirou pela encosta íngreme para dentro do mar e se afogou.
34 Ut eb li yo̱queb chi iloc reheb li a̱k que'co̱eb sa' a̱nil ut coxe'xye resil sa' li tenamit li c'a'ru quic'ulman jo' ajcui' sa' li c'aleba̱l.
34 Quando os que cuidavam dos porcos viram isso, fugiram para uma cidade próxima e para seus arredores, espalhando a notícia.
35 Ut nabaleb li tenamit que'co̱eb chirilbal li c'a'ru quic'ulman. Que'cuulac cuan cui' li Jesús ut que'ril li cui̱nk li qui-isi̱c nabal chi ma̱us aj musik'ej riq'uin. Chunchu chiru li Jesús. Tikto chic ut tuktu chic xjolom. Riq'uin rilbal a'an que'sach xch'o̱leb li tenamit.
35 O povo correu para ver o que havia ocorrido. Uma multidão se juntou ao redor de Jesus, e eles viram o homem que havia sido liberto dos demônios. Estava sentado aos pés de Jesus, vestido e em perfeito juízo, e todos tiveram medo.
36 Ut eb li que'iloc re li c'a'ru quic'ulman, que'xserak'i reheb li tenamit chanru nak quiq'uira li cui̱nk li quicuan ma̱us aj musik'ej riq'uin.
36 Os que presenciaram os acontecimentos contaram aos demais como o homem possuído por demônios tinha sido curado.
37 C'ajo' nak que'xucuac chixjunileb li tenamit li cuanqueb sa' eb li na'ajej li cuanqueb sa' xcue̱nt Gadara. Ut que'xtz'a̱ma chiru li Jesús nak ta̱e̱lk sa' lix na'ajeb. Jo'can nak li Jesús qui-oc cui'chic sa' li jucub ut qui-el sa' li na'ajej a'an.
37 Todo o povo da região dos gadarenos suplicou que Jesus fosse embora, pois ficaram muito assustados. Então ele voltou ao barco e partiu.
38 Ut li cui̱nk li qui-isi̱c ma̱us aj musik'ej riq'uin quixye re li Jesús: —Xicakin cha̱cuix, chan re. Abanan li Jesús quixye re: —Inc'a'. Cana̱kat.
38 O homem que tinha sido liberto dos demônios suplicou para ir com ele, mas Jesus o mandou para casa, dizendo:
39 Ayu sa' la̱ cuochoch ut ta̱serak'i reheb chixjunileb chanru nak li Dios xruxta̱na a̱cuu, chan li Jesús. Jo'can nak co̱ li cui̱nk ut quixserak'i reheb chixjunileb li cuanqueb sa' li tenamit chanru nak li Jesús quiruxta̱na ru.
39 “Volte para sua família e conte a eles tudo que Deus fez por você”. E o homem foi pela cidade inteira, anunciando tudo que Jesus tinha feito por ele.
40 Nak li Jesús quinume' cui'chic jun pac'al li palau, li q'uila tenamit yo̱queb chiroybeninquil chi saheb sa' xch'o̱l.
40 Do outro lado do mar, as multidões receberam Jesus com alegria, pois o estavam esperando.
41 Ut sa' li ho̱nal a'an quicuulac jun li cui̱nk aran aj Jairo xc'aba'. A'an li nataklan sa' li cab li neque'xch'utub cui' ribeb laj judío. Nak quiril li Jesús, quixcuik'ib rib chiru ut quixtz'a̱ma chiru nak ta̱xic sa' rochoch xban nak ca̱mc re lix rabin.
41 Então um homem chamado Jairo, um dos líderes da sinagoga local, veio e se prostrou aos pés de Jesus, suplicando que ele fosse à sua casa.
42 Jun ajcui' lix rabin chiru. Cablaju chihab na cuan re. Ut eb li cristian yo̱queb chixlatz'anquil li Jesús nak yo̱ chi xic.
42 Sua única filha, de cerca de doze anos, estava à beira da morte. Jesus o acompanhou, cercado pela multidão.
43 Sa' xya̱nkeb cuan jun li ixk cablaju chihab xticlajic xyajel. Junelic yo̱ lix yajel li ixk a'an ut inc'a' chic natz'ap lix quiq'uel. Quixq'ue rib chi banec' riq'uin nabaleb aj banonel ut nabal li tumin quixsach. Abanan ma̱ jun quiru chi banoc re.
43 Uma mulher no meio do povo sofria havia doze anos de uma hemorragia, sem encontrar cura.
44 Li ixk a'an quijiloc riq'uin li Jesús ut quixch'e' li rak'. Ut sa' ajcui' li ho̱nal a'an quiq'uira li ixk.
44 Ela se aproximou por trás de Jesus e tocou na borda de seu manto. No mesmo instante, a hemorragia parou.
45 Ut li Jesús quixye: —¿Ani xch'e'oc cue?— Ut chixjunileb que'chak'oc ut que'xye: —La̱o inc'a' yo̱co cha̱ch'e'bal.— Tojo'nak laj Pedro jo'queb ajcui' li cuanqueb rochben que'xye re: —At tzolonel, la̱at nacacuil chanru nak yo̱queb cha̱latz'anquil li tenamit. ¿C'a'ut nak nacapatz' ani xch'e'oc a̱cue? chanqueb re.
45 “Quem tocou em mim?”, perguntou Jesus. Todos negaram, e Pedro disse: “Mestre, a multidão toda se aperta em volta do senhor”.
46 Ut li Jesús quixye cui'chic reheb: —La̱in ninnau nak cuan ani xch'e'oc cue xban nak xcuec'a nak cuan ani xq'uira riq'uin incuanquil, chan.
46 Jesus, no entanto, disse: “Alguém certamente tocou em mim, pois senti que de mim saiu poder”.
47 Li ixk quixq'ue retal nak li Jesús naxnau nak xch'e' li rak'. Nasicsot xban xxiu li ixk. Sa' xch'o̱l a'an nak ta̱ch'ila̱k xban li Jesús. Quixcuik'ib rib chiru li Jesús ut quixye re chiruheb chixjunileb li cristian c'a'ut nak quixch'e' li rak'. Ut quixye ajcui' re nak sa' ajcui' li ho̱nal a'an xq'uira.
47 Quando a mulher percebeu que não poderia permanecer despercebida, começou a tremer e caiu de joelhos diante dele. Todos a ouviram explicar por que havia tocado nele e como havia sido curada de imediato.
48 Li Jesús quixye re: —Kana', xban nak xapa̱b nak cuan incuanquil cha̱q'uirtesinquil, jo'can nak xatq'uira. Ayu chi sa sa' a̱ch'o̱l, chan.
48 Então ele disse: “Filha, sua fé a curou. Vá em paz”.
49 Toj yo̱ ajcui' chi a̱tinac li Jesús nak quichal jun li cui̱nk sa' rochoch laj Jairo li nataklan sa' li cab li neque'xch'utub cui' ribeb laj judío ut quixye re laj Jairo: —Xcam la̱ rabin. Ma̱ch'i'ch'i'i chic laj tzolonel, chan re.
49 Enquanto Jesus ainda falava com a mulher, chegou um mensageiro da casa de Jairo, o líder da sinagoga, a quem disse: “Sua filha morreu. Não incomode mais o mestre”.
50 Nak quirabi li Jesús li c'a'ru quixye li cui̱nk, quixye re laj Jairo: —Matc'oxlac. Ca'aj cui' ta̱pa̱b ut la̱ rabin ta̱colek', chan.
50 Ao ouvir isso, Jesus disse a Jairo: “Não tenha medo. Apenas creia, e ela será curada”.
51 Nak quicuulac li Jesús, ma̱ ani quixcanab chi oc sa' li cab. Ca'aj cui' laj Pedro, laj Jacobo ut laj Juan rochbeneb lix na' xyucua' li xka'al.
51 Quando chegaram à casa de Jairo, Jesus não deixou que ninguém o acompanhasse, exceto Pedro, João, Tiago e o pai e a mãe da menina.
52 Chixjunileb li cuanqueb aran japjo̱queb re chi ya̱bac xban nak ac xcam. Ut li Jesús quixye reheb: —Mexya̱bac. Li xka'al a'in moco camenak ta. Cua̱rc yo̱, chan.
52 A casa estava cheia de gente chorando e se lamentando, mas ele disse: “Parem de chorar! Ela não está morta; está apenas dormindo”.
53 Chixjunileb li cuanqueb aran que'xse'e li Jesús xban nak que'xnau nak li xka'al camenak chic.
53 A multidão riu dele, pois todos sabiam que ela havia morrido.
54 Abanan li Jesús quixchap chi ruk' li xka'al, ut quixye re: —At ch'ina xka'al, cuaclin, chan.
54 Então Jesus a tomou pela mão e disse em voz alta: “Menina, levante-se!”.
55 Sa' li ho̱nal a'an quicuacli cui'chic chi yo'yo li xka'al. Ut li Jesús quixye reheb nak te'xq'ue chi cua'ac.
55 Naquele momento, ela voltou à vida e levantou-se de imediato. Então Jesus ordenou que dessem alguma coisa para ela comer.
56 Ut eb lix na' xyucua' sachso̱queb xch'o̱l riq'uin li quic'ulman. Abanan li Jesús quixye reheb nak ma̱ ani aj e te'xserak'i li c'a'ru quic'ulman.
56 Os pais dela ficaram maravilhados, mas Jesus insistiu que não contassem a ninguém o que havia acontecido.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Lucas 8, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.