Atos 19
Li Santil hu (KEKNT) vs NVT
1 Nak laj Apolos cuan Corinto laj Pablo quinume' sa' eb li na'ajej toj quicuulac Efeso. Ut aran quixtauheb jun ch'u̱taleb laj pa̱banel.
1 Enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo viajou pelas regiões do interior até chegar a Éfeso, no litoral, onde encontrou alguns discípulos.
2 Quixye reheb: —¿Ma quec'ul li Santil Musik'ej nak quexpa̱ban? chan laj Pablo reheb. Ut eb a'an que'xye: —Inc'a' nakanau nak cuan ta li Santil Musik'ej, chanqueb.
2 Ele lhes perguntou: “Vocês receberam o Espírito Santo quando creram?”. “Não”, responderam eles. “Nem sequer ouvimos que existe o Espírito Santo.”
3 Ut laj Pablo quixye reheb: —¿Chanru nak quicubsi̱c e̱ha'? Eb a'an que'xye: —Li cubi ha' li xkac'ul, a'an li quixba̱nu laj Juan, chanqueb.
3 “Então que batismo vocês receberam?”, perguntou ele. “O batismo de João”, responderam.
4 Laj Pablo quixye reheb: —Laj Juan quixcubsiheb xha' li que'xyot' xch'o̱l ut que'xjal xc'a'ux. Quixye reheb nak te'pa̱ba̱nk sa' xc'aba' li Jesucristo li tol-e̱lk mokon, chan.
4 Paulo disse: “João batizava com o batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois, isto é, em Jesus”.
5 Nak que'rabi a'an, que'xtz'a̱ma li cubi ha' ut quicubsi̱c xha'eb sa' xc'aba' li Ka̱cua' Jesús.
5 Assim que ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Laj Pablo quixq'ue li ruk' sa' xbe̱neb ut que'xc'ul li Santil Musik'ej. Que'a̱tinac sa' jalan a̱tinoba̱l ut que'xye resil li c'a'ru quic'utbesi̱c chiruheb xban li Dios.
6 Paulo lhes impôs as mãos e o Espírito Santo veio sobre eles, e falaram em línguas e profetizaram.
7 Cuanqueb tana cablaju chi cui̱nk li que'pa̱ban sa' xya̱nkeb.
7 Eram ao todo uns doze homens.
8 Chiru oxib po laj Pablo quixch'olob li xya̱lal chiruheb laj Efeso chi ma̱c'a' xxiu sa' li cab li neque'xch'utub cui' ribeb laj judío. Quixyal xk'e xc'utbal chi tz'akal lix ya̱lal lix nimajcual cuanquilal li Dios.
8 Em seguida, Paulo foi à sinagoga e ali pregou corajosamente durante três meses, argumentando de modo convincente sobre o reino de Deus.
9 Cuanqueb li que'xcacuubresi xch'o̱leb ut inc'a' que'raj pa̱ba̱nc. Que'oc chixmajecuanquil li evangelio chiruheb chixjunileb. Jo'can nak laj Pablo quixcanab xch'olobanquil li xya̱lal aran sa' li cab li neque'xch'utub cui' ribeb laj judío. Ut quixc'ameb laj pa̱banel chirix. Rajlal cutan quixc'ut li xya̱lal chiruheb sa' li cab li natzoloc cui' jun li cui̱nk aj Tirano xc'aba'.
9 Mas alguns deles se mostraram endurecidos, rejeitaram a mensagem e falaram publicamente contra o Caminho. Paulo, então, deixou a sinagoga e levou consigo os discípulos, passando a realizar discussões diárias na escola de Tirano.
10 Cuib chihab quixba̱nu chi jo'ca'in. Ut chixjunileb li cuanqueb Asia, eb laj judío, jo'eb ajcui' li ma̱cua'eb aj judío, que'rabi li ra̱tin li Ka̱cua' Jesús.
10 Isso continuou durante os dois anos seguintes, e gente de toda a província da Ásia, tanto judeus como gregos, ouviu a palavra do Senhor.
11 Ut li Ka̱cua' Dios quixq'ue xcuanquil laj Pablo chixba̱nunquil li sachba ch'o̱lej.
11 Deus concedeu a Paulo o poder de realizar milagres extraordinários.
12 Usta ca'aj cui' lix t'icr ut lix sut laj Pablo neque'xq'ue sa' xbe̱neb li yaj, neque'q'uira. Ut neque'el li ma̱us aj musik'ej riq'uineb.
12 Quando lenços ou aventais usados por ele eram colocados sobre enfermos, estes eram curados de suas doenças e deles saíam espíritos malignos.
13 Cuanqueb aj judío neque'xye nak neque'xnau risinquileb li ma̱us aj musik'ej ut neque'xbeni ribeb chixba̱nunquil. Que'xyal xpatz'bal xc'aba' li Ka̱cua' Jesús sa' xbe̱neb li cuan ma̱us aj musik'ej riq'uineb ut que'xye: —Sa' xc'aba' li Jesús li naxjultica laj Pablo, tinye e̱re elenkex riq'uin li cui̱nk a'an, chanqueb.
13 Alguns judeus viajavam pelas cidades expulsando espíritos malignos. Tentavam usar o nome do Senhor Jesus, dizendo: “Ordeno que saia em nome de Jesus, a quem Paulo anuncia!”.
14 Cuukubeb chi cui̱nk li yo̱queb chi ba̱nu̱nc re a'in. Ralaleb jun li cui̱nk aj judío, aj Esceva xc'aba'. A'an li xbe̱nil aj tij.
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de Ceva, um dos principais sacerdotes.
15 Sa' jun li cutan jun li ma̱us aj musik'ej quichak'oc ut quixye reheb: —Ninnau ani li Jesús, ut ninnau ajcui' ani laj Pablo. Ut la̱ex, ¿anihex? Ut ¿ani xq'uehoc e̱cuanquil chi isi̱nc ma̱us aj musik'ej? chan reheb.
15 Certa ocasião, o espírito maligno respondeu: “Eu conheço Jesus e conheço Paulo, mas quem são vocês?”.
16 Li cui̱nk li cuan ma̱us aj musik'ej riq'uin, quixcut rib sa' xbe̱neb. A'an k'axal cui'chic cau rib chiruheb. Tacuasinbileb ut pejeleb chic li rak'eb nak que'e̱lelic sa' li cab a'an.
16 O homem possuído pelo espírito maligno saltou em cima deles e os atacou com tanta violência que fugiram da casa, despidos e feridos.
17 Chixjunileb li cuanqueb Efeso que'rabi resil li c'a'ru quic'ulman, jo' aj judío jo' eb ajcui' li ma̱cua'eb aj judío. Quichal xxiuheb chixjunileb ut k'axal cui'chic que'xq'ue xlok'al li Ka̱cua' Jesús.
17 A notícia do ocorrido se espalhou rapidamente por toda a cidade de Éfeso, tanto entre judeus como entre gregos, e sobre eles veio um temor reverente, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Ut nabaleb li que'pa̱ban que'chal ut que'xxo̱to lix ma̱queb chiru li Dios chiruheb chixjunileb li cuanqueb aran.
18 Muitos dos que creram confessaram suas obras pecaminosas.
19 Nabaleb laj tu̱l que'chal ut que'xc'am chak lix huheb li nac'anjelac chiruheb re tu̱lac ut que'xc'at chiruheb chixjunileb li tenamit. Nak que'xbir rix lix tz'ak chixjunil li que'xc'at, qui-el laje̱b roxc'a̱l mil (50,000) chi tumin plata.
19 Vários deles, que haviam praticado feitiçaria, trouxeram seus livros de encantamentos e os queimaram publicamente. O valor dos livros totalizou cinquenta mil moedas de prata.
20 Ut li ra̱tin li Ka̱cua' yo̱ chi e̱lc resil yalak bar ut yo̱ ajcui' chi c'utu̱nc xcuanquil li Dios.
20 Assim, a mensagem a respeito do Senhor se espalhou amplamente e teve efeito poderoso.
21 Nak ac xnume' chixjunil a'in, laj Pablo quixc'oxla xic toj Jerusalén, nak acak xbeni chak Macedonia ut Acaya. Quixye: —Nak acak xinnume' aran, tento ajcui' tinxic Roma chirilbaleb laj pa̱banel li cuanqueb aran, chan.
21 Depois disso, Paulo se sentiu impelido pelo Espírito a passar pela Macedônia e a Acaia antes de ir a Jerusalém. “E, de lá, devo prosseguir para Roma!”, disse ele.
22 Jo'can nak quixtaklaheb Macedonia laj Timoteo ut laj Erasto, li neque'tenk'an re. Ut laj Pablo toj quicana aran Asia.
22 Então, enviou adiante dele à Macedônia dois assistentes, Timóteo e Erasto, e permaneceu um pouco mais na província da Ásia.
23 Ut sa' eb li cutan a'an quiticla jun nimla ch'a'ajquilal xban nak nabaleb yo̱queb chixpa̱banquil li Dios.
23 Por essa época, houve enorme tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Jun li cui̱nk aj tenol plata, aj Demetrio xc'aba'. A'an naxyi̱b riq'uin plata li coc' ochoch re lix Diana lix dioseb. Ut nabal li tumin neque'xc'ul li neque'trabajic rochben.
24 Começou com Demétrio, ourives que fabricava modelos de prata do templo da deusa grega Ártemis e que empregava muitos artífices.
25 Quixch'utubeb chixjunileb li neque'c'anjelac chiru jo'queb ajcui' chixjunileb laj tenol plata ut quixye reheb: —La̱ex nequenau nak riq'uin li c'anjel a'in nakaba̱nu, nakac'ul nabal li katumin.
25 Ele os reuniu a outros que trabalhavam em ofícios semelhantes e disse: “Senhores, vocês sabem que nossa prosperidade vem deste empreendimento.
26 Ac e̱rabiom resil nak laj Pablo ac xtacchi'i nabaleb li cuanqueb aran Efeso jo' ajcui' sa' chixjunil li tenamit xcue̱nt Asia. Ac nequenau nak yo̱ chixyebal reheb nak moco dioseb ta li yal yi̱banbil xban cui̱nk.
26 Mas, como vocês viram e ouviram, esse sujeito, Paulo, convenceu muita gente de que deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. Fez isso não apenas aqui em Éfeso, mas em toda a província.
27 Ma̱re anchal ta̱sachk li kac'anjel xban a'an. Ut ma̱re anchal ta̱tz'ekta̱na̱k ajcui' xlok'al li rochoch lix Diana li kalok'laj dios. Ma̱re ta̱sachk lix cuanquilal li kadios li neque'xlok'oni chixjunileb aran Asia, jo' ajcui' li cuanqueb sa' chixjunil li ruchich'och', chan laj Demetrio.
27 Claro que não me refiro apenas à perda do respeito público por nossa atividade. Também me preocupa que o templo da grande deusa Ártemis perca sua influência e que esta deusa magnífica, adorada em toda a província da Ásia e ao redor do mundo, seja destituída de seu grande prestígio!”.
28 Ut eb li ch'utch'u̱queb aran c'ajo' nak que'josk'o' nak que'rabi li c'a'ru quixye. Que'xjap reheb chixyebal: —¡Nim xcuanquil lix Diana li kadios la̱o aj Efeso! chanqueb.
28 Ao ouvir isso, ficaram furiosos e começaram a gritar: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
29 C'ajo' nak que'josk'o' li tenamit. Inc'a' chic jultiqueb re c'a'ru neque'xba̱nu. Jun xiquiqueb nak co̱eb chixsic'bal laj Gayo ut laj Aristarco li que'chal chak Macedonia rochben laj Pablo. Ut quelonbileb nak que'c'ame' toj sa' li na'ajej li neque'xch'utub cui' ribeb.
29 Em pouco tempo, a cidade toda estava uma confusão. O povo correu para o anfiteatro, arrastando os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de viagem de Paulo.
30 Ut laj Pablo quiraj raj xic chi a̱tinac riq'uineb li tenamit, abanan eb laj pa̱banel inc'a' que'xcanab chi xic.
30 Ele também quis entrar, mas os discípulos não permitiram.
31 Cuanqueb cuib oxib li rami̱g laj Pablo li neque'c'amoc be sa' li tenamit. A'aneb aj Roma. Eb a'an que'xtakla xyebal re laj Pablo nak inc'a' ta̱xic sa' li na'ajej li neque'xch'utub cui' ribeb li tenamit.
31 Alguns amigos de Paulo, oficiais da província, também lhe enviaram um recado no qual suplicaram que não arriscasse a vida entrando no anfiteatro.
32 Chixjunileb li que'xch'utub ribeb aran yo̱queb chixjapbal reheb ut inc'a' chic jultiqueb re li c'a'ru neque'xye. Lix q'uialeb li tenamit inc'a' que'xnau c'a'ut nak que'xch'utub ribeb aran.
32 Lá dentro, em polvorosa, o povo todo gritava, e cada um dizia uma coisa. Na verdade, a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Ut que'risi sa' xya̱nkeb li tenamit laj Alejandro. A'an quixtaksi li ruk' re te'xcanab choki̱nc. Quiraj raj a̱tinac re xcolbal rib chiruheb li tenamit.
33 Entre a multidão, os judeus empurraram Alexandre para a frente e ordenaram que explicasse a situação. Ele fez sinal pedindo silêncio e tentou falar.
34 Nak que'ril nak a'an aj judío junaj xya̱b xcuxeb chixjunileb chixyebal: —¡Nim xcuanquil lix Diana li kadios la̱o aj Efeso! chanqueb. Ut ca'ch'in chic ma̱ cuib o̱r que'xjap reheb chixyebal a'an.
34 No entanto, quando a multidão percebeu que ele era judeu, começou a gritar novamente e continuou por cerca de duas horas: “Grande é Ártemis dos efésios!”.
35 Nak ac xk'unbesiheb li tenamit laj tz'i̱b li nac'anjelac sa' po̱pol, quixye reheb: —La̱ex aj Efeso, ¿ma cuan ta bi' junak inc'a' naxnau nak li katenamit Efeso, a'an li nac'ac'alen re li rochoch lix Diana, li kalok'laj dios? Chixjunileb neque'xnau nak li jalam u̱ch a'an chalenak chak sa' choxa.
35 Por fim, o escrivão da cidade conseguiu acalmar a multidão e disse: “Cidadãos de Éfeso, todos sabem que Éfeso é a guardiã do templo da grande Ártemis, cuja imagem caiu do céu para nós.
36 Li kadios inc'a' ta̱ru̱k xsachbal ru. Jo'can nak me̱q'ue e̱josk'il. C'oxlahomak rix chi us li c'a'ru te̱ba̱nu.
36 Portanto, sendo este um fato inegável, acalmem-se e não façam nada precipitadamente.
37 ¿C'a'ut nak xec'ameb chak li cui̱nk a'in arin? Eb a'an inc'a' yo̱queb chixmuxbal ru le̱ dios, chi moco yo̱queb ta chixmajecuanquil.
37 Vocês trouxeram estes homens aqui, mas eles não roubaram nada do templo nem disseram coisa alguma contra nossa deusa.
38 Cui ut laj Demetrio ut eb laj tenol ch'i̱ch' li neque'c'anjelac riq'uin cuan junak ani te'xjit, teto li po̱pol ut cuanqueb aj rakol a̱tin. Te'jitok aran re nak ta̱ru̱k ta̱yi̱ba̱k ru lix ch'a'ajquilaleb.
38 “Se Demétrio e seus artífices têm alguma queixa contra eles, os tribunais estão abertos e há oficiais disponíveis para ouvir o caso. Que façam acusações formais.
39 Cui ut te̱raj xc'u̱banquil junak c'a'ak re ru, takach'utub kib ut sa' xya̱lal takac'u̱b ru.
39 E, se há outras queixas que desejam apresentar, elas podem ser resolvidas em assembleia, conforme a lei.
40 Anakcuan xiu xiu cuanco. Cui nocoe'xjit riq'uin li mululij ib yo̱co, ut cui eb laj Roma li neque'taklan sa' kabe̱n te'xpatz' ke c'a'ut nak yo̱co chixmululinquil kib, ma̱c'a' naru takacol cui' kib, chan.
40 Corremos o perigo de ser acusados de provocar desordem, pois não há motivo para este tumulto. E, se exigirem de nós uma explicação, não teremos o que dizer”.
41 Ut nak quirake' chixyebal a'in, quixchak'rabiheb li tenamit.
41 Então os despediu, e a multidão se dispersou.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.