Gênesis 41
Ụ́ꞌdụ́kọ́ Múké Múngú vé rị (KBO) vs ARA
1 Ílí ị̃rị̃ ã vụ́drị̃ gé, ꞌbãgú Ẽjẽpétõ vé rĩ ũbĩ urobí kĩnĩ, ꞌí tu pá kuú yị̃ị́ ãmbúgú dịị́pi dịdị Náyĩlĩ tị gé.
1 Passados dois anos completos, Faraó teve um sonho. Parecia-lhe achar-se ele de pé junto ao Nilo.
2 Tị́ ẹ́zị̂rị̃ usese, rụ́ꞌbá be múlímúlí ni pi ĩfũkí yị̃ị́ ãmbúgú dịị́pi dịdị Náyĩlĩ agá ꞌdãásĩ ãmvé nõó, kộpi rikí ĩzíríkõ rĩ pi nyaá.
2 Do rio subiam sete vacas formosas à vista e gordas e pastavam no carriçal.
3 Tị́ ꞌdĩꞌbée ã vụ́drị̃ gé, tị́ ụrụkọ ẹ́zị̂rị̃ rụ́ꞌbá be jịrị, ụ́yị́ꞌbá kú goroce ni pi ĩfũkí kpá yị̃ị́ ãmbúgú dịị́pi dịdị Náyĩlĩ agá ꞌdãásĩ ãmvé nõó, tukí pá kuú tị́ usese pá tuꞌbá kuú yị̃ị́ gãrã gá rĩ pi ã gãrã gá.
3 Após elas subiam do rio outras sete vacas, feias à vista e magras; e pararam junto às primeiras, na margem do rio.
4 Tị́ rụ́ꞌbá be jịrị, ụ́yị́ꞌbá kú goroce ꞌdĩꞌbée nyakí tị́ ẹ́zị̂rị̃ usese rụ́ꞌbá be múlímúlí ꞌdĩꞌbée rá. Kúru ꞌbãgú Ẽjẽpétõ vé rĩ ní aruzú.
4 As vacas feias à vista e magras comiam as sete formosas à vista e gordas. Então, acordou Faraó.
5 ꞌBãgú rĩ gõ kpá ụ́ꞌdụ́ koó dị̃ị́, urobí ãzi gõ kpá ĩri ũbĩí dị̃ị́, urobí rĩ agá ꞌdãá, ndre ũndú ayi drị̃ be ẹ́zị̂rị̃ ũndú pẹtị ãlu sị́gé, ꞌa gbálígbálí, mị be múké múké.
5 Tornando a dormir, sonhou outra vez. De uma só haste saíam sete espigas cheias e boas.
6 Vụ́drị̃ ni gé, ũndú ĩfũ drị̃ be ẹ́zị̂rị̃ ũndú pẹtị ãlu ꞌdĩri ã rụ́ꞌbá gá, kộpi ayikí céré kuú mũnímũní rú, ũlí íbí ívị́ ụ̃tụ́ ní ĩfũngárá gálésĩ, ũlí rĩ koko, sẽ ũndú rĩ vé bị́ ụ́nyụ́ ãní rá.
6 E após elas nasciam sete espigas mirradas, crestadas do vento oriental.
7 Ũndú mũnímũní rú ꞌdĩꞌbée utekí ũndú ꞌaápi mị be múké múké ꞌdĩꞌbée rá. ꞌBãgú Ẽjẽpétõ vé rĩ ní kpá aruzú, nị̃ ámá rá ꞌyozú kínĩ, ngá rĩ urobí ũbĩ ꞌi nĩ.
7 As espigas mirradas devoravam as sete espigas grandes e cheias. Então, acordou Faraó. Fora isto um sonho.
8 Kã mụụ́ adrií ụ̃ꞌbụ́tịŋá rĩ sĩ, ꞌbãgú rĩ ẽ drị̃ ábá céré céré. Ĩri ní újógú rĩ pi zịzú, ãzini ꞌbá tã nị̃ꞌbá ambamba ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agá rĩ pi zịzú ímụ́zú ꞌí vúgá nõlé. Ĩri ní urobí rĩ ũlũzú kộpi ní, ꞌbo ꞌbá ãzi urobí rĩ vé ífífí ũlũúpi ĩri ní ãluŋáni ꞌdãáyo.
8 De manhã, achando-se ele de espírito perturbado, mandou chamar todos os magos do Egito e todos os seus sábios e lhes contou os sonhos; mas ninguém havia que lhos interpretasse.
9 Kúru ꞌbãgú Ẽjẽpétõ vé rĩ vé ãmbúgú riípi ĩri ní íwá sẽépi rĩ ní ꞌyozú ꞌbãgú rĩ ní kĩnĩ, “Ụ́ꞌdụ́ ãndrũ rĩ gé, má ígá tã má ní ándúrú ãvĩzú ãní rĩ gí.
9 Então, disse a Faraó o copeiro-chefe: Lembro-me hoje das minhas ofensas.
10 Mî ꞌa ve ándúrú ꞌbá ní mívé ãmbúgú riípi pánga áꞌdípi rĩ be, ꞌí ꞌbe ꞌbâ jó ãngũ ũꞌyĩzú ãmbúgú ãngũ ũtẽépi rĩ ní rií ũtẽé rĩ agá.
10 Estando Faraó mui indignado contra os seus servos e pondo-me sob prisão na casa do comandante da guarda, a mim e ao padeiro-chefe,
11 Ị́nị́ŋá ãzi sĩ, urobí ũbĩ ꞌbâ ị̃rị̃trọ́ ãmbúgú riípi pánga áꞌdípi rĩ be, urobí rĩ pi vé ífífí ãndíãndí.
11 tivemos um sonho na mesma noite, eu e ele; sonhamos, e cada sonho com a sua própria significação.
12 Sâ ꞌdãri gé, Ẽbérẽgú ãzi ri adrií ꞌbá be trụ́ jó ãngũ ũꞌyĩzú rĩ agá ꞌdãá, ĩri ãtíꞌbá ãmbúgú ãngũ ũtẽépi rĩ vé ni. ꞌBá ũlũkí urobí ꞌbâ ũbĩípi rĩ ĩri ní, ũlũ ꞌbá ãlu ãlu vé urobí ẽ ífífí rá.
12 Achava-se conosco um jovem hebreu, servo do comandante da guarda; contamos-lhe os nossos sonhos, e ele no-los interpretou, a cada um segundo o seu sonho.
13 Tã rĩ pi ngakí nyo ĩ sụ̃ụ́ ĩri ní ũlũú ꞌbá ní rĩ tị́nị. ꞌBãkí ma gõó mávé ẹ̃zị́ gé ũzi, ꞌyĩkí ágó riípi pánga áꞌdípi rĩ pẹtị sị́gé.”
13 E como nos interpretou, assim mesmo se deu: eu fui restituído ao meu cargo, o outro foi enforcado.
14 Kúru ꞌbãgú rĩ ní ꞌbá pẽzú mụzú Yõsépã ri zịzú, koro ĩ ní Yõsépã ri íjị́zú jó ãngũ ũꞌyĩzú rĩ agá ꞌdãásĩ ãmvé. Yõsépã ní ꞌî drị̃ꞌbí fazú, ĩri ní ívé bõngó újázú, ĩri mụzú pá tuzú ꞌbãgú rĩ ẹndrẹtị gé.
14 Então, Faraó mandou chamar a José, e o fizeram sair à pressa da masmorra; ele se barbeou, mudou de roupa e foi apresentar-se a Faraó.
15 ꞌBãgú rĩ ní ꞌyozú Yõsépã ní kĩnĩ, “Urobí ũbĩ ma, ꞌbo ꞌbá ãzi urobí rĩ vé ífífí ũlũúpi má ní ni ãluŋáni ꞌdãáyo. Á yị kínĩ, urobí ũbĩ dõ ꞌbá rĩ, ꞌbá rĩ ũlũ dõ mí ní, mi urobí rĩ vé ífífí ũlũ rá.”
15 Este lhe disse: Tive um sonho, e não há quem o interprete. Ouvi dizer, porém, a teu respeito que, quando ouves um sonho, podes interpretá-lo.
16 Yõsépã ní ꞌyozú ꞌbãgú rĩ ní kĩnĩ, “Má ícó urobí rĩ vé ífífí ũlũú mávé ũkpõ sĩ bã ku, Múngú ri ícó urobí rĩ vé ífífí ũlũ mí ní nĩ.”
16 Respondeu-lhe José: Não está isso em mim; mas Deus dará resposta favorável a Faraó.
17 Kúru ꞌbãgú rĩ ní ꞌyozú Yõsépã ní kĩnĩ, “Urobí rĩ ũbĩ ma kĩnĩ, á tu pá kuú yị̃ị́ ãmbúgú dịị́pi dịdị Náyĩlĩ tị gé.
17 Então, contou Faraó a José: No meu sonho, estava eu de pé na margem do Nilo,
18 Tị́ ẹ́zị̂rị̃ usese rụ́ꞌbá be múlímúlí ni pi ĩfũkí yị̃ị́ ãmbúgú dịị́pi dịdị rĩ agá ꞌdãásĩ, kộpi rikí ĩzíríkõ rĩ pi nyaá.
18 e eis que subiam dele sete vacas gordas e formosas à vista e pastavam no carriçal.
19 Tị́ ꞌdĩꞌbée ã vụ́drị̃ gé, tị́ ụrụkọ ẹ́zị̂rị̃ rụ́ꞌbá be jịrị, ụ́yị́ꞌbá kú goroce ni pi ĩfũkí kpá yị̃ị́ rĩ agá ꞌdãásĩ ãmvé nõó. Ụ̃kụ ni, á ndre drĩ tị́ sụ̃ ꞌdĩꞌbée tị́nị rụ́ꞌbá be jịrị, ụ́yị́ꞌbá goroce ni pi ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agá nõgó kuyé.
19 Após estas subiam outras vacas, fracas, mui feias à vista e magras; nunca vi outras assim disformes, em toda a terra do Egito.
20 Tị́ rụ́ꞌbá be jịrị, ụ́yị́ꞌbá goroce ꞌdĩꞌbée nyakí tị́ usese, rụ́ꞌbá be múlímúlí ĩfũꞌbá drị̃drị̃ rĩ pi rá.
20 E as vacas magras e ruins comiam as primeiras sete gordas;
21 Kộpi kâ tị́ usese ꞌdĩꞌbée nyaá gí, ꞌbá ãzi ícópi nị̃ị́pi ámápi ꞌyozú kínĩ kộpi nyakí tị́ usese ꞌdĩꞌbée gí ꞌdíni ni ꞌdãáyo, ãꞌdiãtãsĩyã kộpi áwíkí adrií kuú goroce sụ̃ ĩ ní adrií ụ̃kụ rĩ tị́nị. Kúru má ní aruzú.
21 e, depois de as terem engolido, não davam aparência de as terem devorado, pois o seu aspecto continuava ruim como no princípio. Então, acordei.
22 “Á gõ kpá urobí ãzi ũbĩí dị̃ị́, urobí rĩ agá ꞌdãá, á ndre ũndú ayi drị̃ be ẹ́zị̂rị̃ ũndú pẹtị ãlu sị́gé, ꞌa gbálígbálí, mị be múké múké.
22 Depois, vi, em meu sonho, que sete espigas saíam da mesma haste, cheias e boas;
23 Vụ́drị̃ ni gé, ũndú gõ ĩfũú drị̃ be ẹ́zị̂rị̃ ũndú pẹtị ãlu ꞌdĩri ã rụ́ꞌbá gá, kộpi ayikí céré mũnímũní rú, ũlí íbí ívị́ ụ̃tụ́ ní ĩfũngárá gálésĩ, ũlí rĩ koko, sẽ ũndú rĩ vé bị́ ụ́nyụ́ ãní rá.
23 após elas nasceram sete espigas secas, mirradas e crestadas do vento oriental.
24 Ũndú mũnímũní rú ꞌdĩꞌbée utekí ũndú drị̃ be ẹ́zị̂rị̃ ꞌaꞌbée mị be gbálígbálí ꞌdĩꞌbée rá. Má ũlũ urobí ꞌdĩri újógú rĩ pi ní, ꞌbo ꞌbá ãzi ífífí ni ũlũúpi má ní ꞌdãáyo.”
24 As sete espigas mirradas devoravam as sete espigas boas. Contei-o aos magos, mas ninguém houve que mo interpretasse.
25 Kúru Yõsépã ní ꞌyozú ꞌbãgú rĩ ní kĩnĩ, “Ãmbúgú mávé rĩ, mívé urobí ꞌdĩꞌbée ị̃rị̃trọ́ lũ céré tã ãlu rĩ. Múngú iꞌda tã ꞌí ní lẽé ngaá rĩ.
25 Então, lhe respondeu José: O sonho de Faraó é apenas um; Deus manifestou a Faraó o que há de fazer.
26 Tị́ usese ẹ́zị̂rị̃ rụ́ꞌbá be múlímúlí ꞌdĩꞌbée, kộpi ílí ẹ́zị̂rị̃ rĩ pi vé tã iꞌda. Ũndú drị̃ be ẹ́zị̂rị̃ ꞌaápi mị be gbálígbálí ꞌdĩꞌbée, kộpi kpá ílí ẹ́zị̂rị̃ ãlu ãlu rĩ pi vé tã iꞌda. Ílí ẹ́zị̂rị̃ ꞌdĩꞌbée agá, ãnyãngã ri ímụ́ ka ambamba. Urobí ꞌdĩꞌbée ãlu rĩ.
26 As sete vacas boas serão sete anos; as sete espigas boas, também sete anos; o sonho é um só.
27 Tị́ ẹ́zị̂rị̃ rụ́ꞌbá be jịrị, ụ́yị́ꞌbá goroce ĩfũꞌbá vúlé rú rĩ pi, kộpi ílí ẹ́zị̂rị̃ rĩ pi vé tã iꞌda. Ũndú drị̃ be ẹ́zị̂rị̃ ayiípi mũnímũní rú, ũlí ívị́pi ụ̃tụ́ ní ĩfũngárá gálésĩ, koópi koko, ũndú rĩ vé bị́ sẽépi ụ́nyụ́pi rá ꞌdĩꞌbée, kộpi kpá ílí ẹ́zị̂rị̃ ãlu ãlu rĩ pi vé tã iꞌda. Kộpi ílí ẹ́zị̂rị̃ ẹ̃bị́rị́ ní ímụ́zú ꞌdezú rĩ vé tã iꞌda.
27 As sete vacas magras e feias, que subiam após as primeiras, serão sete anos, bem como as sete espigas mirradas e crestadas do vento oriental serão sete anos de fome.
28 “Tã ꞌdĩri ímụ́ ꞌi nga sụ̃ má ní ũlũú mí ní rĩ tị́nị, Múngú iꞌda mí ní tã ꞌí ní lẽé ímụ́ ngaá rĩ.
28 Esta é a palavra, como acabo de dizer a Faraó, que Deus manifestou a Faraó que ele há de fazer.
29 Ílí ẹ́zị̂rị̃, ãnyãngã ri ímụ́ ka ambamba ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agásĩ céré.
29 Eis aí vêm sete anos de grande abundância por toda a terra do Egito.
30 ꞌBo vụ́drị̃ ni gé, ílí ẹ́zị̂rị̃, ẹ̃bị́rị́ ri ímụ́ ꞌde ambamba, ꞌbá rĩ pi ímụ́ ãvĩ ãnyãngã kaápi ambamba ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agá rĩ ã tã sĩ rá. Ẹ̃bị́rị́ rĩ ímụ́ ꞌbá rĩ pi fụ ũnjí ũnjí ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agá.
30 Seguir-se-ão sete anos de fome, e toda aquela abundância será esquecida na terra do Egito, e a fome consumirá a terra;
31 Ẹ̃bị́rị́ ri ímụ́ ꞌde ũnjí ũnjí, ãnyãngã ọ́tụ́ kaápi ãngũ rĩ agá ambamba ꞌdãri vé tã rĩ ãvĩ kộpi drị̃gé sĩ rá.
31 e não será lembrada a abundância na terra, em vista da fome que seguirá, porque será gravíssima.
32 Múngú sẽ urobí rĩ ũbĩ mi vú be ị̃rị̃, ãꞌdiãtãsĩyã Múngú lẽ tã rĩ ꞌdụụ́ ngaá sụ̃ ꞌdĩri tị́nị, ĩri ímụ́ tã rĩ ꞌdụ nga mbẽlẽŋá.
32 O sonho de Faraó foi dúplice, porque a coisa é estabelecida por Deus, e Deus se apressa a fazê-la.
33 “ꞌBãgú Ẽjẽpétõ vé rĩ, lẽ mî ndã ꞌbá úmĩ be tã nị̃ị́pi múké múké ni, mî ꞌbã ĩri adrií ãmbúgú rú ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ ã tã mbaá.
33 Agora, pois, escolha Faraó um homem ajuizado e sábio e o ponha sobre a terra do Egito.
34 ꞌBãgú Ẽjẽpétõ vé rĩ, lẽ mî ũpẽ ꞌbá ũgalaku rú ni pi ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agásĩ, kộpi ã rikí ãnyãngã kaápi ambamba ílí ẹ́zị̂rị̃ agá ꞌbá rĩ pi ní rií ĩkũnãá rĩ pi úmú, tọ̃wụ́ ni pi agá, kộpi ã ꞌdụkí ãlu.
34 Faça isso Faraó, e ponha administradores sobre a terra, e tome a quinta parte dos frutos da terra do Egito nos sete anos de fartura.
35 Ílí ãnyãngã ní ímụ́zú kazú múké ꞌdĩꞌbée agá, ãmbúgú mávé rĩ, lẽ mî sẽ tãị́mbị́, lẽ ũgalaku rĩ pi ã úmúkí ãnyãngã fífí rĩ, kộpi ã jịkí ꞌbãá kụ̃rụ́ ĩvé rĩ pi agá jó ãnyãngã ꞌbãzú rĩ pi agá. Lẽ kộpi ã ꞌbãkí ãngáráwá rií ãnyãngã rĩ ũtẽé, ãnyãngã ã adri rí kụ̃rụ́ rĩ pi agá anigé.
35 Ajuntem os administradores toda a colheita dos bons anos que virão, recolham cereal debaixo do poder de Faraó, para mantimento nas cidades, e o guardem.
36 Ãnyãngã ꞌdĩri ĩ ꞌbã ku ꞌbá ãngũ rĩ agá rĩ pi ní, kộpi ẽ ímụ́kí rí nyaá sâ ẹ̃bị́rị́ ní ímụ́zú ꞌdezú ũnjí ũnjí ílí ẹ́zị̂rị̃ ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agá rĩ gé, ãꞌdiãtãsĩyã ẹ̃bị́rị́ ã fụ rí ꞌbá ãngũ nõri agá rĩ pi ku.”
36 Assim, o mantimento será para abastecer a terra nos sete anos da fome que haverá no Egito; para que a terra não pereça de fome.
37 ꞌBãgú Ẽjẽpétõ vé rĩ pi ívé ũgalaku rĩ pi be, kộpi ãꞌyĩkí tã Yõsépã ní ꞌyoó ꞌdĩri rá.
37 O conselho foi agradável a Faraó e a todos os seus oficiais.
38 ꞌBãgú Ẽjẽpétõ vé rĩ ní ꞌyozú kĩnĩ, “ꞌBâ nyo ícó ꞌbá Índrí Uletere Múngú vé rĩ ní ású sụ̃ ágó nõri tị́nị ni ị́sụ́ rá?”
38 Disse Faraó aos seus oficiais: Acharíamos, porventura, homem como este, em quem há o Espírito de Deus?
39 Kúru ꞌbãgú Ẽjẽpétõ vé rĩ ní ꞌyozú Yõsépã ní kĩnĩ, “Múngú iꞌda mí ní urobí rĩ pi vé ífífí céré gí, ꞌbá ãzi úmĩ be tã nị̃ị́pi sụ̃ mí tị́nị ãluŋáni ꞌdãáyo.
39 Depois, disse Faraó a José: Visto que Deus te fez saber tudo isto, ninguém há tão ajuizado e sábio como tu.
40 Ma mi ꞌbã adri ãmbúgú rú mávé ũgalaku rĩ pi drị̃gé, ꞌbá mávé rĩ pi céré tã mí ní ꞌyoó rĩ ꞌdụ nga. Má ní adrií ꞌbãgú rĩ sĩ, ma adri ãmbúgú mí drị̃lé gá.”
40 Administrarás a minha casa, e à tua palavra obedecerá todo o meu povo; somente no trono eu serei maior do que tu.
41 Kúru ꞌbãgú rĩ ní ꞌyozú Yõsépã ní kĩnĩ, “Á ꞌbã mi nóni adrií ãmbúgú ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agásĩ céré.”
41 Disse mais Faraó a José: Vês que te faço autoridade sobre toda a terra do Egito.
42 ꞌBãgú rĩ ní ívé kátrĩ ĩ ní ꞌî rụ́ sĩí rụ́ꞌbá ni gé rĩ ínjézú suzú Yõsépã ã drị́ mváŋá gá. Ĩri ní Yõsépã ri úsúzú bõngó ũnyĩ be ni sĩ, ĩri ní ngá dábũ rú ni íꞌdụ́zú ꞌyĩzú umbe ni gé.
42 Então, tirou Faraó o seu anel de sinete da mão e o pôs na mão de José, fê-lo vestir roupas de linho fino e lhe pôs ao pescoço um colar de ouro.
43 ꞌBãgú rĩ sẽ ívé ꞌbá ꞌdeépi ꞌí úgóró gá rĩ vé ãrãbíyã hũsánĩ ní rií seé rĩ, Yõsépã ri únjú ãní nĩ. ꞌBá Yõsépã ẹndrẹtị gé rĩ pi rikí ọ́ꞌụ́ ụ́ꞌdụ́kọ́ be ụrụ ꞌdãá kínĩ, “Ĩmi kukí lẹ́tị Yõsépã ní!” Tã ꞌdĩri lũ ꞌyozú kínĩ, ꞌbãgú rĩ ꞌbã Yõsépã ri gávãnã rú ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agá gí.
43 E fê-lo subir ao seu segundo carro, e clamavam diante dele: Inclinai-vos! Desse modo, o constituiu sobre toda a terra do Egito.
44 ꞌBãgú rĩ ní ꞌyozú Yõsépã ní kĩnĩ, “Mâ adri dõ ꞌbãgú drãáãsĩyã, ꞌbá ãzi ícó tã ãzi ꞌoó ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agá nõgó mî tị ãkó ku.”
44 Disse ainda Faraó a José: Eu sou Faraó, contudo sem a tua ordem ninguém levantará mão ou pé em toda a terra do Egito.
45 ꞌBãgú rĩ ní Yõsépã ã rụ́ ꞌdazú Zãfẽnátã Pãnéyã. Ĩri ní Ãsẽnétã ri sẽzú Yõsépã ní ũkú rú. Ãsẽnétã ri mvá ũkú átálágú Põtĩférã kụ̃rụ́ Ónõ vé rĩ agá rĩ vé ni. Yõsépã ní ẹ́cị́zú ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agásĩ céré.
45 E a José chamou Faraó de Zafenate-Paneia e lhe deu por mulher a Asenate, filha de Potífera, sacerdote de Om; e percorreu José toda a terra do Egito.
46 Yõsépã ní íꞌdózú ẹ̃zị́ ngazú gávãnã rú ꞌbãgú Ẽjẽpétõ vé rĩ ã pálé gá rĩ gé, ị́sụ́ ãkũdẽ ĩri ílí be pụ̃kụ́ na. Yõsépã ku ꞌbãgú rĩ kú ꞌdĩgé, ri ẹ́cị́ mụzú ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agásĩ ãngũ rĩ úndré nĩ.
46 Era José da idade de trinta anos quando se apresentou a Faraó, rei do Egito, e andou por toda a terra do Egito.
47 Ílí ẹ́zị̂rị̃ ĩ ní ꞌyoó ãnyãngã ri ka ãní ambamba ꞌdĩꞌbée agá, ãnyãngã ka ãngũ rĩ agá ambamba.
47 Nos sete anos de fartura a terra produziu abundantemente.
48 Yõsépã ní ãnyãngã kaápi ílí ẹ́zị̂rị̃ agá ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agá rĩ úmúzú, ĩri ní ꞌbãzú jó ãnyãngã ꞌbãzú rĩ pi agá kụ̃rụ́ rĩ pi agásĩ. ꞌBã ãnyãngã ĩ ní ꞌaá kụ̃rụ́ ãlu ãlu ã gãrã gá rĩ kụ̃rụ́ ĩ ní ãnyãngã rĩ ꞌãzú ꞌdãri agá.
48 E ajuntou José todo o mantimento que houve na terra do Egito durante os sete anos e o guardou nas cidades; o mantimento do campo ao redor de cada cidade foi guardado na mesma cidade.
49 Yõsépã úmú ãnyãngã rĩ ãmbúgú ãmbúgú jó ãnyãngã ꞌbãzú rĩ pi agá ꞌdãá, sụ̃ cínyáfã troópi kú ngũ yị̃ị́ gãrã gá rĩ tị́nị, gõ ãnyãngã rĩ ã ụ̃ꞌbị̃ngárá, ãzini sĩngárá ni kuú rá, ãꞌdiãtãsĩyã ãnyãngã rĩ ambamba, ícókí ụ̃ꞌbị̃ị́ bã ku.
49 Assim, ajuntou José muitíssimo cereal, como a areia do mar, até perder a conta, porque ia além das medidas.
50 Ẹ̃bị́rị́ rĩ ní drĩ ꞌdezú kuyé rĩ gé, átálágú Põtĩférã kụ̃rụ́ Ónõ vé rĩ agá rĩ vé mvá ũkú Ãsẽnétã tị Yõsépã ní anji ãgõ ị̃rị̃.
50 Antes de chegar a fome, nasceram dois filhos a José, os quais lhe deu Asenate, filha de Potífera, sacerdote de Om.
51 Yõsépã ꞌda ívé mvá kãyú rĩ ã rụ́ Mãnásẽ ꞌi, kĩnĩ, “Múngú sẽ mávé ĩzãngã ã tã ãvĩ mâ ẹ́sị́ agásĩ gí, ãzini ĩzãngã mâ ẹ́sị́ agá ꞌbá má ẹ́tẹ́pị vé ꞌbẹ̃tị́ ãsámvú gé rĩ pi ã tã sĩ rĩ, ãvĩ mâ ẹ́sị́ agásĩ gí.”
51 José ao primogênito chamou de Manassés, pois disse: Deus me fez esquecer de todos os meus trabalhos e de toda a casa de meu pai.
52 Yõsépã ꞌda ívé mvá ꞌdeépi kãyú rĩ vú sĩ rĩ ã rụ́ Ẽfẽrémã, ãꞌdiãtãsĩyã kĩnĩ, “Ãngũ má ní ĩzãngã nyazú nõri agá, Múngú sẽ á gõ mvá ãzi tịị́ gí.”
52 Ao segundo, chamou-lhe Efraim, pois disse: Deus me fez próspero na terra da minha aflição.
53 Ílí ẹ́zị̂rị̃ ãnyãngã ní kazú ambamba ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agá rĩ ní dẹzú.
53 Passados os sete anos de abundância, que houve na terra do Egito,
54 Kúru ílí ẹ́zị̂rị̃ ẹ̃bị́rị́ vé rĩ ní íꞌdózú sụ̃ Yõsépã ní ꞌyoó rĩ tị́nị. Ẹ̃bị́rị́ rĩ ꞌde ãngũ Ẽjẽpétõ ã gãrã gá sĩ rĩ pi agásĩ céré, ꞌbo ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agásĩ céré ãnyãngã anigé.
54 começaram a vir os sete anos de fome, como José havia predito; e havia fome em todas as terras, mas em toda a terra do Egito havia pão.
55 ꞌBá Ẽjẽpétõ vé rĩ pi vé ãnyãngã kã dẹẹ́, ẹ̃bị́rị́ rĩ íꞌdó kộpi fụụ́ ũnjí ũnjí, kộpi íꞌdókí rií ngoó ꞌbãgú rĩ bị́lé gá kínĩ, ĩ lẽkí ꞌbãgú rĩ ã sẽ ĩ ní ãnyãngã. Kúru ꞌbãgú rĩ ní ꞌyozú kộpi ní kĩnĩ, “Ĩmi mụkí Yõsépã vúgá, tã ĩri ní lũú ĩmi ní rĩ, lẽ ĩmi ꞌdụkí ngaánga.”
55 Sentindo toda a terra do Egito a fome, clamou o povo a Faraó por pão; e Faraó dizia a todos os egípcios: Ide a José; o que ele vos disser fazei.
56 Ẹ̃bị́rị́ rĩ kã ꞌdeé ãngũ rĩ agásĩ céré, Yõsépã ní jó ãnyãngã ꞌbãzú rĩ ẽ tị zị̃zú, ĩri ní ãnyãngã fífí rĩ ụzịzú ꞌbá Ẽjẽpétõ vé rĩ pi ní, ãꞌdiãtãsĩyã ẹ̃bị́rị́ rĩ ꞌde ũnjí ũnjí ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agásĩ céré.
56 Havendo, pois, fome sobre toda a terra, abriu José todos os celeiros e vendia aos egípcios; porque a fome prevaleceu na terra do Egito.
57 ꞌBá ãngũ rĩ pi agásĩ rĩ pi ãrẽvú céré ꞌdekí mụụ́ ãnyãngã fífí jeé Yõsépã vúgá ãngũ Ẽjẽpétõ vé rĩ agá ꞌdãá, ãꞌdiãtãsĩyã ẹ̃bị́rị́ rĩ ꞌde ãngũ vũ drị̃gé rĩ pi agásĩ céré.
57 E todas as terras vinham ao Egito, para comprar de José, porque a fome prevaleceu em todo o mundo.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Gênesis 41, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.