Atos 19
Bëngbe Bëtsa Cabëngaftaca Entsoyebuambna (KBH) vs NTLH
1 Apolos Corintoca yojtsemnëntscuana, Páblëna chë tjañe luarënguëjana tojánachnëngo y Efesoye tojánashjango; chents̈e básefta os̈buáchiyënga tojánanÿena, pero chëngna nÿe nts̈amo Juan chë Ubayaná tojanabuatambacá imnatáts̈ëmbo.
1 Enquanto Apolo estava na cidade de Corinto, Paulo viajou pelo interior da província da Ásia e chegou a Éfeso. Ali encontrou alguns cristãos
2 Pablo chënga tojanatjá: —¿Uámana Espíritu chenjánabo ts̈ëngaftangbe ainaniñe jtsemándayama, Jesucrístbeñe os̈buáchiyënga s̈mojanóbiama ora ca?
2 e perguntou: — Quando vocês creram, vocês receberam o Espírito Santo? Eles responderam: — Nós nem mesmo sabíamos que existe o Espírito Santo.
3 Y Pablo tojanë́yana: —As, ¿nts̈amo s̈mojánenabaye ca?
3 — Então que tipo de batismo vocês receberam? — perguntou Paulo. — O batismo de João Batista! — responderam.
4 As Pablo tojanë́yana: —Juan tojanëbaye chë bacna soyënga amama ngménaca tmojanenojuabó, chca amana tmojanajbaná y chë Bëngbe Bëtsabe benache tmojánishachënga, y ents̈anga yojanëtsëtsná chë chábents̈ana yochjanashjanguábeñe chamotsos̈buaché ca; y cha Jesús endmëna ca —Pablo tojánayana.
4 Então Paulo disse: — João batizava aqueles que se arrependiam dos seus pecados. E também dizia ao povo de Israel que eles deviam crer naquele que havia de vir depois dele, isto é, em Jesus.
5 Chca tmojanuena ora, chënga tmojánenabaye Bëngbe Utabná Jesús jóts̈ëmbonëse, chábeñe imojtsos̈buáchema.
5 Depois de ouvirem isso, aqueles homens foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Pablo chëngbe bests̈as̈iñe chabe cucuats̈ënga tojanjajó ora, Uámana Espíritu chëngbe ainaniñe tojánamashëngo jtsemándayama; tmojanonts̈é inÿets̈á biyangana, chënga tempo ndmabiyañe, y Bëngbe Bëtsabe juabna imojtsoyebuambná.
6 Aí Paulo pôs as mãos sobre eles, e o Espírito Santo veio sobre eles. Então começaram a falar em línguas estranhas e a anunciar também a mensagem de Deus.
7 Chents̈e imojtsemna bnë́tsana uta ents̈anga.
7 Esses homens eram mais ou menos doze.
8 Unga shinÿëntscuana Pablo yojánaye chë judiëngbe enefjuana yebnoye y ndauatjcá Jesucristbe soyëngama yojanoyebuambná; ents̈ángaftaca imojánenatsëtsnaye y ents̈anga yojanëtsëtsná Bëngbe Bëtsabe amë́ndayama, chënga chábeñe chamotsos̈buáchema.
8 Durante três meses Paulo foi à sinagoga e falou com coragem ao povo. Ele conversava com eles e tentava convencê-los a respeito do Reino de Deus .
9 Pero ba nduauenanënga ndoñe imontsos̈buaché y Bëngbe Utabná tojaninÿanÿé Benachama ents̈ángbeñe bacna soyënga imojtsichamo. Chcasna, Pablo chë́ngbents̈ana tojtsanojuánañe y nÿe chë Jesucrístbeñe os̈buáchiyënga tojanë́buaja canÿe scueloye, canÿe ents̈á Tirano ca uabainabe yebnoye. Chents̈e cada te chë ouenanë́ngaftaca yojanoyebuambná,
9 Mas alguns eram teimosos, não acreditavam e, em frente de todos, ainda falavam mal do Caminho do Senhor . Então Paulo abandonou a sinagoga, levando os cristãos consigo, e começou a falar diariamente na escola de um homem chamado Tirano.
10 y chca yojánama uta uatëntscuana; y chca, nÿetscanga Asia luaroca oyenënga Bëngbe Utabnabe palabra tmojanuena, judiënga y ndoñe judië́ngnaca.
10 Ele fez isso durante dois anos, até que todos os moradores da província da Ásia, tanto os judeus como os não judeus, ouviram a mensagem do Senhor.
11 Y Bëngbe Bëtsá puerte bëts soyënga Pábloftaca yojtsama.
11 Deus fazia milagres extraordinários por meio de Paulo,
12 Ts̈a bëts soyënga tojanma; chíyeca, nÿetsca chë Pablo tojuabojajo ents̈ayá y pañuelëjuangá, ents̈anga imojanamana s̈oquë́ngbioye juyambana, y chca tmojama orna, chë s̈ocanënga juenatjëmbana y chë bacna bayëjënga ents̈ángbents̈ana jésebocanana.
12 tanto que as pessoas pegavam lenços e aventais que ele usava e os levavam para os doentes tocarem. E, quando estes tocavam neles, ficavam curados; e de outras pessoas saíam os espíritos maus.
13 Pero básefta judiënga tsáshenañe bacna bayëjënga ents̈ángbents̈ana imojtanëbuacana. Chë judiënga imojtsebos̈e chë bayëjënga jtëbuacnana, Bëngbe Utabná Jesús jóts̈ëmbonëse. As, chë bacna bayëjë́ngbioye mënts̈á imojtsë́tsëtsnaye: “Bëngbe Utabná Jesús, Pablo bondbetsebayaná jóts̈ëmbonëse y chabe obenánaca cbontsamë́nda muabents̈ana chas̈muaisebocnama ca.”
13 Alguns judeus que andavam de um lugar para outro, expulsando espíritos maus, quiseram usar também o nome do Senhor Jesus para expulsar os espíritos maus, dizendo a eles: — Pelo poder do nome de Jesus, o mesmo que Paulo anuncia, eu mando que vocês saiam!
14 Chca imojánama chë judío Esceva ca uabainabe canÿsëfta uaquiñënga. Esceva inamna bachnangbe amëndayá.
14 Os homens que faziam isso eram os sete filhos de um judeu chamado Ceva, que era Grande Sacerdote .
15 Pero canÿe, Escévëbe uaquiñënga chca tmojánayana orna, chë bacna bayëja mënts̈á tojanë́jua: “Ats̈e Jesús sënduábuatma y sëndë́tats̈ëmbo nda Pablo yomnana; pero ts̈ëngaftanga, ¿ndëmuanÿenga s̈momna ca?”
15 Mas certa vez um espírito mau disse a eles: — Eu conheço Jesus e sei quem é Paulo. Mas vocês, quem são?
16 As, cachora chë bacna bayëjbe juabna uambayá chë́ngbioye tojanontsënja y ts̈a añemo bomná bétsemnayeca chënga tojtsanayënjaná, jabuache jtsajants̈etayëse; chë causa, chënga chë yebnents̈ana tmojtsanacheta enas̈ënga y lisiánënga.
16 Então o homem que estava dominado pelo espírito mau os atacou e bateu neles com tanta violência, que eles fugiram daquela casa feridos e com as roupas rasgadas.
17 Nÿetscanga Efesoca oyenënga, judiënga y ndoñe judiënga, chca tmojántats̈ëmbona y corente imojtsanauatja. Y chca, Bëngbe Utabná Jesús ents̈anga más imojtsatschuanaye.
17 E todos os que moravam em Éfeso, judeus e não judeus, souberam disso. Eles ficaram com muito medo, e o nome do Senhor Jesus se tornou mais respeitado ainda.
18 Jesucrístbeñe imojtsos̈buachiyënguents̈ana, banga imojánashjajuana y ents̈angbe delante imojtsecomps̈aye, tempo bacna soyënga tmojanmama;
18 Então muitos dos que creram vinham e confessavam publicamente as coisas más que haviam feito.
19 banga, chë bocjuanana soyënga jamama imojanënts̈énënga, chëngbe bocjuanana librës̈angá tmojaniyëbo y ents̈anga imojtsantjes̈na ora, chës̈angá imojtsajuinÿiye. Tmojanjuabó ntsachets̈á chë librës̈angá betsámanama y tojanóbocna shachna bnë́tsana uaranga crocénana nÿets̈á.
19 E muitos daqueles que praticavam feitiçaria ajuntaram os seus livros e os trouxeram para queimar diante de todos. Quando calcularam o preço dos livros queimados, o total chegou a cinquenta mil moedas de prata .
20 Y chca, Bëngbe Utabnabe palabra más ba ents̈anga imojtsuenana y chiñe imojtsos̈buáchiye y Bëngbe Bëtsá chabe obenana ents̈ángbeñe yojtsinÿinÿnaye.
20 Assim, de maneira poderosa, a mensagem do Senhor era anunciada e se espalhava cada vez mais.
21 Chca tojanochnëngüents̈ana, Pablo tojanjuabó Macedonia y Acaya luarënguëjana jachnënguse, Jerusalenoye jésama. Y yojtsejuabnaye cha ibojtsemna Jerusalenents̈ana Romoye jama ca.
21 Depois desses acontecimentos, Paulo resolveu passar pelas províncias da Macedônia e da Acaia e ir até Jerusalém. Ele dizia: — Depois que eu visitar Jerusalém, preciso ir a Roma.
22 Asna, chabe uajabuachanënguents̈ana útata, Timoteo y Erasto, Macedonioye cha tojanichamó. Chëntscuana Pablo baseftayté más Asia luarents̈e tbojanjétana.
22 Então Paulo enviou para a Macedônia dois dos seus ajudantes, Timóteo e Erasto, mas ele ficou mais algum tempo na província da Ásia.
23 Chë tempo, Efesoca ents̈anga corente tmojánenbouenana, chë Bëngbe Utabná yojtsinÿanÿná Benache imojtsisháchichanëngbe causa.
23 Foi nessa ocasião que houve na cidade de Éfeso uma grande desordem por causa do Caminho do Senhor .
24 Chë ents̈anga chca tmojanma, er canÿe ents̈á mídioca soyënga pormayá, Demetrio ca uabainá, chënga tojanayënjaná chca jamama. Cha yojanamana binche soyetémënga japórmana y chëtémënga yojáninÿna mo chë Efeso puebloquëngbe diosá Artemisa jadórama bëts yebncá. Demétrioftaca imojantrabájangna bëtscá crocénana imojanójacañe chë soyetémënga eniñe.
24 Um ourives chamado Demétrio fazia pequenos modelos de prata do templo da deusa Diana, e o seu negócio dava muito lucro aos que trabalhavam com ele.
25 Demetrio tojanë́buaja cháftaca imojantrabájanga y ínÿenga cach mídioca soyënga pórmayënga, y mënts̈á tojanë́yana: “Baconga, ts̈ëngaftanga s̈mondë́tats̈ëmbo, bënga bëtscá crocénana jtsebomnamna quem trabajuents̈ana chca jopódiana.
25 Então ele chamou estes e outros da mesma profissão e disse: — Meus amigos, vocês sabem que a nossa riqueza vem deste nosso ofício.
26 Pero ts̈ëngaftanga s̈montsonÿá y s̈montsuenana nts̈amo chë Pablo ca uabainá yojtsichamcá. Cha entsichamo, chë ents̈angbe pormana soyënga ndoñe yontsemna jtsadoránana ca; y chca ba ents̈anga tojabuayená y chënga aíñe montseyeunana. Chë soyna ndoñe nÿe muents̈e Efesents̈e chca quenátopasana; nÿets Asia luaríñnaca chca entsopasana.
26 Vocês mesmos podem ver e ouvir o que esse tal de Paulo está fazendo. Ele afirma que os deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade. E está conseguindo convencer muita gente, tanto daqui como de quase toda a província da Ásia.
27 Resjo entsemna; chca causa, ents̈anga bëngbe trabajuama ndoñe ts̈abá quemochátichamo y chë uámana Artemisa jadórama bëts yebnama mochántsichamo uámana yebna ndoñe yondmëna ca. Y chca, Artemisbe obenana ents̈anga mochantsábotena y Artemisa ndoñe bañe quemochátabuatma, nda Asients̈e y nÿets luaríñnaca mondadorana ca.”
27 Assim nós estamos correndo o perigo de ver o povo rejeitar o nosso negócio. E não é só isso. Existe o perigo de o templo da grande deusa Diana não ficar valendo mais nada e também de ser destruída a grandeza dessa deusa adorada por todos na Ásia e no mundo inteiro.
28 Chca tmojanuena ora, chca pórmayënga puerte tojánetëna y tmojanáyebuachena: “¡Efesoquëngbe Artemisa corente bëtsá endmëna ca!”
28 Quando a multidão ouviu isso, ficou furiosa e começou a gritar: — Viva a grande Diana de Éfeso!
29 Y chca, nÿetsca chë pueblents̈a ents̈anga tmojánenbouenana. Tmojanotabá Gayo y Aristarquëbioye, Macedonioca boyabásata, Páblëbe tjëmbambnayata; y sjojónana tmojanënatse chëngbe enefjuana yebnóntscoñe.
29 E a confusão se espalhou por toda a cidade. A multidão agarrou Gaio e Aristarco, dois macedônios que viajavam com Paulo, e os arrastou até o teatro.
30 Pablo tojánbos̈ena choye jamashënguama chë ents̈ángaftaca jóyebuambayama, pero Jesucrístbeñe os̈buáchiyënga ndoñe tmonjanlesenciá.
30 Paulo queria falar ao povo, mas os irmãos não deixaram.
31 Chë Asioca mándayëngbents̈e báseftanga imnamna Páblëbe amiguënga, y chënga Páblëbioye palabra tmojanafja chë jénefjnama yebnoye ndoñe chaondámashënguama.
31 Alguns altos funcionários daquela província, que eram amigos de Paulo, mandaram a ele um recado, pedindo que não fosse ao teatro.
32 Chëntscuana, ents̈anga imojtsejotonocna, ínÿenga imojtsechembumbuana canÿe soye y ínÿengna inÿe soye, chënga corente imojtsenbouenana causa, y banga chents̈e imojtsemnënga ndoñe imontsetáts̈ëmbo ndayama choye tmojanobéconama.
32 Naquela altura dos acontecimentos a multidão que se achava no teatro estava em completa desordem: uns gritavam uma coisa, e outros gritavam outra, pois a maioria nem sabia por que estava ali.
33 Pero básefta judiënga, canÿe ents̈á, Alejandro ca uabainá, chë ents̈angbe natsanoye tmojanajuatsënts̈e, y báseftanga cha tmojanbuayená nts̈amo yojtsopasánama. Asna, Alejandro tojánefjats̈ëmbo cucuáts̈eca iytëca chamobiamama, er cha yojtsebos̈e ents̈angbe delante chë judiënga jobuauyanama.
33 Algumas pessoas ficaram pensando que Alexandre era o culpado, pois os judeus o obrigaram a ir e ficar lá na frente. Aí Alexandre fez um sinal com a mão e tentou falar para se defender diante do povo.
34 Pero, Alejandro judío bemnama chë ents̈anga tmojántats̈ëmbona ora, nÿetscanga tmojanáyebuachena uta horëntscuana, mënts̈á: “¡Efesoquëngbe Artemisa corente bëtsá endmëna ca!”
34 Mas, quando perceberam que ele era judeu, ficaram gritando todos juntos a mesma coisa durante duas horas: — Viva a grande Diana de Éfeso!
35 Chë pueblents̈a mándayëngbe uajabuachaná, ents̈anga iytëca jábiamama tojanobená ora, tojanë́yana: “Efesoquënga, nÿets luariñe endótats̈ëmbo, quem pueblents̈e oyenënga iuamna jtsinÿenana chë Artemisa jadórama bëts yebna y chë cha jadórama celocana otsats̈ena ndëts̈bé.
35 Finalmente o secretário da prefeitura da cidade conseguiu acalmar o povo. Ele disse o seguinte: — Cidadãos de Éfeso! Todos sabem que a nossa cidade é a guardadora do templo da grande Diana e da pedra sagrada que caiu do céu.
36 Ndocná quenátobena chama jayanama ndoñe ndegombre yondmëna ca. Chcasna, natjë́mbana motsomñënga y tondaye matamëngana corente ts̈abá ntjshajuaboycá.
36 Ninguém pode negar isso. Assim fiquem calmos e não façam nada sem pensar bem.
37 Ts̈ëngaftanga quem boyabásenga moye s̈mojunatse, masque Artemisbe yebnents̈e tondaye tmonjatbëba y bëngbe Artemisbiama ndoñe podesca tmonjoyebuambá.
37 Vocês trouxeram aqui estes homens, mas eles não assaltaram o templo, nem ofenderam a nossa deusa.
38 Demetrio y cháftaca s̈motrabájanga, nderado ndabiama ndaye demanda s̈mojtsebomnësna, cabildoca endatëfjna y chents̈e mándayënga montsemna chë demandënga jouenama, y chë́ngbents̈e cada ona s̈mochjëftsendemánda.
38 Se Demétrio e os seus ajudantes têm alguma acusação contra alguém, eles podem apresentar suas acusações no tribunal, pois para isso há dias certos de reunião, e também existem os governadores.
39 Y ts̈ëngaftanga inÿe soye s̈mojtsenguasna, cmontsamna nts̈amo bëngbe leyënguiñe yomandancá, nÿetsca quem pueblents̈e oyenë́ngaftaca jenóyeunayana.
39 Porém, se vocês querem mais alguma coisa, isso será tratado na reunião do povo, convocada de acordo com a lei .
40 Ndayá mënté tojopasá causa, resjo entsemna bëngbiama chamuayana, nts̈amo leyënguiñe yomncá bënga ndoñe montsama ca; y bënga ndoñe quemuátobena ndayá jojuana, ndáyeca quem enbouenanana tojopasá ca s̈ojátjayëse ca” —cha tojanë́yana.
40 Pois corremos o risco de sermos acusados de revolta, por causa do que está acontecendo hoje. Não há motivo para toda esta confusão. E nós não poderíamos justificar tudo isso.
41 Y chca jayanëse, chë ents̈anga tojtanichamó.
41 Depois de dizer essas palavras, ele terminou a reunião.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.