Atos 19
Bëngbe Bëtsa Cabëngaftaca Entsoyebuambna (KBH) vs NAA
1 Apolos Corintoca yojtsemnëntscuana, Páblëna chë tjañe luarënguëjana tojánachnëngo y Efesoye tojánashjango; chents̈e básefta os̈buáchiyënga tojánanÿena, pero chëngna nÿe nts̈amo Juan chë Ubayaná tojanabuatambacá imnatáts̈ëmbo.
1 Aconteceu que, enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo, tendo passado pelas regiões mais altas, chegou a Éfeso. Encontrando ali alguns discípulos,
2 Pablo chënga tojanatjá: —¿Uámana Espíritu chenjánabo ts̈ëngaftangbe ainaniñe jtsemándayama, Jesucrístbeñe os̈buáchiyënga s̈mojanóbiama ora ca?
2 perguntou-lhes: — Vocês receberam o Espírito Santo quando creram? Ao que eles responderam: — Pelo contrário, nem mesmo ouvimos que existe o Espírito Santo.
3 Y Pablo tojanë́yana: —As, ¿nts̈amo s̈mojánenabaye ca?
3 Paulo perguntou: — Então que batismo vocês receberam? Eles responderam: — O batismo de João.
4 As Pablo tojanë́yana: —Juan tojanëbaye chë bacna soyënga amama ngménaca tmojanenojuabó, chca amana tmojanajbaná y chë Bëngbe Bëtsabe benache tmojánishachënga, y ents̈anga yojanëtsëtsná chë chábents̈ana yochjanashjanguábeñe chamotsos̈buaché ca; y cha Jesús endmëna ca —Pablo tojánayana.
4 Paulo explicou: — João realizou batismo de arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que viria depois dele, a saber, em Jesus.
5 Chca tmojanuena ora, chënga tmojánenabaye Bëngbe Utabná Jesús jóts̈ëmbonëse, chábeñe imojtsos̈buáchema.
5 Eles, tendo ouvido isto, foram batizados no nome do Senhor Jesus.
6 Pablo chëngbe bests̈as̈iñe chabe cucuats̈ënga tojanjajó ora, Uámana Espíritu chëngbe ainaniñe tojánamashëngo jtsemándayama; tmojanonts̈é inÿets̈á biyangana, chënga tempo ndmabiyañe, y Bëngbe Bëtsabe juabna imojtsoyebuambná.
6 E, quando Paulo lhes impôs as mãos, o Espírito Santo veio sobre eles, e tanto falavam em línguas como profetizavam.
7 Chents̈e imojtsemna bnë́tsana uta ents̈anga.
7 Eram, ao todo, uns doze homens.
8 Unga shinÿëntscuana Pablo yojánaye chë judiëngbe enefjuana yebnoye y ndauatjcá Jesucristbe soyëngama yojanoyebuambná; ents̈ángaftaca imojánenatsëtsnaye y ents̈anga yojanëtsëtsná Bëngbe Bëtsabe amë́ndayama, chënga chábeñe chamotsos̈buáchema.
8 Durante três meses, Paulo frequentou a sinagoga, onde falava ousadamente, discutindo e persuadindo a respeito do Reino de Deus.
9 Pero ba nduauenanënga ndoñe imontsos̈buaché y Bëngbe Utabná tojaninÿanÿé Benachama ents̈ángbeñe bacna soyënga imojtsichamo. Chcasna, Pablo chë́ngbents̈ana tojtsanojuánañe y nÿe chë Jesucrístbeñe os̈buáchiyënga tojanë́buaja canÿe scueloye, canÿe ents̈á Tirano ca uabainabe yebnoye. Chents̈e cada te chë ouenanë́ngaftaca yojanoyebuambná,
9 Mas como alguns deles se mostravam teimosos e descrentes, falando mal do Caminho diante da multidão, Paulo se afastou deles. E, levando consigo os discípulos, passou a falar diariamente na escola de Tirano.
10 y chca yojánama uta uatëntscuana; y chca, nÿetscanga Asia luaroca oyenënga Bëngbe Utabnabe palabra tmojanuena, judiënga y ndoñe judië́ngnaca.
10 Paulo fez isso durante dois anos, de modo que todos os habitantes da província da Ásia ouviram a palavra do Senhor, tanto judeus como gregos.
11 Y Bëngbe Bëtsá puerte bëts soyënga Pábloftaca yojtsama.
11 Deus, pelas mãos de Paulo, fazia milagres extraordinários,
12 Ts̈a bëts soyënga tojanma; chíyeca, nÿetsca chë Pablo tojuabojajo ents̈ayá y pañuelëjuangá, ents̈anga imojanamana s̈oquë́ngbioye juyambana, y chca tmojama orna, chë s̈ocanënga juenatjëmbana y chë bacna bayëjënga ents̈ángbents̈ana jésebocanana.
12 a ponto de levarem aos enfermos lenços e aventais do seu uso pessoal, diante dos quais as enfermidades fugiam das suas vítimas, e os espíritos malignos se retiravam.
13 Pero básefta judiënga tsáshenañe bacna bayëjënga ents̈ángbents̈ana imojtanëbuacana. Chë judiënga imojtsebos̈e chë bayëjënga jtëbuacnana, Bëngbe Utabná Jesús jóts̈ëmbonëse. As, chë bacna bayëjë́ngbioye mënts̈á imojtsë́tsëtsnaye: “Bëngbe Utabná Jesús, Pablo bondbetsebayaná jóts̈ëmbonëse y chabe obenánaca cbontsamë́nda muabents̈ana chas̈muaisebocnama ca.”
13 E alguns judeus, exorcistas ambulantes, tentaram invocar o nome do Senhor Jesus sobre pessoas possuídas de espíritos malignos, dizendo: — Ordeno que saiam pelo poder de Jesus, a quem Paulo prega.
14 Chca imojánama chë judío Esceva ca uabainabe canÿsëfta uaquiñënga. Esceva inamna bachnangbe amëndayá.
14 Os que faziam isto eram sete filhos de um judeu chamado Ceva, sumo sacerdote.
15 Pero canÿe, Escévëbe uaquiñënga chca tmojánayana orna, chë bacna bayëja mënts̈á tojanë́jua: “Ats̈e Jesús sënduábuatma y sëndë́tats̈ëmbo nda Pablo yomnana; pero ts̈ëngaftanga, ¿ndëmuanÿenga s̈momna ca?”
15 Mas o espírito maligno lhes respondeu: — Conheço Jesus e sei quem é Paulo; mas vocês, quem são?
16 As, cachora chë bacna bayëjbe juabna uambayá chë́ngbioye tojanontsënja y ts̈a añemo bomná bétsemnayeca chënga tojtsanayënjaná, jabuache jtsajants̈etayëse; chë causa, chënga chë yebnents̈ana tmojtsanacheta enas̈ënga y lisiánënga.
16 E o possuído do espírito maligno saltou sobre eles, dominando a todos e, de tal modo prevaleceu contra eles, que, nus e feridos, fugiram daquela casa.
17 Nÿetscanga Efesoca oyenënga, judiënga y ndoñe judiënga, chca tmojántats̈ëmbona y corente imojtsanauatja. Y chca, Bëngbe Utabná Jesús ents̈anga más imojtsatschuanaye.
17 Este fato chegou ao conhecimento de todos os moradores de Éfeso, tanto judeus como gregos. Veio temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Jesucrístbeñe imojtsos̈buachiyënguents̈ana, banga imojánashjajuana y ents̈angbe delante imojtsecomps̈aye, tempo bacna soyënga tmojanmama;
18 Muitos dos que creram vieram confessando e denunciando publicamente as suas próprias obras.
19 banga, chë bocjuanana soyënga jamama imojanënts̈énënga, chëngbe bocjuanana librës̈angá tmojaniyëbo y ents̈anga imojtsantjes̈na ora, chës̈angá imojtsajuinÿiye. Tmojanjuabó ntsachets̈á chë librës̈angá betsámanama y tojanóbocna shachna bnë́tsana uaranga crocénana nÿets̈á.
19 Também muitos dos que haviam praticado magia, reunindo os seus livros, os queimaram diante de todos. Calculado o valor dos livros, verificaram que chegava a cinquenta mil denários.
20 Y chca, Bëngbe Utabnabe palabra más ba ents̈anga imojtsuenana y chiñe imojtsos̈buáchiye y Bëngbe Bëtsá chabe obenana ents̈ángbeñe yojtsinÿinÿnaye.
20 Assim, a palavra do Senhor crescia e prevalecia poderosamente.
21 Chca tojanochnëngüents̈ana, Pablo tojanjuabó Macedonia y Acaya luarënguëjana jachnënguse, Jerusalenoye jésama. Y yojtsejuabnaye cha ibojtsemna Jerusalenents̈ana Romoye jama ca.
21 Depois destas coisas, Paulo resolveu, no seu espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e Acaia. Ele dizia: — Depois de passar por Jerusalém, preciso ir também a Roma.
22 Asna, chabe uajabuachanënguents̈ana útata, Timoteo y Erasto, Macedonioye cha tojanichamó. Chëntscuana Pablo baseftayté más Asia luarents̈e tbojanjétana.
22 Tendo enviado à Macedônia dois daqueles que o ajudavam, a saber, Timóteo e Erasto, permaneceu algum tempo na província da Ásia.
23 Chë tempo, Efesoca ents̈anga corente tmojánenbouenana, chë Bëngbe Utabná yojtsinÿanÿná Benache imojtsisháchichanëngbe causa.
23 Por esse tempo, houve grande tumulto em Éfeso por causa do Caminho.
24 Chë ents̈anga chca tmojanma, er canÿe ents̈á mídioca soyënga pormayá, Demetrio ca uabainá, chënga tojanayënjaná chca jamama. Cha yojanamana binche soyetémënga japórmana y chëtémënga yojáninÿna mo chë Efeso puebloquëngbe diosá Artemisa jadórama bëts yebncá. Demétrioftaca imojantrabájangna bëtscá crocénana imojanójacañe chë soyetémënga eniñe.
24 Pois um ourives, chamado Demétrio, que fazia modelos de prata do templo de Diana e que dava muito lucro aos artífices,
25 Demetrio tojanë́buaja cháftaca imojantrabájanga y ínÿenga cach mídioca soyënga pórmayënga, y mënts̈á tojanë́yana: “Baconga, ts̈ëngaftanga s̈mondë́tats̈ëmbo, bënga bëtscá crocénana jtsebomnamna quem trabajuents̈ana chca jopódiana.
25 convocando-os juntamente com outros do mesmo ofício, disse-lhes: — Senhores, vocês sabem que a nossa prosperidade vem deste ofício.
26 Pero ts̈ëngaftanga s̈montsonÿá y s̈montsuenana nts̈amo chë Pablo ca uabainá yojtsichamcá. Cha entsichamo, chë ents̈angbe pormana soyënga ndoñe yontsemna jtsadoránana ca; y chca ba ents̈anga tojabuayená y chënga aíñe montseyeunana. Chë soyna ndoñe nÿe muents̈e Efesents̈e chca quenátopasana; nÿets Asia luaríñnaca chca entsopasana.
26 E agora vocês estão vendo e ouvindo que não só em Éfeso, mas em quase toda a província da Ásia, este Paulo tem persuadido e desencaminhado muita gente, afirmando que os deuses feitos por mãos humanas não são deuses de verdade.
27 Resjo entsemna; chca causa, ents̈anga bëngbe trabajuama ndoñe ts̈abá quemochátichamo y chë uámana Artemisa jadórama bëts yebnama mochántsichamo uámana yebna ndoñe yondmëna ca. Y chca, Artemisbe obenana ents̈anga mochantsábotena y Artemisa ndoñe bañe quemochátabuatma, nda Asients̈e y nÿets luaríñnaca mondadorana ca.”
27 Não somente há o perigo de que o nosso negócio caia em descrédito, como também de que o próprio templo da grande deusa Diana seja considerado sem valor, e que até venha a ser destruída a majestade daquela que toda a província da Ásia e o mundo adoram.
28 Chca tmojanuena ora, chca pórmayënga puerte tojánetëna y tmojanáyebuachena: “¡Efesoquëngbe Artemisa corente bëtsá endmëna ca!”
28 Ouvindo isto, ficaram furiosos e começaram a gritar: — Grande é a Diana dos efésios!
29 Y chca, nÿetsca chë pueblents̈a ents̈anga tmojánenbouenana. Tmojanotabá Gayo y Aristarquëbioye, Macedonioca boyabásata, Páblëbe tjëmbambnayata; y sjojónana tmojanënatse chëngbe enefjuana yebnóntscoñe.
29 A confusão se espalhou pela cidade, e todos juntos foram correndo para o teatro, arrastando consigo os macedônios Gaio e Aristarco, companheiros de Paulo.
30 Pablo tojánbos̈ena choye jamashënguama chë ents̈ángaftaca jóyebuambayama, pero Jesucrístbeñe os̈buáchiyënga ndoñe tmonjanlesenciá.
30 Quando Paulo quis apresentar-se ao povo, os discípulos não o permitiram.
31 Chë Asioca mándayëngbents̈e báseftanga imnamna Páblëbe amiguënga, y chënga Páblëbioye palabra tmojanafja chë jénefjnama yebnoye ndoñe chaondámashënguama.
31 Também algumas autoridades da província, que eram amigos de Paulo, mandaram um recado, pedindo que ele não se arriscasse indo ao teatro.
32 Chëntscuana, ents̈anga imojtsejotonocna, ínÿenga imojtsechembumbuana canÿe soye y ínÿengna inÿe soye, chënga corente imojtsenbouenana causa, y banga chents̈e imojtsemnënga ndoñe imontsetáts̈ëmbo ndayama choye tmojanobéconama.
32 Uns, pois, gritavam de uma forma; outros, de outra; porque a assembleia tinha virado uma confusão. E, na sua maior parte, nem sabiam por que motivo estavam reunidos.
33 Pero básefta judiënga, canÿe ents̈á, Alejandro ca uabainá, chë ents̈angbe natsanoye tmojanajuatsënts̈e, y báseftanga cha tmojanbuayená nts̈amo yojtsopasánama. Asna, Alejandro tojánefjats̈ëmbo cucuáts̈eca iytëca chamobiamama, er cha yojtsebos̈e ents̈angbe delante chë judiënga jobuauyanama.
33 Então tiraram Alexandre do meio da multidão, e os judeus o empurraram para a frente. Este, acenando com a mão, queria falar ao povo.
34 Pero, Alejandro judío bemnama chë ents̈anga tmojántats̈ëmbona ora, nÿetscanga tmojanáyebuachena uta horëntscuana, mënts̈á: “¡Efesoquëngbe Artemisa corente bëtsá endmëna ca!”
34 Quando, porém, reconheceram que ele era judeu, todos, a uma voz, gritaram durante quase duas horas: — Grande é a Diana dos efésios!
35 Chë pueblents̈a mándayëngbe uajabuachaná, ents̈anga iytëca jábiamama tojanobená ora, tojanë́yana: “Efesoquënga, nÿets luariñe endótats̈ëmbo, quem pueblents̈e oyenënga iuamna jtsinÿenana chë Artemisa jadórama bëts yebna y chë cha jadórama celocana otsats̈ena ndëts̈bé.
35 O escrivão da cidade, tendo apaziguado o povo, disse: — Senhores efésios, quem não sabe que a cidade de Éfeso é a guardiã do templo da grande Diana e da imagem que caiu do céu?
36 Ndocná quenátobena chama jayanama ndoñe ndegombre yondmëna ca. Chcasna, natjë́mbana motsomñënga y tondaye matamëngana corente ts̈abá ntjshajuaboycá.
36 Ora, não podendo isto ser contestado, convém que vocês se mantenham calmos e não façam nada de forma precipitada;
37 Ts̈ëngaftanga quem boyabásenga moye s̈mojunatse, masque Artemisbe yebnents̈e tondaye tmonjatbëba y bëngbe Artemisbiama ndoñe podesca tmonjoyebuambá.
37 porque estes homens que vocês trouxeram para cá não profanaram o templo, nem blasfemam contra a nossa deusa.
38 Demetrio y cháftaca s̈motrabájanga, nderado ndabiama ndaye demanda s̈mojtsebomnësna, cabildoca endatëfjna y chents̈e mándayënga montsemna chë demandënga jouenama, y chë́ngbents̈e cada ona s̈mochjëftsendemánda.
38 Portanto, se Demétrio e os artífices que o acompanham têm alguma queixa contra alguém, saibam que existem os tribunais e os procônsules; que se acusem uns aos outros ali.
39 Y ts̈ëngaftanga inÿe soye s̈mojtsenguasna, cmontsamna nts̈amo bëngbe leyënguiñe yomandancá, nÿetsca quem pueblents̈e oyenë́ngaftaca jenóyeunayana.
39 Mas, se vocês estão pleiteando alguma outra coisa, isso será decidido em assembleia regular.
40 Ndayá mënté tojopasá causa, resjo entsemna bëngbiama chamuayana, nts̈amo leyënguiñe yomncá bënga ndoñe montsama ca; y bënga ndoñe quemuátobena ndayá jojuana, ndáyeca quem enbouenanana tojopasá ca s̈ojátjayëse ca” —cha tojanë́yana.
40 Porque também corremos o risco de sermos, hoje, acusados de revolta, não havendo motivo algum que possamos alegar para justificar este ajuntamento.
41 Y chca jayanëse, chë ents̈anga tojtanichamó.
41 E, havendo dito isto, dissolveu a assembleia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.