Atos 19
Bëngbe Bëtsa Cabëngaftaca Entsoyebuambna (KBH) vs ARIB
1 Apolos Corintoca yojtsemnëntscuana, Páblëna chë tjañe luarënguëjana tojánachnëngo y Efesoye tojánashjango; chents̈e básefta os̈buáchiyënga tojánanÿena, pero chëngna nÿe nts̈amo Juan chë Ubayaná tojanabuatambacá imnatáts̈ëmbo.
1 E sucedeu que, enquanto Apolo estava em Corinto, Paulo tendo atravessado as regiões mais altas, chegou a Éfeso e, achando ali alguns discípulos,
2 Pablo chënga tojanatjá: —¿Uámana Espíritu chenjánabo ts̈ëngaftangbe ainaniñe jtsemándayama, Jesucrístbeñe os̈buáchiyënga s̈mojanóbiama ora ca?
2 perguntou-lhes: Recebestes vós o Espírito Santo quando crestes? Responderam-lhe eles: Não, nem sequer ouvimos que haja Espírito Santo.
3 Y Pablo tojanë́yana: —As, ¿nts̈amo s̈mojánenabaye ca?
3 Tornou-lhes ele: Em que fostes batizados então? E eles disseram: No batismo de João.
4 As Pablo tojanë́yana: —Juan tojanëbaye chë bacna soyënga amama ngménaca tmojanenojuabó, chca amana tmojanajbaná y chë Bëngbe Bëtsabe benache tmojánishachënga, y ents̈anga yojanëtsëtsná chë chábents̈ana yochjanashjanguábeñe chamotsos̈buaché ca; y cha Jesús endmëna ca —Pablo tojánayana.
4 Mas Paulo respondeu: João administrou o batismo do arrependimento, dizendo ao povo que cresse naquele que após ele havia de vir, isto é, em Jesus.
5 Chca tmojanuena ora, chënga tmojánenabaye Bëngbe Utabná Jesús jóts̈ëmbonëse, chábeñe imojtsos̈buáchema.
5 Quando ouviram isso, foram batizados em nome do Senhor Jesus.
6 Pablo chëngbe bests̈as̈iñe chabe cucuats̈ënga tojanjajó ora, Uámana Espíritu chëngbe ainaniñe tojánamashëngo jtsemándayama; tmojanonts̈é inÿets̈á biyangana, chënga tempo ndmabiyañe, y Bëngbe Bëtsabe juabna imojtsoyebuambná.
6 Havendo-lhes Paulo imposto as mãos, veio sobre eles o Espírito Santo, e falavam em línguas e profetizavam.
7 Chents̈e imojtsemna bnë́tsana uta ents̈anga.
7 E eram ao todo uns doze homens.
8 Unga shinÿëntscuana Pablo yojánaye chë judiëngbe enefjuana yebnoye y ndauatjcá Jesucristbe soyëngama yojanoyebuambná; ents̈ángaftaca imojánenatsëtsnaye y ents̈anga yojanëtsëtsná Bëngbe Bëtsabe amë́ndayama, chënga chábeñe chamotsos̈buáchema.
8 Paulo, entrando na sinagoga, falou ousadamente por espaço de três meses, discutindo e persuadindo acerca do reino de Deus.
9 Pero ba nduauenanënga ndoñe imontsos̈buaché y Bëngbe Utabná tojaninÿanÿé Benachama ents̈ángbeñe bacna soyënga imojtsichamo. Chcasna, Pablo chë́ngbents̈ana tojtsanojuánañe y nÿe chë Jesucrístbeñe os̈buáchiyënga tojanë́buaja canÿe scueloye, canÿe ents̈á Tirano ca uabainabe yebnoye. Chents̈e cada te chë ouenanë́ngaftaca yojanoyebuambná,
9 Mas, como alguns deles se endurecessem e não obedecessem, falando mal do Caminho diante da multidão, apartou-se deles e separou os discípulos, discutindo diariamente na escola de Tirano.
10 y chca yojánama uta uatëntscuana; y chca, nÿetscanga Asia luaroca oyenënga Bëngbe Utabnabe palabra tmojanuena, judiënga y ndoñe judië́ngnaca.
10 Durou isto por dois anos; de maneira que todos os que habitavam na Ásia, tanto judeus como gregos, ouviram a palavra do Senhor.
11 Y Bëngbe Bëtsá puerte bëts soyënga Pábloftaca yojtsama.
11 E Deus pelas mãos de Paulo fazia milagres extraordinários,
12 Ts̈a bëts soyënga tojanma; chíyeca, nÿetsca chë Pablo tojuabojajo ents̈ayá y pañuelëjuangá, ents̈anga imojanamana s̈oquë́ngbioye juyambana, y chca tmojama orna, chë s̈ocanënga juenatjëmbana y chë bacna bayëjënga ents̈ángbents̈ana jésebocanana.
12 de sorte que lenços e aventais eram levados do seu corpo aos enfermos, e as doenças os deixavam e saíam deles os espíritos malignos.
13 Pero básefta judiënga tsáshenañe bacna bayëjënga ents̈ángbents̈ana imojtanëbuacana. Chë judiënga imojtsebos̈e chë bayëjënga jtëbuacnana, Bëngbe Utabná Jesús jóts̈ëmbonëse. As, chë bacna bayëjë́ngbioye mënts̈á imojtsë́tsëtsnaye: “Bëngbe Utabná Jesús, Pablo bondbetsebayaná jóts̈ëmbonëse y chabe obenánaca cbontsamë́nda muabents̈ana chas̈muaisebocnama ca.”
13 Ora, também alguns dos exorcistas judeus, ambulantes, tentavam invocar o nome de Jesus sobre os que tinham espíritos malignos, dizendo: Esconjuro-vos por Jesus a quem Paulo prega.
14 Chca imojánama chë judío Esceva ca uabainabe canÿsëfta uaquiñënga. Esceva inamna bachnangbe amëndayá.
14 E os que faziam isto eram sete filhos de Ceva, judeu, um dos principais sacerdotes.
15 Pero canÿe, Escévëbe uaquiñënga chca tmojánayana orna, chë bacna bayëja mënts̈á tojanë́jua: “Ats̈e Jesús sënduábuatma y sëndë́tats̈ëmbo nda Pablo yomnana; pero ts̈ëngaftanga, ¿ndëmuanÿenga s̈momna ca?”
15 Respondendo, porém, o espírito maligno, disse: A Jesus conheço, e sei quem é Paulo; mas vós, quem sois?
16 As, cachora chë bacna bayëjbe juabna uambayá chë́ngbioye tojanontsënja y ts̈a añemo bomná bétsemnayeca chënga tojtsanayënjaná, jabuache jtsajants̈etayëse; chë causa, chënga chë yebnents̈ana tmojtsanacheta enas̈ënga y lisiánënga.
16 Então o homem, no qual estava o espírito maligno, saltando sobre eles, apoderou-se de dois e prevaleceu contra eles, de modo que, nus e feridos, fugiram daquela casa.
17 Nÿetscanga Efesoca oyenënga, judiënga y ndoñe judiënga, chca tmojántats̈ëmbona y corente imojtsanauatja. Y chca, Bëngbe Utabná Jesús ents̈anga más imojtsatschuanaye.
17 E isto tornou-se conhecido de todos os que moravam em Éfeso, tanto judeus como gregos; e veio temor sobre todos eles, e o nome do Senhor Jesus era engrandecido.
18 Jesucrístbeñe imojtsos̈buachiyënguents̈ana, banga imojánashjajuana y ents̈angbe delante imojtsecomps̈aye, tempo bacna soyënga tmojanmama;
18 E muitos dos que haviam crido vinham, confessando e revelando os seus feitos.
19 banga, chë bocjuanana soyënga jamama imojanënts̈énënga, chëngbe bocjuanana librës̈angá tmojaniyëbo y ents̈anga imojtsantjes̈na ora, chës̈angá imojtsajuinÿiye. Tmojanjuabó ntsachets̈á chë librës̈angá betsámanama y tojanóbocna shachna bnë́tsana uaranga crocénana nÿets̈á.
19 Muitos também dos que tinham praticado artes mágicas ajuntaram os seus livros e os queimaram na presença de todos; e, calculando o valor deles, acharam que montava a cinqüenta mil moedas de prata.
20 Y chca, Bëngbe Utabnabe palabra más ba ents̈anga imojtsuenana y chiñe imojtsos̈buáchiye y Bëngbe Bëtsá chabe obenana ents̈ángbeñe yojtsinÿinÿnaye.
20 Assim a palavra do Senhor crescia poderosamente e prevalecia.
21 Chca tojanochnëngüents̈ana, Pablo tojanjuabó Macedonia y Acaya luarënguëjana jachnënguse, Jerusalenoye jésama. Y yojtsejuabnaye cha ibojtsemna Jerusalenents̈ana Romoye jama ca.
21 Cumpridas estas coisas, Paulo propôs, em seu espírito, ir a Jerusalém, passando pela Macedônia e pela Acaia, porque dizia: Depois de haver estado ali, é-me necessário ver também Roma.
22 Asna, chabe uajabuachanënguents̈ana útata, Timoteo y Erasto, Macedonioye cha tojanichamó. Chëntscuana Pablo baseftayté más Asia luarents̈e tbojanjétana.
22 E, enviando à Macedônia dois dos que o auxiliavam, Timóteo e Erasto, ficou ele por algum tempo na Ásia.
23 Chë tempo, Efesoca ents̈anga corente tmojánenbouenana, chë Bëngbe Utabná yojtsinÿanÿná Benache imojtsisháchichanëngbe causa.
23 Por esse tempo houve um não pequeno alvoroço acerca do Caminho.
24 Chë ents̈anga chca tmojanma, er canÿe ents̈á mídioca soyënga pormayá, Demetrio ca uabainá, chënga tojanayënjaná chca jamama. Cha yojanamana binche soyetémënga japórmana y chëtémënga yojáninÿna mo chë Efeso puebloquëngbe diosá Artemisa jadórama bëts yebncá. Demétrioftaca imojantrabájangna bëtscá crocénana imojanójacañe chë soyetémënga eniñe.
24 Porque certo ourives, por nome Demétrio, que fazia da prata miniaturas do templo de Diana, proporcionava não pequeno negócio aos artífices,
25 Demetrio tojanë́buaja cháftaca imojantrabájanga y ínÿenga cach mídioca soyënga pórmayënga, y mënts̈á tojanë́yana: “Baconga, ts̈ëngaftanga s̈mondë́tats̈ëmbo, bënga bëtscá crocénana jtsebomnamna quem trabajuents̈ana chca jopódiana.
25 os quais ele ajuntou, bem como os oficiais de obras semelhantes, e disse: Senhores, vós bem sabeis que desta indústria nos vem a prosperidade,
26 Pero ts̈ëngaftanga s̈montsonÿá y s̈montsuenana nts̈amo chë Pablo ca uabainá yojtsichamcá. Cha entsichamo, chë ents̈angbe pormana soyënga ndoñe yontsemna jtsadoránana ca; y chca ba ents̈anga tojabuayená y chënga aíñe montseyeunana. Chë soyna ndoñe nÿe muents̈e Efesents̈e chca quenátopasana; nÿets Asia luaríñnaca chca entsopasana.
26 e estais vendo e ouvindo que não é só em Éfeso, mas em quase toda a Ásia, este Paulo tem persuadido e desviado muita gente, dizendo não serem deuses os que são feitos por mãos humanas.
27 Resjo entsemna; chca causa, ents̈anga bëngbe trabajuama ndoñe ts̈abá quemochátichamo y chë uámana Artemisa jadórama bëts yebnama mochántsichamo uámana yebna ndoñe yondmëna ca. Y chca, Artemisbe obenana ents̈anga mochantsábotena y Artemisa ndoñe bañe quemochátabuatma, nda Asients̈e y nÿets luaríñnaca mondadorana ca.”
27 E não somente há perigo de que esta nossa profissão caia em descrédito, mas também que o templo da grande deusa Diana seja estimado em nada, vindo mesmo a ser destituída da sua majestade aquela a quem toda a Ásia e o mundo adoram.
28 Chca tmojanuena ora, chca pórmayënga puerte tojánetëna y tmojanáyebuachena: “¡Efesoquëngbe Artemisa corente bëtsá endmëna ca!”
28 Ao ouvirem isso, encheram-se de ira, e clamavam, dizendo: Grande é a Diana dos efésios!
29 Y chca, nÿetsca chë pueblents̈a ents̈anga tmojánenbouenana. Tmojanotabá Gayo y Aristarquëbioye, Macedonioca boyabásata, Páblëbe tjëmbambnayata; y sjojónana tmojanënatse chëngbe enefjuana yebnóntscoñe.
29 A cidade encheu-se de confusão, e todos à uma correram ao teatro, arrebatando a Gaio e a Aristarco, macedônios, companheiros de Paulo na viagem.
30 Pablo tojánbos̈ena choye jamashënguama chë ents̈ángaftaca jóyebuambayama, pero Jesucrístbeñe os̈buáchiyënga ndoñe tmonjanlesenciá.
30 Querendo Paulo apresentar-se ao povo, os discípulos não lho permitiram.
31 Chë Asioca mándayëngbents̈e báseftanga imnamna Páblëbe amiguënga, y chënga Páblëbioye palabra tmojanafja chë jénefjnama yebnoye ndoñe chaondámashënguama.
31 Também alguns dos asiarcas, sendo amigos dele, mandaram rogar-lhe que não se arriscasse a ir ao teatro.
32 Chëntscuana, ents̈anga imojtsejotonocna, ínÿenga imojtsechembumbuana canÿe soye y ínÿengna inÿe soye, chënga corente imojtsenbouenana causa, y banga chents̈e imojtsemnënga ndoñe imontsetáts̈ëmbo ndayama choye tmojanobéconama.
32 Uns, pois, gritavam de um modo, outros de outro; porque a assembléia estava em confusão, e a maior parte deles nem sabia por que causa se tinham ajuntado.
33 Pero básefta judiënga, canÿe ents̈á, Alejandro ca uabainá, chë ents̈angbe natsanoye tmojanajuatsënts̈e, y báseftanga cha tmojanbuayená nts̈amo yojtsopasánama. Asna, Alejandro tojánefjats̈ëmbo cucuáts̈eca iytëca chamobiamama, er cha yojtsebos̈e ents̈angbe delante chë judiënga jobuauyanama.
33 Então tiraram dentre a turba a Alexandre, a quem os judeus impeliram para a frente; e Alexandre, acenando com a mão, queria apresentar uma defesa ao povo.
34 Pero, Alejandro judío bemnama chë ents̈anga tmojántats̈ëmbona ora, nÿetscanga tmojanáyebuachena uta horëntscuana, mënts̈á: “¡Efesoquëngbe Artemisa corente bëtsá endmëna ca!”
34 Mas quando perceberam que ele era judeu, todos a uma voz gritaram por quase duas horas: Grande é a Diana dos efésios!
35 Chë pueblents̈a mándayëngbe uajabuachaná, ents̈anga iytëca jábiamama tojanobená ora, tojanë́yana: “Efesoquënga, nÿets luariñe endótats̈ëmbo, quem pueblents̈e oyenënga iuamna jtsinÿenana chë Artemisa jadórama bëts yebna y chë cha jadórama celocana otsats̈ena ndëts̈bé.
35 Havendo o escrivão conseguido apaziguar a turba, disse: Varões efésios, que homem há que não saiba que a cidade dos efésios é a guardadora do templo da grande deusa Diana, e da imagem que caiu de Júpiter?
36 Ndocná quenátobena chama jayanama ndoñe ndegombre yondmëna ca. Chcasna, natjë́mbana motsomñënga y tondaye matamëngana corente ts̈abá ntjshajuaboycá.
36 Ora, visto que estas coisas não podem ser contestadas, convém que vos aquieteis e nada façais precipitadamente.
37 Ts̈ëngaftanga quem boyabásenga moye s̈mojunatse, masque Artemisbe yebnents̈e tondaye tmonjatbëba y bëngbe Artemisbiama ndoñe podesca tmonjoyebuambá.
37 Porque estes homens que aqui trouxestes, nem são sacrílegos nem blasfemadores da nossa deusa.
38 Demetrio y cháftaca s̈motrabájanga, nderado ndabiama ndaye demanda s̈mojtsebomnësna, cabildoca endatëfjna y chents̈e mándayënga montsemna chë demandënga jouenama, y chë́ngbents̈e cada ona s̈mochjëftsendemánda.
38 Todavia, se Demétrio e os artífices que estão com ele têm alguma queixa contra alguém, os tribunais estão abertos e há procônsules: que se acusem uns aos outros.
39 Y ts̈ëngaftanga inÿe soye s̈mojtsenguasna, cmontsamna nts̈amo bëngbe leyënguiñe yomandancá, nÿetsca quem pueblents̈e oyenë́ngaftaca jenóyeunayana.
39 E se demandais alguma outra coisa, averiguar-se-á em legítima assembléia.
40 Ndayá mënté tojopasá causa, resjo entsemna bëngbiama chamuayana, nts̈amo leyënguiñe yomncá bënga ndoñe montsama ca; y bënga ndoñe quemuátobena ndayá jojuana, ndáyeca quem enbouenanana tojopasá ca s̈ojátjayëse ca” —cha tojanë́yana.
40 Pois até corremos perigo de sermos acusados de sedição pelos acontecimentos de hoje, não havendo motivo algum com que possamos justificar este ajuntamento.
41 Y chca jayanëse, chë ents̈anga tojtanichamó.
41 E, tendo dito isto, despediu a assembléia.
Atalhos do teclado
- Capítulo anterior←
- Próximo capítulo→
- Versículo anteriork
- Próximo versículoj
- Limpar seleçãoEsc
- Esta ajuda?
Estude este capítulo no WhatsApp
Peça à IA da Bíblia Fala para explicar Atos 19, comparar traduções ou montar um estudo — tudo direto pelo WhatsApp.